Phân tích M^0: Tân binh tiền ổn định gây quỹ 50 triệu USD
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Phân tích M^0: Tân binh tiền ổn định gây quỹ 50 triệu USD
Giao thức M^0 có khả năng tạo ra tác động lớn đến ngành tiền ổn định bằng cách cung cấp các sản phẩm minh bạch và phi tập trung hơn.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Global Coin Research
Biên dịch: Luffy, Foresight News
M^0 là một giao thức stablecoin phi tập trung, trong đó các bên tham gia được cấp phép có thể phát hành token M dựa trên tài sản đảm bảo đã được giao thức phê duyệt. Người dùng M^0 có thể sử dụng stablecoin đô la Mỹ đồng thời kiếm lợi nhuận từ tài sản đảm bảo mà họ nắm giữ. Giao thức ban đầu ra mắt trên Ethereum và sau đó sẽ mở rộng sang các mạng lưới L1 và L2 khác. Các thành viên cốt lõi của nhóm M^0 đến từ những dự án như MakerDAO và Circle.
Tầm nhìn của M^0
Thị trường stablecoin hiện nay chủ yếu do hai loại stablecoin được hậu thuẫn bằng tiền pháp định là USDT và USDC thống trị. Tuy nhiên, cả hai đều không thể xác minh trực tiếp tài sản đảm bảo trên blockchain, dẫn đến thiếu minh bạch; nếu bất kỳ ngân hàng nào gặp vấn đề, số dự trữ được lưu trong hệ thống ngân hàng sẽ đối mặt với rủi ro lây lan. Mặt khác, stablecoin thuật toán cũng chưa đạt được sự tăng trưởng đáng kể do các sự cố mất neo giá gây ra bởi khiếm khuyết cơ chế. Ngược lại, stablecoin được hỗ trợ bằng tiền mã hóa đã vận hành thành công trong một khoảng thời gian nhất định, nhưng tài sản đảm bảo của chúng lại có tính biến động giá cao.
Để giải quyết các vấn đề này, M^0 hướng tới việc cung cấp cơ sở hạ tầng phát hành stablecoin tự quản lý dựa trên công nghệ blockchain. Giao thức đảm bảo tính hoán đổi cho từng token M được đúc ra, các thực thể chịu trách nhiệm quản lý hoạt động độc lập với nhau để tránh rủi ro lây lan. Để đảm bảo niềm tin và tính minh bạch của giao thức, M^0 sẽ định kỳ kiểm chứng dữ liệu dự trữ hỗ trợ nguồn cung M trên chuỗi nhằm đảm bảo token M duy trì giá trị ổn định.
Các bên tham gia hệ sinh thái
Trong giao thức M^0, có ba bên tham gia chính đóng vai trò khác nhau:
Người đúc tiền (Minter): Là những bên có khả năng đúc token M. Trách nhiệm của họ tương tự như các nhà cung cấp dịch vụ tài chính, ví dụ như người phát hành stablecoin. Người đúc tiền phải cung cấp tài sản đảm bảo riêng biệt và đưa ra bằng chứng về dự trữ. Ngoài ra, họ cần cập nhật giá trị tài sản đảm bảo trên chuỗi để đảm bảo số dư an toàn và đủ để thanh toán nợ. Người đúc tiền cũng phải nộp phí cho giao thức. Để khuyến khích người đúc tiền tham gia vào hệ sinh thái M, tỷ lệ phí của họ phải thấp hơn tỷ suất sinh lời từ tài sản đảm bảo (thu nhập ròng còn phụ thuộc vào tham số tỷ lệ đúc tiền so với tài sản đảm bảo, vì phí được tính dựa trên số dư M được đúc chứ không phải giá trị tài sản đảm bảo gửi vào).
Người xác minh (Validator): Chịu trách nhiệm xác nhận tính hợp lệ của tài sản đảm bảo thông qua việc cung cấp chữ ký và thực hiện bằng chứng dự trữ trên chuỗi. Người xác minh có chức năng giám sát người đúc tiền và có thể hành động hạn chế hoạt động của người đúc tiền khi xuất hiện mối đe dọa hệ thống. Giao thức M^0 không cung cấp phần thưởng cho người xác minh, do đó dự kiến họ sẽ ký kết thỏa thuận ràng buộc với người đúc tiền ngoài chuỗi, bao gồm các điều khoản và thù lao cụ thể. Vai trò của người xác minh tương tự như kiểm toán viên trong môi trường tài chính và thương mại truyền thống.
