Solana hồi sinh từ đống tro tàn: Xây dựng thiên đường giữa chốn địa ngục
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Solana hồi sinh từ đống tro tàn: Xây dựng thiên đường giữa chốn địa ngục
Cơ hội hôm nay của Solana rõ ràng là tốt nhất.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả bài viết: Ryan Watkins, Wilson Withiam, Daniel Cheung
Dịch và biên tập: Block unicorn
Quan điểm chính
Solana là một blockchain được thiết kế lại từ những nguyên tắc đầu tiên, có tiềm năng trở thành nền tảng công nghệ cơ bản sánh ngang với Bitcoin và Ethereum. Kiến trúc kỹ thuật của nó chịu ảnh hưởng từ mạng điện thoại di động, bao gồm nhiều thành phần công nghệ mới, cùng phối hợp để tối đa hóa tiềm năng của phần cứng, giải phóng hiệu suất ở mức độ chưa từng có, giúp Solana có xác suất cao nhất dẫn dắt sự xuất hiện của các ứng dụng đột phá thế hệ tiếp theo. Do đó, khi nền kinh tế trên chuỗi của Solana tăng tốc phát triển, chúng tôi tin rằng SOL có khả năng cao nhất sẽ tích lũy mức chiết khấu tiền tệ bên cạnh BTC và ETH.
Mặc dù lĩnh vực nền tảng hợp đồng thông minh thể hiện xu hướng luật quyền lực cực đoan, nhưng khả năng một hệ sinh thái đơn lẻ hỗ trợ mọi ứng dụng là cực kỳ thấp. Blockchain luôn phải đối mặt với sự đánh đổi — mặc dù nhiều blockchain đang tiến tới cùng mục tiêu kỹ thuật cuối cùng, nhưng sự phụ thuộc vào con đường phát triển đóng vai trò then chốt trong việc xác định sự phù hợp sản phẩm-thị trường cho các trường hợp sử dụng khác nhau. Solana có cơ hội lớn để dần làm suy yếu vị thế thống trị của Ethereum bằng cách cung cấp các giải pháp tích hợp, phân biệt rõ ràng, đồng thời khởi động một hệ sinh thái nhà phát triển đủ lớn mạnh.
Hướng đi hiện tại của Solana khiến ta nhớ đến quá trình tái sinh của Ethereum sau sự sụp đổ của đợt bùng nổ ICO năm 2018. Mặc dù hệ sinh thái Solana đã chạm đáy và đang trên đà phục hồi sau sự sụp đổ của FTX, SOL vẫn bị trừng phạt quá mức. Khi các nâng cấp công nghệ tiếp tục thúc đẩy Solana tiến lên, động lực giữa doanh nghiệp và các nhà phát triển gốc mã hóa ngày càng gia tăng, sai lệch định giá của SOL ngày càng lớn, hiện ở mức khoảng 13% so với vốn hóa thị trường của Ethereum.
Đây là một cơ hội hiếm có, mà chúng tôi ít khi có thể tìm thấy một dự án có quy mô sánh ngang với Bitcoin và Ethereum, mở ra những khả năng mới. Chúng tôi biết điều này vì chúng tôi đã tạo ra Syncracy nhằm hỗ trợ những người chiến thắng thời đại như vậy, và hiểu rõ mức độ hiếm hoi của một dự án đáp ứng được tiêu chuẩn này. Tuy nhiên, sau nhiều năm nghiên cứu và theo dõi, cùng vài tháng kiên nhẫn chờ đợi cơ hội tham gia hấp dẫn, chúng tôi tin rằng mình đã tìm thấy một trong những cơ hội hiếm hoi đó tại Solana – đây là blockchain đầu tiên mà chúng tôi phát hiện có tiềm năng nền tảng cơ bản tương đương với Bitcoin và Ethereum. Vì vậy, trong quý II năm 2023, Syncracy đã xây dựng một vị thế lớn đối với SOL.
Sau sự sụp đổ của FTX, Solana đối mặt với một cuộc khủng hoảng tồn tại, thanh lọc hệ sinh thái khỏi tất cả những người không trung thành. Tâm lý giảm xuống mức cực thấp, để lại một cơ hội mang tính lịch sử hình thành trong các quý tiếp theo. Dù cần một thời gian để ổn định sau sự kiện, giờ đây hệ sinh thái Solana đã tìm được nền tảng mới, hoạt động bắt đầu phục hồi. Bóng ma FTX đang phai nhạt, và ngày nay hệ sinh thái Solana đang mạnh mẽ hơn bao giờ hết, động lực từ các nhà phát triển và doanh nghiệp đang gia tốc. Ngày càng rõ ràng rằng khả năng mở rộng hàng đầu ngành và chi phí trên mỗi đơn vị của Solana đang trở nên khó lòng bỏ qua.
Thực tế, cơ hội của Solana hôm nay chắc chắn là tốt nhất. Dù nhiều nền tảng hợp đồng thông minh đang tiến tới các mục tiêu kỹ thuật cuối cùng tương tự, ngày càng rõ ràng rằng con đường đi tới đó tạo ra những sự đánh đổi có ý nghĩa về chức năng. Những sự đánh đổi này sâu sắc đến mức ngày càng hiển nhiên rằng một ngăn xếp kỹ thuật đơn lẻ không thể hiệu quả hỗ trợ mọi ứng dụng. Vì vậy, Solana được đặt vào vị trí thuận lợi. Khi “tích hợp” và “mô-đun” trở thành hai đầu cực trong phổ thiết kế blockchain, Solana có tiềm năng trở thành tiêu chuẩn hàng đầu – hệ thống tích hợp được ưa chuộng trong nền kinh tế mã hóa, bổ trợ cho Ethereum khi nó tiến xa hơn trên con đường mô-đun.
Phía trước chỉ còn vô vàn khả năng. Dưới đây chúng tôi chia sẻ quan điểm của mình.
Tầm nhìn Solana
Khởi nguyên của Solana
Câu chuyện Solana bắt đầu vào năm 2017, khi đồng sáng lập Anatoly Yakovenko bắt tay vào xây dựng một blockchain nhằm đạt hiệu suất ngang hàng với một máy tính đơn lẻ, vượt qua giới hạn khả năng mở rộng của các giải pháp hiện có. Ý tưởng then chốt của ông là nếu phần mềm không cản trở phần cứng, thì hoàn toàn có thể xây dựng một blockchain mà hiệu suất tổng thể của mạng lưới tăng tuyến tính cùng với sự tiến bộ của phần cứng. Ông cho rằng chìa khóa để hiện thực hóa tầm nhìn này là thiết kế một cách thức giao tiếp hiệu quả giữa các nút, khiến băng thông không còn là điểm nghẽn.
Vào tháng 10 năm 2017, Anatoly có một khoảnh khắc giác ngộ khi nhận ra mạng lưới blockchain có nhiều điểm tương đồng với mạng di động mà ông quen thuộc khi làm việc tại Qualcomm. Ông nhớ lại cách các công ty viễn thông vượt qua giới hạn băng thông của các trạm phát sóng bằng cách giới thiệu "công nghệ đa truy cập", cho phép nhiều cuộc gọi điện thoại cùng lúc trên một tần số. Cốt lõi của giải pháp này là khái niệm về một đồng hồ toàn cầu, cho phép các trạm phân chia mỗi tần số vô tuyến thành các khe thời gian và phân bổ các khe này cho từng cuộc gọi, từ đó hỗ trợ hiệu quả nhiều kênh dữ liệu đồng thời.
