Huyền thoại Dương Bân: Cựu tỷ phú người Hoa bị bắt vì lừa đảo tiền mã hóa, con nuôi Kim Chính Nhật
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Huyền thoại Dương Bân: Cựu tỷ phú người Hoa bị bắt vì lừa đảo tiền mã hóa, con nuôi Kim Chính Nhật
Chiêu trò "tay không bắt giặc" cao tay, vị "tỷ phú黑马" huyền thoại từng chuyển sang lĩnh vực blockchain sau khi ra tù nay lại ngã ngựa lần nữa.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Jaleel Gia Lục, BlockBeats
Ngày 26 tháng 8 năm 2024, Tòa án Tối cao Singapore, Dương Bân – từng là người giàu thứ hai Trung Quốc, giờ đây ngồi trên ghế bị cáo. Khuôn mặt vốn đã sẫm màu của Dương Bân lúc này trông rất kém sức khỏe. Qua phiên dịch tại tòa, ông nói với thẩm phán rằng mình đang mắc ung thư dạ dày.
Khi thẩm phán đọc bản án, cả phòng xử án chìm vào im lặng. Dương Bân bị kết án sáu năm tù và phạt 16.000 đô la Singapore vì tội ngụy trang đầu tư tiền mã hóa, điều hành một vụ lừa đảo kiểu Ponzi trị giá hàng triệu đô la Mỹ.
Tất cả bắt nguồn từ năm 2021, khi Dương Bân sử dụng danh nghĩa công ty A&A Blockchain Innovation để thu hút lượng lớn nhà đầu tư, tuyên bố sở hữu 300.000 máy đào tiền mã hóa, hứa hẹn lợi nhuận 0,5% mỗi ngày. Trên thực tế, những chiếc máy đào này chưa từng tồn tại. Dương Bân dùng tiền của các nhà đầu tư mới để chi trả cho những người tham gia trước – thủ đoạn điển hình của mô hình Ponzi. Cuối cùng, vụ lừa đảo này bị phanh phui hoàn toàn dưới cuộc điều tra của cơ quan quản lý Singapore.
Đây không phải lần đầu tiên Dương Bân đối mặt với pháp luật. Năm 2003, ông bị Tòa án Trung Quốc tuyên án 18 năm tù giam. “Mandela Nam Phi ngồi tù 27 năm, ra ngoài làm tổng thống. Tôi Dương Bân ngồi tù 18 năm, ra ngoài 58 tuổi, vẫn có thể làm tổng thống”, Dương Bân vẫn ngạo mạn bất chấp bản án dày tới 68 trang giấy.
Vị tỷ phú hàng đầu Trung Quốc một thời và lãnh đạo đặc khu Triều Tiên này từng có một huyền thoại đế chế kinh doanh đầy tham vọng và vinh quang, cũng như một câu chuyện kỳ lạ: từ trẻ mồ côi đến tỷ phú, từ nhân vật quyền lực thành kẻ phạm tội. Nội dung tiếp theo đây sẽ tiết lộ toàn bộ sự thật về vị “tỷ phú黑马” từng một thời nổi tiếng này.
Dương Bân châm thuốc cho Kim Yong-nam, nhân vật số hai Triều Tiên
Từ trẻ mồ côi đến tỷ phú: Huyền thoại tài sản của Dương Bân
Huyền thoại kinh doanh của Dương Bân khởi nguồn trong nghèo khó nhưng cực kỳ kịch tính. Là đứa trẻ mồ côi xuất thân từ gia đình bình thường, ông thi đỗ Học viện Hải quân và nhờ thành tích học tập xuất sắc được ở lại trường giảng dạy. Nhưng Dương Bân không cam lòng dừng lại, năm 25 tuổi, ông sang Hà Lan du học, bắt đầu hành trình phiêu lưu thương mại quốc tế phi thường.
Tại Hà Lan, Dương Bân dùng 10.000 USD tích góp từ việc làm thêm để buôn bán xuyên biên giới, nhanh chóng phát hiện cơ hội thị trường giữa Trung Quốc và Đông Âu. Ông nhanh chóng nổi bật trong lĩnh vực xuất nhập khẩu dệt may và quần áo, chỉ trong hai năm đã tích lũy được 20 triệu USD, hoàn thành "khoản tiền đầu tay" đầu tiên trong đời.
Không lâu sau, Dương Bân chuyển hướng về Trung Quốc. Trong bối cảnh cải cách mở cửa, ông sáng lập dự án nông nghiệp nhà kính “Làng Hà Lan” và nhanh chóng trở thành người dẫn đầu ngành nông nghiệp. Nhờ tư cách doanh nhân nước ngoài, ông nhận được nhiều chính sách miễn thuế và hỗ trợ từ chính phủ, giúp doanh nghiệp phát triển mạnh mẽ.
Công trình Làng Hà Lan
Nhưng điều thực sự khiến Dương Bân nổi tiếng khắp nơi là việc đưa thành công công ty Âu Á Nông nghiệp lên sàn chứng khoán Hồng Kông vào năm 2001. Động thái này không chỉ mang về khoản vốn khổng lồ mà còn đưa Dương Bân vươn lên vị trí hàng đầu trong bảng xếp hạng tỷ phú Trung Quốc, trở thành “tỷ phú黑马” được săn đón.