Người hưởng lợi (Yielder): Là các thực thể và cơ chế hưởng lợi được phê duyệt thông qua quy trình quản trị. Lợi nhuận của họ phụ thuộc vào tỷ lệ hưởng lợi do quản trị thiết lập, và được điều chỉnh thêm theo tỷ lệ sử dụng vốn (tỷ lệ giữa lượng M đang lưu thông trong cơ chế hưởng lợi so với tổng lượng M), với mức phí cuối cùng là mức thấp hơn giữa hai giá trị này. Cơ chế này giúp lợi nhuận tỷ lệ thuận với phí mà người đúc tiền trả, nhằm đảm bảo sự ổn định của hệ thống. Người hưởng lợi là bên tạo nhu cầu đối với token M. Trong giao thức M^0, người hưởng lợi bao gồm các tổ chức nắm giữ và phân phối token M.
Ngoài ra, mặc dù ít tương tác trực tiếp với giao thức, các tổ chức lưu ký vẫn đóng vai trò quan trọng. Họ là đại diện chuyên nghiệp được cơ quan quản lý giao thức phê duyệt, chịu trách nhiệm lưu giữ tài sản đảm bảo hỗ trợ token M. Họ phải có năng lực kỹ thuật và vận hành, đồng thời sở hữu giấy phép hoạt động. Mọi tổ chức lưu ký tài sản đảm bảo đều phải hoạt động độc lập so với người đúc tiền.
Bất kỳ bên tham gia đủ điều kiện nào nêu trên cũng có thể bị loại khỏi hệ sinh thái giao thức thông qua đề xuất biểu quyết quản trị. Sau khi bị loại bỏ, họ không thể tham gia hoạt động giao thức nữa ngoại trừ việc hoàn trả nợ.
Đặc điểm tài sản của M
M là một token ERC20 không yêu cầu cấp phép, bất kỳ ai cũng có thể mua bán trên thị trường thứ cấp. Tuy nhiên, việc tạo mới, duy trì và tiêu hủy nó do người đúc tiền và người xác minh được quản trị phê duyệt chịu trách nhiệm. Mặc dù được hỗ trợ bởi một số tài sản nhất định, nhưng M không phải là phiên bản mã hóa của những tài sản đó; ngược lại, các tài sản này hỗ trợ giá trị và độ tin cậy của nó. Điều này khiến M an toàn như tài sản đảm bảo của nó, tuy nhiên cần lưu ý rằng các giao thức DeFi vẫn tiềm ẩn rủi ro bổ sung.
Giá trị lưu thông của M không được vượt quá giá trị tài sản đảm bảo mà tổ chức lưu ký nắm giữ, vì điều này có thể khiến M mất giá và phá vỡ sự ổn định của giao thức. Việc neo giá M với 1 USD được duy trì thông qua cơ chế chênh lệch giá. Nếu M giao dịch trên thị trường thứ cấp cao hơn 1 USD, người đúc tiền có thể gửi tài sản đảm bảo để đúc thêm M. Ngược lại, nếu M giao dịch dưới 1 USD, người đúc tiền có thể mua M để chuộc lại tài sản đảm bảo của mình. Đối với người đúc tiền muốn tạo token M, họ phải sở hữu tài sản đảm bảo ngoài chuỗi được giao thức phê duyệt, và giá trị này phải được xác minh. Người đúc tiền hiển thị thông tin giá trị tài sản đảm bảo cùng chữ ký xác minh tính chính xác từ người xác minh để đảm bảo an toàn và toàn vẹn của giao thức. Trên cơ sở này, người đúc tiền xác định số lượng token M họ muốn đúc, hệ thống sẽ kiểm tra xem giá trị tài sản đảm bảo nhân với tỷ lệ đúc (tỷ lệ tài sản đảm bảo so với token) có lớn hơn tổng giá trị M cần đúc hay không. Ngoài ra, M^0 áp dụng cơ chế trì hoãn đúc tiền để người xác minh có thời gian ngăn chặn giao dịch nếu phát hiện vi phạm. Nếu không cần can thiệp, người đúc tiền có thể hoàn tất quá trình tạo token và gửi token đến địa chỉ chỉ định. Người đúc tiền có thể tiêu hủy token M họ sở hữu bất cứ lúc nào để chuộc lại tài sản đảm bảo.
