USDT0: Nút mới trong sự mở rộng đế chế stablecoin Tether
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
USDT0: Nút mới trong sự mở rộng đế chế stablecoin Tether
USDT đã trở thành đồng tiền ổn định chiếm ưu thế, nhưng thị phần của nó đã giảm từ 70% xuống còn 61%.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: xparadigms, Four Pillars
Biên dịch: Block unicorn
Điểm chính
-
USDT đã trở thành stablecoin thống trị, vốn hóa thị trường tăng từ 80 tỷ USD lên 144 tỷ USD trong năm qua, nhưng vị thế dẫn dắt thị trường giảm từ 70% xuống 61%, do các stablecoin khác cũng đang mở rộng.
-
Tether USDT hỗ trợ gốc khoảng 12 chuỗi khối, trong khi phiên bản USDT cầu nối tồn tại trên hơn 80 chuỗi khối, gây thêm rủi ro và thách thức quản lý do phụ thuộc vào cầu nối bên thứ ba và thiếu giám sát trực tiếp từ Tether.
-
Tether ứng phó thách thức mở rộng bằng chiến lược ngang (như token đa chuỗi USDT0 dùng LayerZero OFT để chuyển đổi chéo chuỗi) và chiến lược dọc (như hỗ trợ Legacy Mesh trên Arbitrum và chuỗi bên Plasma trên Bitcoin), nhằm thống nhất thanh khoản và xây dựng hệ sinh thái chuyên dụng.
-
Khi các nhà phát hành stablecoin mở rộng, khả năng tương tác đã trở thành bước đầu tiên trong mở rộng. LayerZero cung cấp cơ sở hạ tầng tùy chỉnh và hỗ trợ nhiều chuỗi khối, trở thành cổng chính cho chiến lược tăng trưởng chéo chuỗi này.
Mở đầu
USDT đã đưa đồng đô la Mỹ lên blockchain, biến nó thành tài sản kỹ thuật số toàn cầu. Nó đã trở thành stablecoin lớn nhất với vốn hóa thị trường vượt 140 tỷ USD. Dù trước đây từng đối mặt nhiều tin đồn về việc dự trữ không đủ, nó vẫn giữ vững vị trí dẫn đầu. Khi thị trường stablecoin mở rộng, vốn hóa thị trường của Tether USDT tăng từ 80 tỷ USD lên 144 tỷ USD, tăng 80% trong một năm qua.
Mặc dù USDT tiếp tục tăng trưởng, các stablecoin khác cũng đang mở rộng, khiến vị thế thống trị của USDT giảm từ 70% xuống 61% trong một năm qua. Để duy trì tăng trưởng, USDT đã áp dụng cách tiếp cận táo bạo nhằm mở rộng khả năng hoạt động trên nhiều chuỗi, từ triển khai token đa chuỗi USDT0 được hỗ trợ bởi LayerZero OFT đến xây dựng trung tâm tập trung vào Legacy Hub và Plasma. Thông qua những phương pháp này, họ đang giải quyết các thách thức trước đây.
Hãy cùng xem xét trước tiên những vấn đề họ đang gặp phải.
1. Vấn đề trong kế hoạch mở rộng của Tether USDT
1.1 Tether USDT chỉ hỗ trợ 12 chuỗi
Nguồn: Cơ sở tri thức chính thức của Tether | Hướng dẫn về các giao thức và tích hợp được hỗ trợ
Năm 2014, stablecoin USDT do Tether phát hành lần đầu tiên ra mắt trên giao thức Omni Layer của blockchain Bitcoin. Trong nhiều năm, Tether đã mở rộng việc phát hành USDT sang các blockchain chính khác như Ethereum (ERC-20), Tron (TRC-20), Binance Smart Chain (BEP-20), Solana (SPL)... Tính đến đầu năm 2025, Tether hỗ trợ gốc USDT trên khoảng 12 blockchain. Tuy nhiên, dữ liệu từ DeFiLlama cho thấy USDT hiện diện trên hơn 80 blockchain. Đáng chú ý, giá trị USDT trên hơn 50 blockchain vượt quá 1 triệu USD, và trong số 30 blockchain có khối lượng giao dịch USDT cao nhất, có 17 blockchain phụ thuộc vào phiên bản token cầu nối thay vì hỗ trợ gốc.