“Thương gia thành đạt thì bước vào chính trường” – Dương Bân cũng nuôi tham vọng chính trị. Ngày 24 tháng 9 năm 2002, ông giành được chức đặc khu trưởng Đặc khu Tân Nghĩa Châu Triều Tiên, tương tự như chức đặc khu trưởng Hồng Kông Trung Quốc. Tại buổi họp báo, Dương Bân thậm chí tuyên bố trực tiếp trước truyền thông: “Tôi là con nuôi của ông Kim Chính Nhật”.
Chiêu trò “không tốn đồng nào vẫn kiếm lời” bậc thầy của Dương Bân
Nhưng ngay trước ngày nhậm chức tại Triều Tiên, cảnh sát bao vây biệt thự của Dương Bân, bắt đi cả vệ sĩ lẫn hai chó canh đêm. Vụ án chính thức được điều tra. Tháng 7 năm sau, Dương Bân bị kết án tổng cộng 18 năm tù vì nhiều tội danh, chính thức vào tù thụ án.
Chỉ đến lúc này, đại chúng mới nhận ra Dương Bân thực chất là một tên lừa đảo bậc thầy, chuyên dùng chiêu trò “không tốn đồng nào vẫn kiếm lời”.
Những vụ lừa đảo tinh vi nhất thường không hoàn toàn hư cấu, mà khéo léo đan xen sự thật và dối trá, khiến người khác khó phân biệt. Vì sao Dương Bân có thể dùng mánh khóe để trở thành tỷ phú? Một phần lớn là bởi trải nghiệm của ông có yếu tố thật.
Theo lời kể của chính Dương Bân: sinh năm 1963 tại Nam Kinh, 5 tuổi trở thành trẻ mồ côi; 18 tuổi vào Học viện Pháo binh Hải quân và ở lại trường giảng dạy; 24 tuổi du học Hà Lan và nhập quốc tịch Hà Lan; 27 tuổi thành lập công ty riêng tại Hà Lan, hoạt động trong lĩnh vực thương mại dệt may, quần áo. Câu chuyện “Oliver Twist thời hiện đại” này chính là hình ảnh công chúng mà Dương Bân cố tình xây dựng. Tuy nhiên, sự thật hoàn toàn khác biệt.
Sau khi Cục Công an Thẩm Dương điều tra sâu rộng, tiểu sử của Dương Bân dần được hé lộ. Ông không hề thi đỗ trực tiếp vào trường quân đội như tuyên bố, mà nhập ngũ tại quê nhà Nam Kinh rồi mới được gửi học tại trường quân sự, và học bậc cao đẳng chứ không phải đại học. Sau tốt nghiệp, ông phục vụ với tư cách chiến sĩ phòng kỹ thuật, chứ không ở lại giảng dạy.
Bản lý lịch khác nhau của Dương Bân do phóng viên Vương Ngọc Đức thu thập từ chính ông và cơ quan công an
Sau đó, Dương Bân chuyển ngành làm công nhân nhà máy, quen một cô gái Hà Lan, rời Trung Quốc với lý do “thăm bạn”, rồi ở lại bất hợp pháp tại Hà Lan. Tại đây, dù đăng ký học chuyên ngành kinh tế Đại học Leiden nhưng ông không hoàn thành chương trình.
Một du học sinh Trung Quốc làm lập trình máy tính tại Hà Lan tên Từ Hoằng Cửu từng đến nhà Dương Bân chơi, theo ông biết, Dương Bân chưa từng học đại học, tiếng Hà Lan rất kém, kiến thức tài chính cũng hạn chế. Quá trình Dương Bân lấy quốc tịch Hà Lan cũng không trong sạch. Theo tiết lộ của một số người trong cuộc, Dương Bân đã dùng thủ đoạn giả mạo và lừa dối để có được quốc tịch này.
Có thể tiếp tục phân tích tính xác thực về nguồn gốc “khoản tiền đầu tay”. Ông tự xưng rằng sau khi Đông Âu tan rã, ông nhanh chóng nắm bắt cơ hội thị trường, thông qua buôn bán giữa Trung Quốc và Ba Lan, nhanh chóng tích lũy tài sản 20 triệu USD. Tuy nhiên, sự thật hoàn toàn ngược lại. Theo một số nguồn tin tại Hà Lan, vào đầu những năm 90, Dương Bân không hề kiếm được đồng nào từ “thương mại quốc tế” như vậy, mà sống bằng trợ cấp xã hội do vợ là Phan Triều Dung và con cái xin tại Hà Lan.
“Không thể nào, chắc chắn là nhầm rồi”, khi tin Dương Bân kiếm được 20 triệu USD tại Hà Lan lan truyền trở lại, bạn bè và người quen cũ đều rất ngạc nhiên. “Cộng đồng người Hoa tại Hà Lan rất nhỏ, ai mở công ty, ai kiếm được tiền lớn đều nhanh chóng được biết”.
Một chủ nhà hàng người Hoa tại Hà Lan, quen biết Dương Bân hơn mười năm, tiết lộ rằng từ năm 1991 đến 1992, ông từng hợp tác kinh doanh nhỏ với Dương Bân, quy mô rất hạn chế, hoàn toàn khác xa với tài sản hàng chục triệu USD mà Dương Bân tuyên bố. Ngay cả đến năm 1992, khi Dương Bân đăng ký hai công ty nhỏ, quy mô cũng chỉ tương đương doanh nghiệp tư nhân cỡ nhỏ tại Trung Quốc. “Tôi khẳng định chắc chắn rằng đến năm 1992 Dương Bân tuyệt đối chưa có 20 triệu USD”, người này nói.