Chỉ sau đó không lâu, vào tháng 11 năm 2017, Anatoly đã công bố một bản whitepaper giới thiệu "Proof of History" (PoH) - một cơ chế duy trì thời gian giữa các máy tính không tin tưởng lẫn nhau. Dù vẻ ngoài trông đơn giản, nhưng việc sở hữu một đồng hồ toàn cầu trước khi đạt được đồng thuận lại có tác động sâu rộng. Khác với các blockchain yêu cầu các bộ xác thực thương lượng với nhau về việc thời gian đã trôi qua, mỗi bộ xác thực Solana tự duy trì đồng hồ riêng. Đồng hồ toàn cầu có thể kiểm chứng độc lập này khiến việc đồng bộ hóa mạng trở nên dễ dàng, đồng thời giải phóng khả năng gần như xử lý giao dịch ngay khi chúng đến. Với PoH, Anatoly đã đặt nền móng cho một blockchain mới mẻ, có thể truyền dữ liệu hiệu quả hơn giữa các nút, đưa ông đến gần hơn với tầm nhìn - một blockchain mà phần mềm mở rộng theo tốc độ của phần cứng.
Ghi chú Block unicorn: Công nghệ đa truy cập đề cập đến việc nhiều thiết bị dùng chung một tần số, được phân bổ các khoảng thời gian và người dùng khác nhau để tránh gây nhiễu trong giao tiếp.
Proof of History (PoH): Bằng chứng Lịch sử (hay Bằng chứng Thứ tự Thời gian), có thể hiểu đơn giản là một cơ chế chứng minh, dùng để thể hiện thứ tự xảy ra và thời điểm của một sự kiện hoặc dữ liệu.
Trong bối cảnh Solana, điểm đột phá của Proof of History (Bằng chứng Lịch sử) nằm ở chỗ nó không chỉ đơn thuần ghi lại dấu thời gian, mà còn là một phương thức hiệu quả giúp các nút trong mạng dễ dàng đạt được sự đồng thuận, mà không cần liên lạc thường xuyên. Điều này giống như mỗi nút đều có đồng hồ riêng, chúng hoạt động trong các khe thời gian khác nhau, tránh được sự lộn xộn và xung đột, từ đó nâng cao hiệu suất của toàn bộ hệ thống blockchain.
Tổng quan kiến trúc Solana
Như đã nói ở trên, Proof of History (PoH) là một đặc tính then chốt trong kiến trúc Solana. Về mặt kỹ thuật, PoH hoạt động bằng cách chạy một thuật toán SHA-256 đệ quy, trong đó mỗi hàm băm đầu ra đánh dấu sự trôi qua của thời gian, vì nó buộc các bộ xác thực phải mất một khoảng thời gian nhất định để tạo ra kết quả. Các bộ xác thực liên tục chạy thuật toán PoH của Solana trên một trong các nhân CPU của họ, cho phép mỗi bộ xác thực độc lập theo dõi sự trôi qua của thời gian và thực thi gần như ngay lập tức khi mỗi giao dịch đến.
Quá trình gắn dấu thời gian trong khối này đóng vai trò then chốt trong khả năng mở rộng thông lượng của Solana.
PoH cho phép các nhà sản xuất khối thực hiện và truyền tải giao dịch như thể chúng đang được stream. Khác với các blockchain khác, các nhà sản xuất khối không cần chờ đợi tạo và chuyển tiếp khối hoàn chỉnh, vì dấu thời gian PoH đã cung cấp thứ tự chuẩn tắc. Với thứ tự được xác định sẵn, các nút phía dưới có thể nhận giao dịch theo đúng thứ tự, ngay cả khi chúng nhận dữ liệu theo thứ tự lộn xộn; chúng có thể bắt đầu thực thi và phê duyệt giao dịch mà không cần nhận toàn bộ dữ liệu khối. Lợi ích đối với người dùng là họ có thể nhận được xác nhận mềm cho giao dịch của mình nhanh hơn đáng kể (khoảng 400ms) so với các blockchain kết hợp thời gian và trạng thái đồng thời.
Vòng đời của một giao dịch bắt đầu với Gulfstream – một giao thức chuyển tiếp giao dịch, cho phép các nút RPC chuyển trực tiếp các giao dịch đầu vào đến các nhà sản xuất khối, loại bỏ nhu cầu về mempool. Ngay khi nhà sản xuất khối nhận được giao dịch, họ sử dụng thuật toán lập lịch đa luồng để sắp xếp việc thực thi. Lúc này, môi trường Sealevel (máy ảo Solana) của Solana phát huy tác dụng. Trên Solana, các chương trình không lưu trạng thái, trạng thái được lưu trữ riêng biệt trong các tài khoản. Sự tách biệt này cho phép Solana có tính song song tuyệt đối, vì các giao dịch không cần xử lý tuần tự khi chạm vào cùng một hợp đồng, chỉ cần xử lý tuần tự khi chúng ghi vào cùng một tài khoản. Thuật toán lập lịch đa luồng giúp các nhà sản xuất khối phát hiện giao dịch nào ghi vào cùng tài khoản. Những giao dịch không ghi vào cùng tài khoản sẽ được xử lý song song, trong khi những giao dịch ghi vào cùng tài khoản sẽ được xử lý tuần tự. Sau khi thực thi, các nhà sản xuất khối sử dụng tick PoH (gọi là một: entry, đơn vị thời gian của Solana) để gắn dấu thời gian cho tất cả các giao dịch được xử lý đồng thời, sau đó chia các entry này thành các "shred" để gửi đến các bộ xác thực đồng thuận phía dưới.
Ghi chú Block unicorn: RPC là một công nghệ gọi quy trình từ xa. Ví dụ đơn giản, bạn đi làm quên giặt quần áo, bạn có thể gọi điện nhờ mẹ bạn bỏ quần áo vào máy giặt, hoặc nấu bữa ăn, nhờ mẹ giúp bạn giải quyết vấn đề mà không cần bạn tự làm.
Ngay khi các nhà sản xuất khối thực thi các giao dịch này, họ sử dụng một cơ chế gọi là "Turbine" để lan truyền giao dịch xuống dưới – một giao thức truyền dữ liệu lấy cảm hứng từ BitTorrent, nhằm tối đa hóa thông lượng trên mỗi đơn vị băng thông. Ở cấp độ cao, Turbine tổ chức các bộ xác thực phía dưới thành các nhóm con gọi là "neighborhood". Cấu trúc tô-pô giống như một cái cây. Neighborhood thượng nguồn cung cấp dữ liệu cho hạ nguồn, các neighborhood liền kề chia sẻ dữ liệu với nhau. Solana phân bổ các bộ xác thực vào các neighborhood này dựa trên trọng số của họ, các bộ xác thực có trọng số cao nhất chiếm các neighborhood trên cùng (gần lãnh đạo), trong khi các bộ xác thực có trọng số thấp nhất chiếm các neighborhood dưới cùng. Kết quả là chi phí vận hành của bộ xác thực giảm đáng kể – số lượng kết nối ngang hàng trực tiếp được tối thiểu hóa, nhu cầu truyền các gói dữ liệu trùng lặp cũng giảm, từ đó đạt được hiệu quả sử dụng băng thông cao hơn và thông lượng giao dịch cao hơn.
