Quan điểm: Các quỹ đầu tư mạo hiểm tiền mã hóa đang hạn chế tương lai của ngành tiền mã hóa
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Quan điểm: Các quỹ đầu tư mạo hiểm tiền mã hóa đang hạn chế tương lai của ngành tiền mã hóa
Việc các quỹ VC mã hóa tập trung quá mức vào các chuỗi công khai đã dẫn đến đầu tư thiếu hụt vào các dịch vụ cơ bản, giao thức và sự mất cân bằng trong phân bổ vốn.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Anthony DeMartino
Biên dịch: TechFlow
Đầu tư quá mức vào các chuỗi công khai
Trong hai năm qua, các quỹ đầu tư mạo hiểm trong lĩnh vực tiền mã hóa đã ưu tiên áp đảo việc đầu tư vào các chuỗi công khai thay vì các giao thức khác. Sự chuyển đổi này dẫn đến sự bùng nổ của các mạng Layer 1 (L1) và Layer 2 (L2) mới, nhưng đồng thời khiến hệ sinh thái thiếu vắng các giao thức chất lượng cao.
Xét về mặt tài chính, chiến lược này đã mang lại lợi nhuận đáng kể, bởi vì giá trị thị trường của nhiều chuỗi hiện nay vượt xa tổng giá trị bị khóa (TVL). Ngược lại, định giá của các giao thức hàng đầu thậm chí khó đạt được 20% TVL của chúng.
Nút thắt cổ chai ở các dịch vụ cơ bản
Tình trạng đầu tư quá mức này đã tạo ra nút thắt cho các nhà cung cấp dịch vụ cơ bản khác.
Cụ thể, các dịch vụ như cầu nối liên chuỗi, ví, oracles, tích hợp sàn giao dịch, cũng như khả năng thu hút các stablecoin và giao thức hàng đầu đều đang tụt hậu. Do đó, các chuỗi mới thường phải dựa vào các giải pháp thay thế cấp thấp hơn, làm tăng ma sát cho cả nhà phát triển lẫn người dùng.
Hiện tại, FireBlocks là nhà cung cấp ví dành cho tổ chức duy nhất có quy mô lớn, do đó việc thiếu tích hợp khiến việc thu hút vốn tổ chức trở nên khó khăn.
Vấn đề này càng nghiêm trọng hơn khi các chuỗi công khai mới không tương thích với EVM, vì thời gian triển khai của FireBlocks sẽ kéo dài hơn.
Đối với các chuỗi sử dụng ngôn ngữ MOVE, vấn đề này đặc biệt rõ rệt, khi sự thiếu hụt hỗ trợ từ phía tổ chức là điều dễ thấy.
Các cầu nối liên chuỗi hàng đầu như Layer Zero cũng đối mặt với thách thức tương tự. Một cây cầu chất lượng cao, khiến cả tổ chức và người dùng đều cảm thấy an tâm, là yếu tố then chốt để thu hút vốn và tài sản từ các chuỗi khác.
Do khối lượng giao dịch chờ xử lý lớn và ngày càng tăng tại các cầu nối hàng đầu, các chuỗi mới buộc phải sử dụng các giải pháp thay thế kém hơn hoặc trả phí cao để được ưu tiên xử lý. Một số chuỗi sẵn sàng chi nhiều hơn để đẩy nhanh tiến độ, trong khi những chuỗi ít vốn hơn đành phải dùng các cầu nối cấp thấp, từ đó hạn chế tiềm năng phát triển của họ.
Vấn đề ở cấp độ giao thức
Khi nói đến các giao thức, vấn đề trở nên nghiêm trọng hơn.
Một số giao thức hàng đầu mới như ETHENA và Kamino có TVL gấp 5 đến 20 lần so với nhiều chuỗi mới, nhưng định giá của họ lại thấp kém hơn rất nhiều.
Điều này dẫn đến tình trạng thiếu đầu tư vào các giao thức sẵn có, gây ra sự khan hiếm nghiêm trọng.
Để đối phó, các quỹ phát triển của chuỗi công khai buộc phải ươm tạo các đội ngũ nghiệp dư, thường chỉ sao chép kho mã nguồn hiện có thay vì xây dựng các giải pháp mạnh mẽ và đã được kiểm chứng thực tế. Điều này tạo ra rủi ro lớn ở hai lĩnh vực chính:
-
Thu hút vốn: Các giao thức do đội ngũ thiếu vốn phát triển khó có được uy tín, sự ủng hộ từ nhà đầu tư và TVL.
-
Bảo mật và ổn định: Việc sao chép mã nguồn của các giao thức hiện có như AAVE là dễ dàng, nhưng vận hành hiệu quả và đảm bảo an toàn cho tiền của người dùng đòi hỏi kinh nghiệm và chuyên môn sâu.
Khủng hoảng thị trường tiền tệ
Thị trường tiền tệ (Money Market) là mạch sống của mọi chuỗi công khai hàng đầu. Tuy nhiên, việc giao các giao thức then chốt này cho những đội ngũ thiếu kinh nghiệm quản lý đã làm suy yếu tính khả dụng và niềm tin đối với các chuỗi đó.
Dù ai cũng có thể dùng ChatGPT để sao chép mã AAVE, nhưng vận hành thành công một giao thức cho vay đòi hỏi kiến thức sâu rộng về quản lý rủi ro.