Nhà thương gia thiên tài và diễn giả đầy cảm xúc
Dù Dương Bân nổi tiếng là kẻ lừa đảo, nhưng chỉ dựa vào lừa gạt thì không đủ để ông nhanh chóng tích lũy tài sản và tạo ảnh hưởng rộng rãi. Thực tế, ông có trực giác kinh doanh nhạy bén, am hiểu vận hành vốn và luôn cập nhật xu thế, biết rõ cách tận dụng công cụ tài chính, thị trường vốn và chính sách ưu đãi của chính phủ.
Tleie chí từng đưa tin Dương Bân hoàn toàn không biết tiếng Anh. Điều này là không chính xác. Có phóng viên tận mắt thấy Dương Bân nói chuyện bằng tiếng Anh với một người bạn ngoại quốc ngay trước cửa văn phòng, dù giọng không chuẩn lắm. Theo những người thân cận, dù xuất thân quân đội nhưng Dương Bân không mấy hứng thú với quân sự, ngược lại, ông thực sự yêu thích tiếng Anh và nông nghiệp Hà Lan.
“Hà Lan không chỉ chiếm 73% thị phần xuất khẩu hoa trên thế giới, mà còn được mệnh danh là ‘rổ rau châu Âu’, chiếm 67% rau củ toàn châu Âu. Thế giới có ba mô hình nông nghiệp lớn: mô hình Mỹ với cơ giới hóa cao độ; mô hình Israel với tưới nhỏ giọt; và mô hình cổ điển Hà Lan.” Nghe nói, đây là lời mở đầu quen thuộc của Dương Bân.
Dương Bân thị sát Làng Hà Lan
Nhờ niềm yêu thích và khả năng thuyết phục mạnh mẽ, Dương Bân khiến tất cả tin rằng Làng Hà Lan tương lai không chỉ là vùng đất nông nghiệp quý giá, mà còn là điểm du lịch hấp dẫn, có Disneyland, Universal Studios, rừng nhiệt đới trong nhà và khu vui chơi bãi biển, là bãi biển trong nhà lớn nhất thế giới.
“Nhật Bản mỗi năm cần 1 nghìn tỷ Nhân dân tệ rau, 1,5 nghìn tỷ Nhân dân tệ thực phẩm phụ, chỉ cần chiếm một phần ba thị trường, lợi nhuận hàng năm sẽ vượt quá 750 tỷ Nhân dân tệ.” Dương Bân rõ ràng là người biết dùng tầm nhìn và khái niệm để thuyết phục người khác. Thành phố Thẩm Dương chủ động mời Dương Bân đến xây dựng cơ sở và chi nhánh, đồng thời cam kết giảm miễn đất đai và thuế.
Vì vậy, ngày 18 tháng 12 năm 1997, Tập đoàn Âu Á đặt trụ sở tại Thẩm Dương, sau đó dần bán đi bảy tám chi nhánh trên toàn quốc. Sau khi có đất, Dương Bân bắt đầu thể hiện kỹ năng vận hành thị trường vốn tinh vi của mình.
Vay vốn là một trong những nguồn vốn chính, Dương Bân vay 400 triệu Nhân dân tệ từ Ngân hàng Công Thương và 30 triệu Nhân dân tệ từ Ngân hàng Nông nghiệp. Đồng thời, ông cũng huy động vốn qua thị trường chứng khoán, chiến lược chủ yếu là tái cấu trúc tài sản và chia cổ tức tỷ lệ cao. Sau chuỗi vận hành vốn, Dương Bân thu được lợi nhuận khổng lồ.
Bên cạnh đó, Dương Bân biết dùng người tài, tìm được Diêm Sảng – chuyên ngành kế toán – giữ chức giám đốc, phó tổng giám đốc, phó chủ tịch hội đồng quản trị. Diêm Sảng không chỉ trở thành cánh tay đắc lực của Dương Bân mà còn là người lên kế hoạch và thực hiện đầu tiên để Âu Á Nông nghiệp niêm yết tại Hồng Kông.
Ngày 19 tháng 7 năm 2001, Dương Bân cuối cùng đưa “Âu Á Nông nghiệp” lên thị trường vốn Hồng Kông, huy động thành công 700 triệu đô la Hồng Kông, là người thắng lớn nhất trong các công ty lên sàn Hồng Kông năm đó. Phần sở hữu 72,3% của Dương Bân tại Âu Á Nông nghiệp có giá trị gần 1,8 tỷ đô la Hồng Kông.
Nhưng để có được điều này, Dương Bân cũng già đi nhiều, gần như dành toàn bộ thời gian cho công việc. Nhịp sống nhanh hơn, những người đi quyên góp, phóng viên, nhà đầu tư nước ngoài liên tục gặp hoặc gọi điện cho ông, ông không ngừng hút thuốc, điếu nối điếu, luôn than mệt mỏi. Những người từng gặp ông đều nói, Dương Bân trông già hơn nhiều, không giống người 38 tuổi.
Nhà tù Jinzhou
Đáng kinh ngạc là, ngay cả khi ngồi tù, Dương Bân cũng không nghỉ ngơi, vẫn phát huy tài năng kinh doanh của mình.
“Ai có quan hệ thì tìm người viết giấy, fax vào tù cho Dương Bân phê duyệt. Có chữ ký của Dương Bân mới mua được nhà.” Theo tiết lộ của người mua thời đó, dù Dương Bân trong tù nhưng vẫn điều khiển việc bán nhà từ xa. Người muốn mua nhà rất đông, không có quan hệ hay đường dây thì hoàn toàn không mua được.
