Làm thế nào để thành thạo Crypto?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Làm thế nào để thành thạo Crypto?
Mỗi lần đọc một cuốn sách, mỗi lần viết một kịch bản, mỗi lần kết bạn, đều góp phần xây dựng lợi thế cạnh tranh của bạn.
Chuyên sâu báo cáo Web3Bài viết: Tulip King
Biên dịch: Chopper, Foresight News
Nếu bạn không giỏi giao dịch, hoặc muốn tiến xa hơn, bạn cần phát triển kỹ năng toàn diện hơn. Trong lĩnh vực tiền mã hóa, đa số mọi người đều bỏ qua việc đầu tư vào bản thân – điều này rõ ràng nhưng bạn hoàn toàn có thể xây dựng lợi thế cạnh tranh riêng.
Học cách tư duy độc lập
Thực tế đáng lo ngại nhất trong thị trường tiền mã hóa là khi bạn nhận ra mình không có ý tưởng riêng. Bạn liên tục làm mới Twitter, chờ người có nhiều người theo dõi hơn chỉ cho biết nên mua gì; bạn không thực sự giao dịch, mà chỉ đang chạy theo đám đông – và những kẻ chạy theo luôn về sau trong mọi cuộc chơi.
Sau khi đọc xong bài viết này, bạn nên đọc thêm bài viết của threadguy về tư duy
Những niềm tin mượn lại này không chỉ dẫn đến lợi nhuận kém, mà còn tiềm ẩn vấn đề sâu xa hơn. Khi bạn giao dịch dựa trên lập luận của người khác, thực chất bạn đang cố sao chép toàn bộ mô hình tư duy của họ mà không hiểu logic nền tảng. Bạn không biết yếu tố nào khiến họ thực hiện giao dịch đó, không hiểu chiến lược quản lý rủi ro của họ, càng không biết khi nào họ sẽ thay đổi quan điểm. Có thể họ đang xả hàng ngay lúc bạn mua vào, và bạn chỉ nhận ra khi thấy ảnh chụp màn hình lời của họ được đăng lên – tôi đã chứng kiến cảnh tượng này hàng trăm lần.
Ví dụ, một người nào đó với góc nhìn độc đáo đưa ra lập luận về sự kết hợp giữa AI và tiền mã hóa. Anh ta âm thầm mở vị thế, có thể chia sẻ vài ý tưởng ban đầu để thử nghiệm khung tư duy của mình bằng phản biện; đến khi niềm tin đủ vững chắc và công khai quan điểm thì vị thế đã được thiết lập từ lâu. Sau đó, đám đông đổ xô vào, đẩy giá tài sản mà anh ta đang nắm giữ, tạo thanh khoản giúp anh ta thoát vị thế. Người suy nghĩ đầu tiên kiếm được tiền không phải vì phán đoán công nghệ đúng, mà vì anh ta thấu hiểu quy luật lan truyền thông tin.
Giải pháp không phải là tìm người đáng tin cậy hơn để theo, mà là rèn luyện khả năng tư duy độc lập. Nghe có vẻ trừu tượng, nhưng thực tế có thể thực hiện được.
Đọc nhiều hơn
Tư duy gốc trong thị trường bắt nguồn từ việc tiếp xúc các nguồn thông tin khác biệt và xử lý chúng qua khung phân tích cá nhân.
Chúng ta đều đọc cùng những bài tweet nổi bật, cùng các bài Substack, và chúng được chia sẻ trong cùng các nhóm Telegram. Điều này tạo hiệu ứng phòng vang – mọi người nắm giữ thông tin giống hệt nhau. Khi tất cả đều có cùng thông tin, chẳng ai có lợi thế cạnh tranh.
Cơ hội thực sự nằm ở những ngóc ngách ít người biết. Ví dụ như bài viết "Hyperstructures" năm 2022 của Jacob, phần lớn mọi người chưa từng đọc nhưng gần như dự báo chính xác sự phục hồi toàn diện của DeFi hiện nay; hay bài "Speculative Attack" năm 2014 của Pierre Rochard, trình bày lý thuyết trò chơi đằng sau việc áp dụng Bitcoin, vẫn ảnh hưởng đến thị trường sau mười năm. Đây không chỉ đơn thuần là những bài viết hay, mà là các khung phân tích giúp bạn dự đoán xu hướng tương lai.
