DePAI: Khi robot gặp Web3, liệu một câu chuyện mới có thể bắt đầu?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
DePAI: Khi robot gặp Web3, liệu một câu chuyện mới có thể bắt đầu?
AI kỹ thuật số đang thay thế công việc văn phòng, trong khi AI vật lý đang làm thay đổi cục diện công việc lao động chân tay.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: peaq
Biên dịch: TechFlow
Tại CES, NVIDIA đã giới thiệu khái niệm "AI Vật lý (Physical AI)". Và ngày nay, “AI Vật lý Phi tập trung (Decentralized Physical AI, DePAI)” đã trở thành chủ đề nóng trong lĩnh vực tiền mã hóa. Vậy DePAI là gì? Nó liên quan như thế nào đến robot? Những điều kiện cần thiết để các robot này hoạt động như một DePAI trong nền kinh tế máy móc (Machine Economy) do peaq đề xuất là gì?
DePAI: Khi C3PO Gặp Web3
Một thuật ngữ mới nữa ra đời. DePAI, viết đầy đủ là AI Vật lý Phi tập trung (Decentralized Physical AI), gần đây đã trở thành chủ đề trọng tâm trong ngành tiền mã hóa. Khái niệm này được Messari đề xuất, trước đó, CEO của NVIDIA – Jensen Huang – đã lần đầu tiên phổ biến khái niệm "AI Vật lý (Physical AI)" tại CES vào tháng 1 năm 2025. Từ mới DePAI này đã tạo nên làn sóng thảo luận mạnh mẽ trong ngành và thực sự đáng để theo dõi.
DePAI là một khái niệm tích hợp nhiều lĩnh vực công nghệ tiên tiến như AI, robot học, Web3 và DePIN (Mạng cơ sở hạ tầng vật lý phi tập trung). Nó kết hợp hữu cơ các lĩnh vực mới nổi này lại với nhau, tạo thành một mô hình mới mạnh mẽ. Sự kết hợp này không chỉ cho thấy tiềm năng cộng sinh của các công nghệ này mà còn báo hiệu rằng chúng sẽ cùng nhau thúc đẩy sự thay đổi ngành và hoàn toàn biến đổi cách vận hành của nền kinh tế toàn cầu.
Vậy tại sao bạn cần quan tâm đến nó? Nếu bạn là một người lao động, có lẽ bạn đã lo ngại về xu hướng robot và AI thay thế công việc con người. Việc xuất hiện của DePAI chính là một giải pháp đối phó với những thách thức tiềm tàng này. Nó hứa hẹn sẽ trở thành động lực quan trọng cho nền kinh tế toàn cầu trong tương lai, cung cấp cho chúng ta một phương pháp xử lý và làm dịu tác động phá vỡ từ AI.
Nhưng rốt cuộc DePAI là gì? Nó khác gì so với AI vật lý truyền thống (tức là robot)? Tại sao nó lại quan trọng đến vậy?
Hãy cùng tìm hiểu sâu hơn.
DePAI Là Gì?
Xét về mặt chữ nghĩa, “AI Vật lý Phi tập trung (Decentralized Physical AI)” dường như không phải là một khái niệm hoàn toàn mới. Dù sao đi nữa, mạng lưới phần cứng vật lý phi tập trung đã tồn tại để cung cấp sức mạnh tính toán cho các mô hình AI. Tuy nhiên, DePAI không chỉ đơn thuần giới hạn ở khả năng tính toán phi tập trung; ý nghĩa của nó rộng lớn hơn nhiều.
DePAI là một khái niệm mở rộng hơn, bao gồm các thiết bị máy móc thật sự, đặc biệt là robot, sử dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo để tồn tại và phát triển trong thế giới thực. Tất cả đều dựa trên cơ sở hạ tầng Web3. Ngoài ra, DePAI còn phụ thuộc vào dữ liệu crowdsourcing, giúp máy móc cảm nhận thế giới và tương tác với môi trường. Đồng thời, nó cũng cần một hệ thống cơ sở hạ tầng hoàn chỉnh để hỗ trợ mô hình kinh tế xây dựng xung quanh mô hình mới này.