Nhà tù cách Làng Hà Lan chỉ 20 km, truyền tai nhau rằng Dương Bân gần như mỗi tuần đều trở về Làng Hà Lan xử lý công việc công ty dưới danh nghĩa “bảo ngoại y liệu”. Thường vào mỗi thứ Năm hoặc thứ Bảy, Dương Bân lái chiếc xe Mercedes kéo dài từ nhà tù về thăm Làng Hà Lan. Ngoài ra, Dương Bân còn giúp phát triển “Khu công nghiệp vòng quanh nhà tù”, hợp tác với nhà tù nhiều dự án như xưởng cửa nhựa thép, xưởng tôn màu, dự án nhà kính nông nghiệp, v.v.
Do đó, Dương Bân được hưởng chế độ “tù nhân cấp cao”. Một người trong cuộc nói, Dương Bân được một phó cục trưởng phụ trách riêng, trước kia mỗi ngày hút 4 gói thuốc, nay mỗi ngày một gói, mỗi tháng 30 gói; có bác sĩ nhà tù chăm sóc sức khỏe, mỗi tuần gia đình chia làm 3 lần mang món thịt kho hâm mộ của ông vào, nhân viên Đại sứ quán Hà Lan tại Trung Quốc mỗi tháng đều đến thăm và mang theo vài thứ ông cần.
Lừa đảo nâng cấp: Ra tù và chuyển hướng blockchain
Trong vận hành doanh nghiệp truyền thống, Dương Bân nhanh chóng huy động vốn và mở rộng địa bàn kinh doanh thông qua vay vốn, niêm yết, v.v. Trong lĩnh vực tiền mã hóa thời đại mới, ông tiếp tục thể hiện đầu óc kinh doanh nhạy bén, bắt kịp thời đại.
Sau 14 năm ngồi tù, Dương Bân không hề biến mất. Với sự hỗ trợ của vài người bạn bất động sản, ông lại làm một khu trang trại hoa tại Vân Nam. Ông đặt ảnh đại diện WeChat là biểu tượng cối xay gió đặc trưng của Làng Hà Lan. Trên công trường Tây Nam, ông thường ngoảnh về hướng đông bắc, nhớ lại thử nghiệm Đặc khu Tân Nghĩa Châu của mình.
Thời đại đã bỏ rơi ông, nhưng ông chưa từng đánh mất trực giác kinh doanh nhạy bén. Ông nhanh chóng bắt kịp làn sóng blockchain và tiền mã hóa.
Năm 2021, Dương Bân lần lượt điều hành hai dự án blockchain là “Marscoin (Tiền Sao Hỏa)” và “A&A Blockchain Innovation (chuỗi Thủy Tinh)”. Dựa vào cơn sốt blockchain, ông bắt đầu một đợt huy động vốn mới. Những dự án này bề ngoài dựa trên đổi mới tài chính, thực chất là huy động vốn trái phép và đa cấp dưới danh nghĩa “blockchain”.
Mô hình Marscoin tận dụng độ nóng của tỷ phú giàu nhất thế giới Musk, Dương Bân đặt tên đồng tiền mã hóa này là “Tiền Sao Hỏa” nhằm thu hút các nhà đầu tư quan tâm đến Musk và lĩnh vực blockchain. Để tạo tiếng vang, Dương Bân tổ chức loạt hội nghị hoành tráng tại Thâm Quyến, Thượng Hải, Bắc Kinh. Để gây chú ý, ông mời diễn viên Hướng Sưởng lên sân khấu, tuyên bố có 250.000 người tham gia trực tuyến, 600 điểm kết nối ngoại tuyến, lượt xem livestream lên tới 1,73 triệu người.
Mô hình Marscoin bề ngoài là đào tiền mã hóa bằng máy đào, thực chất là mô hình đa cấp núp bóng. Người dùng đăng ký nhận được “chìa khóa lửa” ảo, sau đó mời bạn bè để kích hoạt thêm máy đào và đào coin. Máy đào chia ba cấp: 300U, 1000U, 3000U, mỗi cấp có hệ số lưu trữ và lợi suất ngày khác nhau, lợi nhuận năm được quảng cáo lên tới 3 lần.
Mô hình Marscoin
Mars Energy thiết lập hệ thống phân phối đa tầng: người giới thiệu thế hệ 1 được hoa hồng 5%, thế hệ 2 được 3%, thế hệ 3 được 2%, kết hợp thu nhập tĩnh và động để thu hút nhà đầu tư. Tuy nhiên, chức năng rút tiền luôn không mở, nghĩa là nhà đầu tư không thể thực sự nhận lợi nhuận, chỉ có thể duy trì chuỗi vốn bằng cách liên tục kéo người mới.
Marscoin marscoin có quá nhiều sơ hở. Trước hết là hội nghị hoành tráng kia, sự kiện thường xuyên gặp trục trặc kỹ thuật, các ngôi sao được nhắc đến trong giai đoạn gây tiếng vang đều không xuất hiện, thậm chí video chúc mừng cũng không thể phát, trông rất sơ sài. Sự kiện không chỉ tổ chức lộn xộn, ngay cả đồ ăn uống cũng bị người tham gia phàn nàn: “rượu vang hơn mười tệ một chai, mỗi bàn còn giới hạn số lượng”.
Cộng thêm danh tiếng Dương Bân trong nước không tốt, sau khi kiếm一笔 từ Marscoin marscoin, Dương Bân bỏ trốn. Lặp lại chiêu cũ, ông đến Singapore bằng thị thực xã giao, chuyển đối tượng từ trong nước sang Singapore, thành lập công ty “A&A Blockchain Innovation”.