Ngay khi các nhà sản xuất khối thực thi các giao dịch này, họ sử dụng một cơ chế gọi là "Turbine" để lan truyền giao dịch xuống dưới – một giao thức truyền dữ liệu lấy cảm hứng từ BitTorrent, nhằm tối đa hóa thông lượng trên mỗi đơn vị băng thông. Ở cấp độ cao, Turbine tổ chức các bộ xác thực phía dưới thành các nhóm con gọi là "neighborhood". Cấu trúc tô-pô giống như một cái cây. Neighborhood thượng nguồn cung cấp dữ liệu cho hạ nguồn, các neighborhood liền kề chia sẻ dữ liệu với nhau. Solana phân bổ các bộ xác thực vào các neighborhood này dựa trên trọng số của họ, các bộ xác thực có trọng số cao nhất chiếm các neighborhood trên cùng (gần lãnh đạo), trong khi các bộ xác thực có trọng số thấp nhất chiếm các neighborhood dưới cùng. Kết quả là chi phí vận hành của bộ xác thực giảm đáng kể – số lượng kết nối ngang hàng trực tiếp được tối thiểu hóa, nhu cầu truyền các gói dữ liệu trùng lặp cũng giảm, từ đó đạt được hiệu quả sử dụng băng thông cao hơn và thông lượng giao dịch cao hơn.
Ghi chú Block unicorn: Có thể hiểu neighborhood là "khu dân cư", neighborhood có thể được tổ chức dựa trên trọng số của bộ xác thực, tương tự như việc các thành viên trong một cộng đồng có thể được nhóm hoặc tổ chức dựa trên một số tiêu chí nhất định. Trong Solana, cấu trúc tổ chức này giúp cải thiện hiệu quả mạng và tối ưu hóa việc truyền dữ liệu.
Tổng hợp lại, các thành phần công nghệ do Solana tiên phong này cùng phối hợp để hiện thực hóa tầm nhìn của Anatoly về một blockchain mà phần mềm có thể mở rộng theo tốc độ của phần cứng. Bằng cách tận dụng phần cứng có sẵn triệt để hơn, Solana đạt được khả năng mở rộng cao hơn đáng kể so với các thiết kế blockchain trước đây, mà không bị giới hạn bởi yêu cầu phần cứng. Kết quả là một hệ thống thực sự đổi mới, mở rộng không gian thiết kế của nền kinh tế mã hóa.
Bài luận về Solana
1)
Solana sở hữu khả năng mở rộng vượt trội và chi phí trên mỗi đơn vị, khiến nó trở thành người chiến thắng dài hạn về thị phần hoạt động kinh tế trên chuỗi trong những năm tới, khi các đối thủ vẫn bị giới hạn bởi hiệu suất, còn Solana thì liên tục củng cố vị thế dẫn đầu thông qua loạt nâng cấp sắp tới.
Như đã thảo luận trong phần Tổng quan Kiến trúc, Solana sở hữu nhiều thành phần công nghệ mới, phối hợp với nhau để phát huy tối đa tiềm năng phần cứng có sẵn trong các nút, đạt được mức hiệu suất rất cao. Nhờ các nâng cấp gần đây, chẳng hạn như nén trạng thái – một cơ chế giảm mạnh chi phí lưu trữ ứng dụng – Solana hiện nay cũng sở hữu nền tảng kinh tế trên mỗi đơn vị tốt nhất trong ngành cho các giao dịch trên chuỗi, với dữ liệu kết quả ấn tượng. Hiện tại, Solana cung cấp thông lượng giao dịch tối đa là 5.500 TPS và sẽ sớm đạt 55.000 TPS với client Firedancer sắp ra mắt. Đồng thời, việc nén trạng thái đã giảm chi phí鑄 NFT trên Solana xuống 1.000 lần, và nhiều nhóm đang thử nghiệm áp dụng lợi thế này vào các trường hợp sử dụng khác. Khi Solana tiếp tục tận dụng các tiến bộ phần cứng, các chỉ số hiệu suất này sẽ tăng trưởng theo cấp số nhân theo thời gian – một đặc tính độc đáo khiến hiệu suất của Solana tự động tăng gấp đôi mỗi hai năm mà không cần nâng cấp thêm. Quan trọng nhất, Solana đạt được hiệu suất này không phải bằng cách đơn giản là tăng yêu cầu phần cứng, mà là nhờ vào những đột phá thực sự trong thiết kế phần mềm. Kết quả là Solana đạt được mức thông lượng cao hơn 1-2 bậc độ lớn (tăng 10-100 lần) trên mỗi đô la phần cứng so với đối thủ.
Tất cả điều này diễn ra trong bối cảnh các đối thủ cạnh tranh bị giới hạn về hiệu suất trong tương lai gần. Mặc dù hệ sinh thái Rollup của Ethereum đã bắt đầu thể hiện sức mạnh, thường xử lý nhiều giao dịch hơn chính Ethereum, nhưng thực tế ngắn hạn vẫn đáng thất vọng. Vấn đề nằm ở chỗ Rollup vẫn bị giới hạn bởi chuỗi chính Ethereum, và các nâng cấp trong ngắn hạn sẽ không mang lại sự trợ giúp thực chất nào. Nâng cấp EIP-4844 được mong đợi (dự kiến quý I năm 2024) chỉ cung cấp dung lượng khả dụng dữ liệu khoảng 0,375 MB mỗi khối, tương đương khoảng 275 giao dịch mỗi giây (sử dụng giao dịch DEX cơ bản) cho toàn bộ hệ sinh thái Rollup Ethereum sử dụng. Còn Danksharding có thể phải đến năm 2025 hoặc muộn hơn mới lên mainnet, mỗi khối chỉ cung cấp dung lượng khả dụng dữ liệu khoảng 1,3 MB, tương đương khoảng 3.250 giao dịch mỗi giây cho toàn bộ hệ sinh thái Rollup Ethereum. Những con số này không chỉ thấp hơn nhiều so với mức hiện tại của Solana, mà có thể còn không đủ đáp ứng mức độ hoạt động chủ lưu.
Mặc dù có một số lựa chọn Rollup có thể vượt qua giới hạn của Ethereum, nhưng tất cả đều đi kèm những thỏa hiệp lớn về bảo mật. Phương pháp phổ biến nhất để đạt thông lượng cao hơn liên quan đến các nhà cung cấp khả dụng dữ liệu bên thứ ba như Celestia và EigenDA, cung cấp dung lượng khả dụng dữ liệu cho Rollup cao hơn 1-2 bậc độ lớn so với hiện tại. Tuy nhiên, việc đưa các giải pháp này vào thiết lập Rollup cụ thể sẽ tạo ra rủi ro đối tác mới cho ứng dụng và người dùng. Thay vì chỉ dựa vào bảo mật của Ethereum, Rollup sẽ ngoại giao phần lớn bảo mật sang các mạng mới khởi chạy và chưa được kiểm chứng.
