Năm IPO mã hóa hứa hẹn đã đâu? Chỉ một công ty lên sàn trong sáu tháng, và giá còn giảm 70%
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Năm IPO mã hóa hứa hẹn đã đâu? Chỉ một công ty lên sàn trong sáu tháng, và giá còn giảm 70%
Chỉ còn năm tháng nữa là đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11, cửa sổ niêm yết cho các công ty tiền mã hóa đang ngày càng thu hẹp.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Claude, TechFlow
Giới thiệu của TechFlow: Tối nay SpaceX sẽ xác định giá phát hành và ngày mai niêm yết trên sàn NASDAQ, huy động 75 tỷ USD với định giá 1,75 nghìn tỷ USD — đợt IPO lớn nhất trong lịch sử sắp ra đời. Cùng lúc đó, “ống dẫn” IPO tiền mã hóa toàn cầu đã đóng băng hoàn toàn: BitGo – doanh nghiệp tiền mã hóa duy nhất lên sàn trong năm nay – đã giảm khoảng 70% so với giá phát hành; định giá của Kraken sụt giảm 33% trong vòng năm tháng; Consensys hoãn kế hoạch lên sàn đến mùa thu; Bitpanda gần như chắc chắn sẽ lùi lịch niêm yết. Chỉ còn năm tháng nữa là đến cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11, “cửa sổ” niêm yết dành cho các công ty tiền mã hóa đang ngày càng thu hẹp.
Tối nay sau khi thị trường chứng khoán Mỹ đóng cửa, SpaceX sẽ xác định giá phát hành. Ngày mai, mã cổ phiếu SPCX sẽ xuất hiện trên sàn NASDAQ. Theo Reuters, công ty này dự kiến phát hành khoảng 557 triệu cổ phiếu với giá 135 USD/cổ phiếu, huy động 75 tỷ USD, tương ứng định giá 1,75 nghìn tỷ USD. Dù xét về quy mô huy động vốn hay định giá, đây đều sẽ là đợt IPO lớn nhất từ trước đến nay — quy mô huy động vốn gấp hơn hai lần kỷ lục hiện tại do Aramco (Ả Rập Xê Út) nắm giữ.
Còn bên ngoài bữa tiệc hoành tráng này, đội ngũ các công ty tiền mã hóa chuẩn bị niêm yết đang tan rã.
SpaceX hút cạn thanh khoản, Bitcoin đồng thời giảm dưới 60.000 USD
Nhịp độ niêm yết của SpaceX nhanh một cách bất thường. Ngày 1/4, công ty nộp hồ sơ đăng ký bí mật; ngày 20/5 công bố bản cáo bạch S-1; ngày 4/6 bắt đầu vòng roadshow — sớm hơn vài ngày so với kế hoạch ban đầu do tiến độ thẩm định của Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) vượt kỳ vọng. Từ thời điểm nộp hồ sơ bí mật đến lễ gõ chuông chỉ mất hơn hai tháng.
Trong cùng khoảng thời gian này, thị trường tiền mã hóa lại diễn biến ngược chiều. Theo dữ liệu từ CoinDesk, ngày 10/6 giá Bitcoin giao dịch ở mức khoảng 61.500 USD, giảm khoảng 17% trong một tuần, có lúc chạm dưới ngưỡng 60.000 USD — lần đầu tiên kể từ đầu năm 2024. Chỉ số Sợ hãi & Tham lam ghi nhận mức 9, rơi vào vùng “sợ hãi cực độ”. Tổng giá trị thị trường tiền mã hóa thu hẹp còn khoảng 2,21 nghìn tỷ USD. Giải thích cho dòng vốn dịch chuyển không quá phức tạp: các quỹ ETF Bitcoin liên tục thất thoát vốn, cộng thêm dòng tiền xoay sang phân khúc AI và đợt mua cổ phiếu SpaceX, khiến khẩu vị rủi ro bị “hút cạn” bởi một “quái vật” trị giá 1,75 nghìn tỷ USD.
Với bất kỳ công ty nào muốn niêm yết, thanh khoản chính là oxy. Nhu cầu đặt mua 75 tỷ USD đã bị SpaceX chiếm dụng toàn bộ — việc nộp hồ sơ đăng ký niêm yết vào thời điểm này chẳng khác nào thả diều giữa cơn bão.
BitGo: Mẫu niêm yết duy nhất trong năm, giá cổ phiếu đã giảm gần 70%
Ngành tiền mã hóa không phải không thử. BitGo niêm yết trên sàn NYSE ngày 22/1 với giá phát hành 18 USD — cao hơn dải giá tham chiếu 15–17 USD — huy động 213 triệu USD, trở thành công ty tiền mã hóa “nguyên bản” đầu tiên và duy nhất đến nay hoàn tất IPO trong năm 2026.