Vẫn là phương pháp cũ, bước đầu tiên khi làm công ty là tạo tiếng vang. Nhưng điểm thông minh của Dương Bân là biết điều chỉnh chiến lược phù hợp từng nhóm đối tượng. Khi làm Marscoin trong nước, ông tổ chức hội nghị quy mô lớn; còn tại Singapore, ông chọn các tổ chức từ thiện và nơi trú ẩn, mời mục sư Singapore, lấy tên “A&A Blockchain Innovation” quyên góp 100.000 đô la Singapore.
Dương Bân quyên góp 100.000 đô la Singapore cho Trung tâm Dịch vụ Cộng đồng Singapore (NHCS)
Tương truyền, Dương Bân tại Singapore dùng văn phòng bán hàng cũ của碧桂園 Forest City làm phòng trưng bày, dùng máy đào card 1060s 4U-8 làm mẫu, mời các bác, các cô Singapore học đầu tư đào ETH bằng phần cứng, lúc đó giá Ethereum khoảng 1600 đô la Mỹ.
Từ ngày 20 tháng 5 năm 2021 đến ngày 15 tháng 2 năm 2022, A&A cung cấp kế hoạch đào chuỗi cho nhà đầu tư địa phương, hứa lợi nhuận cố định 0,5% mỗi ngày từ việc đào tiền mã hóa. Trong tài liệu marketing gửi nhà đầu tư, A&A tuyên bố đã ký thỏa thuận với Công ty TNHH Đầu tư & Quản lý Vân Tấn Vân Nam, mua 70% quyền sở hữu 300.000 máy đào tại Vân Nam, Trung Quốc.
Dương Bân phát biểu
Theo tuyên bố, những máy đào này có thể khai thác các loại tiền mã hóa như Bitcoin và Ethereum, tạo ra lợi nhuận theo cách này. Trên thực tế, không có thỏa thuận nào như vậy, A&A vận hành một kế hoạch luân chuyển tiền tệ, dùng vốn của nhà đầu tư sau để trả lợi nhuận cho nhà đầu tư trước.
Dưới chỉ đạo của Dương Bân, CTO công ty Vương Hưng Hồng phát triển một ứng dụng, nhà đầu tư bề ngoài có thể dùng nó mua token để đầu tư kế hoạch đào và theo dõi lợi nhuận hàng ngày. Nhưng thực tế, ứng dụng này là phần mềm “hộp đen” tập trung, quản trị viên hệ thống có thể nhập số ngẫu nhiên để hiển thị lợi nhuận giả.
Trái: Dương Bân; Phải: CTO Vương Bân
Theo tài liệu, trong khi vận hành kế hoạch đào, Dương Bân còn ra mắt nền tảng giao dịch tiền mã hóa tên “AAEX”, tuyên bố cung cấp nhiều dịch vụ giao dịch tiền mã hóa.
Theo thời gian, vụ lừa đảo A&A dần bị phanh phui. Tháng 8 năm 2023, Dương Bân cùng ba高管 khác của A&A bị buộc tội âm mưu lừa đảo tại Singapore, liên quan hơn 1,8 triệu đô la Mỹ. Dù Dương Bân 60 tuổi vẫn không chịu thừa nhận tuổi già, trực giác kinh doanh vẫn rất nhạy bén, thủ đoạn lừa đảo cũng cập nhật theo thời đại, nhưng cuối cùng vẫn bị Tòa án Singapore tuyên án sáu năm tù, với tám tội danh gồm âm mưu, tham gia kế hoạch lừa đảo, kinh doanh không có giấy phép lao động hợp lệ, v.v.
“Tôi là con nuôi của ông Kim Chính Nhật”: Mạng lưới quan hệ phía sau Dương Bân
Chỉ người nghèo mới mê mẩn kỹ thuật. Càng底层, khả năng xử lý mối quan hệ càng kém, càng lên cao tầng sẽ càng nhận ra, bạn tưởng họ suốt ngày nghiên cứu việc, nhưng thực ra họ thường nghiên cứu người. “Quân bài chủ lực” của Dương Bân chính là những con người và mạng lưới quan hệ phía sau, cũng là chìa khóa giúp đế chế doanh nghiệp của ông vươn lên nhanh chóng.
Nhìn lại, Làng Hà Lan của Dương Bân là một dự án từ đầu đã được “quan tâm đặc biệt”. Trở thành dự án trọng điểm tỉnh Liêu Ninh, nhận được nhiều ưu đãi chính phủ như cấp đất quy mô lớn, vay lãi thấp, thậm chí có người tiết lộ tận mắt thấy dưới lòng đất Làng Hà Lan có 5 đội phạm nhân cải tạo đang đào đường ống nghiêm ngặt.
Trong quá trình xét xử và điều tra pháp lý vụ Dương Bân, từ Sở Tài nguyên Đất đai tỉnh Liêu Ninh đến Cục Đất đai quận Vu Hồng, Thẩm Dương có hàng chục người bị công an triệu tập để giải trình liên quan đến vụ án bất động sản Làng Hà Lan. Trong bản án của Dương Bân rõ ràng viết, Dương Bân dùng thủ đoạn bất chính chiếm đoạt một khu đất canh tác, thu lợi hơn 3 triệu Nhân dân tệ; khi làm thủ tục vay vốn, sửa đổi tài liệu chính phủ nhờ quan hệ. Tất cả đều liên quan hối lộ.
