Đánh giá bitchat: Tác phẩm mới của người sáng lập Twitter, đây có phải là khoảnh khắc "twttr" trong lĩnh vực truyền thông mã hóa?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Đánh giá bitchat: Tác phẩm mới của người sáng lập Twitter, đây có phải là khoảnh khắc "twttr" trong lĩnh vực truyền thông mã hóa?
Không cần WI-FI và mạng, người sáng lập Twitter Jack Dorsey đã phát triển một sản phẩm truyền thông mã hóa qua Bluetooth.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Jaleel Gia Lục, BlockBeats
20 năm sau, người sáng lập Twitter Jack Dorsey trở lại với sản phẩm mới bitchat – một sự quay về tối giản.
Vào mùa hè năm 2006, khi Internet di động vẫn còn là khái niệm mới mẻ, điện thoại chức năng vẫn là thiết bị chính trong tay mọi người và tin nhắn SMS vẫn là cách thức "xã hội di động" tiện lợi nhất. Lúc ấy, một dự án mang mật danh "twttr" đã ra đời. Bắt đầu từ việc gửi tin nhắn hàng loạt qua SMS, với giới hạn ký tự cực kỳ ngắn gọn và giao thức phát sóng đơn giản nhất, lần đầu tiên nó khiến cho việc "giao tiếp với cả thế giới mọi lúc, mọi nơi" trở thành điều khả thi.
Trong căn phòng làm việc sơ sài đó, nhóm sáng lập đang tranh luận sôi nổi về các chi tiết tính năng, còn Jack Dorsey – lúc ấy vẫn chỉ là sinh viên – ngồi giữa họ. Bằng con đường kỹ thuật trực tiếp nhất, anh đã biến lý tưởng giao tiếp của mình thành hiện thực. Sau đó, twttr nhanh chóng phát triển thành Twitter – một sản phẩm hoàn toàn thay đổi hệ sinh thái xã hội toàn cầu.
Và đến hôm nay, năm 2025, thời gian trôi đi, công nghệ và thế giới đã thay đổi vượt bậc: tín hiệu Wi-Fi phủ kín thành phố, 5G kết nối vạn vật vào cùng một mạng lưới lớn. Nhưng bản chất của mạng xã hội thực ra không hề thay đổi: chúng ta vẫn khao khát được giao tiếp tự do, chân thật và không cần trung gian. Thực tế thì không phải lúc nào cũng đẹp đẽ: vùng chết mạng, sự cố nền tảng, rò rỉ dữ liệu có thể xảy ra bất cứ lúc nào. Twitter sau khi đổi chủ không chỉ thay đổi logo và tên gọi, mà còn được Musk định hình lại diện mạo hoàn toàn mới.
Còn Jack Dorsey – nhân vật huyền thoại từng đồng thời lãnh đạo hai công ty niêm yết có vốn hóa hơn 5 tỷ USD – đã rời bỏ Twitter từ lâu, tập trung toàn bộ tâm sức vào ngành tiền mã hóa và xây dựng Block. Tuy nhiên, ông chưa bao giờ từ bỏ tình yêu với lĩnh vực mạng xã hội. Giống như một lần nữa quay trở lại thành chàng thanh niên năm 2006 đang thiết kế dự án "twttr", trong một ngày cuối tuần bình thường đầy cảm hứng, ông thức trắng đêm để tự tay viết từng dòng mã, tạo nên một sản phẩm xã hội tối giản hoàn toàn mới – bitchat.
Điểm khác biệt duy nhất là bitchat chứa đựng nhiều hơn niềm tin của Jack Dorsey về giao thức tối giản, truyền thông phi tập trung và tự do thông tin.
