a16z trình bày xu hướng bằng hình ảnh: Chi phí AI năm nay giảm một nửa, khối lượng sử dụng tăng gấp đôi; các mốc quan trọng trong đời người Mỹ 30 tuổi bị trì hoãn toàn diện
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
a16z trình bày xu hướng bằng hình ảnh: Chi phí AI năm nay giảm một nửa, khối lượng sử dụng tăng gấp đôi; các mốc quan trọng trong đời người Mỹ 30 tuổi bị trì hoãn toàn diện
Biểu đồ tuần này của a16z: Chi phí AI giảm một nửa, lượng sử dụng tăng gấp đôi; đến năm 2026, chi tiêu vốn công nghệ sẽ gần bằng tổng khoản vay ngân hàng mới của toàn nước Mỹ.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: a16z New Media
Biên dịch: TechFlow
Link bài gốc: https://www.a16z.news/p/charts-of-the-week-dexit-real-or
Giới thiệu của TechFlow: Báo cáo biểu đồ tuần này của a16z bao quát bốn chủ đề — mỗi chủ đề đều xứng đáng để viết thành một bài riêng: chi phí AI giảm kích hoạt Hiệu ứng Jevons; quy mô thực sự của chi tiêu đầu tư vốn (capex) của các tập đoàn công nghệ; thị trường dự báo Kalshi đang vượt mặt các tổ chức dự báo chuyên nghiệp; và việc trì hoãn toàn diện các mốc quan trọng trong đời người Mỹ ở độ tuổi 30. Nguồn dữ liệu đáng tin cậy, góc nhìn khách quan và chừng mực — đây là một tài liệu tham khảo chất lượng cao giúp hiểu rõ điểm giao thoa giữa các xu hướng công nghệ và vĩ mô hiện nay.
DExit… là xu hướng thực hay ảo?
Delaware đến nay vẫn là tiểu bang được doanh nghiệp Mỹ lựa chọn hàng đầu để đăng ký thành lập, nhưng vị thế này đang âm thầm lung lay:
Theo số liệu từ Ramp, tỷ lệ công ty mới đăng ký tại Delaware liên tục giảm kể từ năm 2023, với mức sụt giảm khoảng 10% trong quý III năm 2025.
Lịch sử không lặp lại một cách máy móc, nhưng thường “vần” nhau… có lẽ vậy.
Delaware chưa bao giờ ngay từ đầu đã là “thánh địa” đăng ký doanh nghiệp.
Cách đây khoảng một thế kỷ, Delaware đã thay thế New Jersey — vốn từng được mệnh danh là “cái nôi của các tập đoàn tín thác” — để trở thành nơi được doanh nghiệp ưa chuộng nhất để đăng ký thành lập. Nguyên nhân khiến New Jersey đánh mất lợi thế là do Thống đốc bang lúc bấy giờ, Woodrow Wilson, cố gắng kiềm chế “hành vi lạm quyền của doanh nghiệp”, dẫn đến môi trường kinh doanh tại đây trở nên kém hấp dẫn rõ rệt. Luật công ty của Delaware vốn được xây dựng theo khuôn mẫu luật của New Jersey trước thời Wilson, nên tự nhiên sẵn sàng chào đón các doanh nghiệp rời đi. Sau đó, cùng với Tòa án Cân bằng Delaware (Delaware Court of Chancery), bang này đã mất gần trọn một thế kỷ để xây dựng danh tiếng là một diễn đàn trưởng thành và công bằng trong việc giải quyết tranh chấp giữa doanh nghiệp và nhà đầu tư.
Tuy nhiên, thứ mất cả trăm năm để kiến tạo, chỉ cần vài năm đã bắt đầu rung chuyển. Dù đúng hay sai, Tòa án Cân bằng Delaware trong những năm gần đây đã thể hiện thái độ khoan dung hơn đối với các vụ kiện cổ đông (đặc biệt trong một số vụ nổi bật, bao gồm nhưng không giới hạn ở Tesla), khiến các doanh nghiệp thực sự bắt đầu chuyển trụ sở đăng ký sang nơi khác. Chúc ngủ ngon và chúc may mắn, Delaware.
Ít nhất đây là câu chuyện được truyền thông đại chúng phổ biến, nhưng các dữ liệu khác cho thấy tình hình phức tạp hơn nhiều.
Thứ nhất, ngay cả “huyền thoại nền tảng” về Delaware cũng không hoàn toàn chính xác.