Mạng lưới quan hệ này giúp Dương Bân xây dựng đế chế thương mại và trở thành tỷ phú. Nhưng thành cũng tiêu, bại cũng tiêu. Khi Dương Bân còn đang đắc ý lên kế hoạch đưa dự án du lịch Làng Hà Lan lên sàn Nasdaq Mỹ thì bối cảnh chính trị Thẩm Dương âm thầm thay đổi. Vụ án tham nhũng lớn nhất Thẩm Dương “Mộ Mã” bắt đầu được điều tra, tổng cộng hơn 100 người liên quan, trong đó có 1 phó tỉnh trưởng, 4 phó thị trưởng, chỉ riêng lãnh đạo đảng-chính quyền đã có 17 người, bầu trời Thẩm Dương thay đổi hoàn toàn. Đồng thời, chính quyền thành phố Thẩm Dương tiến hành kiểm tra quy mô lớn vấn đề thuế đất, yêu cầu Âu Á Làng Hà Lan bổ sung hợp đồng và nộp thuế. Dương Bân không nộp khoản tiền đó.
Theo một đồng nghiệp cũ của Dương Bân, Dương Bân từng vài lần xin gặp lãnh đạo mới tỉnh-thành, đều bị từ chối khéo léo. “Sau này dù được gặp, đối phương tỏ ra nhiệt tình nhưng xử lý công việc theo đúng quy trình, không còn như vài người trước đây gần như ủng hộ vô điều kiện nữa”. Cộng thêm truyền thông lúc đó đều nghi ngờ Dương Bân và Làng Hà Lan, khiến hình ảnh ông trên thị trường vốn ngày càng xấu.
Nhưng Dương Bân là ai? “Dương Bân luôn làm được những việc khiến người khác bất ngờ liên tiếp.” Người bên cạnh Dương Bân nói. Việc “lừa đảo” được sắp đặt kỹ lưỡng bắt đầu bị phát hiện, Dương Bân mất chỗ dựa trong sự thay đổi chính trị trong nước, bí mật biến mất hai tháng, người nói ông bỏ trốn, người nói ông ốm, người nói ông đang khảo sát tại Triều Tiên hoặc Nhật Bản.
Nhưng hai tháng sau khi trở lại công chúng, Dương Bân thần kỳ tìm được chỗ dựa mới và “lá chắn bảo vệ” mới tại phía bên kia sông Áp Lục – chính phủ Triều Tiên, và biến thành “con nuôi Kim Chính Nhật” và lãnh đạo đặc khu Triều Tiên.
Mối liên hệ giữa Dương Bân và Triều Tiên bắt đầu từ năm 2001. Năm đó Kim Chính Nhật thăm Trung Quốc. Trong chuyến tham quan Khu Phát triển Nông nghiệp Hiện đại Tôn Kiều Thượng Hải, ông rất hứng thú với hoa và rau trong nhà kính thủy tinh, Dương Bân tiếp đón tự tin, nói chuyện lưu loát.
Sau khi Kim Chính Nhật về nước, ông triệu tập Dương Bân, Dương Bân nhanh chóng bám víu vào mối quan hệ này. Trong lúc Làng Hà Lan thiếu vốn trầm trọng, Dương Bân lại thể hiện sự hào phóng với chính phủ Triều Tiên. Truyền miệng nói Dương Bân quyên góp hơn 100 triệu Nhân dân tệ cho Triều Tiên, nhưng bản thân Dương Bân nói “trợ giúp vô điều kiện hơn 20 triệu đô la Mỹ”.
Từ năm 2002, trên một trong những mảnh đất tốt nhất Triều Tiên, trước lăng Mặt Trời Cẩm Tú Sơn Bình Nhưỡng nơi an táng Kim Nhật Thành, Dương Bân xây dựng một nhà kính thủy tinh cho Triều Tiên. “Để cha tôi trên trời nhìn thấy, chúng tôi đã tiến bộ trong lĩnh vực nông nghiệp.” Kim Chính Nhật nói.
Tại Triều Tiên, Dương Bân ra vào thường xuyên như đại sứ. Khi mối quan hệ với Triều Tiên ngày càng gắn bó, Dương Bân bắt đầu “sự nghiệp chính trị” của mình. Ngày 24 tháng 9 năm 2002, Kim Yong-nam – nhân vật số hai Triều Tiên trao quyết định bổ nhiệm cho Dương Bân, bổ nhiệm ông làm đặc khu trưởng Đặc khu Tân Nghĩa Châu Triều Tiên, cấp bậc tương đương phó thủ tướng Triều Tiên. “Từ ngày nhậm chức đặc khu trưởng Tân Nghĩa Châu Triều Tiên, tôi không còn là thương gia, mà là chính trị gia.” Dương Bân nói.
Tân Nghĩa Châu là một trong những thành phố lớn nhất Triều Tiên, là “đặc khu” có hệ thống tư pháp và kinh tế độc lập, tương tự Hồng Kông Trung Quốc, chỉ cách Đan Đông Trung Quốc một cây cầu hữu nghị. Trong một số phỏng vấn sau này, khi hồi tưởng trải nghiệm này, Dương Bân thường dùng từ “vua” để gọi bản thân. “Đặc khu Hồng Kông là 100 năm không đổi, còn đặc khu Triều Tiên là mãi mãi không đổi, chẳng phải là vua sao?”