Đơn giản nói, DePAI kết hợp robot học, AI thông minh, trí tuệ không gian và DePIN thành một thể thống nhất. Nó phác họa một viễn cảnh tương lai: robot và máy móc, tức là AI hiện thân, không chỉ có thể tự vận hành mà còn có quyền tự chủ và chủ quyền trong nền kinh tế máy móc được thúc đẩy bởi Web3.
Từ AI Đến DePAI
Khi nhắc đến ChatGPT, hầu như ai cũng biết. Với đa số mọi người, mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) do OpenAI ra mắt đã phổ biến như Google, Netflix hay mạng xã hội hàng ngày. Tuy nhiên, chỉ hai năm trước, gần như không ai từng nghe tới ChatGPT.
Thậm chí ấn tượng hơn, trí tuệ nhân tạo đã đạt được bước tiến vượt bậc trong thời gian ngắn. Từ AI tạo sinh (Generative AI) ban đầu tập trung vào tạo nội dung, đến nay đã phát triển thành AI tác nhân (Agentic AI) có khả năng ra quyết định độc lập. Ví dụ:
-
AI tạo sinh: Bạn nhập kế hoạch ăn uống trong một tuần, AI sẽ tạo danh sách mua sắm cho bạn.
-
AI tác nhân: Nó không chỉ phân tích dữ liệu sức khỏe của bạn, đưa ra kế hoạch ăn uống tối ưu, mà còn gợi ý thực đơn hàng ngày, theo dõi lượng thực phẩm trong tủ lạnh, thậm chí tự động đặt hàng khi thiếu đồ – đảm bảo nhà bếp của bạn luôn đầy đủ.
Sự chuyển đổi từ AI tạo sinh phản ứng thụ động sang AI tác nhân chủ động ra quyết định đã là một bước nhảy vọt lớn. Và khi AI tác nhân có được một "thân thể" thực tế, bắt đầu thực hiện nhiệm vụ trong thế giới thực, thì tiềm năng tương lai còn rộng mở hơn nữa. Đúng vậy, kỷ nguyên robot đã đến, và các gã khổng lồ ngành AI như NVIDIA đang dẫn dắt xu hướng này.
Tuy nhiên, AI tập trung, đặc biệt là AI vật lý tập trung, cũng mang lại nhiều thách thức và rủi ro. Ví dụ, dữ liệu để mô hình AI hiểu và tương tác với thế giới vật lý lấy từ đâu?
Câu hỏi này tiếp tục lan rộng sang lĩnh vực robot. Ai sẽ sở hữu những robot này? Nhà cung cấp phần cứng nào sẽ quyết định tiêu chuẩn giao thức về tính tương thích và khả năng tương tác giữa các robot? Cuối cùng, ai sẽ hưởng lợi? Liệu chúng ta có đang tiến tới một tương lai nơi các tập đoàn lớn kiếm được lợi nhuận khổng lồ, trong khi người bình thường chỉ sống nhờ trợ cấp thu nhập cơ bản (UBI)? Hay còn một khả năng khác?
Câu trả lời nằm ở DePAI.
DePAI đối với AI vật lý cũng giống như DePIN (mạng cơ sở hạ tầng vật lý phi tập trung) đối với cơ sở hạ tầng vật lý – đó là một nâng cấp, bằng cách trao lại quyền lực từ tay một vài công ty nhỏ trở về tay người dân. Tất nhiên, điều này không có nghĩa là DePAI và DePIN hoàn toàn tách biệt. Thực tế, DePIN là một thành phần quan trọng trong mô hình DePAI.
