Venezuela, bị Mỹ trừng phạt và loại khỏi hệ thống đô la Mỹ, đang chuyển sang sử dụng USDT
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Venezuela, bị Mỹ trừng phạt và loại khỏi hệ thống đô la Mỹ, đang chuyển sang sử dụng USDT
Venezuela, bị Mỹ trừng phạt và loại khỏi hệ thống đô la Mỹ, đã chuyển sang sử dụng Tether để thanh toán 80% doanh thu từ dầu mỏ.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Blockworks
Biên dịch: TechFlow
Dẫn nhập từ TechFlow: Trường hợp Venezuela là minh chứng thực tế mạnh mẽ nhất về stablecoin — không phải vì quốc gia này chủ động lựa chọn tiền mã hóa, mà bởi họ chẳng còn lựa chọn nào khác. Bài viết này phơi bày toàn bộ hành trình một quốc gia chủ quyền bị ép buộc sử dụng USDT dưới áp lực trừng phạt, đồng thời làm rõ giới hạn thực tế của stablecoin trong các tình huống rửa tiền quy mô lớn.
“Tôi không cho rằng điều này là xấu; quá trình ‘đô la hóa’ mà họ gọi… Cảm tạ Chúa vì sự tồn tại của nó.”
— Nicolás Maduro
Gần đây, tờ New York Times đưa tin Venezuela đã trở thành “quốc gia đầu tiên trên thế giới quản lý một lượng lớn thu nhập ngân sách thông qua tiền mã hóa”.
Nhưng đây không phải là lựa chọn chủ động.
Khoảng một nửa thu nhập của Venezuela đến từ doanh thu bán dầu tính theo đô la Mỹ. Là một quốc gia chịu trừng phạt, Venezuela không thể hợp pháp nhận hoặc chuyển đô la Mỹ.
Trước đây, các chính phủ bị trừng phạt thường sử dụng mạng lưới các công ty ma và ngân hàng ở nước ngoài để đổi dầu lấy đô la — hoặc trao đổi dầu lấy hàng hóa hoặc đầu tư cơ sở hạ tầng.
Giờ đây, họ có một lựa chọn đơn giản hơn: chấp nhận thanh toán bằng stablecoin. Nhà kinh tế học Asdrúbal Oliveros ước tính USDT của Tether là phương tiện thanh toán cho khoảng 80% giao dịch xuất khẩu dầu của Venezuela.
Chính phủ Venezuela từng cấm sử dụng stablecoin trong giao dịch, coi đây là mối đe dọa đối với đồng bolívar. Nhưng tác động tàn phá của các lệnh trừng phạt Mỹ khiến quốc gia này gần như không còn lựa chọn nào khác, cuối cùng buộc phải đón nhận stablecoin.
Delcy Rodríguez, Tổng thống lâm thời hiện nay của Venezuela, hồi tháng 8 năm ngoái đã thừa nhận việc đô la hóa do tiền mã hóa thúc đẩy là điều tất yếu. Khi đó bà nói với giới doanh nghiệp rằng chính phủ đang triển khai “các cơ chế quản lý phi truyền thống” nhằm kiểm soát tốt hơn tỷ giá bolívar.
Không lâu sau, Reuters đưa tin: “Từ tháng 6, chính phủ Venezuela đã cho phép sử dụng USDT rộng rãi hơn.” Dưới sự phê chuẩn của nhà nước, các ngân hàng hiện nay bán USDT – thu được từ doanh thu xuất khẩu dầu – cho doanh nghiệp trong nước, để các doanh nghiệp này dùng số USDT này chi trả cho nhà cung cấp trong và ngoài nước.
Họ cũng kỳ vọng stablecoin sẽ lưu thông ở cấp độ bán lẻ: người đứng đầu Hiệp hội Siêu thị Quốc gia Venezuela mới đây phát biểu trên truyền hình quốc gia rằng các cửa hàng tạp hóa đang cải tiến hệ thống để chấp nhận thanh toán bằng USDT.
Nói cách khác, chính phủ Venezuela đang khuyến khích sử dụng đô la Mỹ do Tether phát hành để thay thế đồng bolívar do chính phủ phát hành.
Hệ quả là USDT — nhiều người Venezuela gọi là “đô la Binance” — hiện được sử dụng trong mọi hoạt động, “từ mua thực phẩm, đóng phí quản lý chung cư, đến trả lương và thanh toán cho nhà cung cấp”.
Vì vậy, đối với tôi — một người yêu thích stablecoin — thật đáng thất vọng khi thấy trong bản cáo trạng của Chính phủ Mỹ chống lại Nicolás Maduro, tiền mã hóa và stablecoin thậm chí còn không được nhắc tới.
Bản cáo trạng mô tả dòng tiền bất hợp pháp đi theo con đường cũ: những chuyến bay trở về từ Mexico “chở đầy tiền thu được từ buôn bán ma túy”; vũ khí như lựu đạn được trao đổi trực tiếp lấy cocaine; phí bảo kê được thanh toán bằng cách chia phần khối lượng cocaine đang vận chuyển; và khoản hối lộ 2,5 triệu đô la Mỹ dưới dạng tiền mặt.