Hãy đọc một cuốn sách như "Nhà giao dịch chứng khoán huyền thoại". Tôi dám chắc rằng, mở rộng nguồn và thể loại sách bạn đọc, bạn nhất định sẽ thu được lợi ích; tôi cũng dám nói rằng, dù bạn đang đọc bao nhiêu đi nữa, thì vẫn chưa đủ. Hãy nhồi nhét càng nhiều thông tin vào đầu càng tốt – điều này chỉ có lợi, không hại.
Đồng thời, đừng giới hạn việc đọc trong lĩnh vực tiền mã hóa. Đọc phân tích của Semi Analysis về hào moat cạnh tranh của TSMC có thể giúp bạn hiểu mối liên hệ giữa ngành công nghệ và tiền mã hóa; nghiên cứu của Luke Gromen về động lực hệ thống đô la Mỹ giải thích giá Bitcoin tăng tại thời điểm cụ thể còn tốt hơn bất kỳ nhà phân tích on-chain nào; nếu bạn muốn đánh giá Trump có thể làm được hay không làm được điều gì khi tại nhiệm, hãy đọc bài viết của Curtis Yarvin về cấu trúc quyền lực chính phủ Mỹ.
Kel thậm chí còn đọc sách từ những năm 60 để tìm cơ hội
Lợi tức kép từ việc đọc đa dạng thật đáng kinh ngạc. Khi bạn hiểu cách thức hoạt động của giao dịch carry yên Nhật, bạn bỗng nhiên hiểu vì sao tiền mã hóa lại giảm mạnh vào thời điểm nhất định; khi bạn nghiên cứu cách các thương hiệu xa xỉ tạo ra sự khan hiếm nhân tạo, bạn có thể nhìn thấu chiêu trò của NFT trước khi trào lưu này phổ biến; khi bạn biết Nvidia phân phối chip H100 như thế nào, bạn có thể phân biệt được đồng AI nào có sức mạnh tính toán thực sự, đồng nào chỉ là chiêu trò marketing.
Bên cạnh đó, hãy nhất định đọc tài liệu dự án, ít nhất phải biết mình đang mua cái gì.
Viết nhiều hơn
Viết lách là tư duy dưới dạng trực quan. Những lập luận giao dịch tưởng chừng sắc bén của bạn, một khi cố gắng viết ra để giải thích rõ ràng, sẽ lộ ra những lỗ hổng. Viết buộc bạn đối mặt với "khoảng trống logic", "giả định chưa kiểm chứng" và "liên kết chưa thiết lập".
Tôi bắt đầu viết các bài phân tích dài không phải để thu hút người đọc, mà để làm rõ suy nghĩ của mình. Khi bạn viết ra lý do vì sao bạn lạc quan về một tài sản, bạn không thể dùng cảm giác ổn hoặc bầu không khí cộng đồng tốt để qua chuyện. Bạn phải chỉ rõ chất xúc tác cụ thể, nhận diện rủi ro thực tế, đặt điểm cắt lỗ rõ ràng. Chỉ riêng quá trình này thôi đã giúp bạn tránh được 90% các giao dịch tồi.
Cứ kiên trì viết, phép màu sẽ xảy ra. Bộ não bạn sẽ bắt đầu xử lý thông tin theo cách khác, liên tục tìm kiếm các mối liên hệ và mẫu hình đáng khám phá, dần hình thành thứ tôi gọi là "tư duy lập luận" – giúp bạn phát hiện manh mối của một câu chuyện giao dịch trước khi nó trở thành đồng thuận. Đây là khả năng nhận diện mẫu hình được rèn luyện qua luyện tập lặp lại.
Học cách sử dụng dữ liệu
Blockchain là hệ thống tài chính minh bạch nhất từ trước đến nay – mỗi giao dịch, mỗi chuyển tiền ví, mỗi tương tác hợp đồng thông minh đều công khai và tra cứu được. Nhưng phần lớn nhà giao dịch chỉ xem ba biểu đồ trên CoinGecko rồi tuyên bố đã nghiên cứu.
Sự bất đối xứng thông tin trong lĩnh vực tiền mã hóa không nằm ở kênh tiếp cận (mọi người đều thấy dữ liệu giống nhau), mà ở khả năng diễn giải và tích hợp, ở việc đặt ra câu hỏi tốt hơn và biết nơi tìm câu trả lời.
