Câu chuyện mới về máy tính phi tập trung: Quilibrium có phải là ICP tiếp theo?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Câu chuyện mới về máy tính phi tập trung: Quilibrium có phải là ICP tiếp theo?
Quilibrium tìm cách đạt được sự "cân bằng" giữa khả năng tính toán của internet truyền thống và tính phi tập trung của blockchain, đồng thời thiết kế một kiến trúc điện toán đám mây phi tập trung độc đáo cho mục đích này.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Lydia Wu
Độc giả cần lưu ý: Do mạng chính của Quilibrium chưa được phát hành và thông tin công khai hiện tại còn hạn chế, các mô tả trong bài viết này về cơ chế khuyến khích, mô hình kinh tế, lịch sử gọi vốn, lộ trình v.v. chỉ dựa trên thời điểm hiện tại, và thực tế có thể thay đổi trong tương lai. Bài viết này chủ yếu được viết nhằm mục đích nghiên cứu và phổ biến kiến thức, không nên dùng làm căn cứ đầu tư. Đồng thời, rất hoan nghênh sự trao đổi, phê bình từ các chuyên gia trong ngành.
1. Tóm tắt báo cáo
1.1 Lập luận đầu tư cốt lõi
-
Quilibrium đang cố gắng tìm ra một "sự cân bằng" giữa năng lực tính toán của Internet truyền thống và tính phi tập trung của blockchain, đồng thời thiết kế một kiến trúc điện toán đám mây phi tập trung độc đáo cho mục đích này
-
Quilibrium xây dựng một hệ điều hành dựa trên cơ sở dữ liệu, mang lại trải nghiệm phát triển gần gũi hơn với phần mềm truyền thống, có khả năng thu hút nhiều nhà phát triển phần mềm truyền thống hơn, cũng như giúp các nhà phát triển Web3 hiện tại dễ dàng xây dựng các ứng dụng mã hóa phức tạp hơn
-
Thiết kế của Quilibrium nhấn mạnh vào bảo mật và quyền riêng tư, do đó có sức hấp dẫn lớn đối với các doanh nghiệp muốn sử dụng công nghệ mã hóa nhưng không muốn tiết lộ dữ liệu nhạy cảm; đối với cá nhân, sự bứt phá ban đầu của Farcaster cũng đã chứng minh tiềm năng lâu dài của các ứng dụng phi tập trung trong việc thu hút người dùng và tạo ra lợi nhuận
-
Người sáng lập kiêm CEO Cassie Heart từng là kỹ sư cấp cao tại Coinbase và là nhà phát triển Farcaster, đội ngũ có kinh nghiệm phong phú, năng lực triển khai ổn định và tính cách nổi bật
1.2 Các rủi ro chính
-
Dự án đang ở giai đoạn rất sơ khai, mạng chính chưa được phát hành, độ phức tạp cao, tính khả thi về mặt công nghệ và nhu cầu thị trường vẫn chưa được kiểm chứng
-
Trong ngắn hạn, có thể phải cạnh tranh với Arweave AO - dự án có độ nhận diện cao hơn - về mặt tâm lý người dùng và nhà phát triển
-
Không có mô hình token cố định, tốc độ phát hành token có thể không ổn định, làm tăng rủi ro nhất định cho các nhà đầu tư
1.3 Định giá
Do Quilibrium vẫn đang ở giai đoạn rất sớm, chúng tôi tạm thời chưa thể đưa ra định giá chính xác cho dự án. Tuy nhiên, xét về vốn hóa lưu hành và vốn hóa hoàn toàn pha loãng, so với các đối thủ cùng lĩnh vực có khái niệm trùng lặp, vốn hóa hiện tại của Quilibrium có mức độ hấp dẫn nhất định.
2. Phân tích hoạt động kinh doanh
Quilibrium tự định vị là "giao thức lớp Internet phi tập trung, cung cấp tiện ích điện toán đám mây mà không hy sinh quyền riêng tư hay khả năng mở rộng", cũng như là "giải pháp PaaS phi tập trung". Nhằm làm rõ định vị này, phần sau sẽ trình bày hoạt động kinh doanh của Quilibrium xoay quanh các câu hỏi sau:
-
Điện toán đám mây của Internet truyền thống có vấn đề gì?
-
Tại sao chúng ta lại cần (thêm) một máy tính phi tập trung?
-
So với thiết kế blockchain phổ biến hiện nay, điểm đặc biệt của Quilibrium là gì?
Nguồn: Tài khoản Farcaster của Cassie Heart
2.1 Định vị hoạt động kinh doanh
2.1.1 Từ điện toán
Dù trong Web2 hay Web3, "điện toán" luôn là một khái niệm cực kỳ quan trọng, là nguồn động lực cho việc phát triển, thực thi và mở rộng ứng dụng.
Trong kiến trúc Internet truyền thống, các nhiệm vụ tính toán thường được hoàn thành bởi các máy chủ tập trung. Sự xuất hiện của điện toán đám mây đã nâng cao tính mở rộng, khả năng truy cập và hiệu quả chi phí của điện toán, dần dần thay thế phương pháp tính toán truyền thống để trở thành xu hướng chính.