Điểm nổi bật về tính năng chính
Khi cắm trại ngoài trời, đi bộ đường dài hay hoạt động trên núi nơi không có sóng điện thoại di động; tại các lễ hội âm nhạc, buổi hòa nhạc, sân vận động thể thao hay hội chợ truyện tranh – những nơi đông người khiến mạng thường xuyên sập – bạn có thể dễ dàng lập mạng trò chuyện tạm thời với bạn bè; trong thiên tai bất ngờ, mất điện, mất mạng hay thời tiết cực đoan, đội cứu hộ, tình nguyện viên hay cư dân có thể lập mạng liên lạc khẩn cấp; tại các cuộc biểu tình xã hội, địa điểm nhạy cảm cần bảo vệ quyền riêng tư, người tham gia khó bị theo dõi dấu vết; hoặc trong khuôn viên trường đại học, trại hè, nhóm nghiên cứu, buổi gặp gỡ cộng đồng kỹ thuật – những không gian khép kín – để đạt được mức độ trao đổi ý tưởng tối đa... Trong những tình huống này, bitchat đều là lựa chọn tuyệt vời.
Điểm nổi bật lớn nhất của bitchat là hoàn toàn không phụ thuộc vào bất kỳ cơ sở hạ tầng nào – không cần máy chủ, không cần Wi-Fi hay sóng điện thoại. Mỗi chiếc điện thoại vừa là "bộ thu phát" vừa là "trạm trung chuyển", dùng Bluetooth năng lượng thấp (BLE) để nhận diện lẫn nhau.
Lý do thu hút ngành mã hóa là tất cả tin nhắn đều được mã hóa đầu cuối. Khi trò chuyện riêng tư sử dụng các công nghệ mã hóa như X25519+AES-256-GCM, còn trò chuyện nhóm có thể đặt thêm mật khẩu – chỉ những người biết mật khẩu mới xem được nội dung. Tin nhắn chỉ lưu trữ trên thiết bị hiện tại, khi thoát ứng dụng hoặc tắt máy sẽ tự động biến mất, không để lại dấu vết ở hậu trường.
Hơn nữa, so với các sản phẩm truyền thông mã hóa khác, bitchat hoàn toàn loại bỏ thao tác "đăng nhập", không cần số điện thoại, email hay dãy khóa dài. Mỗi lần lên mạng sẽ tự động tạo ra một "ID người dùng" ngẫu nhiên, bạn cũng có thể tùy chỉnh bất cứ lúc nào, hoàn toàn không lo bị theo dõi danh tính.
Trải nghiệm sử dụng
Tải xuống, cài đặt và sử dụng bitchat
Sao chép và mở địa chỉ bên dưới trên trình duyệt iPhone: https://github.com/jackjackbits/bitchat.
Trên trang tìm mục mời dùng TestFlight, nhấn "Xem trong App Store" để chuyển sang TestFlight. Nếu bạn chưa cài TestFlight, hệ thống sẽ tự động nhắc tải xuống. Sau khi cài xong, quay lại trang mời, bạn sẽ thấy phiên bản Beta của "bitchat mesh".
Cài đặt bitchat trong TestFlight bằng cách nhấn nút "Cài đặt". Bạn sẽ thấy một trang thông tin ứng dụng đơn giản. Quá trình cài đặt mất khoảng 5–10 giây, chờ đến khi nút chuyển từ "Cài đặt" sang "Mở" là được.
Sau khi mở bitchat, hệ thống sẽ hiện yêu cầu cấp quyền: "Cho phép 'bitchat' tìm thiết bị Bluetooth?". Nội dung gợi ý: "bitchat sử dụng Bluetooth để tạo mạng lưới an toàn dạng mesh nhằm trò chuyện với người dùng gần đó." Nhấn "Cho phép" để bitchat có thể quét và kết nối các thiết bị xung quanh trong nền, đảm bảo chức năng chuyển tiếp tin nhắn hoạt động bình thường.