Khi USDT không được hỗ trợ gốc trên một blockchain, điều đó có nghĩa là Tether sẽ không trực tiếp phát hành hoặc hoàn trả USDT trên chuỗi đó. Thay vào đó, các cầu nối bên thứ ba sẽ khóa USDT gốc trên chuỗi được hỗ trợ và phát hành phiên bản "đóng gói" hoặc "cầu nối" tương ứng trên blockchain mới. Đối với người dùng, điều này làm phát sinh vấn đề không tương thích giữa các phiên bản cầu nối và thêm một lớp rủi ro. Độ an toàn và đáng tin cậy của USDT cầu nối hoàn toàn phụ thuộc vào các nhà vận hành cầu nối bên thứ ba chứ không phải bản thân Tether. Nếu cầu nối bị tấn công hoặc gặp sự cố, người dùng có thể mất USDT cầu nối mà Tether sẽ không chịu trách nhiệm cho những tổn thất này. Chỉ những USDT trên blockchain được hỗ trợ gốc mới do Tether bảo lãnh và có thể hoàn trả trực tiếp, do đó việc nắm giữ USDT cầu nối đồng nghĩa với việc phụ thuộc vào khả năng thanh toán và độ an toàn của cầu nối.
Hơn nữa, do khối lượng sử dụng thấp hoặc các vấn đề về an ninh, Tether đã ngừng đúc USDT trên nhiều blockchain. Những chuỗi này bao gồm Omni Layer trên Bitcoin, AssetHub trên Kusama, Giao thức Sổ cái Đơn giản (SLP) trên Bitcoin Cash, EOSIO.TOKEN trên EOS và Algorand. Mặc dù có thể vẫn còn khả năng hoàn trả trong thời gian giới hạn, nhưng không còn phát hành thêm token USDT mới trên các mạng lưới này.
Mặc dù USDT dường như sẵn có trên nhiều blockchain rộng rãi, nhưng chỉ một số ít được Tether hỗ trợ gốc. Trên tất cả các chuỗi khác, người dùng đang tương tác với các phiên bản USDT cầu nối, vốn tiềm ẩn những rủi ro bổ sung không áp dụng cho token gốc.
1.2 USDT cầu nối đang gia tăng
Nguồn: Tether: Lượng lưu thông và số liệu thống kê - DefiLlama
Hiện tại, lượng cung lưu thông USDT trên Ethereum vào khoảng 64,94 tỷ USD, trong đó khoảng 8 tỷ USD USDT đã được cầu nối sang các blockchain khác. Ví dụ, trên Binance Smart Chain (BSC), khoảng 5,2 tỷ USD USDT đã được đúc thông qua cầu nối BSC. Ngoài ra, một số mạng Layer 2 chính như Arbitrum, Polygon, Optimism và Mantle vận hành cầu nối riêng để chuyển USDT. Các blockchain Layer 1 khác như Fantom, Kaia và Sui phụ thuộc vào các cầu nối bên thứ ba để thúc đẩy việc di chuyển USDT giữa các chuỗi.
Từ góc nhìn của Tether, sự gia tăng USDT cầu nối mang lại những thách thức quản lý đáng kể. Tether chỉ có thể giám sát và kiểm soát trực tiếp USDT được phát hành trên các mạng hỗ trợ gốc. Một khi USDT được cầu nối sang các chuỗi khác qua các bộ cầu nối bên thứ ba, Tether sẽ mất quyền kiểm soát trực tiếp đối với các token này. Sự phân mảnh này khiến Tether ngày càng khó theo dõi tổng lượng cung, đảm bảo tuân thủ và quản lý rủi ro phát sinh từ sự mở rộng liên tục của các blockchain và giao thức cầu nối.
Cuối cùng, mặc dù sự nổi lên của USDT cầu nối đã nâng cao tính thanh khoản và khả năng tương tác trong hệ sinh thái tiền mã hóa, nhà phát hành Tether cũng phải đối mặt với những phức tạp mới.
1.3 Tether đang để rò rỉ giá trị sang Tron
Nguồn: Sử dụng phí gas Tron | Token Terminal
Stablecoin là trụ cột của tài chính trên chuỗi, đóng vai trò là phương tiện chính cho thanh toán, giao dịch và cho vay. Hiện tượng này đặc biệt rõ rệt trên Tron, nơi các giao dịch liên quan đến stablecoin chiếm phần lớn hoạt động trên chuỗi – riêng USDT đã chiếm hơn 98% nguồn cung stablecoin trên mạng Tron, gần như chi phối toàn bộ khối lượng giao dịch.
Hiện nay, tổng vốn hóa thị trường stablecoin trên Tron đạt 71,5 tỷ USD, trong đó USDT chiếm ưu thế với lượng lưu thông hơn 70,9 tỷ USD, vượt xa các stablecoin khác như USDD, TUSD và USDC vốn chỉ chiếm một phần nhỏ thị trường. Sự thống trị này triệt để đến mức Tron có thể được gọi là "chuỗi USDT", với 98% phí giao dịch và 99% các giao dịch được thúc đẩy bởi chuyển khoản USDT. Do đó, Tron thu về hơn 2,5 tỷ USD doanh thu phí hàng năm từ các hoạt động này.
