Tổng quan về DEX liên chuỗi: Xu hướng phát triển của DEX liên chuỗi và sự trỗi dậy của các giao thức tổng hợp liên chuỗi
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Tổng quan về DEX liên chuỗi: Xu hướng phát triển của DEX liên chuỗi và sự trỗi dậy của các giao thức tổng hợp liên chuỗi
Việc phát triển song song nhiều chuỗi đã trở thành thực tế được thiết lập và định hướng kể chuyện trong tương lai của thế giới tiền mã hóa.
Chuyên sâu báo cáo Web3
Bài viết: Morty, TechFlow
Kịch bản đa chuỗi song song trong thế giới tiền mã hóa vẫn chưa dừng lại —— mặc dù nhiều Builder đang nỗ lực xây dựng các giao thức lớp nền tảng blockchain hiệu suất cao như Solana, Avalanche, nhưng thực tế cho thấy dung lượng của một blockchain đơn lẻ là có giới hạn. Chỉ cần số người dùng hoạt động hàng ngày tăng vọt, hiệu suất blockchain sẽ giảm mạnh.
Do đó, tình trạng phát triển song song đa chuỗi đã trở thành thực tế được thiết lập và định hướng kể chuyện trong tương lai của thế giới tiền mã hóa. Đồng thời, càng ngày càng nhiều cơ sở hạ tầng liên chuỗi/đa chuỗi được xây dựng. Theo thời gian và mức độ cạnh tranh ngày càng khốc liệt, cơ sở hạ tầng liên chuỗi/đa chuỗi cũng không ngừng cải thiện theo hướng nâng cao trải nghiệm người dùng.
Xu hướng này đã thể hiện rõ ở nhà phát hành stablecoin Circle: cách đây không lâu, Circle đã thông báo sắp ra mắt giao thức truyền tải liên chuỗi để hỗ trợ tính tương tác của USDC. Hơn nữa, giao thức truyền tải liên chuỗi này có khả năng kết hợp (composability), cho phép các nhà phát triển xây dựng thêm các nội dung mới, ví dụ như tích hợp các chức năng và lợi thế từ giao dịch, thanh toán, NFT, trò chơi.
DEX liên chuỗi cũng là minh chứng cho xu hướng này.
Logic thực hiện của DEX liên chuỗi là chuyển đổi tài sản A của người dùng trên chuỗi X sang tài sản B trên chuỗi Y, trong khi quá trình liên chuỗi và hoán đổi hoàn toàn "vô cảm" với người dùng. Điều này có nghĩa là người dùng không cần phải di chuyển tài sản A từ chuỗi X sang chuỗi Y rồi dùng DEX trên chuỗi Y để đổi yA thành tài sản B.
Tóm lại, DEX liên chuỗi giúp người dùng loại bỏ các thao tác liên chuỗi rườm rà, phí thủ tục và phí Gas.
Tuy nhiên, mặc dù logic triển khai giống nhau, mỗi loại DEX liên chuỗi lại có cách thực hiện khác biệt.
Theo phân tích từ báo cáo của Fundamental Labs, chúng ta có thể chia các DEX liên chuỗi phổ biến hiện nay thành bốn loại:
-
DEX liên chuỗi dựa trên chức năng Swap tích hợp;
-
DEX liên chuỗi dựa trên nhóm thanh khoản liên chuỗi tích hợp;
-
DEX liên chuỗi dựa trên sidechain;
-
Bộ tổng hợp liên chuỗi dựa trên việc tích hợp thông tin đa chuỗi;
Một, DEX liên chuỗi dựa trên chức năng Swap tích hợp
Việc trao đổi liên chuỗi của DEX liên chuỗi có tích hợp Swap thường được hoàn tất thông qua cầu nối bên ngoài.
Ví dụ như SushiSwap được triển khai trên nhiều blockchain khác nhau.
Khác với hướng phát triển của UniSwap, chiến lược mở rộng của SushiSwap là theo chiều rộng, tức là triển khai sản phẩm DEX và các sản phẩm khác trên nhiều blockchain. Hiện tại, SushiSwap đã triển khai sản phẩm trên 14 blockchain.
Tuy nhiên, SushiSwap trước đây không hỗ trợ trao đổi tài sản liên chuỗi —— cho đến ngày 21 tháng 7 năm nay, SushiSwap đã ra mắt sản phẩm liên chuỗi xSwap. xSwap sử dụng cầu nối bên ngoài Stargate Finance để hoàn tất việc di chuyển tài sản giữa các chuỗi.