DePIN cung cấp dữ liệu và dịch vụ then chốt cho cả AI kỹ thuật số và vật lý, trong khi peaq xây dựng lớp cơ sở hạ tầng cốt lõi hỗ trợ DePIN và phần cứng phi tập trung hoạt động. Ngoài hai yếu tố này, robot muốn hoạt động hiệu quả như một DePAI trong nền kinh tế máy móc toàn cầu còn cần dựa vào nhiều lớp then chốt khác. Và như ta sẽ thấy, DePIN đóng vai trò vô cùng quan trọng trong các lớp này.
Bảy Lớp Cốt Lõi Của DePAI
Bạn có thể đã nhận ra, DePAI là một hệ thống cực kỳ phức tạp. Để xây dựng một nền kinh tế máy móc (Machine Economy) thực sự vận hành, xa hơn rất nhiều so với việc chỉ gắn một chiếc Ledger lên robot Optimus.
Một AI vật lý tự trị thực sự (DePAI) cần sự hỗ trợ từ bảy lớp then chốt sau:
-
Lớp phần cứng: Đây là nền tảng, chỉ các thiết bị robot cho phép mô hình AI tương tác với thế giới vật lý. Không có phần cứng này, AI vật lý chỉ tồn tại trên lý thuyết.
-
Lớp phần mềm: Các mô hình AI tác nhân chạy trên robot. Chúng trao quyền tự trị cho robot, giúp chúng thực hiện các nhiệm vụ phức tạp.
-
Lớp dữ liệu: Dữ liệu là động lực cốt lõi giúp AI vật lý học hỏi và tiến hóa. Thiếu dữ liệu chất lượng cao, AI không thể thích nghi với những thay đổi động trong thế giới thực.
-
Lớp trí tuệ không gian: Lớp này cho phép robot hiểu môi trường và tương tác với thế giới vật lý, ví dụ như nhận diện vật thể, lập lộ trình hoặc cảm nhận mối nguy hiểm.
-
Lớp mạng cơ sở hạ tầng: Cung cấp các nguồn lực then chốt như lưu trữ, sức mạnh tính toán, năng lượng,... Đây là điều kiện cần thiết để duy trì hoạt động liên tục của AI vật lý.
-
Lớp kinh tế máy móc: Kết hợp tất cả các yếu tố trên thông qua các giao thức chuyên biệt, đảm bảo sự hợp tác liền mạch giữa các DePIN (mạng cơ sở hạ tầng vật lý phi tập trung), mô hình AI và robot khác loại.
-
Lớp tổ chức: Ví dụ như DePAI DAO, lớp này cung cấp mô hình quản trị phi tập trung, cho phép cá nhân, cộng đồng và doanh nghiệp sở hữu và hưởng lợi bình đẳng từ DePAI.
Bảy lớp này cùng nhau xây dựng hệ sinh thái hoàn chỉnh của DePAI. Tiếp theo, hãy cùng tìm hiểu chi tiết chức năng và ý nghĩa cụ thể của từng lớp.
AI Tác Nhân
Trong phần thảo luận trước, chúng ta đã đề cập tầm quan trọng của AI tác nhân (Agentic AI). Ta nhắc lại ngắn gọn: AI tác nhân là hệ thống AI có thể tự lập kế hoạch, ra quyết định, hành động và thực thi nhiệm vụ, hoàn toàn không cần can thiệp của con người.
Các tác nhân này thường tập trung vào một loại nhiệm vụ cụ thể, ví dụ như tối ưu logistics hoặc trợ lý gia đình, nhưng trong các tình huống phức tạp hơn, có thể tích hợp nhiều tác nhân vào một máy, phối hợp để hoàn thành nhiều nhiệm vụ khác nhau. Trong bối cảnh DePAI, AI tác nhân có thể được coi là "ý thức" của máy móc. Đúng vậy, chúng ta đang tiến dần tới điều đó.