Mặc dù về lý thuyết Rollup cuối cùng sẽ cung cấp đảm bảo bảo mật mạnh mẽ, nhưng hiện nay hầu hết các Rollup vẫn ở "Giai đoạn 0" mà Vitalik gọi – giai đoạn hỗ trợ toàn diện. Hiện tại, các Rollup hàng đầu trên Ethereum thực tế đều do các nhà vận hành của chúng điều hành hiệu quả. Rollup lạc quan thiếu vắng bằng chứng gian lận không cần giấy phép, và ngay cả khi có, chúng cũng có thể không hoạt động bình thường. Rollup ZK thường phụ thuộc vào hội đồng khả dụng dữ liệu off-chain để mở rộng thông lượng vượt mức cơ bản. Gần như tất cả các Rollup đều có hợp đồng có thể nâng cấp, thường thông qua thiết lập đa chữ ký, và không có độ trễ thời gian. Nhiều Rollup có một trình sắp thứ tự duy nhất và thiếu lối thoát cho người dùng rút tài sản khi nhà vận hành hành xử ác ý. Tất cả các vấn đề này có thể sẽ được giải quyết trong vài năm tới, và chúng tôi tin chắc điều đó sẽ xảy ra, nhưng đến một lúc nào đó cần đặt câu hỏi: so với Solana, ngăn xếp kỹ thuật này có thực sự an toàn và phi tập trung như những người ủng hộ Rollup tuyên bố, hay đây là một ví dụ điển hình về tiêu chuẩn kép?
Tóm lại, xét về mức hiệu suất hiện tại, hệ sinh thái Solana là mảnh đất màu mỡ cho sự đổi mới. Theo thời gian, chúng tôi quan sát thấy mối tương quan mạnh mẽ giữa tính linh hoạt trong thiết kế blockchain và tiềm năng ứng dụng đột phá – điều này rõ ràng là đặc điểm của Solana, nhờ lợi thế về chi phí, tốc độ và khả năng kết hợp. Với Solana, giờ đây có thể phát triển nhiều ứng dụng lưu lượng cao và hướng tới người tiêu dùng, điều mà trong môi trường bị giới hạn tài nguyên như Ethereum là không thể thực hiện. Đây là một bước tăng giá trị cho nền kinh tế mã hóa, nâng cao khả năng cả ngành đạt được sự chấp nhận chủ lưu.
Cuối cùng, Ethereum không phải là liều thuốc chữa bách bệnh, và việc thừa nhận thực tế này sẽ giúp nền kinh tế mã hóa phát triển tốt hơn. Một thế giới có nhiều cơ sở hạ tầng blockchain sẽ linh hoạt hơn nhiều so với một thế giới có điểm lỗi đơn lẻ.
2)
Mặc dù nhiều nền tảng hợp đồng thông minh đang tiến tới các kết cục kỹ thuật tương tự, nhưng sự phụ thuộc vào con đường phát triển đóng vai trò then chốt trong việc xác định sự phù hợp sản phẩm-thị trường cho các trường hợp sử dụng khác nhau – thiết kế tích hợp của Solana cung cấp môi trường phát triển đơn giản hơn về cấu trúc và hiệu quả về chi phí so với ngăn xếp mô-đun, khiến nó có khả năng cao hơn trong việc giành được cơ sở nhà phát triển ngày càng tăng của nền kinh tế mã hóa trong những năm tới.
Trong bài viết tầm nhìn "kết cục" của Vitalik, ông thảo luận về các con đường tiềm năng để mở rộng blockchain trong khi vẫn giữ được tính phi tập trung. Ông cho rằng, mặc dù có nhiều con đường như vậy, nhưng mục tiêu cuối cùng bắt đầu trông rất giống nhau: sản xuất khối tập trung, xác thực phi tập trung và bảo vệ chống kiểm duyệt mạnh mẽ. Không quan trọng một blockchain bắt đầu từ tích hợp hay mô-đun. Vấn đề then chốt là không thể mở rộng blockchain với yêu cầu phần cứng bộ xác thực thấp, do đó cần đảm bảo khả năng kiểm chứng rẻ tiền. Như vậy, ngay cả khi yêu cầu bộ xác thực cao, người dùng vẫn có thể kiểm chứng và duy trì sự an toàn của chuỗi.
Hai năm sau, dự đoán của Vitalik dường như ngày càng có khả năng thành hiện thực, khi nhiều dự án xuất hiện trong hệ sinh thái Ethereum và Solana để hiện thực hóa tương lai này. Tuy nhiên, mặc dù nhiều blockchain hàng đầu đang tiến tới một kết cục tương tự, nhưng những lựa chọn ban đầu về con đường phát triển của các blockchain này tồn tại những sự đánh đổi có ý nghĩa.
Ethereum
Nguồn gốc của Ethereum bắt nguồn từ trải nghiệm của Vitalik khi nhân vật của ông bị giảm sức mạnh trong trò chơi World of Warcraft (WoW) của Blizzard Entertainment. Trải nghiệm này rất quan trọng với Vitalik vì nó lần đầu tiên cho ông cảm nhận trực tiếp "nỗi kinh hoàng mà một dịch vụ tập trung có thể gây ra". Trải nghiệm này ảnh hưởng sâu sắc đến thiết kế Ethereum; do đó, Ethereum được hình thành nhằm xây dựng một máy tính thế giới ít niềm tin nhất. Đảm bảo thanh toán trở thành mục tiêu thiết kế then chốt – được phát triển từ lập luận tiền tệ ít niềm tin của Bitcoin. Tính trung lập đáng tin cậy – nghĩa là Ethereum sẽ không phân biệt hay ưu ái bất kỳ cá nhân cụ thể nào – trở thành nguyên tắc chỉ đạo.
Do đảm bảo thanh toán cực kỳ quan trọng với Ethereum, cộng đồng phát triển đã áp dụng một triết lý phi tập trung về mặt ý thức hệ. Lý lẽ là, mặc dù phi tập trung về ý thức hệ có thể dẫn đến tốc độ phát triển chậm hơn, nhưng nó sẽ tạo ra sự ổn định và có thể dự đoán được lớn hơn. Theo cùng suy nghĩ, cộng đồng Ethereum đã áp dụng triết lý phần cứng lấy việc xác minh của người dùng cuối làm trung tâm. Lý lẽ là nếu càng nhiều người dùng có thể chạy nút đầy đủ và giám sát hệ thống, Ethereum sẽ càng phi tập trung hơn, từ đó cung cấp đảm bảo thanh toán mạnh mẽ hơn.