Xét theo nội dung dịch vụ, các mô hình dịch vụ đám mây do các nhà cung cấp lớn cung cấp thường được chia thành ba loại: Cơ sở hạ tầng như một dịch vụ (IaaS), Nền tảng như một dịch vụ (PaaS) và Phần mềm như một dịch vụ (SaaS), phục vụ các chủ thể có nhu cầu và năng lực khác nhau, cung cấp các mức độ kiểm soát tài nguyên khác nhau. Người dùng cuối thường quen thuộc với SaaS. PaaS và IaaS chủ yếu hướng đến các nhà phát triển.
Nguồn: Lydia @ Mint Ventures
Nguồn: S2 Lab, Lydia @ Mint Ventures
Trong các blockchain phổ biến như Ethereum, điện toán thường do các nút phi tập trung thực hiện. Cách tiếp cận này không phụ thuộc vào máy chủ được kiểm soát tập trung, mỗi nút thực hiện nhiệm vụ tính toán cục bộ và đảm bảo tính đúng đắn và nhất quán của dữ liệu thông qua cơ chế đồng thuận, tuy nhiên khả năng và tốc độ xử lý của điện toán phi tập trung thường không thể sánh bằng dịch vụ đám mây truyền thống.
Quilibrium đang cố gắng tìm ra một "sự cân bằng" giữa năng lực tính toán và khả năng mở rộng của Internet truyền thống với tính phi tập trung của blockchain, mở ra những khả năng mới cho việc phát triển ứng dụng.
Nguồn: Bản ghi livestream của Cassie Heart
2.1.2 Vấn đề tập trung trong hệ thống máy tính
Đối với hầu hết người dùng cuối, vấn đề tập trung trong hệ thống máy tính không dễ nhận biết. Bởi vì người dùng trực tiếp đối mặt chủ yếu là các hệ thống máy tính ở cấp độ phần cứng. Máy tính cá nhân, điện thoại di động của chúng ta phân tán khắp nơi trên thế giới và vận hành độc lập dưới sự kiểm soát cá nhân. Sự tồn tại phân tán về mặt vật lý này khiến hệ thống máy tính ở cấp độ phần cứng không nhất thiết phải tập trung.
Ngược lại với phần cứng tương đối phân tán, hệ thống máy tính hiện tại ở cấp độ kiến trúc mạng và dịch vụ điện toán đám mây rõ ràng tập trung hơn —— Amazon AWS, Microsoft Azure, Google Cloud chiếm hơn 67% thị phần dịch vụ đám mây trong quý 1 năm 2024, tạo ra khoảng cách đáng kể so với các đối thủ đi sau.
Nguồn: Synergy Research Group
Hơn nữa, xu hướng “người bán nước” trong làn sóng AI dường như vẫn đang tiếp diễn, khi các nhà cung cấp dịch vụ đám mây ngày càng mạnh lên. Microsoft Azure, với tư cách là nhà cung cấp dịch vụ đám mây độc quyền cho OpenAI, đã đảo ngược tình trạng trì trệ trước đó trong vòng một năm qua, thể hiện xu hướng tăng trưởng mạnh mẽ. Trong báo cáo tài chính quý 3 năm tài chính 2024 của Microsoft (tức quý 1 năm 2024 dương lịch), doanh thu từ Azure và các dịch vụ đám mây khác tăng 31%, cao hơn kỳ vọng thị trường là 28,6%.
Nguồn: Microsoft, Lydia @ Mint Ventures
Ngoài các cân nhắc về cạnh tranh thị trường, các vấn đề về quyền riêng tư và an ninh do hệ thống máy tính tập trung gây ra ngày càng được chú ý —— Mỗi lần ngừng hoạt động của các nhà cung cấp dịch vụ đám mây lớn đều gây ảnh hưởng diện rộng. Dữ liệu cho thấy, từ năm 2010 đến 2019, AWS đã gặp tổng cộng 22 sự cố đột ngột, trung bình 2,4 lần mỗi năm. Ngoài việc ảnh hưởng đến hoạt động thương mại điện tử của chính Amazon, các dịch vụ mạng của các công ty như Robinhood, Disney, Netflix, Nintendo sử dụng AWS cũng bị gián đoạn quy mô lớn.
2.1.3 Đề xuất máy tính phi tập trung
Trong bối cảnh này, tính cần thiết của máy tính phi tập trung được đặt ra liên tục. Do các nhà cung cấp dịch vụ đám mây tập trung gần đây ngày càng áp dụng kiến trúc phân tán, sao chép dữ liệu và dịch vụ tại nhiều địa điểm để tránh điểm lỗi đơn lẻ, đồng thời sử dụng lưu trữ biên để cải thiện hiệu suất, trọng tâm của câu chuyện về điện toán phi tập trung dần chuyển sang an toàn dữ liệu, quyền riêng tư, khả năng mở rộng và hiệu quả chi phí.
