Sau khi dự luật stablecoin được thông qua, sự thay đổi và triển vọng về cục diện thị trường tiền mã hóa
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Sau khi dự luật stablecoin được thông qua, sự thay đổi và triển vọng về cục diện thị trường tiền mã hóa
Bài viết này thông qua việc phân tích khung cốt lõi của hai đạo luật lớn, kết hợp với dự báo định lượng, để hệ thống hóa triển vọng tăng trưởng trong mười năm tới của stablecoin đô la Mỹ tuân thủ quy định và tác động tái cấu trúc đối với hệ sinh thái chuỗi công.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Jeffrey Ding, Chuyên gia phân tích trưởng tại HashKey Group
Xuất bản lần đầu trên Wenhui Daily
Cùng với việc Hoa Kỳ và Hồng Kông lần lượt ban hành các đạo luật liên quan đến stablecoin, thị trường tài sản kỹ thuật số toàn cầu chính thức bước vào chu kỳ tăng trưởng mới do quản lý điều tiết dẫn dắt. Việc thực thi các quy định này không chỉ lấp đầy và hoàn thiện khoảng trống quản lý đối với stablecoin gắn với tài sản pháp định, mà còn cung cấp một khung khổ tuân thủ rõ ràng cho thị trường, bao gồm tách biệt tài sản dự trữ, đảm bảo khả năng đổi lại và các yêu cầu tuân thủ chống rửa tiền, từ đó hiệu quả giảm thiểu rủi ro hệ thống (như rút tiền ồ ạt hay lừa đảo).
Bài viết này thông qua việc phân tích khung pháp lý cốt lõi của hai đạo luật lớn, kết hợp với dự báo định lượng, để toàn diện nhìn nhận triển vọng tăng trưởng trong mười năm tới của stablecoin đô la Mỹ được quản lý và tác động tái cấu trúc của nó lên hệ sinh thái blockchain công cộng.
1. Động lực tăng trưởng và suy luận định lượng của stablecoin đô la Mỹ theo Đạo luật GENIUS
Đạo luật "GENIUS" (Guiding and Establishing National Innovation for U.S. Stablecoins Act) của Hoa Kỳ đã được Thượng viện thông qua vào tháng 5 năm 2025, đánh dấu bước tiến quan trọng của Hoa Kỳ trong lĩnh vực quản lý stablecoin. Đạo luật này đặt ra khung quản lý chi tiết dành cho các nhà phát hành stablecoin, yêu cầu nhà phát hành phải duy trì dự trữ tối thiểu tỷ lệ 1:1 bằng tài sản có tính thanh khoản cao như tiền mặt đô la Mỹ, trái phiếu kho bạc ngắn hạn hoặc quỹ thị trường tiền tệ do chính phủ quản lý, đồng thời chịu kiểm toán định kỳ và tuân thủ các yêu cầu về chống rửa tiền (AML) và xác minh khách hàng (KYC). Ngoài ra, đạo luật cấm việc stablecoin mang lại lợi tức, hạn chế các nhà phát hành nước ngoài thâm nhập thị trường Mỹ, đồng thời làm rõ rằng stablecoin không phải là chứng khoán hay hàng hóa, từ đó tạo cơ sở pháp lý rõ ràng cho tài sản kỹ thuật số. Mục tiêu của đạo luật này là tăng cường bảo vệ người tiêu dùng, ngăn ngừa rủi ro tài chính, đồng thời tạo môi trường quản lý ổn định cho đổi mới công nghệ tài chính.
Việc thực hiện Đạo luật GENIUS dự kiến sẽ tác động sâu rộng đến cục diện thị trường tiền mã hóa toàn cầu. Trước hết, việc đầu tư vào các tài sản đô la Mỹ có tính thanh khoản cao mà không sinh lãi sẽ trực tiếp thúc đẩy việc phát hành trái phiếu kho bạc Mỹ, khiến stablecoin trở thành kênh phân phối quan trọng của trái phiếu kho bạc. Cơ chế này không chỉ giúp giảm áp lực tài trợ thâm hụt ngân sách của Mỹ, mà còn thông qua kênh tiền kỹ thuật số củng cố vị thế thanh toán quốc tế của đồng đô la. Thứ hai, khung quản lý rõ ràng có thể thu hút thêm nhiều tổ chức tài chính và công ty công nghệ tham gia lĩnh vực stablecoin, thúc đẩy đổi mới và nâng cao hiệu quả hệ thống thanh toán. Tuy nhiên, đạo luật cũng gây ra một số tranh cãi, ví dụ như xung đột lợi ích tiềm tàng do gia đình cựu Tổng thống Trump tham gia ngành tiền mã hóa, cùng các vấn đề điều phối quản lý quốc tế do hạn chế nhà phát hành nước ngoài. Dù vậy, Đạo luật GENIUS đã tạo nền tảng thể chế cho sự phát triển của stablecoin, đánh dấu bước tiến quan trọng của Mỹ trong cuộc cạnh tranh quản lý tài sản kỹ thuật số toàn cầu.