Sự kết hợp giữa triết lý phi tập trung về ý thức hệ và triết lý phần cứng của Ethereum dẫn đến hệ sinh thái mô-đun để giải quyết bài toán ba lưỡi về khả năng mở rộng. Ngày nay, việc thực thi đang dần được đẩy sang các Rollup có yêu cầu phần cứng cao hơn, những Rollup này sử dụng Ethereum cho thanh toán và khả dụng dữ liệu. Ý tưởng là Ethereum có thể giữ yêu cầu phần cứng thấp và tập trung vào bảo mật, trong khi các Rollup có thể thuê ngoài bảo mật cho Ethereum và tối ưu hóa hiệu suất cao hơn. Vai trò phân công này tạo ra một lợi ích đồng thời, cho phép cơ sở hạ tầng nền tảng Ethereum bắt đầu ổn định khi nó hỗ trợ sự đổi mới cho tính toán ít niềm tin.
Cam kết từ ngày đầu của Ethereum về tính trung lập đáng tin cậy là then chốt để khởi động sứ mệnh các ứng dụng tài chính và tiền tệ quan trọng – đây là một trong những đặc tính thách thức nhất nhưng cũng then chốt nhất cho sự phát triển của bất kỳ nền tảng hợp đồng thông minh nào. Chiết khấu tiền tệ (tính hữu ích của tài sản như đơn vị kế toán, phương tiện trao đổi và nơi lưu trữ giá trị) không chỉ mang lại bội số định giá cao nhất cho tài sản nội địa của blockchain, mà đây có thể là cách duy nhất để blockchain đảm bảo an toàn cho chính nó trong dài hạn đồng thời duy trì chủ quyền tổng thể. Các blockchain như Ethereum có cơ chế an toàn vòng lặp, nơi các bộ xác thực được trả bằng tài sản do blockchain phát hành. Vì theo định nghĩa, một blockchain có chủ quyền không thể phụ thuộc vào tiền tệ ngoài các bộ xác thực (như USD) để thanh toán, nên tài sản nền tảng có giá trị nội tại là điều cực kỳ quan trọng. Cách tốt nhất để đảm bảo tài sản nền tảng này đủ giá trị để bảo vệ blockchain khỏi mọi đối thủ có thể nhận diện trên toàn cầu, có lẽ chính là biến nó thành một trong những tài sản có giá trị nhất thế giới: tiền tệ.
Tuy nhiên, phương pháp của Ethereum không phải không có sự đánh đổi. Mặc dù Ethereum đã khởi động các ứng dụng tiền tệ và tài chính quan trọng này bằng cách nhấn mạnh vào bảo mật, nhưng điều đó đi kèm với cái giá là không thể khởi động các ứng dụng có thông lượng cao hơn và nhạy cảm hơn về chi phí. Ngoài ra, mặc dù mô-đun tăng tính linh hoạt cho nhà phát triển, thúc đẩy bảo mật lớn hơn và tạo ra cơ hội kiếm tiền mới cho các ứng dụng, nhưng các chi phí liên quan phát sinh từ nền kinh tế đa chuỗi như vậy đáng để xem xét. Một lần nữa, mặc dù Ethereum rất có khả năng giải quyết các vấn đề hiệu suất này trong tương lai, nhưng điều đó sẽ mất vài năm, tạo ra cơ hội dư dả để một hệ thống khác đi theo con đường khác giành thị phần.
Solana
Câu chuyện khởi nguyên của Solana bắt đầu từ trải nghiệm giao dịch nội ngày của Anatoly, khi ông nhận ra các giao dịch của mình đang bị các công ty giao dịch tần suất cao chèn ép. Trải nghiệm này rất quan trọng với Anatoly vì nó giúp ông nhận ra rằng blockchain có tiềm năng đảm bảo truyền đạt thông tin công bằng hơn giữa người dùng và sàn giao dịch. Trải nghiệm này quan trọng đến mức việc truy cập công bằng và rẻ tiền vào trạng thái toàn cầu trở thành một mục tiêu thiết kế then chốt của Solana; do đó, Solana được hình thành như một bảng lệnh lập trình toàn cầu, được đồng bộ hóa với tốc độ ánh sáng. Hiệu suất sẽ cực kỳ quan trọng, và Solana sẽ định vị mình trước tiên là một nền tảng kỹ thuật – khác biệt với lập luận tiền tệ hướng dẫn các thiết kế blockchain trước đó. Phần mềm không nên cản trở phần cứng – Solana sẽ tận dụng mọi khả năng tính toán và băng thông có sẵn trong các máy tính đa nhân hiện đại để tối đa hóa hiệu suất hệ thống – đây trở thành nguyên tắc chỉ đạo.
Vì hiệu suất là then chốt với Solana, cộng đồng phát triển đã áp dụng một triết lý thực dụng. Một văn hóa định hướng kỹ thuật được cắm rễ. Dù táo bạo hơn Ethereum, nhưng tư tưởng là, mặc dù tư duy "hành động nhanh, phá vỡ quy tắc" này có thể dẫn đến bất ổn lớn hơn, nhưng nó thúc đẩy sự tiến hóa sản phẩm nhanh hơn. Tương tự, cộng đồng Solana áp dụng một triết lý phần cứng xoay quanh sự phi tập trung thực tế – cốt lõi của triết lý này là không phải tất cả các nút đều bình đẳng, và số lượng nút là chỉ báo trễ về sự phù hợp sản phẩm-thị trường.
Lý lẽ có hai khía cạnh. Thứ nhất, số lượng các nhà vận hành nút phức tạp tích cực giám sát mạng tăng lên sẽ tăng cường bảo mật, chứ không phải là việc đơn giản đếm số lượng người dùng thụ động tham gia. Thứ hai, lý do khiến số lượng nút tăng theo thời gian phụ thuộc nhiều hơn vào nhu cầu vận hành nút, chứ không phải chi phí vận hành nút thấp đến đâu – Solana tổ chức càng nhiều hoạt động, thì càng có nhiều cá nhân, công ty và tổ chức khác bị thúc đẩy để vận hành nút như một phần trong hoạt động của họ. Ngày nay, dường như triết lý này đã mang lại ảnh hưởng tích cực cho Solana.
Trong giới hạn, triết lý thực dụng của Solana dựa trên lập luận rằng, mặc dù Solana có thể không đạt được mức phi tập trung hạt nhân, nhưng nó có thể đáp ứng 99% chức năng mà người dùng cuối cùng cần, đồng thời giữ nguyên kiến trúc ngăn xếp đơn lẻ. Phương pháp được gọi là "tích hợp" này cực kỳ quan trọng để khởi động Solana như một nền tảng ưu tiên cho các ứng dụng hướng tới đại chúng tập trung vào tốc độ và chi phí, mặc dù hiện tại hy sinh các ứng dụng tài chính và tiền tệ then chốt. Tuy nhiên, Anatoly cho rằng điều này có thể không phải là vấn đề – thanh toán chỉ là một tính năng, là sản phẩm phụ của việc giữ trạng thái đồng bộ. Nếu mục tiêu cuối cùng của Vitalik là đúng, thì về lâu dài, Solana sẽ đạt được mức độ chống kiểm duyệt đủ, và lúc đó quy mô hoạt động kinh tế sẽ là yếu tố phân biệt then chốt để tài sản nền tảng của nền tảng hợp đồng thông minh tích lũy mức chiết khấu tiền tệ lớn nhất.