Kim Yong-nam trao quyết định bổ nhiệm cho Dương Bân
Trở về Làng Hà Lan tổ chức họp báo, Dương Bân lại bắt đầu diễn thuyết: “Tôi từ nhỏ là trẻ mồ côi, Đại tướng Kim Chính Nhật vĩ đại với tấm lòng bao la như biển cả đã giao trọng trách cho tôi. Dưới sự quan tâm to lớn của Ngài, tôi nguyện chết để đáp đền.” Thậm chí Dương Bân tuyên bố trực tiếp trước truyền thông: “Tôi là con nuôi của ông Kim Chính Nhật”.
Tương truyền mối quan hệ Dương Bân và Kim Chính Nhật thực sự rất thân thiết, sau khi Dương Bân bị bắt, chính phủ Triều Tiên còn cử đại diện đến Bắc Kinh thương lượng. Có thể thấy Dương Bân quả thực rất giỏi duy trì mạng lưới quan hệ. Khi ở Hà Lan, dù tiểu sử có phần bịa đặt, nhưng bạn bè xung quanh đều nói Dương Bân rất giỏi kết bạn, nhiệt tình hào sảng, quen biết nhiều người, là một người bạn khá tốt, mọi người đánh giá ông rất tích cực về phương diện này.
Kiêu ngạo và tự ti, bi kịch “tỷ phú黑马”
Tuy nhiên, những người thân hơn đều biết, sau khi làm giàu, tính cách Dương Bân thực sự rất kỳ quái, rõ ràng là một tên暴发户, thường xuyên nổi giận dữ dội, hay cáu gắt歇斯底里, ngay cả khi ở tù cũng thường xuyên cãi vã với các tù nhân khác.
Sự kiêu ngạo và tự tin của Dương Bân đạt đỉnh điểm vào năm 2001 – năm công ty Âu Á Nông nghiệp của ông niêm yết thành công tại Hồng Kông. “Vài tháng sau khi niêm yết, Dương Bân hừng hực khí thế, mỗi ngày nếu không phê duyệt vài triệu thì coi như chưa làm việc.” Nhân viên Làng Hà Lan hồi tưởng, phong cách đi lại của Dương Bân càng khiến người ta kinh ngạc, mỗi lần ra ngoài đều có vài chiếc Mercedes hạng sang dẫn đường trước sau.
Dương Bân đánh giá rất cao tài sản và địa vị của bản thân, thậm chí có chút tự phụ. Năm 2001, ông xếp thứ hai trong bảng xếp hạng doanh nhân Trung Quốc đại lục của Forbes với khối tài sản 900 triệu USD, nhưng Dương Bân không hài lòng, cho rằng Forbes đánh giá thấp giá trị thực tế của ông. Trong bảng xếp hạng Hurun, ông được mô tả là “tỷ phú số một Trung Quốc”, nhiều tờ báo cũng thổi phồng, gọi ông là tỷ phú thực sự, Dương Bân rất hài lòng về điều này.
Sự cuồng vọng của ông không chỉ thể hiện qua khoe của, mà còn trong các quyết định hàng ngày. Một lần ông thị sát một công trình tại Làng Hà Lan, cho rằng không đủ oai vệ, lập tức ra lệnh phá dỡ xây lại. Cấp dưới nhắc nhở công trình này tốn hơn 20 triệu Nhân dân tệ, Dương Bân khinh miệt đáp: “20 triệu cũng phá!”
Tuy nhiên, chính khi Dương Bân chìm đắm trong ánh hào quang thành công, sự kiêu ngạo và tự phụ ấy đã gieo mầm mống hiểm họa chết người, năm 2002 đế chế kinh doanh của Dương Bân bắt đầu sụp đổ. Nhưng sự kiêu hãnh và ngạo mạn của Dương Bân vẫn thể hiện rõ ngay cả trong phiên tòa xét xử.
Trước phiên tòa, Dương Bân rất bất mãn: “Tôi là đặc khu trưởng Triều Tiên, các người đối xử với tôi như thế này?”, “Các người gọi tôi dậy từ trên giường, không nói rõ ràng đưa tôi đến đây!”. Trước bản án sáu tội danh, Dương Bân激动 trên tòa, cáo buộc đây là “vu khống chính trị”, tuyên bố ngay tại tòa sẽ kháng cáo: “Kháng cáo! Chắc chắn phải kháng cáo”, “Công lý trên đời ở đâu?”. Sau khi bị dẫn đi, Dương Bân bất chấp cảnh sát ngăn cản, quay đầu nói với phóng viên: “Các anh là phóng viên Hồng Kông phải không, Làng Hà Lan sẽ không sụp đổ, trời đất nhất định có công lý”. Cảnh tượng lúc đó rối loạn.
Điều khiến phóng viên kinh ngạc nhất là, sau đó khi gặp các cô, Dương Bân hào phóng vung tiền: “Mỗi cô một triệu, đi养老 đi”, ông còn tuyên bố tại chỗ: “Mandela Nam Phi ngồi tù 27 năm, ra ngoài làm tổng thống, tôi ngồi tù 18 năm, ra ngoài 58 tuổi, vẫn có thể làm tổng thống.”
Sự ngạo mạn của Dương Bân thực chất là che giấu sự tự ti trong lòng. Những người hiểu Dương Bân đều biết, ông mang nặng mặc cảm tự ti. Là trẻ mồ côi xuất thân nghèo khó, tuổi thơ Dương Bân đầy gian khổ. Vì vậy sau khi thành đạt, ông trở nên cuồng vọng và tự đại, tính cách cực đoan, nhân cách phân liệt rõ rệt.