Stargate Finance là ứng dụng phi tập trung đầu tiên được xây dựng trên LayerZero. Theo dữ liệu từ DeFiLlama, hiện tại TVL (giá trị khóa tổng cộng) của Stargate Finance là 478 triệu USD.
Đường đi liên chuỗi như sau:
SushiSwap tài sản A trên chuỗi X —— Cầu STG chuyển sang stablecoin trên chuỗi X —— Cầu STG chuyển sang stablecoin trên chuỗi Y —— SushiSwap nhận tài sản B trên chuỗi Y.
Hai, DEX liên chuỗi dựa trên nhóm thanh khoản liên chuỗi tích hợp
Đối với loại DEX liên chuỗi này, ta có thể hiểu nó như một sàn CEX phi tập trung.
Thông qua CEX, ta có thể rút token A trên chuỗi X vào tài khoản sàn giao dịch, sau đó đổi token A lấy token B trên sàn, rồi rút token B về chuỗi Y.
Với DEX liên chuỗi dựa trên nhóm thanh khoản liên chuỗi tích hợp, ta có thể dễ dàng hoàn tất các bước trên. Tuy nhiên, so với thao tác liên chuỗi rườm rà trên CEX, thao tác liên chuỗi phi tập trung này hoàn toàn "vô cảm" đối với người dùng và được thực hiện bởi hợp đồng thông minh.
Như đã đề cập trước đó, Stargate Finance cũng thuộc loại này, nhưng chỉ hỗ trợ người dùng di chuyển stablecoin giữa các chuỗi.
Ngoài ra, Catalog cũng là một DEX liên chuỗi dựa trên nhóm thanh khoản liên chuỗi tích hợp.
Ưu điểm của Catalog là cung cấp trải nghiệm người dùng giống CEX: phí Gas bằng 0 và phí giao dịch cố định thấp. Dịch vụ phí Gas bằng 0 được thực hiện nhờ sử dụng cơ sở hạ tầng API của KeeperDAO.
Tuy nhiên, giống trải nghiệm CEX, người dùng cần gửi tài sản vào Catalog thì mới sử dụng được chức năng giao dịch liên chuỗi của Catalog.
Logic giao dịch liên chuỗi của các DEX liên chuỗi dựa trên nhóm thanh khoản tích hợp nói trên cơ bản được thực hiện theo mô hình như hình dưới. Nhưng những DEX liên chuỗi này tiến xa hơn khi có thể đổi tài sản USDT trên Ethereum sang tài sản khác trên Polygon, mang lại sự tiện lợi lớn hơn cho người dùng.
Tuy nhiên cần lưu ý rằng, chức năng sản phẩm của các DEX liên chuỗi này rất phụ thuộc vào thanh khoản tài sản trên các chuỗi khác trong cầu nối, và dễ bị mất tài sản hơn trong các cuộc tấn công hacker.
Ba, DEX liên chuỗi dựa trên sidechain
DEX liên chuỗi nổi tiếng nhất dựa trên sidechain là ThorSwap.
Logic triển khai của loại DEX liên chuỗi sidechain này là xây dựng một sidechain để đảm bảo an toàn tài sản trong DEX. Sidechain này cũng đóng vai trò là trạm trung chuyển giữa chuỗi nguồn và chuỗi đích.
Nhờ vào giao tiếp liên chuỗi IBC của Cosmos, ThorSwap dễ dàng triển khai chức năng DEX liên chuỗi, cho phép người dùng giao dịch liên chuỗi giữa hệ sinh thái Cosmos và các chuỗi EVM.
Trong việc cung cấp thanh khoản, ThorChain tham khảo mô hình của Bancor, yêu cầu mọi token trong nhóm thanh khoản đều phải được ghép cặp với lượng token gốc RUNE của ThorChain tương đương giá trị. Theo dữ liệu từ DeFiLlama, hiện tại TVL của ThorChain (không bao gồm RUNE Stake) là 105 triệu USD. An toàn của ThorChain được bảo đảm bởi việc stake token gốc RUNE.