Liệu M chỉ là một loại stablecoin khác?
Ở nhiều khía cạnh, M tương tự như các stablecoin phổ biến hiện nay trên thị trường. Giống như các stablecoin được hậu thuẫn bằng tiền pháp định khác, M được hỗ trợ bởi các tài sản tương đương tiền mặt như trái phiếu kho bạc. Tuy nhiên, khác biệt với các đối thủ là M sẽ thực hiện xác minh tài sản đảm bảo trên chuỗi, đảm bảo tính minh bạch cao hơn, đồng thời các thực thể độc lập lưu giữ tài sản đảm bảo giúp giảm thiểu tối đa rủi ro lây lan. Một khác biệt quan trọng khác liên quan đến quá trình tạo token mới. Các stablecoin như USDT hay USDC thường có một thực thể đơn lẻ điều phối việc tạo token mới, khiến việc phát hành quá tập trung. Trái lại, giao thức M^0 cho phép không giới hạn số lượng người đúc tiền tham gia, miễn là được bộ phận quản trị phê duyệt.
Giao thức M^0 không bao gồm chức năng danh sách đen, do đó sẽ không khóa token của cá nhân nào. Điều này trái ngược rõ rệt với các stablecoin khác, nơi chức năng danh sách đen được áp dụng thiện chí nhằm ứng phó với các vụ trộm cắp tiền. Việc trao quyền ra quyết định các vấn đề then chốt trong M^0 cho cơ quan quản trị phản ánh phương pháp quản lý và phát triển dự án linh hoạt hơn. Thị trường mã hóa cũng có một số stablecoin sinh lời tương tự, cho phép người dùng tự động kiếm lãi chỉ bằng cách nắm giữ token. Bản thân M không cung cấp chức năng này, nhưng tài sản đảm bảo nền tảng sẽ tạo ra thu nhập thụ động. Tiếc thay, các giải pháp được sử dụng trong stablecoin sinh lời vấp phải các hạn chế pháp lý vì chúng bị coi là chứng khoán, điều này không được phép ở một số thị trường chính như Hoa Kỳ. Tuy nhiên, cơ chế thiết kế của M^0 rất có thể sẽ tránh được các hạn chế như vậy. M yêu cầu tài sản đảm bảo vượt mức, giống với stablecoin được hỗ trợ bằng tiền mã hóa, tuy nhiên loại tài sản đảm bảo của nó có giá ổn định hơn, giảm rủi ro mất neo, đồng thời đơn giản hóa cơ chế ổn định giá trị của stablecoin.
Tóm lại, giao thức M^0 hướng tới việc cung cấp một stablecoin hoàn toàn tự chủ, an toàn và minh bạch, cho phép người đúc tiền kiếm lợi nhuận từ tài sản đảm bảo của họ. Các quyết định quan trọng của giao thức M^0 đều do cơ quan quản trị chịu trách nhiệm, làm cho dự án trở nên phi tập trung hơn.
Quản trị
Giao thức M^0 áp dụng cơ chế quản trị gọi là Quản trị hai token (TTG - Two-Token Governance). Mục tiêu của TTG là đảm bảo tính trung lập trong quản trị giao thức, ngăn chặn gian lận và kiểm soát từ các hành vi xấu, đồng thời quyết định các tham số quan trọng liên quan đến lãi suất và danh sách người tham gia được phê duyệt. Cơ chế TTG trong giao thức M^0 vận hành theo chu kỳ 30 ngày, gọi là epoch, chia thành hai giai đoạn 15 ngày: Transfer Epoch và Voting Epoch. Transfer Epoch thu thập đề xuất và cho phép ủy quyền quyền biểu quyết cho các địa chỉ khác, trong khi Voting Epoch tập trung vào việc biểu quyết các đề xuất. TTG bao gồm hai loại token chịu trách nhiệm cho các quyết định cốt lõi trong giao thức: POWER và ZERO. Token POWER được dùng để biểu quyết các đề xuất đang hoạt động, người nắm giữ có thể trực tiếp quản trị giao thức. Như một phần thưởng cho việc tham gia biểu quyết, người nắm giữ token sẽ nhận được token ZERO, vốn mang tính thụ động hơn trong biểu quyết vì chúng chỉ được dùng cho các cập nhật quan trọng nhất. Cả hai loại token đều có cơ chế lạm phát, nguồn cung token POWER tăng 10% trong mỗi epoch, trong khi nguồn cung token ZERO tăng tối đa 5.000.000 token và được phân bổ theo tỷ lệ. Bất kỳ token POWER nào không được đổi sẽ được bán đấu giá theo hình thức Dutch Auction, trong khi token ZERO tương ứng sẽ không được phát hành.
