Trong chuỗi ngày giảm không ngừng, ETH cần một câu chuyện mới
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Trong chuỗi ngày giảm không ngừng, ETH cần một câu chuyện mới
ETH có nhiều hoạt động kinh tế nhất trong bất kỳ chuỗi nào.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Richard Chen
Biên dịch: TechFlow
Tuần trước, giá Ethereum (ETH) giảm trở lại mức tương đương thời kỳ huy động vốn qua chào bán lần đầu (ICO) năm 2017. Vào thời điểm đó, Ethereum chỉ mới là một bản whitepaper và token, so với hiện tại khi đã có hàng loạt ứng dụng thực tế, thị trường dường như không quan tâm gì đến 7 năm rưỡi phát triển của hệ sinh thái nhà phát triển Ethereum.
Vấn đề lớn hơn nằm ở chỗ ETH cần một câu chuyện mới – một lý do rõ ràng để thu hút mọi người mua token này. Hãy cùng phân tích các câu chuyện phổ biến về ETH và lý do vì sao chúng giờ đây không còn hiệu quả.
1. “ETH là phiên bản beta đòn bẩy (leveraged beta) của Bitcoin (BTC).”
Trong các chu kỳ tăng giá trước đây, nhận định này đúng. Các altcoin thường vượt trội hơn BTC, và những altcoin hàng đầu chính là phiên bản beta đòn bẩy. Mỗi khi BTC hoạt động tốt, nhà đầu tư sẽ tăng khẩu vị rủi ro, từ đó thu được lợi nhuận tốt hơn ở các altcoin.
Lần này thì khác. Việc ra mắt quỹ ETF Bitcoin vào tháng 1/2024 đã mang đến một thay đổi mô hình hoàn toàn mới. Gần 100 tỷ USD dòng tiền chảy vào các quỹ ETF Bitcoin, khiến chúng hiện nắm giữ tổng cộng 5,7% lượng BTC lưu hành. Trong khi đó, các quỹ ETF Ethereum chỉ thu hút được 5 tỷ USD dòng tiền. Khác với các chu kỳ trước, lượng lớn vốn đổ vào thị trường tiền mã hóa, đặc biệt là từ các tổ chức lớn, giờ đây chỉ tập trung vào BTC mà không lan tỏa sang phần còn lại của thị trường. BTC luôn có nhu cầu tự nhiên từ dòng vốn mới muốn tiếp cận tiền mã hóa, nhưng chưa rõ liệu các tài sản khác có được hưởng điều tương tự hay không.
Bitcoin (BTC) đang ở một cấp độ riêng biệt và tách biệt khỏi phần còn lại của thị trường.
Hệ quả thứ hai của việc vốn mới không chảy vào các altcoin là chúng ta đang đối mặt với một bể vốn đầu cơ trò chơi zero-sum, luân chuyển giữa các "sòng bạc" khác nhau. Điều này rõ ràng trong diễn biến giá những tháng sau bầu cử, khi dòng tiền đầu cơ lần lượt rời khỏi các đồng tiền meme AI trên Solana, chuyển sang Hyperliquid, rồi quay lại $TRUMP và $MELANIA. Khi không có tăng trưởng kinh tế, sự chủ nghĩa bộ lạc trong thị trường tiền mã hóa cạnh tranh chú ý theo kiểu zero-sum càng làm gia tăng tốc độ luân chuyển này. Hệ quả thứ hai khác là thị trường đầu tư mạo hiểm (VC) bị tổn thương. Trường hợp tốt nhất cho các sự kiện phát hành token (TGE) là hạn mức gây quỹ cho các dự án hạ tầng lên tới hàng chục tỷ USD, từ đó suy ngược lại quy mô thị trường khả dụng (TAM) cho các loại hình dự án khác nhỏ hơn nhiều. Tuy nhiên, do nguồn vốn dư thừa so với số lượng founder, định giá vòng gọi vốn riêng lẻ cũng không giảm. Do đó, lợi nhuận từ đầu tư tiền mã hóa đang bị nén lại.
2. “ETH là tiền siêu âm (ultrasonic money).”
Nhận định này giờ đây không còn đúng. Vào tháng 4/2024, nguồn cung ETH bắt đầu đảo chiều và tăng trở lại. Đến tháng 2/2025, ETH trở thành lạm phát kể từ sau sự kiện Merge. Vì vậy, lập luận cho rằng ETH là loại tiền cứng hơn cả BTC giờ đây không còn đứng vững.
Hơn nữa, khái niệm “tiền siêu âm” cũng khá trung bình. Những người mới bước chân vào thế giới tiền mã hóa dễ dàng chấp nhận câu chuyện “BTC là vàng kỹ thuật số” về tính khan hiếm, chứ không tìm hiểu sâu các chi tiết kỹ thuật như EIP-1559 hay so sánh BTC và ETH cái nào giảm phát hơn.