Theo dự báo của Citigroup, trong kịch bản lộ trình quản lý được làm rõ, vốn hóa thị trường stablecoin toàn cầu sẽ tăng từ 230 tỷ USD năm 2025 lên 1,6 nghìn tỷ USD vào năm 2030. Cần lưu ý rằng dự báo này ngầm chứa hai giả định then chốt: thứ nhất, stablecoin tuân thủ sẽ tăng tốc thay thế các kênh thanh toán xuyên biên giới truyền thống, mỗi năm tiết kiệm khoảng 40 tỷ USD chi phí chuyển tiền quốc tế; thứ hai, giá trị tài sản bị khóa (TVL) của stablecoin trong các giao thức DeFi sẽ vượt mức 500 tỷ USD, trở thành lớp thanh khoản cơ bản cho tài chính phi tập trung.
2. Định hướng khác biệt trong khung quản lý stablecoin của Hồng Kông
Việc chính quyền Đặc khu Hành chính Hồng Kông gần đây công bố "Quy định về Stablecoin" đánh dấu bước tiến quan trọng trong chiến lược hệ thống của khu vực đối với Web3.0. Quy định này thiết lập chế độ cấp phép phát hành stablecoin, yêu cầu nhà phát hành phải được Ngân hàng Trung ương Hồng Kông (HKMA) cấp phép và đáp ứng các yêu cầu nghiêm ngặt về quản lý tài sản dự trữ, cơ chế đổi lại và kiểm soát rủi ro. Ngoài ra, Hồng Kông dự kiến sẽ triển khai hệ thống cấp phép kép cho dịch vụ OTC (giao dịch phi tập trung) và dịch vụ lưu ký trong vòng hai năm tới, nhằm hoàn thiện hơn nữa hệ thống quản lý toàn chuỗi tài sản ảo. Những biện pháp này nhằm tăng cường bảo vệ nhà đầu tư, nâng cao tính minh bạch của thị trường và củng cố vị thế của Hồng Kông như một trung tâm tài sản kỹ thuật số toàn cầu.
Ngân hàng Trung ương Hồng Kông dự kiến sẽ ban hành hướng dẫn vận hành về việc token hóa tài sản thực tế (RWA) vào năm 2025, thúc đẩy quá trình token hóa trên chuỗi khối các tài sản truyền thống như trái phiếu, bất động sản và hàng hóa cơ bản. Thông qua công nghệ hợp đồng thông minh để tự động hóa cổ tức, phân bổ lãi suất,... Hồng Kông đang nỗ lực xây dựng một hệ sinh thái đổi mới tích hợp tài chính truyền thống với công nghệ blockchain, mở rộng không gian ứng dụng cho sự phát triển của Web3.0. Trong khuôn khổ quản lý của Hồng Kông, việc phát hành stablecoin sẽ phát triển sôi động theo hướng đa tiền tệ, đa tình huống, từ đó tiếp tục củng cố vị thế trung tâm tài chính công nghệ của Hồng Kông.
Dự thảo Quy định Stablecoin của Hồng Kông tuy học hỏi logic quản lý từ Hoa Kỳ nhưng lại có sự khác biệt đáng kể về chi tiết thực hiện (xem Bảng 1):
Bảng 1: So sánh khung quản lý stablecoin giữa Mỹ và Hồng Kông
3. Diễn biến cục diện stablecoin toàn cầu dưới tác động cạnh tranh - hợp tác quản lý
(1) Hiệu ứng củng cố đồng đô la Mỹ như đồng tiền dự trữ toàn cầu
Trong khuôn khổ quản lý được thiết lập bởi Đạo luật GENIUS, stablecoin phục vụ thanh toán bắt buộc phải sử dụng trái phiếu kho bạc Mỹ làm tài sản dự trữ. Quy định này trao cho stablecoin đô la Mỹ một ý nghĩa chiến lược vượt xa phạm vi tiền kỹ thuật số. Về bản chất, các loại stablecoin này đã trở thành kênh phân phối mới cho trái phiếu kho bạc Mỹ, xây dựng trên phạm vi toàn cầu một hệ thống luân chuyển vốn độc đáo: khi người dùng toàn cầu mua stablecoin định giá bằng đô la Mỹ, các tổ chức phát hành phải đầu tư tương ứng vào tài sản trái phiếu kho bạc, điều này không chỉ giúp dòng vốn chảy ngược về Bộ Tài chính Mỹ mà còn vô hình trung mở rộng phạm vi sử dụng đồng đô la trên toàn thế giới. Cơ chế này có thể được coi là sự mở rộng toàn cầu của hạ tầng tài chính đô la Mỹ.