Trong TTG, các đề xuất được chia thành ba loại. Loại phổ biến nhất là đề xuất tiêu chuẩn, tuân theo nguyên tắc đa số đơn giản. Người nắm giữ POWER phải tham gia biểu quyết, nếu không sẽ dẫn đến giảm quyền biểu quyết và mất phần thưởng ZERO. Loại thứ hai là đề xuất ngưỡng POWER, yêu cầu đạt được ngưỡng POWER nhất định, dùng cho các tình huống khẩn cấp. Loại cuối cùng là đề xuất ngưỡng ZERO dành cho người nắm giữ token ZERO, dùng cho chức năng đặt lại và các thay đổi then chốt trong giao thức.
Phí
Phí là nguồn thu chính cho các bên tham gia giao thức. Giao thức M^0 có hai loại phí chính: phí đúc tiền và phạt.
Phí người đúc tiền: Được thu từ phí lãi suất của người đúc tiền, chủ yếu phân bổ cho người hưởng lợi, một phần được tái phân bổ cho người nắm giữ token ZERO. Điều này khuyến khích các thực thể (ví dụ như CEX) nắm giữ token M và kiếm lợi nhuận. Tuy nhiên, thực thể phải nằm trong danh sách trắng và được quản trị phê duyệt. Phí người đúc tiền phải thấp hơn lợi nhuận mà họ kiếm được để khuyến khích họ phát hành token. Do đó, dự kiến lãi suất người đúc tiền cần duy trì ở mức thấp hơn lãi suất quỹ liên bang Mỹ.
Phạt: Là hình phạt áp lên người đúc tiền nếu không duy trì đúng tỷ lệ tài sản đảm bảo so với số dư M hoặc không cập nhật số dư trong thời gian quy định. Khác với phí người đúc tiền, tỷ lệ phạt được thu một lần tại thời điểm kiểm tra tài sản đảm bảo.
Phí trong giao thức M^0 tạo động lực cho các bên tham gia hệ sinh thái, tuy nhiên cần lưu ý rằng người xác minh không nằm trong cơ cấu này, vì giao thức không điều phối phần này; công việc của họ sẽ được bù đắp theo thỏa thuận ngoài chuỗi với người đúc tiền. Đối với phí đề xuất quản trị, người dùng có thể chọn giữa token M và WETH, số phí này sẽ trở thành quỹ nội bộ của giao thức, đồng thời dùng để bán đấu giá token POWER.
Rủi ro và các chiến lược giảm thiểu
M^0 đối mặt với các rủi ro phổ biến của các giao thức blockchain, bao gồm rủi ro liên quan đến lỗi hợp đồng thông minh, tấn công hacker và các vấn đề cơ sở hạ tầng. Do chức năng của mình, giao thức cũng đối mặt với rủi ro tài chính từ các yếu tố thị trường. M^0 nhạy cảm với biến động lãi suất, đặc biệt là lãi suất trái phiếu kho bạc Mỹ. Những thay đổi trong chính sách tiền tệ sẽ ảnh hưởng đến khả năng sinh lời và sức hấp dẫn của giao thức đối với người đúc tiền và người hưởng lợi. Một rủi ro khác là biến động giá trị tài sản đảm bảo, mặc dù việc lựa chọn trái phiếu kho bạc Mỹ giúp giảm thiểu rủi ro này. Ngoài ra, sự thay đổi trong cung - cầu token M có thể dẫn đến thách thức thanh khoản và mất ổn định giá tạm thời, cho đến khi các nhà chênh lệch giá hành động để đưa giá trị M trở lại mức neo.
Dự án cũng đối mặt với rủi ro liên quan trực tiếp đến các bên tham gia hệ sinh thái. Độ tin cậy và uy tín của các đối tác (ví dụ như nhà vận hành giải pháp lưu ký) cực kỳ quan trọng đối với an toàn tài sản đảm bảo. Mặc dù bản thân M là tự quản lý, nhưng tài sản đảm bảo của nó thì không, điều này nghĩa là các nhà vận hành lưu ký mang theo một mức độ rủi ro nhất định. Vì vậy, họ nên là các thực thể uy tín, được quy định và vận hành trong khuôn khổ pháp lý.