Nhưng điều này đặt ra một câu hỏi then chốt: Nếu Tether, nhà phát hành USDT, ra mắt blockchain riêng của mình, không chỉ thu về phí giao dịch mà còn giành lại giá trị hệ sinh thái hiện đang chảy về Tron thì sao? Tether đã thể hiện khả năng đúc và di chuyển hàng tỷ USDT một cách nhanh chóng để đáp ứng nhu cầu thị trường, thường xuyên điều chỉnh lượng cung giữa các blockchain để tối ưu hóa chi phí và hiệu quả. Nếu Tether khuyến khích các sàn giao dịch tập trung chính (hiện nắm giữ khoảng 30% lượng USDT trên Tron) chuyển lượng USDT của họ sang chuỗi do Tether vận hành, họ có thể định hướng lại hoạt động mạng và doanh thu phí về hệ sinh thái của riêng mình.
Động thái này có thể làm thay đổi cơ bản mô hình kinh tế của hạ tầng stablecoin. Đối với các sàn giao dịch và người dùng, việc chuyển sang chuỗi gốc của Tether có thể đồng nghĩa với phí thấp hơn, thanh toán nhanh hơn và phần thưởng tiềm năng cho người dùng sớm. Với Tether, điều này sẽ mở ra các nguồn doanh thu mới và tăng cường kiểm soát môi trường stablecoin của họ.
Dài hạn, điều này có thể tạo ra tình huống đôi bên cùng có lợi: người dùng và sàn giao dịch được hưởng lợi từ một lớp được thiết kế dành riêng cho thanh toán hiệu quả, trong khi Tether thu hồi giá trị hiện đang bị rò rỉ sang các blockchain bên thứ ba. Xét đến vị thế thống trị của USDT trên Tron và trong hệ sinh thái tiền mã hóa rộng lớn hơn, cơ hội nội địa hóa giá trị này đối với Tether vừa to lớn vừa ngày càng khả thi.
2. Chiến lược của Tether – Mở rộng ngang và dọc
Để giải quyết các vấn đề mà Tether USDT đang gặp phải, có hai giải pháp tiềm năng. Thứ nhất là mở rộng ngang bằng cách triển khai chiến lược chéo chuỗi tốt hơn trên hơn 300 blockchain hiện có và tiếp tục tăng trưởng. Thứ hai là mở rộng dọc bằng cách sở hữu ngăn xếp hạ tầng để thu về nhiều giá trị hơn và cung cấp thêm dịch vụ.
2.1 USDT0 – Mở rộng ngang nhờ LayerZero OFT
Nguồn: LayerZero Scan
Tether đã ra mắt phiên bản đa chuỗi của USDT, gọi là USDT0. Token này hiện tận dụng khung OFT của LayerZero để dễ dàng mở rộng sang các blockchain hoặc Rollup khác. Kể từ khi ra mắt cách đây một tháng, tổng giá trị khóa (TVL) và lượng cung lưu thông đạt 971 triệu USD, tổng khối lượng giao dịch chéo chuỗi đã vượt quá 3 tỷ USD. Giờ đây, chi phí gửi USDT giữa các blockchain khác nhau thấp hơn bao giờ hết.
Điều này nhờ vào tiêu chuẩn OFT của LayerZero, cho phép token bị khóa hoặc đốt trên chuỗi nguồn và được đúc trên một chuỗi khác. USDT có thể bị khóa trên các chuỗi hỗ trợ gốc như Ethereum, Tron và TON, sau đó được đúc dưới dạng USDT0 trên các chuỗi không hỗ trợ như Arbitrum, Optimism và Berachain. Đối với việc chuyển giữa các chuỗi không hỗ trợ, hệ thống sử dụng cơ chế đốt và đúc. Cách tiếp cận này đơn giản hóa việc quản lý cung trên các mạng khác nhau, đồng thời giảm nhu cầu hỗ trợ gốc.
Nguồn: Đánh giá Thiết kế Cơ chế USD₮0 | Chaos Labs
LayerZero thực hiện “khả năng tương tác phù hợp với nhà phát hành”, các thao tác chéo chuỗi của USDT0 được xác minh bởi hai thực thể: DVN của USDT0 và DVN của LayerZero. Điều này có nghĩa là việc chuyển chéo chuỗi chỉ xảy ra khi được cơ sở hạ tầng do USDT0 – nhà phát hành – vận hành phê duyệt.