Cho tới thập niên 1980 (khoảng 60 năm sau khi Thống đốc Wilson nắm quyền), Delaware mới thực sự vượt qua New Jersey để trở thành tiểu bang dẫn đầu cả nước về số lượng doanh nghiệp đăng ký:
New Jersey thống trị trong thời gian dài hơn nhiều so với những gì câu chuyện đại chúng thường kể. Động lực thúc đẩy Delaware cuối cùng vượt mặt chính là việc bang này thông qua một loạt đạo luật liên quan đến trách nhiệm của hội đồng quản trị — điều đặc biệt thu hút các công ty đại chúng niêm yết — cộng thêm hiệu ứng mạng ngày càng tự củng cố, tạo ra quán tính riêng.
Thứ hai, bất kể điều gì đang xảy ra với các công ty đại chúng nổi tiếng (cũng như các công ty xuất hiện trong số liệu của Ramp), xét trên tổng thể, Delaware vẫn đang thể hiện phong độ rất tốt — thậm chí còn hơn thế:
Theo dữ liệu do Diễn đàn Quản trị Công ty thuộc Trường Luật Harvard công bố, tỷ lệ doanh nghiệp đăng ký tại Delaware trong tổng số doanh nghiệp toàn quốc thực tế đã tăng mạnh từ cuối năm 2024 đến năm 2025.
Thực tế, nếu bạn đang tìm một ví dụ rõ ràng về “DExit”, thì đó có lẽ là trường hợp này — và hoàn toàn không liên quan gì đến Tesla, mà liên quan đến một loại hình công ty cụ thể:
Số lượng công ty trách nhiệm hữu hạn (LLC) tại Wyoming bắt đầu tăng vọt từ khoảng năm 2015.
Vì sao? Rất có thể do các điều khoản bảo vệ tài sản và bảo mật đặc thù trong luật LLC của Wyoming — chính bang này còn quảng bá cấu trúc công ty này như một “cocktail kiểu cao bồi”.
Tóm lại, trọng tâm ở đây không phải là phủ nhận DExit đang diễn ra (vì ít nhất một phần dữ liệu cho thấy điều đó — dù chỉ là một số ít công ty nổi tiếng chuyển đi, cũng mang ý nghĩa quan trọng), mà là thực tế chắc chắn phức tạp hơn nhiều so với câu chuyện đại chúng thường trình bày.
Thực tế là Delaware vẫn duy trì lợi thế như một lựa chọn mặc định, chưa kể tất cả hiệu ứng mạng gắn liền với nó — những yếu tố này rất khó bị lay chuyển.
Chúng tôi từng xuất bản phiên bản sơ khai của biểu đồ này trước đây, nhưng khi dữ liệu tích lũy ngày càng nhiều, hiệu quả trực quan còn ấn tượng hơn nữa.
Chi phí token giảm, tiêu thụ token tăng:
Từ đầu năm nay, giá token trả phí đã giảm từ khoảng 90 cent/một triệu token xuống còn 50 cent, trong khi lượng token xử lý gần như tăng gấp đôi — từ khoảng 6.000 lên 12.000.
Đây là điển hình của Hiệu ứng Jevons: AI càng rẻ, chúng ta càng dùng nhiều AI hơn. Điều đáng mừng.
Bạn còn nhớ ai đó từng nói rằng, khi GPU mới và tốt hơn ra mắt, thì GPU cũ sẽ chẳng còn ai muốn sao?
Thực tế dường như cũng không phải vậy:
Theo số liệu từ Silicon Data, giá thuê GPU H100 và A100 của NVIDIA đều tăng trong năm nay.
Thị trường xa mới đạt trạng thái dư thừa công suất tính toán; ngược lại, dường như nhu cầu hiện tại thậm chí còn chưa được khai thác hết bề mặt.
So sánh này không hoàn hảo, nhưng nếu lấy lịch sử làm tham chiếu, có lẽ chúng ta còn cần một thời gian nữa mới thực sự hiểu rõ “nền kinh tế do AI thúc đẩy” rốt cuộc là gì:
Từ thời Faraday và Henry lần đầu thảo luận về dòng điện cho đến khi làn sóng bùng nổ năng suất công nghiệp thực sự diễn ra vào nửa đầu thế kỷ XX, đã trải qua khoảng 100 năm.
Kể từ những năm 1820, chu kỳ đổi mới công nghệ thực sự đã được rút ngắn, nhưng một bước chuyển đổi ở cấp độ nền tảng vẫn liên quan đến vô số biến số.