Trong khía cạnh này, Solana có một số đòn bẩy để vận hành. Ngoài việc được sử dụng như phương tiện trao đổi (phí gas) và đơn vị kế toán (định giá NFT), SOL là phương tiện lưu trữ giá trị chính trong nền kinh tế Solana. Là một tài sản proof-of-stake, SOL trực tiếp thu được doanh thu phí giao dịch và MEV phát sinh từ hoạt động trên chuỗi. Mặc dù Solana hướng tới việc giữ phí người dùng cho mỗi giao dịch ở mức thấp, nhưng nó có thể bù đắp bằng cách tăng khối lượng giao dịch và mở rộng chiều kích thị trường phí (nhiều nguồn doanh thu hơn). Hơn nữa, SOL không chỉ là tỷ lệ phí cho nền kinh tế Solana, mà còn là tài sản có rủi ro thấp nhất trên Solana, khiến SOL trở thành tài sản thế chấp tinh khiết nhất trong hệ thống tài chính của nó.
Ngoài ra, mặc dù Ethereum thường được ca ngợi vì chính sách tiền tệ vững chắc, nhưng Solana có thể không kém cạnh về độ tin cậy. Mặc dù Solana phải tăng trưởng hoạt động giao dịch lên vài bậc độ lớn để khiến SOL trở nên lạm phát âm như ETH, nhưng lịch trình cung ứng của Solana có thể còn dễ dự đoán hơn Ethereum – Solana chưa từng thay đổi lịch trình phát hành, trong khi Ethereum đã ba lần thay đổi lịch trình phát hành. Dù sao đi nữa, điều quan trọng cần nhớ là những thuộc tính này chủ yếu là sản phẩm và chỉ báo trễ theo sau sự phù hợp sản phẩm-thị trường, liệu có thể có đối thủ đạt được mức độ chấp nhận tương tự không?
Nhìn tổng thể, thiết kế tích hợp của Solana có thể là chìa khóa thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của nó. So với ngăn xếp mô-đun, hệ thống tích hợp cung cấp môi trường phát triển đơn giản hơn về cấu trúc và hiệu quả hơn về chi phí. Trước hết, hệ thống tích hợp sẽ trừu tượng hóa tất cả các cơ sở hạ tầng cấp thấp và độ phức tạp kinh tế cần thiết cho tính toán ít niềm tin, cho phép các nhà phát triển tập trung vào sản phẩm cốt lõi của họ. Ngược lại, ngăn xếp mô-đun gần như gia tăng theo cấp số mũ độ phức tạp cho nhà phát triển, vì chúng buộc nhà phát triển phải cân nhắc phạm vi rộng lớn hơn các thành phần kỹ thuật then chốt, và dành nguồn lực cho các công việc thường không mang lại lợi nhuận, như triển khai xuyên chuỗi. Hơn nữa, mô-đun không chỉ làm tăng độ phức tạp cho nhà phát triển, mà còn tạo ra chi phí không thể đo lường được về trải nghiệm người dùng do sự không tương thích giữa các lớp và cơ chế trừu tượng chưa trưởng thành. Thực tế có nghĩa là các nhà phát triển ứng dụng trên Solana có thể dành nhiều thời gian và nguồn lực hơn để hoàn thiện ứng dụng và con đường áp dụng người dùng, trong khi các đối tác mô-đun của họ phải dành tương đối nhiều thời gian hơn cho hạ tầng.
Quan trọng nhất, việc chứa tất cả logic và dữ liệu trong một lớp duy nhất còn tối thiểu hóa thời gian và chi phí liên quan đến việc trao đổi giữa các hợp đồng (hay khả năng kết hợp), vốn là nền tảng của các giao dịch tài chính trong nền kinh tế mã hóa. Các nền kinh tế xây dựng trên nhiều chuỗi chắc chắn sẽ phát sinh các chi phí ẩn như độ trễ, trượt giá, gánh nặng nhận thức và phí bổ sung. Theo thời gian, khi số lượng người tham gia trong ngăn xếp mô-đun tăng lên, những chi phí này có thể trở nên rõ rệt hơn. Ngày nay, ngăn xếp mô-đun đã liên quan đến các chuỗi Rollup, lớp thanh toán, cầu nối bên thứ ba, nhà cung cấp khả dụng dữ liệu bên ngoài, giải pháp MEV xuyên miền, trình tạo chuỗi phân tán và mạng giám sát/thuật toán chứng minh, mỗi bên đều đòi một phần lợi nhuận. Đến một lúc nào đó, cần đặt câu hỏi liệu nền kinh tế đa Rollup có đáng giá không, khi nguyên nhân phổ biến nhất để khởi động Rollup ứng dụng riêng là "không gian khối chuyên dụng", trong khi môi trường thực thi song song và thị trường phí nội địa của Solana giải quyết rõ ràng vấn đề này mà không phát sinh chi phí bổ sung.
Tóm lại, khi đối mặt với lựa chọn xây dựng, các nhà phát triển sẽ chọn xây dựng ở đâu? Hãy nhớ rằng, không có giải pháp tối ưu tuyệt đối, chỉ có sự đánh đổi.
3)
Thị trường hợp đồng thông minh cung cấp thị trường địa chỉ tổng thể (TAM) lớn nhất trong nền kinh tế mã hóa. Nó tuân theo phân bố luật lũy thừa (một số ít chiếm đa số, trong khi đa số tập trung vào một số ít), nơi sự kết hợp giữa các thuộc tính hệ sinh thái và thuộc tính blockchain củng cố các nhà lãnh đạo hàng đầu và cho phép chúng tiếp tục giành được đa số sự chú ý và hoạt động kinh tế – bằng cách cung cấp các giải pháp tích hợp, phân biệt cao và dẫn dắt một hệ sinh thái nhà phát triển đủ lớn, Solana có cơ hội lớn trở thành một trong những người tham gia vững chắc này.
Các nền tảng hợp đồng thông minh cực kỳ quan trọng đối với nền kinh tế mã hóa. Ở cốt lõi, các nền tảng hợp đồng thông minh là thị trường không gian khối trên blockchain – không gian blockchain có thể dùng để lưu trữ thông tin và chạy mã. Người dùng trả phí để truy cập không gian khối đó, nơi tất cả hoạt động kinh tế trên blockchain đó được thanh toán. Không gian khối này một ngày nào đó sẽ hỗ trợ tiền tệ, tài chính và thương mại toàn cầu. Thật vậy, khi các nền tảng hợp đồng thông minh tiếp tục tăng "GDP" của chúng, các nền kinh tế của chúng cuối cùng có thể vượt qua các quốc gia chủ quyền hàng đầu. Trong khía cạnh này, khi xem xét tài sản nền tảng của các nền tảng hợp đồng thông minh là tài sản được tích hợp sâu nhất và nắm giữ rộng rãi nhất trong nền kinh tế của chúng, về dài hạn chúng có khả năng cao sẽ trở thành tiền tệ dự trữ thế giới.