Do vẫn đang trong giai đoạn thử nghiệm nên sẽ có lời nhắc gửi phản hồi cho nhà phát triển, bạn có thể nhấn "Tiếp theo" để bỏ qua. Cuối cùng nhấn "Bắt đầu thử nghiệm", bạn sẽ vào được giao diện chính của bitchat.
Mẹo: Hãy chắc chắn rằng Bluetooth trên điện thoại đã được bật và cho phép TestFlight chạy nền, nếu không bạn sẽ không tìm thấy thiết bị bạn bè xuất hiện gần đó.
Bạn sẽ nhận thấy bitchat hoàn toàn không có quá trình đăng nhập, sau khi tải xong có thể dùng ngay. Trong bitchat, mọi cuộc trao đổi đều ẩn danh và không thể truy vết – không cần số điện thoại, email, cũng không cần đăng ký, bạn có thể đổi biệt danh bất cứ lúc nào. Cơ chế này bảo vệ quyền riêng tư người dùng ở mức tối đa, giúp bạn không lo bị truy tìm danh tính trong các tình huống nhạy cảm hay hoàn cảnh đặc biệt.
Ở khu vực bitchat* @ ID hiện tại phía trên cùng màn hình, bạn có thể tùy chỉnh ID của mình mọi lúc. Nhấn vào tên phía sau @ để trực tiếp chỉnh sửa và lưu ID mới. ID mới sẽ có hiệu lực ngay lập tức, hiển thị ngay lập tức trong danh sách bạn bè và tiêu đề tin nhắn của mọi người cùng phòng.
Trò chuyện riêng tư không dấu vết, mã hóa đầu cuối
Sau khi sử dụng bitchat một thời gian, bạn sẽ thấy giao diện chính liên tục hiển thị nhật ký kết nối (connected) và ngắt kết nối (disconnected) của các thiết bị, mỗi bản ghi đều có dấu thời gian phía trước.
Để ngăn chặn tấn công "phân tích theo thời gian", bitchat sẽ thêm độ trễ ngẫu nhiên từ 50–500 mili giây sau mọi thao tác. Đồng thời ghi lại thời gian và ngăn chặn việc "bắt gói tin", lưu lượng mạng và thời gian thao tác thực tế của bạn sẽ không khớp hoàn toàn, từ đó cũng đạt được mục đích ngăn truy vết danh tính trong các tình huống nhạy cảm hay hoàn cảnh đặc biệt.
bitchat hỗ trợ mã hóa đầu cuối thực sự, mỗi tin nhắn chỉ có bạn và đối phương (hoặc thành viên cùng nhóm) mới đọc được, ngay cả các thiết bị trung chuyển cũng không thể giải mã. Dù là trò chuyện riêng hay nhóm, nội dung luôn an toàn và riêng tư, không bị nền tảng hay bên thứ ba nào đánh cắp.
Nhìn góc trên bên phải màn hình, có một biểu tượng hình người nhỏ, nhấn vào sẽ liệt kê tất cả peer đang trực tuyến: chấm tròn màu xanh lá là đang online, dấu X màu xám là vừa ngắt kết nối. Với người liên hệ thường xuyên hoặc quan trọng, nhấn ngôi sao ☆ bên phải tên để "thêm vào yêu thích". Sau khi thêm, phía trước liên hệ đó sẽ hiện ngôi sao, giúp nhận diện nhanh lần sau.
Trong danh sách trực tuyến, nhấn vào "Tiểu Soái" để vào cửa sổ trò chuyện riêng – lúc này thiết bị của anh ấy sẽ hiển thị số tin nhắn chưa đọc.
Lúc này, khi Tiểu Soái mở thông báo, sẽ thấy người gửi là "<@BlockBeats>", vào trong sẽ xem được toàn bộ lịch sử trò chuyện. Trò chuyện riêng cũng được mã hóa đầu cuối, nội dung không thể bị giải mã bởi các nút quan sát. Tất cả tin nhắn ở đây cũng có dấu thời gian kèm nhiễu thời gian ngẫu nhiên, đảm bảo tính riêng tư và khả năng chống phân tích lưu lượng.