Robot
Robot là cốt lõi của yếu tố "vật lý" trong "AI vật lý". Chúng là nền tảng phần cứng nơi hệ thống AI vận hành, cũng là cầu nối giữa AI và thế giới thực. Từ xe tự lái và máy móc công nghiệp, đến trợ lý phẫu thuật, hay robot hình người toàn diện như Tesla Optimus, robot đang hòa nhập vào cuộc sống dưới nhiều hình thức. Chúng không chỉ là phương tiện mang AI vật lý, mà còn là chìa khóa để biến lý thuyết AI thành ứng dụng thực tiễn.
Mạng Dữ Liệu
Hoạt động của AI không thể thiếu dữ liệu, đặc biệt là khối lượng lớn dữ liệu chất lượng cao. May mắn thay, các DePIN như MapMetrics, Silencio, Teneo, SkyX và Hyperway đã tích lũy dữ liệu phong phú từ thế giới thực, có thể hỗ trợ mạnh mẽ cho các mô hình AI tiên tiến. Nhờ tận dụng thông tin hiện có này, AI tác nhân (Agentic AI) không chỉ học được quy luật vận hành của thế giới thực, mà còn có thể ra quyết định thời gian thực dựa trên các bộ dữ liệu chính xác, có thể xác minh. Ví dụ, một chiếc xe tự lái có thể dùng dữ liệu này để hiểu tình trạng giao thông đô thị, từ đó lập lộ trình di chuyển tối ưu.
Trí Tuệ Không Gian
Nếu mạng dữ liệu giúp AI hiểu quy luật vận hành của thế giới thực, thì lớp trí tuệ không gian cho phép máy móc điều khiển bởi AI định vị và tương tác với thế giới thực thời gian thực. Nói đơn giản, lớp này xây dựng một bản sao ảo của thế giới thực – một môi trường số hóa, nơi AI có thể mô phỏng và phối hợp.
Bạn có thể hình dung như một thế giới game video đồng bộ với thực tế, hoặc xa hơn, một phiên bản "metaverse" của thế giới thực do các AI tự trị phi tập trung tạo nên. Trong môi trường ảo này, các tác nhân AI vật lý có thể học cách nhận diện vật thể, lập lộ trình, thậm chí dự đoán các mối nguy tiềm tàng.
Việc hiện thực lớp này cũng dựa vào dữ liệu không gian từ các DePIN, nhưng vai trò của nó không dừng lại ở đó. Một số DePIN chuyên biệt còn có thể tạo ra các tình huống huấn luyện ảo, cung cấp một "sân chơi số" cho AI vật lý, giúp chúng hiểu và thích nghi tốt hơn với sự phức tạp của thế giới thực.
Mạng Cơ Sở Hạ Tầng
Mạng cơ sở hạ tầng (ví dụ như DePINs) là nền tảng cốt lõi hỗ trợ toàn bộ hệ sinh thái AI vật lý. Chúng cung cấp tất cả tài nguyên nền tảng cần thiết cho AI và robot vận hành, ví dụ như tính toán hoặc lưu trữ dữ liệu, cung cấp năng lượng, thậm chí là internet phi tập trung và mạng lưới năng lượng.
Kinh Tế Máy Móc
Trong nền kinh tế máy móc (Machine Economy), blockchain lớp 1 là trụ cột cốt lõi của toàn bộ hệ sinh thái. Nó hỗ trợ các DePIN cơ sở hạ tầng, DePIN thu thập dữ liệu, DePIN cảm nhận không gian, DAO robot, và cả bản thân DePAI, đóng vai trò then chốt. Blockchain này không chỉ thiết lập các tiêu chuẩn máy móc (như ID định danh duy nhất) và giao thức, giúp robot tự trị hợp tác và tương tác hiệu quả trong thế giới vật lý, mà còn cung cấp cơ sở hạ tầng ứng dụng và giao dịch, hỗ trợ kết hợp liền mạch giữa tất cả ứng dụng và máy móc. Về bản chất, nó xây dựng một thị trường kinh tế máy móc toàn cầu.
