Bitcoin và Giấc mơ Mỹ có điểm gì chung?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Bitcoin và Giấc mơ Mỹ có điểm gì chung?
Cũng như người Mỹ được gắn kết bởi Giấc mơ Mỹ, tinh thần của Bitcoin, tức là tự do giao dịch, đã kết nối những người yêu thích Bitcoin với nhau.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: George Kaloudis
Biên dịch: BitpushNews Mary Liu
Dùng một câu của nhà thơ Walt Whitman để miêu tả nước Mỹ: "Tôi bao la, tôi chứa đựng vô số bản ngã." (I am large, I contain multitudes)
Thật là những mỹ từ sáo rỗng: vùng đất tự do, quê hương của những anh hùng, thành phố trên đỉnh núi.
Thời thế đã thay đổi, quốc gia này (cũng như những con người tạo nên nó) đã trải qua nhiều biến chuyển; những cụm từ ấy giờ nghe có vẻ sáo mòn và pha chút mỉa mai. Cũng giống như khẩu hiệu trên quốc huy Hoa Kỳ, từ "Hợp chúng vi nhất" (Out of Many, One) đã dần trở thành câu nói thẳng thừng mà khó hiểu hơn: "Chúng tôi tin vào Thượng đế" (In God We Trust).
Ít ra thì cái tên nổi tiếng đó vẫn chưa đổi: Giấc mơ Mỹ. Nó truyền đạt rằng bất kỳ ai cũng có thể đạt được thành công thông qua sự hy sinh, tài năng, cần cù và ý chí kiên cường, chứ không chỉ dựa vào may mắn.
Tuy nhiên, Giấc mơ Mỹ mang những ý nghĩa khác nhau đối với những người khác nhau. Là một người Mỹ gốc Hy Lạp đời đầu tiên, đối với tôi, Giấc mơ Mỹ nghĩa là tận dụng mọi nguồn lực mình có, vì ông bà tôi từng hy sinh, đưa các con rời xa quê hương để trở thành những người nhập cư thế hệ đầu tiên.
Vậy thì, Giấc mơ Mỹ thực ra là giấc mơ của ai, thuộc về nước nào?
Đối với những người từ Anh di cư sang Mỹ cách đây mười đời, liệu đó có phải là Giấc mơ Mỹ?
Đối với những người từ Ireland di cư sang Mỹ cách đây năm đời, hay những người tổ tiên từng bị đưa đến Mỹ bằng tàu buôn nô lệ, liệu giải thích về Giấc mơ Mỹ có giống nhau?
Có lẽ là không.
Nhưng sự mơ hồ này không phải là vấn đề gì to tát, bởi nhiều tư tưởng quan trọng đều tồn tại sự mơ hồ tương tự: dân chủ là một ví dụ điển hình. Chỉ vì thiếu một định nghĩa được chấp nhận rộng rãi và phổ quát, không có nghĩa là tư tưởng đó hoàn toàn vô nghĩa.
Trong những tư tưởng này ẩn chứa một số nguyên tắc cơ bản, và theo cách nghe có vẻ phi lý nhưng lại rất hợp lý, Bitcoin và Giấc mơ Mỹ chính là như vậy khi kết hợp với nhau.
Sự "sáo mòn" của Bitcoin
Một số người nói: Ừ, tôi biết về Bitcoin rồi!
Câu trả lời thường thấy bao gồm: Bitcoin giải quyết vấn đề XXX, Bitcoin là đồng nghĩa với hy vọng XXX, bạn sẽ không hiểu đâu, giá tăng tích cực, giữ nghèo cũng vui.
Việc so sánh Bitcoin với Giấc mơ Mỹ có thể trông hơi sáo mòn, nhưng theo góc nhìn của tôi, điểm chung giữa chúng là rõ ràng.
Trên bề mặt, Bitcoin và Giấc mơ Mỹ bổ trợ cho nhau. Thành công thông qua "làm việc chăm chỉ"? Đúng như cách hoạt động của việc khai thác Bitcoin: bạn bỏ vào càng nhiều công sức, bạn nhận lại càng nhiều phần thưởng.
Chúng ta có thể đặt thêm nhiều câu hỏi hơn.
Bitcoin là tiền điện tử ngang hàng? Bitcoin là vàng kỹ thuật số? Bitcoin là nơi lưu trữ giá trị? Bitcoin có thể thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch? Bitcoin có làm cạn kiệt toàn bộ nguồn nước của chúng ta? Giao thức Bitcoin có dẫn đến nhiều mã độc tống tiền hơn? Bitcoin có trao quyền cho cá nhân trong các chế độ áp bức? Bitcoin có làm suy yếu Cục Dự trữ Liên bang (Fed)? Bitcoin có khiến bạn phá sản? Bitcoin có giúp bạn giàu lên? Bitcoin có phải là loại tiền chống lạm phát? Bitcoin có phải là mô hình Ponzi?