Tạo phòng và các lệnh nâng cao
Tuy nhiên, tính riêng tư của cuộc trò chuyện công khai không cao lắm. Vậy nếu chúng ta muốn tổ chức một cuộc trò chuyện bí mật nhiều người thì phải làm sao?
Bất cứ lúc nào, chỉ cần gõ một dấu / vào ô nhập liệu, danh sách đầy đủ các lệnh sẽ hiện ra dưới màn hình:
Ví dụ /j tương ứng: Tham gia hoặc tạo một phòng. Nếu phòng đã tồn tại, sẽ trực tiếp tham gia; nếu không tồn tại, sẽ tạo phòng mới và tự động trở thành chủ phòng.
/rooms tương ứng: Liệt kê tất cả các tên phòng hiện đang được phát hiện (có thể tham gia), giúp bạn nhanh chóng xem có những phòng nào khả dụng.
/w tương ứng: Xem danh sách người dùng đang trực tuyến, hiển thị tất cả liên hệ trực tuyến cùng phòng hoặc cùng mạng với bạn.
/m tương ứng: Gửi tin nhắn riêng tới người dùng cụ thể. Định dạng thường là /m @ tên_người_dùng nội_dung_tin_nhắn, chỉ bạn và đối phương mới nhìn thấy.
/clear tương ứng: Xóa sạch toàn bộ tin nhắn trong cửa sổ trò chuyện hiện tại, đưa giao diện về trạng thái trống như lúc vừa mở.
/pass tương ứng: (chỉ dành cho chủ phòng) Thiết lập hoặc thay đổi mật khẩu truy cập phòng. Sau khi thực hiện, người dùng muốn vào phòng này đều phải nhập mật khẩu mới được phép.
/transfer tương ứng: Chuyển quyền sở hữu phòng cho một người dùng trực tuyến khác. Người chủ mới sẽ có quyền quản lý mật khẩu, lưu trữ tin nhắn, v.v.
/save tương ứng: (chỉ dành cho chủ phòng) Bật/tắt chức năng lưu trữ tin nhắn cục bộ: khi bật, dù ngoại tuyến hay khởi động lại ứng dụng, bạn vẫn có thể xem lại lịch sử trò chuyện tại thiết bị; khi tắt, tin nhắn chỉ lưu trong bộ nhớ, thoát ra sẽ bị xóa sạch.
Vì vậy, khi tạo phòng, chỉ cần nhập /j, sau đó thêm tên phòng mong muốn, ví dụ «testroom», sau khi gửi nếu phòng chưa tồn tại, hệ thống sẽ tự động tạo và đặt bạn làm chủ phòng. Sau khi tạo xong, màn hình sẽ hiện thông báo: «joined room #testroom(created new room – you are the owner) *»
Lúc này, nếu Tiểu Soái cũng muốn vào phòng bí mật này, cần gõ /j testroom, nhập mật khẩu trong trang hiện ra, sau đó có thể vào phòng.
Trong phòng cũng có một loạt lệnh nâng cao. Nhập /pass yourSecret, hộp nhập mật khẩu sẽ hiện ra, sau khi xác minh thành công, chỉ những người có mật khẩu mới được phép tham gia lại. Chỉ chủ phòng mới có thể khóa phòng hoặc thay đổi mật khẩu. Ngoài ra, có thể chuyển quyền sở hữu phòng trong phòng, gõ /transfer @ ID_đối_phương, sau khi đối phương chấp nhận sẽ tự động trở thành chủ phòng mới, có toàn quyền quản lý nhân sự, thiết lập mật khẩu và bật/tắt lưu trữ tin nhắn.
