
Bybit ươm tạo DEX Byreal, cuộc cạnh tranh phi tập trung giữa các CEX gia tăng
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow

Bybit ươm tạo DEX Byreal, cuộc cạnh tranh phi tập trung giữa các CEX gia tăng
Để tranh thủ cơ hội tiên phong trên thị trường chuỗi khối, các sàn giao dịch tập trung (CEX) buộc phải đẩy nhanh việc mở rộng chiến lược, tránh để thị phần bị các sàn phi tập trung (DEX) tiếp tục xâm thực.
Bài viết: ChandlerZ, Foresight News
Gần đây, CEO Bybit Ben Zhou đã đăng bài trên nền tảng X cho biết: "Sàn giao dịch phi tập trung (DEX) đầu tiên được Bybit ươm mầm – Byreal sẽ ra mắt vào cuối tháng này. Được xây dựng từ con số 0, ra đời trong hệ sinh thái Solana.
Theo ông, điểm đặc biệt của Byreal nằm ở: 1/ Sự kết hợp CEX + DEX. Byreal không chỉ đơn thuần là 'một sàn DEX khác'. Nó kết hợp thanh khoản cấp độ CEX với tính minh bạch bản địa DeFi. Đây mới chính là tài chính hỗn hợp thực sự. Trong tương lai, nhiều dự án CEX + DEX hơn nữa sẽ tiếp tục được ra mắt. 2/ Thống nhất thanh khoản và tốc độ áp dụng thiết kế định tuyến RFQ + CLMM. Byreal sẽ cung cấp cho người dùng các giao dịch hoán đổi (Swap) với độ trượt giá thấp và bảo vệ khỏi MEV ở tốc độ vượt trội.
Theo thông tin chính thức, mạng thử nghiệm (testnet) của Byreal sẽ ra mắt vào ngày 30 tháng 6, còn mạng chính (mainnet) dự kiến phát hành vào quý III.
Bybit không phải là sàn giao dịch tập trung (CEX) đầu tiên tham gia lĩnh vực DEX. Cùng với sự tăng trưởng liên tục của các nền tảng giao dịch phi tập trung, DEX đang dần thu hẹp khoảng cách với CEX về thanh khoản và mức độ hoạt động của người dùng.
Thị phần DEX tăng lên, Solana trở thành một trong những lựa chọn hàng đầu
Theo dữ liệu từ DeFiLlama, khối lượng giao dịch của DEX duy trì đà tăng trưởng ổn định. Vào tháng 5 năm 2024, khối lượng giao dịch hàng tháng của DEX đạt 405,3 tỷ USD, chiếm khoảng 25% tổng khối lượng giao dịch giao ngay toàn cầu, lập kỷ lục cao nhất mọi thời đại. Đồng thời, giá trị tài sản khóa tổng cộng (TVL) của DEX đã vượt qua 20 tỷ USD.

Xét theo phân bổ chuỗi khối, Ethereum vẫn là chuỗi dẫn đầu, xếp thứ hai là Solana với TVL khoảng 3,3 tỷ USD, trong đó riêng Raydium chiếm hơn một nửa.
Bybit chọn Solana làm hạ tầng cơ sở cho Byreal chủ yếu dựa trên hiệu suất tăng trưởng nổi bật của nó. Năm 2024, hoạt động giao dịch token Meme và các nền tảng phát hành token trên chuỗi (như Pump.fun) trên Solana tăng mạnh, thúc đẩy DEX trở thành kênh chính để niêm yết token ban đầu. Các tài sản Meme phổ biến như WIF, BOME, BONK đều hình thành thanh khoản ban đầu trên các sàn DEX Solana như Raydium, Jupiter, sau đó lần lượt được các sàn giao dịch tập trung niêm yết.
Solana duy trì mức độ hoạt động cao và tăng trưởng nhà phát triển mạnh trong năm qua, trở thành một trong những chuỗi khối có tốc độ phát triển nhanh nhất trong hệ sinh thái DEX. Khối lượng giao dịch trung bình hàng ngày trên Solana ổn định ở mức khoảng 80 triệu giao dịch, tổng số giao dịch tích lũy vượt quá 30 tỷ, đứng đầu trong các blockchain công khai. Trong khi đó, Base và Sui có khối lượng giao dịch trung bình hàng ngày lần lượt khoảng 7 triệu và 6 triệu giao dịch. Mặc dù quy mô nhỏ hơn, nhưng tốc độ tăng trưởng và mức độ hoạt động khá cao.