Vì sao không đề cập đến tiền mã hóa?
Có hai khả năng: (1) Chính phủ Mỹ đã ngừng chỉ trích công khai tiền mã hóa, và các công tố viên biết cách khéo léo bỏ qua vấn đề này vào thời điểm thích hợp; hoặc (2) tiền mã hóa và stablecoin vẫn chưa đủ sức đáp ứng quy mô tài chính mà Maduro cùng đồng bọn cần. Khả năng thứ nhất thú vị hơn, nhưng khả năng thứ hai mới chính là sự thật.
“Các quốc gia gặp khó khăn trong việc nhanh chóng chuyển đổi những tài sản (tiền mã hóa) này thành tiền mặt,” Asdrúbal Oliveros giải thích, “bởi việc chuyển tiền mã hóa đòi hỏi phải vượt qua nhiều lớp kiểm soát, trong khi hiện nay các điều kiện kiểm soát này chưa được đáp ứng.”
Báo cáo của TRM Labs cũng đưa ra kết luận tương tự: “Các tổ chức buôn bán ma túy quy mô lớn vẫn phụ thuộc nặng nề vào tiền mặt vật lý, các thủ đoạn rửa tiền dựa trên thương mại và sự bảo hộ của các cơ quan nhà nước hoặc bán nhà nước khi chuyển dịch nguồn thu cốt lõi; tiền mã hóa thường chỉ đảm nhiệm vai trò phụ trợ hoặc bổ sung, chứ chưa thể thay thế các cơ chế nêu trên.”
Các nhà phân tích của Viện Nghiên cứu An ninh Quốc gia Lawfare cũng đồng tình với quan điểm này: “Việc né tránh trừng phạt dựa trên tiền mã hóa vẫn chỉ là một phần rất nhỏ so với các kênh tài chính phi pháp truyền thống.”
Tuy nhiên, một số người lại có cái nhìn lạc quan hơn về tính khả thi của stablecoin và tiền mã hóa trong lĩnh vực “thanh toán quốc tế”.
Ví dụ, InSight Crime đưa tin các tổ chức buôn bán ma túy ở Mexico đang được duy trì bởi một “đường ống rửa tiền bằng tiền mã hóa quy mô công nghiệp”, qua đó tiền bẩn được chuyển qua mạng kỹ thuật số tới các nhà cung cấp hóa chất tại Trung Quốc.
Họ mô tả chi tiết một phân khúc thị trường mà stablecoin đã chiếm lĩnh: đóng vai trò trung gian kết nối các “đại lý tài chính Trung Quốc” cần bán đô la Mỹ cho khách hàng muốn né tránh kiểm soát vốn của Trung Quốc, với các tổ chức buôn bán ma túy Mexico cần mua hóa chất pha chế fentanyl từ Trung Quốc.
Đây không phải là sự phù hợp giữa sản phẩm và thị trường mà những người yêu thích tiền mã hóa mong đợi, nhưng xét về hành vi thực tế thì mức độ phù hợp này khá mạnh. Chẳng hạn, Cơ quan Phòng chống Ma túy Hoa Kỳ (DEA) cho biết lượng tiền mặt bất hợp pháp bị tịch thu đã giảm đáng kể, bởi các tổ chức tội phạm đang “ưu tiên sử dụng tiền mã hóa hơn các phương án rửa tiền bằng tiền mặt truyền thống”.
Tương ứng với xu hướng này, lượng “tiền tệ ảo” bị tịch thu tăng mạnh: trong giai đoạn 2020–2024, DEA đã tịch thu 2,5 tỷ đô la Mỹ tiền mã hóa, trong khi tiền mặt chỉ đạt 2,2 tỷ đô la Mỹ.
Điều này có thể lý giải vì sao Maduro và đồng bọn vẫn kiên quyết sử dụng các phương thức thanh toán truyền thống hơn — bởi tiền mã hóa có thể truy vết và stablecoin có thể bị đóng băng, nên chúng vẫn chưa sẵn sàng đáp ứng nhu cầu rửa tiền quy mô lớn nhất.
Dẫu vậy, việc Venezuela ôm lấy đồng đô la kỹ thuật số đang mở ra tiền lệ mới. Lawfare tổng kết: “Các đối thủ của Mỹ đã xây dựng thành công một mô hình thí điểm khả thi, và các công nghệ tài chính mới nổi có thể củng cố thêm mô hình này.”
Nếu đúng như vậy, chính đồng đô la Mỹ cũng có thể nhờ đó mà được củng cố thêm.
Việc bị cấm sử dụng đô la Mỹ không khiến Venezuela chuyển sang thanh toán dầu bằng nhân dân tệ — mà khiến chính phủ nước này chuyển sang dùng đồng đô la kỹ thuật số.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
Blockworks