Câu trả lời cho những câu hỏi này phụ thuộc vào việc bạn hỏi ai. Do đó, Bitcoin và Giấc mơ Mỹ giống nhau hơn nhiều so với vẻ ngoài.
Bitcoin mang một ý nghĩa khác đối với tôi – một công dân Mỹ có đầy đủ tài khoản ngân hàng, có thể tiếp cận mọi sản phẩm tài chính mình muốn và sở hữu một đồng tiền ổn định tương đối.
Nhưng đối với Roya Mahboob – một phụ nữ Afghanistan, Bitcoin lại mang ý nghĩa khác; cô sử dụng Bitcoin (và các công nghệ khác) để giúp các bé gái Afghanistan vượt qua bất bình đẳng giới và tiếp cận giáo dục.
Đối với người Argentina và Venezuela đang đối mặt với siêu lạm phát, Bitcoin cũng mang một ý nghĩa khác biệt.
Tất cả những ý nghĩa này của Bitcoin đều là thật. Bitcoin "bao hàm muôn hình vạn trạng", chấp nhận đông đảo người dùng. Việc cho phép họ giao dịch mà không cần xin phép chính là tinh thần của hệ thống tiền điện tử ngang hàng Bitcoin.
Những người yêu thích Bitcoin đồng ý rằng Bitcoin có thể mang nhiều ý nghĩa, giống như người Mỹ thừa nhận rằng Giấc mơ Mỹ (và nước Mỹ) cũng có thể mang nhiều ý nghĩa khác nhau.
Có một điều chắc chắn: giống như người Mỹ được gắn kết bởi Giấc mơ Mỹ, tinh thần của Bitcoin – tự do giao dịch – cũng là sợi dây kết nối những người yêu thích Bitcoin.
Góc nhìn bi quan…
Tôi cố tình né tránh câu hỏi trên, bởi hiện tại nó là vấn đề được quan tâm nhất đối với cả nước Mỹ và Bitcoin.
Liệu nước Mỹ có đang bị giới tài chính "vốn" kiểm soát? Còn Bitcoin thì sao?
George Carlin từng nói một câu nổi tiếng trong chương trình hài của mình: "Người ta gọi đó là Giấc mơ Mỹ vì bạn chỉ có thể tin vào nó khi đang mơ."
Theo ông, đất nước này đã bị "vốn" lợi dụng từ lâu. Về một khía cạnh nào đó, tôi cũng cảm thấy hoài nghi. Chủ nghĩa tiêu dùng và sự bá quyền của đồng đô la khiến tôi – một người Mỹ – cảm thấy xấu hổ.
Tác phẩm nổi tiếng của Hunter S. Thompson – cha đẻ của thể loại báo chí Gonzo (phóng sự phi truyền thống, văn phong phóng khoáng, chủ quan, mỉa mai), mang tên "Nỗi sợ ở Las Vegas: Hành trình man rợ tới trái tim Giấc mơ Mỹ", cũng thể hiện quan điểm tương tự.
Chỉ cần nhìn vào tựa sách cũng có thể đoán được lập trường của ông: Las Vegas, trung tâm của cờ bạc và giải trí, là hình ảnh châm biếm cho sự xa hoa và chủ nghĩa tiêu dùng của nước Mỹ, hai yếu tố này (cùng ma túy – được nhấn mạnh trong sách) đều có khả năng làm tổn hại danh tiếng của nước Mỹ.
Còn về Bitcoin, hiện tại, các tổ chức tài chính lớn nhất và mainstream nhất thế giới như BlackRock đang quảng bá Bitcoin dưới dạng ETF giao ngay tại Mỹ, một hình thức "làm đẹp" Bitcoin theo kiểu thể chế.
Ý tưởng và tài sản Bitcoin ra đời từ tro tàn của cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu, như một hành động phản kháng trước những nhà tài chính mê tín đòn bẩy và các phái sinh tổng hợp, nay chính những tổ chức này lại đang cổ vũ việc mua Bitcoin. Liệu Bitcoin đã bị các lợi ích vốn kiểm soát?
Có thể là vậy, ít nhất là một phần.
Tuy nhiên, tôi tin rằng một trong những điều tuyệt vời nhất khi là người Mỹ là được phép phàn nàn công khai về nước Mỹ, và cũng là một trong những điểm tốt đẹp nhất khi là người dùng Bitcoin – chấp nhận sự chỉ trích để tiến bộ.
Cuối cùng, chúc mừng sinh nhật nước Mỹ 248 tuổi!
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
比推 BitpushNews