Một câu danh ngôn nổi tiếng của Roy Amara: “Chúng ta luôn quá ước tính những thay đổi trong hai năm tới, nhưng lại thiếu ước tính những thay đổi trong mười năm tới.”
Chi tiêu đầu tư vốn dưới góc nhìn đồ thị
Hãy xem lại một bộ dữ liệu không bao giờ lỗi thời: chi tiêu đầu tư vốn cho AI là cực kỳ lớn.
Xem các phép so sánh sau:
Dự kiến chi tiêu đầu tư vốn cho AI năm 2026 sẽ tương đương với tổng dư nợ cho vay mới của toàn bộ hệ thống ngân hàng Mỹ trong năm 2025:
Chi tiêu đầu tư vốn cao hơn khoảng 33% so với tổng thu thuế thu nhập doanh nghiệp của Mỹ, và gấp khoảng ba lần tổng thu thuế quan:
Chi tiêu đầu tư vốn gấp khoảng sáu lần tổng ngân sách quốc phòng của bất kỳ quốc gia G7 nào ngoài Mỹ:
Vì vậy, đúng vậy, quy mô chi tiêu đầu tư vốn thực sự rất lớn.
Kalshi tiến quân vào lĩnh vực dự báo vĩ mô
Các nhà nghiên cứu của Cục Dự trữ Liên bang (Fed) đánh giá thị trường dự báo khá tốt.
Ít nhất trên một chỉ số nhất định, khả năng dự báo lãi suất quỹ liên bang của Kalshi đã vượt mặt các tổ chức dự báo chuyên nghiệp:
Với dự báo lãi suất quỹ liên bang cho thời điểm 150 ngày sau (tức sau ba cuộc họp Ủy ban Thị trường Mở Liên bang – FOMC), sai số tuyệt đối trung bình của Kalshi gần như ngang bằng với các tổ chức dự báo chuyên nghiệp. Nhưng khác với các cuộc khảo sát chỉ cung cấp “bản chụp nhanh” về lộ trình dự báo dạng mô-đun mỗi sáu tuần một lần, Kalshi cung cấp phân phối xác suất đầy đủ được cập nhật liên tục… Chúng tôi phát hiện rằng, dự báo trung vị và dự báo phổ biến nhất của Kalshi vào ngày trước cuộc họp FOMC đều hoàn toàn chính xác — một cải tiến đáng kể về mặt thống kê so với dự báo từ thị trường hợp đồng tương lai lãi suất quỹ liên bang.
Nói cách khác, mặc dù mọi bên dự báo đều xuất phát từ vị trí gần như tương đương, nhưng dự báo “cập nhật liên tục” của Kalshi sẽ ngày càng được tinh chỉnh theo thời gian, và đạt được “hiệu suất dự báo hoàn hảo” ngay trước khi lãi suất chính thức được công bố. Ngoài ra, hiệu suất của Kalshi còn vượt cả dự báo từ thị trường hợp đồng tương lai.
Ưu thế của Kalshi không chỉ dừng ở lãi suất quỹ liên bang. Như các nhà nghiên cứu Fed đã chỉ ra, vì các chỉ số vĩ mô như lạm phát, tăng trưởng và tỷ lệ thất nghiệp không có thị trường quyền chọn nào khác, Kalshi là nơi duy nhất cung cấp “chuẩn mực tần suất cao, cập nhật liên tục và giàu phân phối xác suất” để phản ánh quan điểm của “đại chúng” về xu hướng của các chỉ số kinh tế này.
Nghe có vẻ rất quan trọng.
Sự trì hoãn của tuổi trưởng thành
Đây là một biểu đồ gây suy ngẫm, kèm theo (một chút) bình luận:
Tỷ lệ người Mỹ ở độ tuổi 30 đạt được các mốc quan trọng trong đời đã liên tục giảm mạnh kể từ thập niên 1980.
Ngày càng ít người ở độ tuổi 30:
Ở riêng;
Từng kết hôn;
Sống cùng con cái;
Chủ sở hữu nhà riêng.
Trường hợp ngoại lệ duy nhất là tỷ lệ nhập học đại học — tỷ lệ người ở độ tuổi 30 có bằng cử nhân gần như tăng gấp đôi kể từ năm 1995.
Vậy, việc học đại học có đáng không?
Các “mốc quan trọng”? Hay thực ra là những chiếc cối đá siết cổ người, phải không?!
Có thể đúng, có thể không, nhưng cảm giác “người mua hối tiếc” dường như đang lan rộng trong không khí.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
a16z