Một thiếu sót nghiêm trọng phổ biến ở nhiều phiên bản sao chép là thiếu các đơn vị quản lý rủi ro bên ngoài (như Chaos Labs), vốn đóng vai trò thiết yếu trong thành tích bảo mật vượt trội của AAVE.
Chỉ sao chép mã mà không triển khai các biện pháp kiểm soát rủi ro tương đương sẽ khiến các giao thức này thất bại tất yếu.
Thực tế đã chứng minh, trong chu kỳ này, chúng ta đã chứng kiến vài giao thức thị trường tiền tệ mới bị tấn công.
Hơn nữa, khi các quỹ phát triển chuỗi phải tự mình tài trợ cho việc xây dựng giao thức, điều đó cho thấy sự quan tâm từ các nhà đầu tư bên ngoài đang giảm sút. Vì thiếu những nhà hỗ trợ tài chính sẵn sàng đầu tư vào các giao thức mới, họ gặp khó khăn trong việc thu hút các nhà cung cấp thanh khoản (LP) lớn ngay từ giai đoạn đầu – yếu tố then chốt cho sự thành công.
Bế tắc ở DEX
Dù tầm quan trọng của sàn giao dịch phi tập trung (DEX) không bằng thị trường tiền tệ, nhưng sự vắng mặt hay chất lượng kém của DEX sẽ cản trở thành công của một chuỗi công khai. Cả DEX giao ngay lẫn DEX hợp đồng vĩnh viễn đều khó thu hút vốn vì những lý do sau:
-
Thiếu đội ngũ lành nghề: Nhiều sàn giao dịch này là bản sao do các đội ngũ thiếu kinh nghiệm vận hành.
-
Trượt giá và giao diện người dùng kém: Thiếu giao diện thiết kế tốt và thanh khoản sâu khiến các nhà cung cấp thanh khoản (LP) e ngại tham gia.
Kết quả là trải nghiệm giao dịch kém, trượt giá lớn, TVL tăng trưởng chậm và hệ sinh thái tổng thể bị suy yếu.
Thay đổi cấu trúc động lực
Mặc dù tồn tại những thách thức trên, động lực kinh tế vẫn nghiêng về việc đầu tư vào các L1 và L2 mới thay vì các giao thức.
Có thể giải quyết sự mất cân bằng này theo ba cách:
-
Định giá giao thức phải tăng lên: Thị trường cần phản ánh đúng giá trị thực tế và tiện ích của các giao thức hàng đầu.
-
Giảm đầu tư vào L1/L2: Nếu định giá các chuỗi giảm xuống, việc phân bổ vốn sẽ tự nhiên chuyển sang các giao thức.
-
Giao thức trở thành chuỗi riêng của chúng: Xu hướng này bắt đầu từ hành động gần đây của HyperLiquid và Uniswap.
Trong khi sự hội tụ định giá giữa giao thức và chuỗi là điều hiển nhiên, thì việc liệu giao thức có nên trở thành chuỗi hay không vẫn chưa rõ ràng.
Xu hướng này xuất hiện một phần để phản ứng trước sự mất cân bằng định giá. Không chỉ các giao thức hàng đầu thu hút TVL vượt trội hơn đa số chuỗi mới, mà họ còn kiếm được phí cao gấp bội, song vẫn không được các quỹ VC ưa chuộng.
Dù việc xây dựng một giao thức xuất sắc là phức tạp và hiếm gặp, thì việc tạo ra một chuỗi mới ngày càng trở nên đơn giản hơn, và phụ thuộc nhiều hơn vào chất lượng đội ngũ marketing thay vì kỹ năng của lập trình viên.
Hơn nữa, các đội ngũ này có thể bị xao nhãng bởi việc xây dựng công nghệ giá trị thấp nhằm thổi phồng định giá, từ đó bỏ quên việc xây dựng ở tầng giao thức.
Nếu xu hướng này tiếp tục lan rộng, nó sẽ chỉ làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt chất lượng giao thức và kéo dài vòng luẩn quẩn này.
Vấn đề then chốt là: Trước khi quá muộn, liệu các VC có nhận ra và điều chỉnh sự mất cân bằng này hay không?
Tương lai ngành công nghiệp đang bị đe dọa
Nếu những vấn đề này không được giải quyết, toàn bộ ngành tiền mã hóa sẽ đối mặt với nguy cơ đình trệ.
Nếu không có các giao thức mạnh mẽ và được tài trợ đầy đủ, các chuỗi mới sẽ khó cung cấp trải nghiệm người dùng liền mạch cần thiết để đạt được sự chấp nhận đại trà.
Các tổ chức lớn nhanh chân gia nhập lĩnh vực này sẽ bị buộc phải rút lui hoặc tự tài trợ cho các giao thức riêng, từ đó ép buộc ngành công nghiệp trở nên tập trung hóa hơn.
Cuối cùng, các quỹ VC cần tái điều chỉnh thứ tự ưu tiên đầu tư để phá vỡ sự trì trệ, nếu không, tương lai của tiền mã hóa sẽ vô cùng mong manh.
— Anthony DeMartino, CEO & Người sáng lập Trident Digital, GP tại Istari Ventures.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@admff492