Quan trọng hơn, blockchain này thông qua cơ chế thưởng phạt đảm bảo robot hành động vì lợi ích tốt nhất của con người – những lợi ích được quyết định bởi con người thông qua bỏ phiếu. Ngoài ra, nó thúc đẩy quản trị toàn cầu, cung cấp hệ thống tham gia mở, cho phép người bình thường tham gia vào nền kinh tế máy móc chứ không chỉ riêng các tập đoàn lớn. Điều này cũng mở đường cho cơ chế phân bổ tài nguyên phi tập trung, thúc đẩy phân phối của cải công bằng hơn.
DePAI DAO
Để đối phó với cuộc khủng hoảng việc làm sắp tới, DePAI hướng tới đảm bảo mọi người đều có cơ hội tham gia sở hữu AI vật lý và hưởng lợi từ việc tham gia nền kinh tế máy móc. Tuy nhiên, thực tế là chi phí thiết bị robot rất cao. Dù là cánh tay robot công nghiệp, đội drone giao hàng, hay một chiếc xe tự lái, người bình thường đều khó có khả năng chi trả.
Đây là lúc tổ chức tự trị phi tập trung (DAOs) phát huy vai trò then chốt, đặc biệt là các DAO tập trung vào công nghệ robot và AI vật lý. Các tổ chức này cung cấp cơ hội cho người bình thường đầu tư vào DePAI, bất kể khả năng chi trả hay vị trí địa lý, đồng thời xây dựng cơ chế phối hợp vốn và ra quyết định cùng các chuyên gia trong ngành.
Ví dụ, XMAQUINA DAO là một tổ chức tập trung vào công nghệ robot và AI vật lý. Họ không chỉ tiên liệu sự trỗi dậy của mô hình DePAI, mà còn đi đầu đề xuất một khuôn khổ giúp cá nhân và cộng đồng nắm bắt cơ hội trong cuộc chuyển đổi công nghệ này.
XMAQUINA – Hướng dẫn viên DePAI của bạn
Hiện tại, nền kinh tế toàn cầu đang trải qua hai cuộc biến đổi sâu sắc: AI kỹ thuật số đang thay thế công việc văn phòng, trong khi AI vật lý đang thay đổi cục diện công việc lao động chân tay. AI kỹ thuật số thông minh, hiệu quả và không biết mệt mỏi, trong khi AI vật lý thì không phàn nàn, không nghỉ ngơi, luôn tập trung. Cả hai đều có thể làm việc 24/7. Trong một thế giới thay đổi nhanh chóng như vậy, con người làm thế nào để đảm bảo quyền tham gia kinh tế và lợi nhuận vốn sở hữu?
Đây chính là nơi tổ chức tự trị phi tập trung (DAOs) phát huy tác dụng. Lấy ví dụ XMAQUINA DAO, nó tạo ra một khuôn khổ cho quyền sở hữu chung, quản trị và phát triển công nghệ robot phi tập trung. Qua nền tảng này, cộng đồng, doanh nhân và nhà đầu tư có thể cùng góp vốn, phát triển, đồng thời đảm bảo tất cả người đóng góp đều được chia sẻ giá trị kinh tế họ tạo ra.
Ý nghĩa của DAOs không chỉ dừng ở sở hữu chung mà còn ở quản trị. Quyết định của máy móc trong thế giới thực cần được giám sát. Nếu một công ty tập trung đặt ra quy tắc, những quy tắc đó có thể phục vụ lợi ích công ty trước tiên. Trong khi đó, DAOs cung cấp một cách minh bạch để cộng đồng cùng quyết định máy móc vận hành ra sao, tương tác với con người thế nào, và ai sẽ hưởng lợi. Mọi quyết định đều diễn ra trong môi trường công khai, chứ không phải đằng sau hậu trường.
Hơn nữa, trước tác động của tự động hóa lên việc làm, DAOs cung cấp cách để con người chủ động tham gia. Cá nhân có thể tham gia bằng cách tài trợ, quản lý hoặc hưởng lợi từ AI vật lý, thay vì thụ động chấp nhận bị thay thế. Thay vì chứng kiến các tập đoàn lớn độc quyền mọi thứ, hãy tham gia DAOs để giành lấy chỗ đứng cho chính mình.