Mặc dù thị trường nền tảng hợp đồng thông minh ngày nay tập trung cao độ xung quanh Ethereum, nhưng do giới hạn của Ethereum làm hạn chế số lượng trường hợp sử dụng mà nó có thể hỗ trợ, cấu trúc thị trường này có thể tiếp tục phát triển theo hướng độc quyền hơn. Cần làm rõ, chúng tôi không ám chỉ rằng Ethereum sẽ không tiếp tục là nhân vật chủ đạo trên thị trường; tuy nhiên, các đối thủ có cơ hội làm xói mòn thị phần của Ethereum và mở rộng thị trường bằng cách cung cấp các giải pháp khác biệt cao và dẫn dắt một hệ sinh thái nhà phát triển đủ lớn. Mặc dù nhiều người vẫn thiếu các công cụ phát triển và phần mềm trung gian hỗ trợ đổi mới và thử nghiệm lớp ứng dụng, nhưng khi động lực xây dựng trên các chuỗi này tăng lên, động lực giải quyết các vấn đề phát triển còn lại của chúng cũng sẽ tăng lên.
Về mặt kỹ thuật, thị trường nền tảng hợp đồng thông minh là hoàn toàn cạnh tranh, tất cả mã đều mã nguồn mở. Tuy nhiên, mặc dù các đối thủ có thể fork mã, họ không thể sao chép các thuộc tính nổi bật của nền tảng hợp đồng thông minh. Các thuộc tính hệ sinh thái như tài năng nhà phát triển, ứng dụng, tính tích hợp (cầu nối, sàn giao dịch, ví, v.v.) và tính thanh khoản trên chuỗi, cùng các thuộc tính blockchain như chiết khấu tiền tệ, bảo mật, tài nguyên và hồ sơ, khiến các nền tảng hợp đồng thông minh gần như không thể fork. Một khi giao thức trở thành tiêu chuẩn, các hiệu ứng mạng mạnh mẽ sẽ xuất hiện – hệ sinh thái phát triển mạnh mẽ nhanh chóng tích tụ, khiến người chiến thắng có thể tiếp tục chiến thắng. Mã có thể sao chép, nhưng cộng đồng thì không.
Các thuộc tính này đáng để tìm hiểu sâu hơn. Các thuộc tính hệ sinh thái như tài năng nhà phát triển, ứng dụng, tích hợp (cầu nối, sàn giao dịch, ví...) và tính thanh khoản trên chuỗi là các yếu tố then chốt hỗ trợ tiềm năng kinh tế của nền tảng hợp đồng thông minh. Mỗi nền tảng hợp đồng thông minh đều đối mặt với một vấn đề khởi động lạnh khó khăn, không chỉ cần khởi động các thuộc tính này mà còn phải làm điều đó một cách bền vững. Khi một chuỗi đạt được khối lượng tới hạn về việc áp dụng của nhà phát triển và hoạt động trên chuỗi, nó có khả năng trải nghiệm hiệu ứng vòng xoáy mạnh mẽ, tạo điều kiện cho tăng trưởng kinh tế kéo dài nhiều năm. Kho tài năng nhà phát triển sâu rộng dẫn đến các ứng dụng hữu ích hơn, dẫn đến hoạt động kinh tế lớn hơn, từ đó dẫn đến doanh thu mạng lưới lớn hơn, thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư nhiều hơn, cung cấp thêm vốn để các nhà phát triển xây dựng trong hệ sinh thái.
Các thuộc tính blockchain như bảo mật, hồ sơ, tài nguyên và chiết khấu tiền tệ thậm chí có thể mạnh mẽ hơn. Ví dụ, mặc dù bị giới hạn về khả năng mở rộng, Ethereum vẫn là nền tảng hợp đồng thông minh dẫn đầu cách biệt, chủ yếu vì nó là người đầu tiên ra mắt trên thị trường – điều này giúp Ethereum phát triển bảo mật tốt nhất, lập kỷ lục vượt qua nghịch cảnh dài hạn, và tạo ra mức chiết khấu tiền tệ cho tài sản nền tảng ETH, như chúng tôi đã đề cập trước đó, đây là một trong những thuộc tính quan trọng nhất mà một blockchain khó có thể đạt được. Tổng thể, các thuộc tính blockchain này củng cố hiệu ứng vòng xoáy của các thuộc tính hệ sinh thái – phần lớn nhà phát triển luôn chọn nền tảng mang lại cơ hội tài chính lớn nhất và đảm bảo bền vững mạnh nhất, từ đó để lại blockchain có ý nghĩa kinh tế lớn nhất như lựa chọn hợp lý nhất.
Xét đến lập luận đánh đổi giữa tích hợp và mô-đun ở phần trước, một blockchain tích hợp có khả năng cao làm suy yếu đáng kể thị phần của Ethereum, và với tư cách là nhà lãnh đạo không thể tranh cãi trong lĩnh vực blockchain tích hợp, Solana có khả năng cao trở thành một trong những người tham gia định hình格局 nền tảng hợp đồng thông minh. Cấu trúc thị trường như vậy trong lịch sử cũng không hiếm – ví dụ gần đây trong lĩnh vực điện toán là cuộc cạnh tranh giữa Android và iOS trong lĩnh vực di động trong thập kỷ qua. Thực tế, vấn đề không phải là liệu có hơn một người chiến thắng – rõ ràng là một ngăn xếp kỹ thuật đơn lẻ sẽ không thể hiệu quả hỗ trợ mọi ứng dụng. Vấn đề nằm ở chỗ liệu các người tham gia hiện tại có phản ánh hợp lý cơ hội này về giá cả, và liệu có người chiến thắng mới nào xuất hiện hay không.
4)
Hướng đi hiện tại của Solana gợi nhớ đến sự trỗi dậy của Ethereum sau sự sụp đổ của đợt bùng nổ ICO năm 2018. Mặc dù hệ sinh thái Solana đã chạm đáy và đang trên đà phục hồi sau sự sụp đổ của FTX, SOL vẫn bị trừng phạt quá mức. Khi các nâng cấp công nghệ tiếp tục thúc đẩy Solana tiến lên, động lực từ doanh nghiệp và các nhà phát triển gốc mã hóa gia tăng, SOL bị định giá thấp trên thị trường, tương đương khoảng 13% vốn hóa thị trường của Ethereum.
Mặc dù ngày nay có thể đã bị lãng quên, nhưng vị thế thống trị của Ethereum không hề dễ dàng. Trước tiên, nó trải qua một giai đoạn đầu cơ quy mô lớn được gọi là "cơn sốt ICO", diễn ra vào năm 2017, khi hơn 90% các dự án không tạo ra bất kỳ giá trị kinh tế ý nghĩa nào, nhiều dự án thậm chí không giao sản phẩm. Điều này khiến nhiều người mất niềm tin vào tiềm năng của Ethereum và các ứng dụng hợp đồng thông minh.