Để USDT0 hỗ trợ một chuỗi mới, cần thỏa mãn hai điều kiện: LayerZero phải hỗ trợ chuỗi đó và nhóm phải tìm thấy hoặc bắt đầu hỗ trợ tuyến đường DVN cho chuỗi đó. Hiện tại, LayerZero hỗ trợ khoảng 131 mạng chính, bao gồm hầu hết các mạng lớn, do đó việc mở rộng USDT0 chủ yếu là quyết định chiến lược chứ không phải rào cản kỹ thuật.
2.2 Legacy Mesh và Plasma – Xây dựng trung tâm cho USDT
Tether thực hiện mở rộng dọc bằng cách hỗ trợ hai sáng kiến chính: xây dựng Legacy Mesh cho USDT0 và chuỗi bên Plasma trên Bitcoin. Legacy Mesh hoạt động như một mạng trung tâm, kết nối các triển khai USDT hiện tại với USDT0 (phiên bản đa chuỗi dành cho các chuỗi không được hỗ trợ gốc). Arbitrum đóng vai trò trung tâm, thông qua việc gộp các hồ thanh khoản và sử dụng giao thức truyền thông của LayerZero để thúc đẩy việc chuyển tiền giữa các chuỗi. Điều này cho phép người dùng di chuyển tài sản một cách liền mạch giữa Ethereum, Tron, TON và các mạng được hỗ trợ bởi USDT0 như Arbitrum, Ink, Berachain. Với kết nối của Arbitrum tới Ethereum, Tron và TON, nó thống nhất 98% lượng cung USDT, trong khi Legacy Mesh tạo ra một hệ sinh thái gắn kết chặt chẽ cho stablecoin trên cả các blockchain trưởng thành và mới nổi.
Sáng kiến thứ hai, Plasma, theo đuổi cách tiếp cận táo bạo hơn, xây dựng một chuỗi bên Bitcoin tập trung vào hiệu quả thanh toán. Ngay từ ngày đầu, USDT0 sẽ được hỗ trợ trên Plasma và duy trì kết nối trực tiếp với USDT trên Ethereum, Tron và TON.
Legacy Mesh và Plasma cùng nhau tạo nên một trung tâm toàn diện về thanh khoản và hệ sinh thái cho USDT. Arbitrum đóng vai trò trụ cột thanh khoản, trong khi Plasma tối ưu hóa thông lượng giao dịch và phát triển hệ sinh thái dapp riêng. Sự kết hợp hài hòa này giúp USDT mở rộng ảnh hưởng cả về thanh khoản lẫn ứng dụng.
Nguồn: Giới thiệu Legacy Mesh: USDT của bạn mọi lúc mọi nơi, giờ đây ở khắp mọi nơi – USD₮0
3. Khả năng tương tác là “bước đầu tiên” trong chiến lược mở rộng stablecoin
Stablecoin biến tiền pháp định thành loại tiền bán toàn cầu, còn khả năng tương tác biến stablecoin thành tiền thật sự toàn cầu. Khi hệ sinh thái blockchain mở rộng tới hơn 300 mạng lưới, các trường hợp sử dụng và nhóm người dùng stablecoin ngày càng bị phân mảnh. Đối với các nhà phát hành stablecoin, việc tập trung vào một chuỗi duy nhất ban đầu có thể hiệu quả, nhưng tăng trưởng và áp dụng dài hạn phụ thuộc vào chiến lược chéo chuỗi, cho phép token của họ di chuyển liền mạch qua nhiều blockchain.
Một ví dụ điển hình là stablecoin怀俄明 (WYST), stablecoin đầu tiên của Mỹ được dự trữ đầy đủ và do tiểu bang phát hành. Thông qua hợp tác với LayerZero và áp dụng tiêu chuẩn OFT của họ, WYST có thể được phát hành và sử dụng trên nhiều blockchain chính như Ethereum, Avalanche, Solana... Khả năng tương tác này không chỉ mở rộng cơ sở người dùng của WYST mà còn giảm chi phí vận hành, cải thiện trải nghiệm cho các tổ chức và cá nhân cần giao dịch hoặc thanh toán trên các mạng khác nhau.
Ví dụ về WYST làm nổi bật một xu hướng ngành rộng lớn hơn: chiến lược tương tác phải song hành cùng chiến lược phát hành. Khi các stablecoin tìm kiếm mức độ áp dụng quy mô lớn hơn, LayerZero với cơ sở hạ tầng tùy chỉnh và hỗ trợ chuỗi rộng rãi đang trở thành cổng vào cho việc mở rộng chéo chuỗi, cho phép các nhà phát hành tiếp cận hiệu quả các thị trường và trường hợp sử dụng mới.
Nguồn: Tăng tốc phát triển stablecoin châu Á thông qua khả năng tương tác | Four Pillars
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
Four Pillars