Mở màn trông không tệ. Giá mở cửa ngày đầu tiên đạt 22,43 USD, tăng 24,6% so với giá phát hành, có lúc vọt lên 24,5 USD. Nhưng mức tăng này bị xóa sạch ngay trong ngày, kết phiên chỉ còn tăng 2,7%; sau đó cổ phiếu liên tục giảm sâu. Theo dữ liệu từ Benzinga, ngày 3/6 cổ phiếu BTGO đóng cửa ở mức 5,61 USD — giảm khoảng 69% so với giá phát hành. Ngày 4/6, Goldman Sachs hạ mục tiêu giá từ 10,5 USD xuống còn 9 USD; dù đã cắt giảm mạnh, mục tiêu này vẫn cao hơn giá hiện tại tới 60%.
BitGo từng được kỳ vọng là “đồng hồ đo” cho các đợt IPO tiền mã hóa năm 2026 — giờ đây nó thực sự trở thành “đồng hồ đo”, nhưng chỉ báo theo hướng ngược lại. Khi Kraken tạm hoãn kế hoạch niêm yết vào tháng 3 năm nay, nhiều hãng truyền thông đều lấy diễn biến phá giá của BitGo làm ví dụ cảnh báo cho ban lãnh đạo. Một công ty cơ sở hạ tầng mang tính phòng thủ, quản lý tài sản vượt nghìn tỷ USD mà còn như vậy, thì mô hình “sàn giao dịch thuần túy” sẽ được định giá thế nào trên thị trường thứ cấp — những công ty đang xếp hàng đều tự hiểu rõ.
Kraken: Định giá bốc hơi 33% trong năm tháng, Sở giao dịch Đức nhân cơ hội gia nhập
Kraken là công ty tiến xa nhất trong nhóm. Ngày 19/11/2025, công ty mẹ Payward nộp bản thảo hồ sơ S-1 bí mật lên SEC, ngay sau khi vừa hoàn tất vòng gọi vốn 800 triệu USD với sự tham gia của Jane Street và Citadel Securities, định giá dừng ở mức 20 tỷ USD. Thời điểm đó, Reuters đưa tin Kraken đặt mục tiêu niêm yết vào quý I năm 2026.
Sau đó thị trường đổi chiều. Tháng 3 năm nay, nhiều hãng truyền thông đưa tin Kraken đình hoãn kế hoạch niêm yết. Ngày 14/4, đồng CEO Arjun Sethi xác nhận tại Hội nghị Kinh tế Thế giới Semafor ở Washington rằng bản thảo hồ sơ đã nộp vẫn còn hiệu lực, nhưng từ chối tiết lộ thời điểm, quy mô phát hành và dải định giá. Theo báo cáo của Semafor, trong một vòng gọi vốn tháng 4, định giá Kraken ở mức 13,3 tỷ USD — thấp hơn 33% so với đỉnh cao nhất hồi tháng 11 năm ngoái.
Vòng gọi vốn này ẩn chứa một chi tiết đáng chú ý riêng: Tập đoàn Sở giao dịch Đức (Deutsche Börse Group) mua khoảng 1,5% cổ phần pha loãng đầy đủ của Kraken với giá 200 triệu USD; giao dịch dự kiến hoàn tất trong quý II. Đơn vị vận hành Sở giao dịch Frankfurt đã vào cuộc “bắt đáy” đúng vào thời điểm định giá một sàn giao dịch Mỹ đang ở mức thấp nhất. Kết hợp với lựa chọn của Bitpanda được đề cập tiếp theo, có thể thấy rõ ý đồ của người Đức nhằm tranh giành thị phần khi “cửa sổ” niêm yết tại Mỹ đang siết chặt.
Hiện giới truyền thông đa số kỳ vọng Kraken sẽ khởi động lại kế hoạch niêm yết vào nửa cuối năm.
Consensys lùi đến mùa thu, Bitpanda gần như chắc chắn trượt hạn
Kịch bản của Consensys — công ty mẹ của MetaMask — còn trực diện hơn. Theo báo cáo của CoinDesk ngày 13/5, công ty do đồng sáng lập Ethereum Joe Lubin đứng đầu dự kiến nộp hồ sơ S-1 bí mật lên SEC trước cuối tháng 2, với Morgan Stanley và Goldman Sachs đảm nhận vai trò chủ tịch khối bảo lãnh phát hành. Tuy nhiên, do thị trường liên tục suy yếu, kế hoạch niêm yết đã bị hoãn đến sớm nhất là mùa thu năm nay. Lần định giá gần nhất của Consensys là vòng gọi vốn Series D năm 2022, với 450 triệu USD tương ứng định giá 7 tỷ USD — con số này sẽ giữ được bao nhiêu phần trăm trong bối cảnh thị trường hiện tại, chỉ khi hồ sơ đăng ký được công bố mới rõ.