Nguồn: ultrasound.money
3. “ETH là dầu mỏ kỹ thuật số.”
Vấn đề của cách nhìn này là nó khiến ETH giao dịch như một mặt hàng hóa, tức là dao động ngang và trong biên độ. Giá trị hàng hóa được xác định bởi cung - cầu thị trường, chứ không phải như một tài sản tăng trưởng dài hạn đáng để nắm giữ. Để minh họa, dưới đây là hai biểu đồ so sánh hiệu suất của dầu mỏ và chỉ số S&P 500 trong 10 năm qua.
USO
SPY
Trong 10 năm qua, giá dầu chủ yếu dao động trong một phạm vi, ngoại trừ hai sự kiện: 1) đầu năm 2015, nguồn cung dầu Mỹ bùng nổ nhờ công nghệ fracking; 2) cú sụp đổ do COVID đầu năm 2020.
Theo khung “dầu mỏ kỹ thuật số”, nếu ETH quay lại trạng thái lạm phát và tràn vào thị trường mà không có nhu cầu mua bổ sung, giá sẽ giảm.
4. “ETH là lớp thanh toán toàn cầu.”
Lộ trình mở rộng dài hạn của Ethereum tiềm ẩn mâu thuẫn nội tại giữa hai mục tiêu: 1) Mở rộng quy mô sẽ được đẩy lên lớp 2 (L2), Ethereum trở thành lớp thanh toán; 2) Hoạt động kinh tế trên L2 sẽ tạo giá trị cho ETH. Khi EIP-4844 làm giảm mạnh chi phí đăng tải dữ liệu giao dịch lên lớp 1 (L1), điều này nâng cao khả năng mở rộng cho L2 nhưng đồng thời làm giảm doanh thu của Ethereum.
Vấn đề lớn hơn nằm ở chỗ khi các L2 phát hành token riêng, chúng trở nên hơi “ký sinh” đối với ETH. Các L2 có động lực kinh tế mạnh mẽ để tích tụ giá trị vào token riêng thay vì ETH. Do đó, ngoài sự khác biệt kỹ thuật về cơ chế đồng thuận, các L2 gần như hành xử như những L1 cạnh tranh.
Điều này dẫn đến sự mất kết nối giữa việc áp dụng EVM (Máy ảo Ethereum) và tích tụ giá trị cho ETH. Điểm phòng thủ mạnh nhất của Ethereum từ trước đến nay chính là hệ sinh thái công cụ phát triển xoay quanh EVM – trình gỡ lỗi, công cụ kiểm thử mù (fuzz testing), mẫu hợp đồng sẵn, v.v. – tất cả đều được xây dựng qua nhiều năm phát triển mã nguồn mở. Với nhà phát triển mới, việc xây dựng trên EVM dễ dàng hơn nhiều so với các chuỗi phi-EVM thiếu hạ tầng công cụ phát triển vững chắc. Khi EVM và ETH tách rời, việc áp dụng EVM vẫn có thể tiếp tục tăng trưởng, khi các L2 mới như MegaETH hay các L1 mới như Berachain và Monad tận dụng hệ sinh thái EVM, nhưng giá trị lại tích tụ về token gốc của chúng thay vì ETH.
5. “ETH có nhiều hoạt động kinh tế nhất trong số các blockchain.”
Có thể xảy ra tình huống trong tương lai: tổng giá trị khóa (TVL) của stablecoin đạt mức cao kỷ lục, khối lượng giao dịch trên sàn giao dịch phi tập trung (DEX) đạt kỷ lục, và các chỉ số hoạt động kinh tế khác trên Ethereum đều lập đỉnh mới, nhưng giá ETH vẫn chưa đạt mức cao nhất mọi thời đại, do bội số P/E (giá trên lợi nhuận) co lại. Trong trường hợp này, ETH giao dịch giống như cổ phiếu công nghệ, ví dụ Tesla (TSLA, P/E dự phóng 97 lần) hoặc NVIDIA (NVDA, P/E dự phóng 24 lần).
Với lợi nhuận hàng năm hiện tại, ETH cần bội số P/E 300 lần để có thể chạm lại mức giá cao nhất mọi thời đại mà không cần bất kỳ khoản phí bảo hiểm tiền tệ nào. Do đó, nguy cơ suy giảm do P/E co lại vẫn còn rất lớn.
ETH sẽ đi về đâu tiếp theo?
Có thể ETH sẽ tăng do hồi phục trung bình, hoặc tiếp tục thể hiện kém như hiện tại vì những lý do nêu trên.
Nhưng trước lúc đó, ETH cần một câu chuyện mới.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@richardchen39