Xét về góc độ thanh toán quốc tế, sự xuất hiện của stablecoin đánh dấu sự chuyển đổi mô hình hệ thống thanh toán đô la. Trong mô hình truyền thống, dòng chảy xuyên biên giới của đô la Mỹ phụ thuộc rất lớn vào các mạng lưới thanh toán liên ngân hàng như SWIFT, trong khi stablecoin dựa trên blockchain dưới dạng “đô la trên chuỗi”, trực tiếp tích hợp vào các hệ thống thanh toán phân tán tương thích. Đột phá công nghệ này khiến khả năng thanh toán đô la Mỹ không còn bị giới hạn trong các tổ chức tài chính truyền thống. Điều này không chỉ mở rộng các tình huống sử dụng đồng đô la ở cấp độ quốc tế, mà còn đại diện cho bước hiện đại hóa chủ quyền thanh toán đô la trong kỷ nguyên số, tiếp tục củng cố vị trí trung tâm của nó trong hệ thống tiền tệ toàn cầu.
(2) Thách thức điều phối quản lý châu Á giữa Hồng Kông và Singapore
Mặc dù Hồng Kông đi đầu trong việc thiết lập chế độ cấp phép stablecoin, nhưng Cơ quan Quản lý Tiền tệ Singapore (MAS) đồng thời triển khai "bãi thử nghiệm stablecoin", cho phép phát hành thử nghiệm các token gắn với tiền pháp định hiện hành. Sự chênh lệch quản lý giữa hai địa phương có thể dẫn đến hành vi "lựa chọn nơi đăng ký" của các nhà phát hành, do đó cần thiết lập tiêu chuẩn kiểm toán dự trữ thống nhất và cơ chế chia sẻ thông tin chống rửa tiền thông qua Diễn đàn Quản lý Tài chính ASEAN.
Hồng Kông và Singapore tuy có mục tiêu quản lý stablecoin tương tự nhau nhưng con đường thực hiện lại có sự khác biệt rõ rệt. Hồng Kông theo đuổi tư duy quản lý thận trọng, siết chặt, HKMA dự kiến sẽ thiết lập chế độ cấp phép stablecoin pháp định, định vị stablecoin như “sản phẩm thay thế ngân hàng ảo” và tuân thủ nghiêm ngặt khung quản lý tài chính truyền thống. Ngược lại, Singapore theo đuổi triết lý quản lý thử nghiệm, cho phép các thí điểm đổi mới gắn token kỹ thuật số với tiền pháp định, giữ lại không gian linh hoạt cho đổi mới công nghệ và mô hình kinh doanh, thể hiện thái độ dung sai và thử sai tổng thể.
Sự khác biệt về quản lý này có thể khiến các tổ chức phát hành chọn lựa nơi đăng ký để né tránh kiểm tra nghiêm ngặt, hoặc tận dụng chênh lệch tiêu chuẩn để thực hiện hành vi trục lợi, từ đó làm suy yếu hiệu lực kiểm tra cơ chế gắn với tiền pháp định. Về dài hạn, nếu thiếu sự phối hợp, sự phân hóa này có thể làm tổn hại tính công bằng và nhất quán chính sách, thậm chí gây ra rủi ro cạnh tranh xuống đáy trong khu vực, khiến hai bên rơi vào cạnh tranh nội bộ tiêu cực. Ngoài ra, sự không thống nhất về tiêu chuẩn quản lý có thể làm suy yếu tiếng nói của châu Á trong hệ thống stablecoin toàn cầu, từ đó ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của Hồng Kông và Singapore với tư cách là các trung tâm tài chính quốc tế.
Các cơ quan quản lý hai địa phương cần tăng cường phối hợp chính sách, tìm kiếm sự cân bằng tối ưu giữa phòng ngừa rủi ro hệ thống và khuyến khích đổi mới tài chính, nhằm nâng cao ảnh hưởng tổng thể của châu Á trong quản trị tài chính kỹ thuật số toàn cầu.
Kết luận: Minh bạch hóa quản lý mở ra thập kỷ vàng cho stablecoin
Việc cùng lúc thực hiện Đạo luật GENIUS của Mỹ và Dự thảo Quy định của Hồng Kông đánh dấu sự chuyển mình của quản lý tài sản kỹ thuật số từ trạng thái rời rạc sang hệ thống hóa. Stablecoin đô la Mỹ tuân thủ quy định sẽ đạt tăng trưởng cấp độ trong vòng mười năm tới, trở thành cây cầu cốt lõi nối liền tài chính truyền thống và hệ sinh thái mã hóa. Đồng thời, sự phát triển công nghệ hạ tầng blockchain công cộng sẽ quyết định liệu nó có thể thu được mức lợi nhuận giá trị tối đa trong khung quản lý hay không. Đối với các nhà phát hành, việc xây dựng hệ thống stablecoin đa chuỗi, đa tiền tệ, tương thích với nhiều khung quản lý sẽ là chiến lược then chốt để giành chiến thắng trong cuộc cạnh tranh của thập kỷ tới.
(Ghi chú: Mô hình dữ liệu trong bài viết này được xây dựng dựa trên Báo cáo tháng 4 năm 2025 của Citigroup, hồ sơ phiên điều trần Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Hoa Kỳ và các tài liệu công khai của HKMA, dự báo tăng trưởng đã tính đến các yếu tố biến động kinh tế vĩ mô và rủi ro công nghệ.)
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@HashKeyExchange