Về số lượng địa chỉ hoạt động hàng ngày, trung bình Solana có hơn 4 triệu địa chỉ hoạt động mỗi ngày, đỉnh điểm từng vượt quá 9,4 triệu. Đối với các CEX tìm cách mở rộng lên chuỗi, Solana cung cấp môi trường thực thi hiệu suất cao tương đối trưởng thành cùng cơ sở thanh khoản vững chắc.
Cuộc chiến phi tập trung hóa của các CEX
Khi lựa chọn sản phẩm giao dịch trên chuỗi, người dùng thường ưu tiên các nền tảng quen thuộc và trải nghiệm sử dụng tốt. Xu hướng này thúc đẩy các sàn giao dịch tập trung hàng đầu lần lượt triển khai sản phẩm sàn giao dịch phi tập trung. Việc CEX tham gia lĩnh vực giao dịch phi tập trung đã có nhiều tiền lệ. PancakeSwap do Binance phát triển trên BSC lâu nay luôn dẫn đầu thị trường DEX, OKX ra mắt OKX DEX, trong khi Coinbase dựa vào DEX Aerodrome hỗ trợ bởi chuỗi Base cũng ghi nhận khối lượng giao dịch tăng nhanh, chiếm vị trí hàng đầu về thị phần.
Bằng cách tự xây dựng nền tảng trên chuỗi hoặc thông qua hợp tác chiến lược, các CEX từng bước tập trung thanh khoản thị trường, bao phủ cả nhóm người dùng trên chuỗi lẫn ngoài chuỗi. Về mặt sản phẩm, họ cũng tích cực khám phá các chức năng đổi mới như giao dịch dark pool, tổng hợp đa chuỗi và các nhóm thanh khoản hỗn hợp nhằm nâng cao độ sâu giao dịch và hiệu quả thực thi, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của thị trường.
Xét về cục diện cạnh tranh, CEX vẫn giữ lợi thế về tổng khối lượng giao dịch và quy mô người dùng. Tuy nhiên, các cuộc khủng hoảng thanh khoản và sự cố rủi ro trước đây tại các CEX khiến người dùng ngày càng quan tâm đến DEX – nơi có tính phi tín thác, minh bạch trên chuỗi và rào cản tuân thủ pháp lý tương đối thấp, dẫn đến cạnh tranh giữa hai bên ngày càng gay gắt.
Từ những dữ liệu trên có thể thấy, các mô hình mới ngày càng thiên về DEX với thao tác thuận tiện và yêu cầu tuân thủ pháp lý thấp hơn, lưu lượng truy cập cũng đổ sớm hơn vào các sản phẩm trên chuỗi, khiến một số CEX rơi vào tình trạng "không ăn được thịt, húp cũng chẳng kịp canh". Để giành lợi thế tiên phong trên thị trường on-chain, các CEX buộc phải đẩy nhanh việc triển khai, tránh để thị phần bị DEX tiếp tục xâm thực, từ đó giảm áp lực suy giảm lợi nhuận.
Tóm tắt
Simon Kim, CEO của công ty đầu tư mạo hiểm mã hóa Hashed dự đoán khối lượng giao dịch DEX có thể vượt qua CEX vào năm 2028. Khi kết hợp với việc các CEX gia tăng đầu tư vào DEX cùng với xu hướng phát triển hiện tại của hệ sinh thái DEX, khả năng dự báo này trở thành hiện thực đang ngày càng tăng lên.
Xét theo xu hướng phát triển ngành, hình thái của các sàn giao dịch trong tương lai có thể sẽ không còn phân biệt rõ ràng giữa tập trung và phi tập trung, mà các nền tảng giao dịch hỗn hợp (hybrid exchange) có thể trở thành một hướng đi mới. Tuy nhiên, yếu tố then chốt quyết định thành bại của nền tảng vẫn là nhu cầu của người dùng giao dịch. Những nền tảng có thể cung cấp sản phẩm ổn định, an toàn và đáp ứng đúng nhu cầu người dùng sẽ có nhiều cơ hội hơn để giành lợi thế trong cạnh tranh thị trường.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News