Vấn đề của Bitpanda lại nằm ở lịch trình. Theo Bloomberg đưa tin tháng 1, công ty có trụ sở tại Vienna và được Peter Thiel đầu tư này dự kiến niêm yết tại Sở giao dịch Frankfurt với định giá mục tiêu 4–5 tỷ EUR, với Goldman Sachs, Citigroup và Deutsche Bank đảm nhận vai trò bảo lãnh phát hành, thời điểm nhắm đến là nửa đầu năm — sớm nhất là quý I. Hiện đã là ngày 11/6, nửa đầu năm chỉ còn chưa đầy ba tuần, nhưng công ty vẫn chưa công bố chính thức về thời điểm niêm yết. Trừ phi đột ngột khởi động trong vài ngày tới, khả năng trượt hạn gần như chắc chắn.
Nhìn chung bốn công ty: một đã lên sàn nhưng phá giá gần 70%; một đã nộp hồ sơ nhưng từng tạm hoãn; một lùi đến mùa thu; một thì rõ ràng sẽ bỏ lỡ hạn chót tự đặt ra. Bài đăng gốc trên Reddit mô tả bốn công ty này là “đang chạy nước rút để niêm yết trong vòng 12 tháng”, cách diễn đạt không sai — nhưng lại sai định hướng. Đội ngũ này không phải đang “chạy nước rút”, mà mỗi công ty đang tìm cách “xuống bậc” một cách êm ái.
Còn năm tháng nữa là đến bầu cử giữa nhiệm kỳ
Đợt tập trung niêm yết của các công ty tiền mã hóa vào năm 2026 có chung một “đường ranh giới vô hình” phía sau.
Năm nay môi trường giám sát đối với ngành tiền mã hóa tương đối thuận lợi, nhưng cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ đầu tháng 11 có thể làm thay đổi cán cân quyền lực tại Quốc hội Mỹ. Nhiều công ty vốn đã lên kế hoạch niêm yết trước thời điểm bầu cử, nhằm tận dụng sự ổn định về chính sách trong năm tháng còn lại.
Bài học trước không mấy khả quan. Trong đợt niêm yết năm 2025, giá cổ phiếu Gemini từng giảm hơn 60% so với giá phát hành (theo số liệu đến cuối tháng 1); Bullish dao động quanh mức giá phát hành; Coinbase — lên sàn năm 2021 — đến nay vẫn thấp hơn giá mở cửa năm đó. Circle là một trong số ít ngoại lệ tăng mạnh so với giá phát hành. Việc định giá thực tế trên thị trường thứ cấp bằng tiền thật còn trung thực hơn bất kỳ bản thuyết trình roadshow nào.
Quay lại bài đăng trên Reddit, một luận điểm của người đăng thực tế khá vững: một khi sàn giao dịch niêm yết, sổ sách kinh tế sẽ không còn là “hộp đen”; báo cáo kiểm toán quý sẽ minh bạch nguồn thu — phí giao dịch, phí lưu ký hay lãi từ tiền nhàn rỗi — giúp nhà đầu tư cá nhân lần đầu tiên có cơ hội đánh giá một sàn giao dịch dựa trên con số, chứ không còn phụ thuộc vào cảm tính như “rút tiền có thuận tiện không”.
Vấn đề nằm ở thứ tự ưu tiên. Minh bạch là kết quả của việc niêm yết, chứ không phải động lực thúc đẩy niêm yết. Trong bối cảnh Bitcoin giao dịch ở mức 61.500 USD và mẫu niêm yết duy nhất đã phá giá gần 70%, không công ty nào vội vàng “lật bài”.
Trong năm tháng tới, ba mốc cụ thể đáng theo dõi gồm: Kraken có khởi động lại kế hoạch niêm yết nửa cuối năm hay không; Consensys có thực sự nộp hồ sơ S-1 vào mùa thu hay không; Bitpanda sẽ chính thức thừa nhận trượt hạn vào thời điểm nào.
Còn một biến số sẽ được giải đáp ngày mai. Nếu sau khi niêm yết, SpaceX hút vốn xong rồi giải phóng dòng tiền trở lại, thanh khoản thị trường phục hồi, “cửa sổ” này có thể mở hé một khe. Còn nếu ngay cả đợt IPO lớn nhất lịch sử cũng thể hiện mức độ bình thường, thì đợt “sóng thần niêm yết” tiền mã hóa năm nay gần như chắc chắn phải đợi đến sau bầu cử mới bàn đến.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
深潮TechFlow