M^0 triển khai các giải pháp nhằm ngăn chặn hành vi sai trái của người đúc tiền. Ngoài phạt, giao thức còn có các biện pháp khác để xử lý hành vi người đúc tiền có thể đe dọa đến sự vận hành ổn định của hệ thống. Trong trường hợp này, người xác minh có thể can thiệp hủy bỏ đề xuất tạo token M và đóng băng khả năng tạo token M của người đúc tiền cụ thể trong khoảng thời gian nhất định. Nếu hành vi của người đúc tiền đặc biệt nghiêm trọng hoặc tái diễn, có thể áp dụng các biện pháp mạnh hơn, bao gồm loại bỏ người đúc tiền khỏi hệ thống thông qua đề xuất trong TTG. Một phương thức giảm thiểu rủi ro quan trọng là chức năng đặt lại (reset), có thể được thực hiện bởi người nắm giữ token ZERO để hoàn toàn đặt lại quản trị hệ thống và phân bổ lại token POWER theo tỷ lệ. Sau khi đặt lại, mọi hoạt động và đề xuất đang chờ xử lý sẽ bị hủy. Điều này giúp vô hiệu hóa ngay lập tức các đề xuất có thể đưa hành vi xấu vào hệ thống. Chức năng đặt lại cho phép phản ứng nhanh trước các mối đe dọa và đóng vai trò cơ chế bảo vệ trong tình huống khẩn cấp.
Tài trợ
M^0 đã huy động được 35 triệu USD trong vòng tài trợ Series A vào tháng 6 năm 2024 do Bain Capital Crypto dẫn dắt. Các nhà đầu tư nổi bật khác trong vòng này bao gồm Galaxy Ventures, Wintermute Ventures, GSR, Caladan và SCB 10X. Vòng tài trợ bao gồm cả cổ phần và token, M^0 cung cấp cho nhà đầu tư hai loại token quản trị POWER và ZERO nhưng có thời gian khóa. Vòng tài trợ trước đó là vòng hạt giống 22,5 triệu USD do Pantera Capital dẫn dắt vào tháng 4 năm 2023. Tổng số vốn huy động của M^0 hiện đã đạt 57,5 triệu USD. Hiện tại chưa tiết lộ định giá dự án.
Cuối cùng
M^0 đề xuất một giải pháp mới trong lĩnh vực stablecoin, linh hoạt hơn, ít tập trung hơn và trao quyền quyết định lớn hơn cho các thành viên quản trị. Các tham số giao thức quan trọng và người tham gia được xác định bởi các bên tham gia khác trong hệ sinh thái, mở ra những khả năng mới cho phát triển dự án và tích hợp với các sản phẩm hiện có. Do có sự tương đồng đáng kể với các stablecoin phổ biến được hậu thuẫn bằng tiền pháp định, yếu tố then chốt quyết định thành công của M^0 có lẽ là khả năng xác minh trên chuỗi tài sản đảm bảo hỗ trợ nguồn cung M, từ đó gia tăng niềm tin vào giao thức.
Tuy nhiên, hệ thống này phức tạp hơn nhiều so với các hệ thống stablecoin phổ biến hiện nay, điều này khiến việc quản lý giao thức trở nên phức tạp hơn và tiềm ẩn rủi ro cao hơn. Do tính chất phi tập trung của giao thức, để duy trì lâu dài, nó phải có khả năng tạo động lực cho các bên tham gia hành động. Một thách thức lớn là cân bằng động lực biểu quyết với việc đảm bảo token quản trị không bị lạm phát quá mức. Một vấn đề khác là tạo động lực phù hợp cho người xác minh, vì giao thức không điều phối trực tiếp khía cạnh này. Mặc dù tỷ suất sinh lời rất quan trọng trong hệ sinh thái, nhưng nó không nên trở thành yếu tố quyết định chính cho thành công.
Giao thức M^0 có tiềm năng tạo ra tác động lớn đến ngành stablecoin bằng cách cung cấp một sản phẩm minh bạch và phi tập trung hơn, với tài sản đảm bảo ít nhất an toàn như các stablecoin phổ biến nhất. Thành công của M^0 sẽ bị ảnh hưởng bởi các quyết định của cơ quan quản trị, điều này mở ra cơ hội điều chỉnh nhanh các tham số giao thức theo nhu cầu thị trường.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@Globalcoinrsrch
