Phí gas Ethereum rẻ hơn rồi, vậy L2 đang giải quyết vấn đề cốt lõi gì?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Phí gas Ethereum rẻ hơn rồi, vậy L2 đang giải quyết vấn đề cốt lõi gì?
Các giải pháp L2 khác nhau có những ưu điểm riêng.
Chuyên sâu báo cáo Web3Bài viết: Todd
Xét theo kết quả hiện tại, sau khi phí gas trên mạng chính Ethereum L1 giảm xuống mức thấp nhất trong 5 năm, nhiều dự án lại cảm thấy việc triển khai trên L1 dường như cũng không phải là điều không thể. Vì vậy, nhiều người đặt câu hỏi: Vậy hiện nay L2 đang giải quyết vấn đề cốt lõi nào?
Có một chủ đề cũ kỹ, gọi là tam giác bất khả thi của blockchain. Theo lời giải thích của Vitalik, giữa ba yếu tố 【bảo mật】, 【phi tập trung】 và 【khả năng mở rộng】 chỉ có thể chọn hai.
Quay trở lại bản chất công nghệ, đây chính là vấn đề mà L2 nên giải quyết:
Thứ nhất, tóm tắt trạng thái được lưu trên L1, do mạng chính đảm bảo 【bảo mật】;
Thứ hai, cố gắng tối đa hóa 【sự phi tập trung】 thông qua bộ sắp xếp (sequencer);
Và cuối cùng, 【khả năng mở rộng】 được L2 thực hiện một cách khéo léo ngoài chuỗi.
Các giải pháp L2 khác nhau đều có ưu điểm riêng. Rollup dòng OP và Rollup dòng ZK đã quá quen thuộc. Hôm nay, ta hãy nói về điều gì đó khác biệt hơn, ví dụ như Based-Rollup.
Giải pháp Based L2 là ý tưởng ban đầu do V神 đề xuất, và các L2 như Taiko luôn tích cực thúc đẩy tư tưởng Based Rollup.
PS: Lưu ý, nó là Based, không liên quan gì đến Base của Coinbase, Base cũng thuộc dòng OP.
Chắc hẳn ai cũng biết, trong một hệ thống L2 chuẩn dòng OP, bộ sắp xếp (sequencer) có quyền lực rất lớn. Nó có thể quyết định giao dịch nào được xử lý trước, giao dịch nào sau, thậm chí dù không xấu vẫn có thể thu lợi từ MEV. Đây cũng là lý do vì sao Metis chẳng hạn lại đề xuất xây dựng sequencer phi tập trung.
Các L2 xử lý MEV theo những cách khác nhau: Ví dụ Arb chủ trương đối xử công bằng với MEV (tuân thủ nghiêm ngặt thứ tự đến trước - đi trước), còn OP thì khuyến khích, cho rằng MEV là hành vi thị trường tự do, do đó đánh thuế MEV. Nhưng dù thế nào đi nữa, vị thế của sequencer L2 vẫn rất nổi bật.
Vì vậy, Based-Rollup chọn cách "ra tay" với sequencer — triết lý của nó là để chính ETH L1 thực hiện việc sắp xếp, từ đó hạn chế quyền lực của sequencer L2.
Trích dẫn một hình ảnh từ tài liệu @taikoxyz:
Bạn có thể thấy, nó gồm ba bước:
Bước một, thợ tìm kiếm (searcher) L2 đóng gói giao dịch L2 và gửi tới thợ xây dựng (builder) khối L2;
Bước hai, thợ xây dựng khối L2 tạo ra khối;
Bước ba, thợ tìm kiếm L1 đưa khối L2 vào khối mà họ đang xây dựng trên L1.
Trong trường hợp này, thợ tìm kiếm L1 và thợ xây dựng L2 có thể là cùng một người.
Đây lại là một ý tưởng "kiêm hai nghề" rất tinh tế. Thực tế, thiết bị của thợ tìm kiếm L1 có hiệu năng dư thừa, việc làm thêm việc xây dựng khối Taiko L2 hoàn toàn không gây áp lực gì.
Nói một cách ví von không mấy chuẩn xác, nếu coi ETH và L2 như mối quan hệ tỉnh và thành phố, thì tư tưởng Based Rollup giống như: để Thị trưởng (L2 builder) kiêm luôn Phó tỉnh trưởng (L1 searcher), như vậy thực chất là tận dụng tài nguyên L1 để bảo vệ an toàn cho L2.
Taiko vừa tròn một năm kể từ TGE đến nay, việc mở khóa token cũng sắp bắt đầu, vì vậy trong suốt một năm qua, Taiko còn ấp ủ thêm một ý tưởng mới, gọi là Based Booster Rollup/BBR.
Booster Rollup còn có thể đóng vai trò như bản sao của L1, tư tưởng này cũng rất thú vị, tuy nhiên do giới hạn độ dài bài viết, phân tích về Booster Rollup sẽ được trình bày trong bài tiếp theo.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@0x_Todd