DePAI DAO Khác Gì So Với DAO Thông Thường?
Đa số DAO (tổ chức tự trị phi tập trung) chủ yếu tập trung vào tài sản kỹ thuật số, tài chính phi tập trung (DeFi) hoặc mô hình quản trị hoàn toàn trực tuyến. Trong khi đó, DePAI DAO tập trung vào hoạt động kinh doanh và máy móc ngoài đời thực, ví dụ như robot, mạng cảm biến và xe tự lái. Những máy móc này cần được bảo trì, phối hợp và quản lý liên tục, do đó thách thức mà DePAI DAO đối mặt vượt xa việc thế chấp token hay đề xuất quản trị trong DAO truyền thống. Chúng phải ủy quyền quản lý nhóm máy móc cho các công ty có thể thực hiện nhiệm vụ thực tế trong thế giới vật lý, nhằm vận hành hiệu quả.
Hơn nữa, cách thức quản trị của DePAI DAO cũng có sự khác biệt rõ rệt. Khác với DAO tài chính thường chỉ cần quản lý giao dịch kỹ thuật số, DePAI DAO phải cân bằng giữa đạo đức AI, quyết định của máy móc và vận hành thời gian thực. Chúng phải xây dựng hệ thống quản trị có thể xử lý các quy tắc hành vi của robot ở không gian công cộng, tính minh bạch trong sử dụng dữ liệu và quy tắc phân phối doanh thu. Ví dụ, một DAO quản lý drone giao hàng không chỉ cần phối hợp lộ trình bay, đảm bảo an toàn, mà còn phải xây dựng phương án phân phối lợi nhuận cho các thành viên. Những nhu cầu quản trị phức tạp này khiến DePAI DAO về chức năng gần giống với quản lý doanh nghiệp ngoài đời thực.
Lấy ví dụ XMAQUINA DAO, đây là một DAO tập trung vào AI vật lý, đạt được sở hữu chung, quản trị chung và sáng tạo chung trong một khuôn khổ. Bằng cách tham gia tài trợ cho các công ty AI vật lý, XMAQUINA DAO cho phép thành viên bình thường có cơ hội đầu tư vào ngành robot, mà không cần trở thành nhà đầu tư mạo hiểm hay quỹ đầu tư tư nhân. Đồng thời, XMAQUINA DAO sở hữu phòng thí nghiệm phát triển riêng, tập trung vào các dự án mã nguồn mở và ươm tạo các dự án AI vật lý mới. Cấu trúc quản trị phân tán của nó đảm bảo quyền kiểm soát tài chính hoàn toàn thuộc về các thành viên DAO, từ đó đạt được sự phi tập trung thực sự.
Khi máy móc điều khiển bởi AI dần hòa nhập vào đời sống hàng ngày, việc tài trợ, quản lý và quản trị những cỗ máy này trở thành vấn đề ngày càng quan trọng. DePAI DAO cung cấp một giải pháp hoàn toàn mới, không chỉ phân phối quyền sở hữu và quyền ra quyết định, mà còn chia sẻ rủi ro và lợi ích từ tự động hóa cho cộng đồng rộng lớn hơn. Bằng cách này, nền kinh tế máy móc giữ được sự cởi mở, minh bạch và được cộng đồng cùng thúc đẩy phát triển.
Tại Sao DePAI Quan Trọng
Sau khi hiểu được định nghĩa và cách vận hành của DePAI, chúng ta không khỏi tự hỏi: Tại sao nó lại quan trọng đến vậy?