Bốn, Bộ tổng hợp liên chuỗi dựa trên tích hợp thông tin đa chuỗi
Khác với các DEX liên chuỗi đã đề cập, bộ tổng hợp liên chuỗi thường không tự sở hữu chức năng Swap, nhóm thanh khoản hay blockchain riêng. Nó thực hiện giao dịch liên chuỗi bằng cách tích hợp và truyền đạt thông tin từ các chuỗi khác nhau. Một bộ tổng hợp liên chuỗi điển hình thường tích hợp nhiều DEX đa chuỗi và các loại DEX liên chuỗi đã nêu trên, giống như 1inch, nhằm tìm kiếm lộ trình giao dịch liên chuỗi tốt nhất cho người dùng.
ChainHop, được tích hợp với khung tin nhắn liên chuỗi Celer IM, là một bộ tổng hợp liên chuỗi như vậy.
ChainHop là một giao thức tổng hợp thanh khoản đa chuỗi có thể kết hợp, hỗ trợ người dùng thực hiện giao dịch liên chuỗi thông qua các cầu nối và DEX liên chuỗi khác nhau. Nhờ ChainHop, người dùng có thể đạt được tỷ giá tối ưu và trượt giá thấp nhất khi đổi token A trên chuỗi X sang token B trên chuỗi Y với chi phí tối thiểu.
Hiện tại, ChainHop đã hỗ trợ bảy chuỗi gồm Ethereum, BNB Chain, Polygon, Avalanche, Fantom, Arbitrum, Optimism cùng DEX trên các chuỗi này, đồng thời hỗ trợ năm giao thức liên chuỗi: cBridge, Multichain, Stargate, Across Bridge, Hyphen Bridge.
Đáng chú ý, ChainHop tích hợp thanh khoản từ tất cả các blockchain thông qua khung tin nhắn liên chuỗi Celer IM, bao gồm các DEX và cầu nối liên chuỗi đã nêu trên. Do đó, khi sử dụng ChainHop, người dùng có thể tận hưởng thanh khoản sâu nhất. Đây chính là lý do cốt lõi giúp người dùng đạt được tỷ giá tốt nhất và trượt giá nhỏ nhất như đã nói ở trên.
Nhờ thuật toán định tuyến thông minh được thiết lập trong sản phẩm ChainHop, người dùng thậm chí còn có thể tận hưởng tỷ giá trao đổi và mức trượt giá tiết kiệm hơn cả một số DEX đơn chuỗi. Ví dụ, khi người dùng muốn đổi một lượng lớn ETH sang USDC trên Fantom, ChainHop có thể sẽ đưa ETH sang Ethereum trước, sau đó thực hiện giao dịch ETH-USDC trên Ethereum (do thanh khoản trên Ethereum tốt hơn nên trượt giá thấp hơn), rồi cuối cùng đưa USDC về lại Fantom. Người dùng có thể hoàn tất thao tác phức tạp này chỉ bằng một cú nhấp.
Hơn nữa, tính kết hợp của ChainHop cho phép nó hợp tác sâu rộng với các dApp khác, giúp họ thu hút thanh khoản từ nhiều blockchain khác nhau để xây dựng các sản phẩm như DeFi liên chuỗi, thị trường NFT, nền tảng khởi chạy IDO, v.v.
Hiện tại, ChainHop đã ra mắt chiến dịch trung thành cộng đồng NFT mang tên «Chiến dịch Jump Đầu Tiên của ChainHop», chi tiết xem tại Twitter chính thức của họ.
So với ba loại DEX liên chuỗi trước đó, loại bộ tổng hợp liên chuỗi này có ưu điểm là không phụ thuộc vào thanh khoản nội bộ, rủi ro an ninh thấp hơn, trải nghiệm người dùng tốt hơn và linh hoạt hơn trong lựa chọn giao thức.
Lời kết
Như đã đề cập ở trên, tình trạng phát triển đa chuỗi song song đã trở thành thực tế thiết lập và định hướng kể chuyện trong tương lai của thế giới tiền mã hóa.
Dù DEX liên chuỗi chỉ là một nhánh trong câu chuyện đa chuỗi, nhưng nó có thể cải thiện đáng kể trải nghiệm người dùng khi thao tác trên nhiều chuỗi và ảnh hưởng sâu sắc đến hành vi người dùng. Vì vậy, tương lai phát triển của DEX liên chuỗi đáng để chúng ta theo dõi dài hạn.
Tuy nhiên cần lưu ý rằng, khi hành vi liên chuỗi trở thành hoạt động thường xuyên của người dùng, các vấn đề an ninh phát sinh cũng cần được đặc biệt quan tâm.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