Xem trang Twitter của Average Joe, bạn sẽ hiểu anh ấy kiên trì đến mức nào trong việc tìm dữ liệu hỗ trợ lập luận của mình
Lấy phân tích lợi suất làm ví dụ: Các giao thức DeFi tạo ra phí thật, lợi nhuận thật, tỷ suất sinh lời thật, nhưng phần lớn nhà giao dịch chỉ chờ người khác tính toán sẵn các con số này và trình bày dưới dạng bảng điều khiển đẹp mắt. Trong khi đó, bất kỳ ai biết dùng Dune viết truy vấn SQL cơ bản đều có thể tính được lợi suất của một giao thức trước khi dữ liệu xuất hiện trên DeFi Llama; họ có thể phát hiện các xu hướng thay đổi trước khi chúng trở thành chủ đề trên Twitter vài tuần.
Học lập trình
Mọi thứ trong lĩnh vực tiền mã hóa đều có thể lập trình – nhận thức này nên hoàn toàn thay đổi cách bạn tương tác với thị trường. Chúng ta không giao dịch trên Sở giao dịch chứng khoán New York, không cần thiết bị Bloomberg hay quyền truy cập tổ chức: Mỗi giao thức đều có API, mỗi hợp đồng đều có thể gọi trực tiếp, mọi chiến lược đều có thể tự động hóa.
Hãy bắt đầu từ những điều đơn giản: Viết một đoạn script kiểm tra lợi nhuận đào mỗi giờ, tạo công cụ cảnh báo khi một ví cụ thể thực hiện giao dịch, hoặc viết chương trình tạo lập thị trường cơ bản để cung cấp thanh khoản gần vị thế giao ngay. Những đoạn mã này không phức tạp, ChatGPT có thể viết được phần lớn. Nhưng chúng sẽ giúp bạn nâng cấp từ thao tác thủ công sang giao dịch với tốc độ Internet.
Bạn đã từng thấy ai dùng chiến lược tạo lập thị trường để kiếm 40% chỉ trong một đêm trên ASTER chưa?
Lợi tức kép từ lập trình có thể rất đáng kinh ngạc. Hãy tưởng tượng dùng script tạo lập thị trường định hướng để kiếm thêm 1% cho mỗi giao dịch, dùng công cụ tái đầu tư tự động để tăng thêm 2% lợi nhuận trên mỗi nông trại, dùng script farm điểm để đứng đầu mọi chương trình tích điểm, hoặc dùng script nữ thần tối ưu hóa lợi nhuận airdrop.
Quan trọng hơn, lập trình buộc bạn tư duy hệ thống về thị trường. Mã lệnh không chứa cảm xúc, chương trình không hoảng loạn bán tháo hay FOMO mua vào. Khi bạn chuyển chiến lược giao dịch thành mã, bạn phải định nghĩa các tham số chính xác, điều kiện cụ thể và logic rõ ràng – chỉ riêng tính kỷ luật này thôi đã nâng tầm trình độ giao dịch của bạn.
Học cách giao dịch
Bạn nên thử giao dịch mọi thứ. Thử NFT? Hay bạn thực ra giỏi cá cược thể thao? Bạn đã thấy các thị trường dự đoán mới ra mắt chưa? Biết Logan Paul sở hữu một lá bài Pokémon trị giá 5 triệu đô la chưa?
Nếu không đoán đúng hướng thị trường, hãy học giao dịch chênh lệch giá; nếu thích cảm giác mạnh, hãy mở biểu đồ 1 phút. Tôi biết một người ở New York kiếm sáu con số mỗi năm chỉ bằng cách buôn bán chỗ đặt bàn tại nhà hàng.
Chìa khóa là mọi thứ đều là thị trường, và mọi thị trường đều có nhiều cách giao dịch. Bạn sẽ không bao giờ biết lợi thế của mình nằm ở đâu nếu không tự thử. Tất nhiên, điều này sẽ khiến bạn thua lỗ; nhưng thành thật mà nói, nếu chưa mất vài trăm ngàn đô la, bạn đừng mơ kiếm được vài triệu. Thị trường không dạy bạn miễn phí, bạn phải quen với việc "đóng học phí".