Sự phát triển nhanh chóng của AI mang lại tiềm năng to lớn trong việc cải thiện cuộc sống con người, nhưng cũng đi kèm những vấn đề đáng lo ngại, trong đó quan trọng nhất là sự tập trung hóa. Hiện nay, dữ liệu, mô hình và cơ sở hạ tầng thúc đẩy AI phần lớn nằm trong tay một vài công ty lớn. Liệu chúng ta thực sự mong muốn một công nghệ thay đổi sâu sắc xã hội này bị độc quyền bởi một thiểu số?
DePAI cung cấp một giải pháp hoàn toàn mới, bằng cách dân chủ hóa công nghệ robot, tái định nghĩa luật chơi. Nó đảm bảo cộng đồng được phục vụ bởi robot có thể cùng sở hữu, quản lý và chia sẻ giá trị được tạo ra, thay vì để lợi ích này bị độc quyền bởi một vài công ty. Một mặt, mô hình phi tập trung này cung cấp cho nhiều người hơn công cụ và tài nguyên dữ liệu để thúc đẩy đổi mới trong AI vật lý, từ đó kích thích các bước đột phá công nghệ lớn hơn. Quan trọng hơn, nó trực tiếp trả lời hai vấn đề toàn cầu: thay thế việc làm và bất bình đẳng kinh tế.
Bằng cách cho phép người bình thường sở hữu một phần AI vật lý và tham gia nền kinh tế máy móc, DePAI mở đường cho một tương lai bao trùm hơn. Trong tương lai đó, AI không chỉ phục vụ một vài doanh nghiệp kiểm soát tài nguyên, mà mang lại phúc lợi cho toàn nhân loại.
Những Thách Thức DePAI Cần Vượt Qua
Là một công nghệ mới nổi, DePAI chắc chắn sẽ gặp nhiều thách thức trong quá trình hiện thực hóa tầm nhìn của mình.
Thứ nhất là vấn đề khả năng mở rộng, dù là về lượng dữ liệu hay sức mạnh tính toán, cơ sở hạ tầng hiện tại vẫn chưa đủ để hỗ trợ ứng dụng AI vật lý quy mô lớn. Mặc dù hiện đã có một số DePIN cung cấp dữ liệu và hỗ trợ tính toán cần thiết, nhưng để AI vật lý được áp dụng rộng rãi, vẫn cần thêm nhiều nguồn lực đầu tư.
Thứ hai là vấn đề xây dựng cơ sở hạ tầng. AI vật lý cần xử lý lượng lớn dữ liệu thời gian thực từ thế giới thực, bao gồm thu thập, phân tích và thực hiện thao tác. Ví dụ, xe tự lái cần tự định vị trong môi trường đô thị phức tạp, drone giao hàng cần phối hợp lộ trình, robot nông nghiệp cần thao tác chính xác dựa trên dữ liệu từ mạng cảm biến. Tất cả đều đòi hỏi yêu cầu rất cao về truyền tải dữ liệu tốc độ cao.
Mặc dù một phần công việc tính toán có thể thực hiện bên ngoài chuỗi (off-chain) thông qua điện toán biên, vẫn còn nhiều giao dịch và xác minh dữ liệu then chốt cần dựa vào xử lý trên chuỗi. Mô hình "hai làn" này vừa cần năng lực tính toán off-chain mạnh mẽ, vừa cần mạng blockchain hiệu quả để hỗ trợ vận hành tổng thể.
Tương Tác: Vấn Đề Then Chốt Trong Hệ Sinh Thái DePAI
Trong hệ sinh thái DePAI, khả năng tương tác là một vấn đề then chốt, xuyên suốt nhiều cấp độ. Khi ngày càng nhiều nhà sản xuất tham gia, các loại máy móc và mô hình AI khác nhau thường phân bố trên nhiều mạng DePIN và blockchain khác nhau, chúng cần có khả năng giao tiếp liền mạch với nhau. Giao tiếp này vừa cần ở cấp độ phần cứng – đảm bảo máy móc dùng giao thức khác nhau vẫn tương tác trơn tru, vừa cần ở cấp độ phần mềm – cho phép các mô hình AI học hỏi lẫn nhau và phối hợp làm việc, bất kể kiến trúc công nghệ nền tảng.