Theo mặc định, tin nhắn phòng trong bitchat chỉ tồn tại ngắn trong bộ nhớ; chủ phòng có thể dùng /save để bật hoặc tắt chức năng "lưu trữ tin nhắn" tại thiết bị. Khi bật lưu trữ, ngay cả khi khởi động lại ứng dụng, bạn vẫn có thể xem lại lịch sử phòng tại thiết bị. Gõ lại /save để tắt lưu trữ, trở về chế độ mặc định "phiên trò chuyện biến mất ngay lập tức".
Sau khi nắm vững các thao tác cơ bản như tạo phòng, tham gia phòng, gửi/nhận tin nhắn riêng và xem người dùng trực tuyến, tiếp theo là một số lệnh nâng cao trên trang chính, bao gồm xóa tin nhắn, xem người dùng trực tuyến và phòng, v.v.
Nếu muốn tạm thời "dọn dẹp chiến trường", nhập lệnh /clear trên dòng lệnh để một lần xóa sạch toàn bộ tin nhắn đã hiển thị trong cửa sổ hội thoại hiện tại. Sau khi dọn dẹp, màn hình sẽ trở nên sạch sẽ như ban đầu, giống như hình dưới đây:
Trong tương lai, bitchat mesh sẽ bổ sung nhiều phương thức truyền tải khác như Wi‑Fi Direct (250 Mbps, 100 mét), siêu âm, LoRa,... tự động chuyển đổi theo mạng và mức pin; đồng thời có thể kết nối tùy chọn với giao thức Nostr, thực hiện cầu nối giữa mạng lưới mesh cục bộ và nút Internet, mở rộng phạm vi truyền thông.
Có thể cảm nhận rõ ràng, bitchat thừa hưởng hoàn hảo ba nguyên tắc cốt lõi mà Jack Dorsey từng đặt ra cho Twitter: "tối giản, ràng buộc, tinh tế".
Đây không phải lần đầu tiên Jack Dorsey xây dựng giao thức xã hội kể từ khi rời Twitter. Ví dụ vào năm 2024, Bluesky do Jack Dorsey dẫn dắt – được ươm mầm từ bên trong Twitter rồi tách ra độc lập (hiện tại ông không còn liên quan gì đến Bluesky) – cũng là một giao thức xã hội phi tập trung lấy "kênh trung chuyển" (Relay/Channel) làm trung tâm, hỗ trợ hàng chục ngàn nút máy chủ do cộng đồng quản lý, về mặt cơ chế lý thuyết tương đồng với chức năng chuyển tiếp đa bước BLE của bitchat mesh.
Tinh thần "không cần tin tưởng" (trustless) được cộng đồng Bitcoin cổ vũ cũng in sâu vào thiết kế của bitchat: không có máy chủ trung tâm, không lưu trữ đám mây, thậm chí danh tính người dùng mỗi lần khởi động lại đều được làm mới. Cơ chế phát hiện vô trạng thái của Nostr, xử lý độ trễ ngẫu nhiên trong thao tác... Tất cả những chi tiết này chỉ nhằm giữ vững điểm "riêng tư và tự do" chân thực nhất.
Sự xuất hiện của bitchat chính là một lần thực hành cá nhân khác của Jack Dorsey đối với sự phi tập trung và tự do thông tin. Trong thời đại ngày nay khi mạng lưới thường xuyên bị hạn chế và rò rỉ dữ liệu xảy ra thỉnh thoảng, ông một lần nữa trả lại mạng xã hội cho chính người dùng – khiến mỗi cuộc trò chuyện chỉ bị giới hạn bởi khoảng cách tín hiệu Bluetooth, chứ không còn bị bất kỳ nền tảng, máy chủ hay trung gian nào can thiệp.
Đây có lẽ chính là ý nghĩa đáng mong đợi nhất của bitchat: nó có thể rất nhỏ, cũng có nhiều thiếu sót, nhưng theo một góc độ nào đó, đây cũng có thể là khoảnh khắc "twttr" của giới truyền thông mã hóa.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
BlockBeats