Nếu điều này không phải điều bạn muốn, cũng không sao. Cứ để Bitcoin trong ví lạnh, để kế hoạch tiết kiệm hưu trí 401k tự động vận hành. Nhưng nếu bạn muốn đạt thành tựu vượt trội, bạn phải học cách đối mặt với rủi ro tự nhiên của thị trường.
Alexander Good còn kiêm nghề giao dịch đá quý – đó là lý do anh ta giỏi hơn bạn
Một lợi ích khác của việc giao dịch rộng rãi là: Với vô số loại thị trường và chiến lược, bạn có thể phát hiện ra mình thiên phú ở một lĩnh vực nào đó. Theo tôi, sự đa dạng này là chìa khóa cho thành công dài hạn trên thị trường. Không có thị trường nào mãi mãi: Có lúc trong hệ sinh thái Solana không tìm được chiến lược sinh lời nào, nhưng “cánh cửa này đóng lại, cánh cửa khác mở ra”. Lúc đó, bạn cần có khả năng thích nghi với sự chuyển dịch tâm điểm thị trường.
Kỹ năng đa thị trường giúp bạn đạt được tính phi dễ bị tổn thương (anti-fragility): Khi tiền mã hóa rơi vào thị trường gấu sâu, bạn có thể giao dịch thị trường dự đoán bầu cử; khi NFT nguội đi, bạn có thể chuyển sang sưu tầm vật phẩm; khi lợi suất DeFi bị nén, bạn có thể cung cấp thanh khoản trên thị trường cá cược thể thao. Trò chơi vẫn tiếp diễn, chỉ là thay sân đấu.
Học cách kết nối xã hội
Lĩnh vực tiền mã hóa vốn dĩ phù hợp để xây dựng mạng lưới, bởi vì nó bản chất là natively internet. Địa lý không quan trọng, bằng cấp không quan trọng, chỉ có chất lượng tư duy và giá trị bạn mang lại mới quan trọng. Nếu phương pháp đúng, đây là một lĩnh vực cực kỳ bình đẳng.
Chìa khóa trong kết nối xã hội là cho đi trước, nhận lại sau. Chia sẻ công cụ bạn phát triển, giải thích khái niệm phức tạp bằng ngôn ngữ đơn giản, kết nối người này với người kia, trả lời câu hỏi mà không mong đợi đền đáp. Chủ nghĩa vị tha là hiệu quả. Giá trị bạn đóng góp vào hệ sinh thái sẽ quay lại với bạn theo cấp số nhân.
Bạn không cần ghét các nhóm nhỏ. Nếu bạn kết bạn được và nhận được vài lời mời vào các nhóm Telegram chất lượng cao, vậy là đủ. Xây dựng thương hiệu cá nhân, đừng sợ chia sẻ quan điểm trên mạng, đăng bài chân thành. Quan trọng nhất, đừng tắt tin nhắn riêng – bạn không bao giờ biết ai sẽ chủ động liên hệ với bạn.
Nếu bạn làm tốt kết nối xã hội, bạn không cần lúc nào cũng đúng, cũng không cần lúc nào cũng online. Bạn có thể xây dựng một nhóm bạn thân thiết hỗ trợ lẫn nhau. Tin tôi đi, có người giúp đỡ, mọi thứ sẽ dễ dàng hơn rất nhiều.
Kết luận
Phần lớn mọi người sau khi đọc xong bài viết này vẫn sẽ quay lại thói quen cũ: làm mới Twitter và chờ người khác gợi ý tiếp theo. Cũng không sao, thị trường cần thanh khoản rút lui. Nhưng với những người hiểu, những người nhận ra thị trường tiền mã hóa thưởng cho "những người chuẩn bị sẵn sàng", thì cơ hội là khổng lồ.
Cơ sở hạ tầng bạn đang xây dựng hôm nay – về kiến thức, công nghệ, và xã hội – sẽ tạo ra lợi tức kép vĩnh viễn. Mỗi cuốn sách bạn đọc, mỗi đoạn script bạn viết, mỗi người bạn bạn kết giao, đều góp phần gia tăng lợi thế cạnh tranh của bạn.
Đây chính là những kỹ năng bạn cần để chiến thắng trong thị trường này. Tôi biết mình đang không ngừng rèn luyện những năng lực này, nên trừ khi bạn cũng làm như vậy, bằng không, ít nhất bạn sẽ không thể thắng tôi.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@mikeykremer