Xét về góc độ cơ sở hạ tầng, các mạng và giao thức khác nhau phải có khả năng chia sẻ dữ liệu, thực hiện giao dịch chéo chuỗi và phối hợp thao tác máy móc. Những thao tác này cần vượt qua sự khác biệt về cơ chế quản trị, mô hình kinh tế và cơ chế khuyến khích. Nếu thiếu khả năng tương tác này, hệ sinh thái DePAI có thể bị phân mảnh, dẫn đến không thể vận hành như một nền kinh tế máy móc phi tập trung thống nhất. Ví dụ, nếu drone giao hàng và xe tự lái không thể chia sẻ dữ liệu giao thông thời gian thực, hiệu suất của chúng sẽ giảm mạnh, thậm chí có thể gây ra vấn đề an toàn.
May mắn thay, những vấn đề này đang dần được giải quyết. Hiện nay, ngày càng nhiều DePIN dựa trên peaq đã bắt đầu thu thập lượng lớn dữ liệu thế giới thực, có thể được các mô hình AI sử dụng để tối ưu hóa quyết định và thao tác. Đồng thời, cơ sở hạ tầng blockchain của peaq có thông lượng cao hơn 500.000+ TPS (giao dịch mỗi giây), đảm bảo các DePIN này vận hành ổn định trong nền kinh tế máy móc rộng lớn hơn. Ngoài ra, khung xác minh peaq verify có thể xác thực dữ liệu này, đảm bảo tính xác thực và độ tin cậy.
Tuy nhiên, thách thức trong lĩnh vực tương tác còn phức tạp hơn. Các nhà sản xuất cần xây dựng và áp dụng các tiêu chuẩn và giao thức thống nhất cho số lượng thiết bị vật lý ngày càng tăng. Một tiêu chuẩn tham khảo đáng chú ý là peaq IDs, đã cung cấp một bộ giao thức chung, cho phép máy móc nhận diện, tương tác và chia sẻ dữ liệu với nhau. Ví dụ, thông qua peaq IDs, thiết bị nhà thông minh có thể phối hợp với robot giao hàng để nhận và lưu trữ gói hàng một cách liền mạch.
Cách Tìm Hiểu Sâu Hơn Về DePAI
Tất cả những thảo luận về DePAI có làm bạn hứng thú? Nếu bạn muốn tham gia, đóng góp để xây dựng một tương lai AI vật lý tốt đẹp, an toàn và công bằng hơn, hãy hành động ngay! Bạn có thể bắt đầu ngay hôm nay bằng cách sử dụng các DePIN được xây dựng dựa trên peaq. Các mạng này không chỉ giúp thu thập dữ liệu cần thiết cho các mô hình AI thông minh cao cấp vận hành trong thế giới thực, mà còn thưởng cho đóng góp của bạn. Ví dụ, bằng cách tham gia chia sẻ dữ liệu, bạn có thể nhận được token hoặc hình thức hoàn trả kinh tế khác. Nếu bạn băn khoăn không biết bắt đầu từ đâu, hãy theo dõi sự kiện “Get Real” đang diễn ra, sự kiện này được thiết kế dành cho người mới, hướng dẫn từng bước để bạn khởi đầu hành trình khám phá DePIN.
Nếu bạn muốn tham gia trực tiếp hơn vào sự phát triển của AI vật lý, ví dụ như sở hữu robot riêng, đừng bỏ lỡ các cập nhật mới nhất từ XMAQUINA DAO. Giai đoạn đấu giá Genesis của họ sắp bắt đầu, đây là cơ hội tuyệt vời để bạn trở thành một phần của nền kinh tế máy móc, sở hữu tài sản AI vật lý của riêng mình. Bằng cách tham gia đấu giá, bạn không chỉ có được quyền sở hữu robot mà còn giành được chỗ đứng trong nền kinh tế máy móc tương lai.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@peaq