Trong họp báo và phiên tòa – những khoảnh khắc rực rỡ nhất và tối tăm nhất của Dương Bân – việc tự thuật thân thế huyền thoại đều là một phần quan trọng trong câu chuyện “tỷ phú黑马” này. Dù ông thích tự PR, thêm mắm thêm muối, nhưng từ một số chi tiết mô tả có thể thấy, trải nghiệm bi thảm của Dương Bân cơ bản là thật.
5 tuổi, cha Dương Bân qua đời, mẹ trẻ tái hôn, Dương Bân trở thành trẻ mồ côi, bà nội bán trà từng xu từng xu để nuôi ông lớn. Từ tiểu học, Dương Bân học nhờ miễn giảm học phí. Lúc đó, điều Dương Bân nghĩ nhiều nhất là khi lớn lên phải kiếm nhiều tiền, mua đồ ngon cho bà.
Năm 8 tuổi, Dương Bân tìm được mẹ ruột, đi theo bà một tiếng đồng hồ, không ngờ bà phát hiện quay lại tát Dương Bân một cái, ném xuống đất 5 tệ, Dương Bân nhặt lên mang về, về nhà lại bị bà nội tát một cái, nói: “Con không爭气, sao không lớn lên tự kiếm tiền?”
Nam Kinh có nhiều hồ, chèo thuyền là trò chơi phổ biến trẻ em thích, Dương Bân cũng từng chèo, nhưng ngồi trong thùng gỗ. Lần khác, nhà người ta đang ăn cam, Dương Bân tò mò nhìn qua khe cửa, bị bà nội tát một cái, nói: “Sao phải thèm người ta, lớn lên phải tự kiếm tiền!”. Những câu chuyện như vậy còn nhiều.
Hồi nhỏ, điều Dương Bân sợ nhất là nghe câu: “Nó là đứa trẻ không cha mẹ”, mỗi lần nghe vậy, Dương Bân đều rất buồn. Nghèo đói cực độ khiến Dương Bân thề phải làm người trên người.
Những trải nghiệm này cơ bản định hình nền tảng cuộc đời Dương Bân, sự cuồng vọng và tự ti sau khi nổi tiếng, phóng khoáng và xảo quyệt đều bắt nguồn từ nghèo khó và đấu tranh thời thơ ấu, lý tưởng và cô đơn.
“Buổi tiệc ăn mừng tối qua ở Ngũ Lý Hà, cậu thấy chưa? Do chúng tôi tài trợ đấy”, “Vừa nãy Dương Ngọc Oánh đến văn phòng tôi, cậu thấy chưa?”. So với tài sản, thanh thế và quyền lực mà Dương Bân từng có mới thực sự che giấu nỗi bất an sâu thẳm trong lòng, thỏa mãn nhu cầu bù đắp sự tự ti nội tâm.
Từng có người hỏi ông, vì sao phải dốc hết sức xây dựng một khu trang trại nông nghiệp 6.000 mẫu? Ông trả lời: “Tôi từng sống tại thành phố Leiden Hà Lan, thu nhập hàng năm của các hộ nông dân ở đó là 250.000 USD. Ở Trung Quốc nói người này là nông dân, hàm ý hai điều: một là quê mùa, hai là nghèo; còn tại Hà Lan, nông dân hoặc là giai cấp có sản, hoặc là người rất giàu. Sao nông dân Trung Quốc lại nghèo như vậy? Nếu nông dân Trung Quốc cũng giàu như Hà Lan thì tốt biết bao!”
Rõ ràng, xuất thân nông dân nghèo khó là điều ông không thể vượt qua. Nó định hình khát vọng cuồng nhiệt với tài sản và thành công, cũng khiến ông sau khi nổi tiếng rơi vào mâu thuẫn kép giữa cuồng vọng và tự ti. Trên bệ đỡ tượng đài ga xe lửa Làng Hà Lan, Dương Bân khắc câu nói nổi tiếng: “Ba mươi năm sông Đông, ba mươi năm sông Tây”.
Trên tầng trên cùng bàn làm việc của Dương Bân lưu giữ các báo và tài liệu tuyên truyền về “thành tích” của ông, mỗi khi phóng viên đến thăm, ông đều tự tay lấy ra chia sẻ. “Chúng tôi những doanh nhân này, kiếm tiền thực ra không còn là điều quan trọng nhất, điều vui nhất là tận mắt chứng kiến thứ mình tạo ra từng chút từng chút được xây dựng lên.” Trong tài liệu này, Dương Bân cố tình xây dựng hình ảnh bản thân là nhân vật huyền thoại từ không có gì đến thành công, phản ánh sâu sắc chính là sự tự ti không thể giải tỏa trong lòng và khát khao mãnh liệt được công nhận từ bên ngoài.
Lần đầu nhìn thấy Dương Bân, phản ứng đầu tiên trong lòng hầu hết mọi người đều là “sao đen thế”, làn da và khuôn mặt đen sạm của Dương Bân như ngâm trong một lớp bụi than. Nhưng Dương Bân lại thích mặc đồ trắng, áo sơ mi trắng, áo thun trắng, quần trắng đến giày trắng. Dường như điều này cũng trở thành biểu tượng cho sự mâu thuẫn của ông – vị tỷ phú từng được thị trường vốn tôn sùng, cuối cùng hai lần trở thành kẻ phạm tội.
Câu chuyện huyền thoại bị thần thánh hóa của ông, rốt cuộc chỉ là khúc bi ca của một nhân vật xám. Trong hành trình cuộc đời Dương Bân, tài sản, địa vị, vinh dự đều như mây khói. Như chính ông từng nói: “Ba mươi năm sông
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
BlockBeats