Nhìn lại, cơn sốt đầu cơ này cực kỳ quan trọng đối với thành công của Ethereum, vì nó khiến mạng lưới trở thành tâm điểm chú ý, thu hút sự quan tâm của các nhà phát triển và nhà đầu tư Ethereum. Điều này cực kỳ quan trọng để thu hút những người đóng góp có sứ mệnh, mặc dù trong những năm 2018 và 2019, tâm lý Ethereum liên tục đi xuống, những người đóng góp này vẫn tiếp tục đổi mới trên Ethereum. Công việc của họ cuối cùng đã thành công. Sau nhiều năm xây dựng cơ sở hạ tầng tài chính then chốt, đổi mới "khai thác thanh khoản" năm 2020 đã khơi lại sự quan tâm của tổ chức và nhà phát triển đối với Ethereum, người dùng giờ đây phát hiện một nền kinh tế ứng dụng phong phú và thực sự hữu ích – cuộc cách mạng DeFi này đã góp phần củng cố vị thế của Ethereum như nền tảng hợp đồng thông minh hàng đầu trong nền kinh tế mã hóa.
Ngày nay, Solana đang ở trong tình cảnh tương tự Ethereum sau cơn sốt ICO. Đặc trưng của thị trường tăng giá gần đây là Solana đón nhận một làn sóng đầu cơ quy mô lớn, đẩy vốn hóa thị trường của nó lên mức định giá pha loãng đầy đủ khoảng 140 tỷ USD. Cuộc bùng nổ này chủ yếu do FTX thúc đẩy, dẫn dắt hệ sinh thái ứng dụng và cung cấp thanh khoản cho token Solana. Tuy nhiên, hơn 90% các ứng dụng được xây dựng trên Solana gần như là bản sao của các ứng dụng trên Ethereum, chúng hầu như không có sử dụng tự nhiên, có lượng vốn thuê mướn lớn và kế hoạch cung ứng token tồi tệ, dẫn đến sự sụp đổ về hoạt động, giá cả và các nhà phát triển cam kết, và tiếp tục xấu đi sau sự sụp đổ của FTX.
Trong vài quý sau khi ảnh hưởng của FTX được loại bỏ, hệ sinh thái đã thành công trong việc thoát khỏi bóng ma FTX. Ngày nay, với tâm lý nhà phát triển tích cực mới, và các nhà lãnh đạo cộng đồng mới nổi lên với giá trị đạo đức mạnh mẽ hơn. Và, khi tất cả lính đánh thuê trong hệ sinh thái đã được dọn sạch, những người truyền giáo một lần nữa nắm quyền kiểm soát Solana. Với sự xuất hiện của các trường hợp sử dụng mới, vấn đề thời gian hoạt động có thể đã trở thành quá khứ, và các nguyên lý DeFi độc đáo đang được xây dựng, khả năng thành công của Solana trong những năm tới tăng lên đáng kể.
Giống như Ethereum mất 6 năm để đạt tốc độ thoát ly, chúng tôi cho rằng Solana đang đi theo cùng một hướng, dù nhanh hơn. Mặc dù Solana chỉ có lịch sử 3,5 năm, nhưng động lực gần đây từ doanh nghiệp và hệ sinh thái khiến nó có tiềm năng tạo ra các trường hợp sử dụng đột phá trong chu kỳ tiếp theo. Về mặt doanh nghiệp, Solana gần đây đã đạt được tích hợp với Visa và Shopify, điều này cho thấy dù có những sự kiện năm ngoái, nó vẫn được chú ý trong giới tổ chức. Sự hỗ trợ và xác thực liên tục từ Visa và Shopify có thể tạo ra hiệu ứng mạng lưới lớn xuống dòng khi các doanh nghiệp khác muốn hợp tác với Visa hoặc Shopify khi khám phá các sáng kiến mã hóa.
Trong nền kinh tế mã hóa, tâm lý Solana tiếp tục cải thiện, với nhiều thông báo sản phẩm quan trọng trong vài quý gần đây. Eclipse gần đây đã công bố mainnet SVM Rollup của mình, mặc dù không mang lại lợi ích trực tiếp cho Solana, nhưng nó làm giảm rủi ro cho các nhà phát triển khi khởi chạy ứng dụng trên Solana, đồng thời tăng số lượng người đóng góp cho hệ sinh thái Solana. Trong cùng bối cảnh, Rune, người sáng lập Maker, đã đề xuất fork kho mã Solana để khởi chạy chuỗi sắp tới của Maker. Đề xuất này không chỉ là sự xác thực lớn đối với ngăn xếp công nghệ Solana, mà còn là dấu hiệu khác cho thấy hệ sinh thái người đóng góp Solana đang mở rộng từ một trong những nhà xây dựng được kính trọng nhất trên Ethereum.
Bằng chứng này cũng được phản ánh trong dữ liệu, thế hệ mới nhất của các giao thức DeFi Solana, được gọi một cách thích hợp là "DeFi 2.0", đang thúc đẩy hoạt động tài chính trên chuỗi Solana lên mức cao nhất kể từ thị trường tăng giá. Khối lượng giao dịch trên sàn giao dịch phi tập trung (DEX) của Solana đang tăng trưởng với tốc độ hàng tháng cao nhất từ trước đến nay, vượt qua đỉnh cao của thị trường tăng giá năm 2021. Giá trị bị khóa tổng cộng – chỉ số proxy tốt nhất cho sự tin tưởng của người dùng vào cơ sở hạ tầng tài chính cốt lõi của chuỗi – đã tăng gần gấp 5 lần kể từ đầu năm, hiện đạt 1,5 tỷ USD. Quan trọng nhất, hiệu quả DeFi của Solana, được đo bằng khối lượng giao dịch chia cho giá trị bị khóa tổng cộng, đang tăng trưởng với tốc độ khoảng 4 lần, gần như cao hơn một bậc độ lớn so với hiệu quả DeFi của Ethereum. Khi các dự án hàng đầu ra mắt token của họ, những con số này có thể tiếp tục tăng, cung cấp thêm nhiều tài sản chất lượng cao cho hệ sinh thái Solana.
Lĩnh vực phi tài chính của Solana cũng đang phát triển mạnh mẽ. Mặc dù khối lượng giao dịch NFT của Solana đã giảm 80% kể từ tháng 1 năm 2023, nhưng sự ra đời của NFT nén (cNFT) đã thổi bùng lại sự tăng trưởng của ngành, khiến Solana có tiềm năng trở thành người giành thị phần liên tục trên thị trường NFT. Trên Solana, chi phí鑄 và phân phối cNFT rẻ hơn khoảng 1.000 lần so với bất kỳ môi trường Ethereum nào – điều này có nghĩa là cNFT có thể được phân phối cho 10 triệu người dùng trên Solana với vài trăm đô la, trong khi trên L2 Ethereum cần hàng chục nghìn đô la, và trên L1 Ethereum cần hàng trăm triệu đô la. Kể từ khi Metplex ra mắt tiêu chuẩn cNFT vào tháng 4 năm 2023, số lượng NFT được phát hành trên Solana đã vượt tổng số lượng trong ba năm đầu tiên – mức giảm chi phí do cNFT mang lại quá lớn đến mức các thương hiệu lớn có thể hợp lý thử nghiệm sử dụng tài sản trên chuỗi ở quy mô lớn, làm tăng đáng kể sức hấp dẫn của Solana đối với doanh nghiệp và nâng cao xác suất nó
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@SyncracyCapital