Chúng ta hãy phân tích một số khái niệm về máy tính phi tập trung do các dự án khác nhau đề xuất. Đặc điểm chung của chúng là mong muốn xây dựng một nền tảng điện toán phân tán toàn cầu thông qua việc phân tán lưu trữ và xử lý dữ liệu, hỗ trợ phát triển các ứng dụng phi tập trung.
-
Máy tính toàn cầu (World Computer): Thường chỉ Ethereum, cung cấp môi trường thực thi hợp đồng thông minh toàn cầu, chức năng cốt lõi là điện toán phi tập trung và thực thi thống nhất toàn cầu các hợp đồng thông minh
-
Máy tính Internet (Internet Computer): Thường chỉ ICP do Quỹ Dfinity phát triển, mục tiêu là mở rộng chức năng của Internet, cho phép các ứng dụng phi tập trung chạy trực tiếp trên Internet
-
Máy tính siêu song song (Hyper Parallel Computer): Thường chỉ giao thức AO do Arweave đề xuất, là một hệ thống điện toán phân tán hoạt động trên mạng Arweave, đặc trưng bởi tính song song cao và khả năng chịu lỗi cao
Lưu ý rằng, ICP, AO và Quilibrium đều không phải là blockchain theo nghĩa truyền thống. Chúng không dựa vào cấu trúc khối tuyến tính, nhưng vẫn giữ các nguyên tắc cốt lõi của blockchain như tính phi tập trung, dữ liệu không thể thay đổi, có thể coi là sự mở rộng tự nhiên trong phạm vi công nghệ blockchain. Mặc dù ICP đến nay vẫn chưa thực hiện được tầm nhìn lớn lao của mình, nhưng sự xuất hiện của AO và Quilibrium thực sự mang lại một khả năng mới ảnh hưởng đến tương lai của Web3.
Bảng dưới đây so sánh các đặc điểm kỹ thuật và định hướng ứng dụng của ba dự án này, nhằm giúp bạn đọc hiểu rõ liệu "Quilibrium có lặp lại thất bại của ICP hay không", cũng như sự khác biệt giữa Quilibrium và AO – được mệnh danh là "kẻ hủy diệt Ethereum" – khi cả hai đều là giải pháp tiên phong trong điện toán phi tập trung.
2.2 Cơ chế đồng thuận
Trong blockchain truyền thống, cơ chế đồng thuận nằm ở cấp độ khá trừu tượng và cốt lõi, nó định nghĩa cách mạng đạt được sự nhất trí, xử lý và xác thực giao dịch cũng như các thao tác khác. Việc lựa chọn cơ chế đồng thuận khác nhau sẽ ảnh hưởng đến tính bảo mật, tốc độ, khả năng mở rộng và mức độ phi tập trung của mạng.
Cơ chế đồng thuận của Quilibrium được gọi là "Bằng chứng công việc có ý nghĩa" (Proof of Meaningful Work/PoMW), yêu cầu các thợ đào thực hiện các công việc thực sự có ý nghĩa đối với mạng, ví dụ như lưu trữ dữ liệu, truy xuất dữ liệu, bảo trì mạng v.v. Thiết kế cơ chế đồng thuận PoMW tích hợp nhiều lĩnh vực như mật mã học, tính toán đa phương, hệ thống phân tán, kiến trúc cơ sở dữ liệu và lý thuyết đồ thị, nhằm giảm sự phụ thuộc vào một nguồn tài nguyên duy nhất (như năng lượng hoặc vốn), đảm bảo mức độ phi tập trung của mạng, đồng thời duy trì tính bảo mật và khả năng mở rộng khi quy mô mạng mở rộng.
Cơ chế khuyến khích là then chốt đảm bảo cơ chế đồng thuận vận hành suôn sẻ. Phân bổ khuyến khích của Quilibrium không tĩnh, mà sẽ điều chỉnh động theo trạng thái mạng để đảm bảo khuyến khích phù hợp với nhu cầu. Quilibrium còn giới thiệu cơ chế bằng chứng đa tầng, cho phép một nút xác minh nhiều đoạn dữ liệu, duy trì hoạt động mạng ngay cả khi thiếu nút và tài nguyên cốt lõi.
Chúng ta có thể dùng một công thức đơn giản để hiểu lợi nhuận cuối cùng của thợ đào, trong đó phần thưởng đơn vị sẽ điều chỉnh động theo quy mô mạng.
Lợi nhuận = Điểm đánh giá × Phần thưởng đơn vị
Việc tính điểm đánh giá dựa trên nhiều yếu tố, công thức cụ thể như sau:
Trong đó, định nghĩa các tham số như sau:
-
Time in Mesh for Topic: Thời gian tham gia càng dài, độ ổn định càng cao thì điểm càng cao
-
First Message Deliveries for Topic: Số lần truyền tin nhắn lần đầu càng nhiều thì điểm càng cao
-
Mesh Message Delivery Rate/Failures for Topic: Nút có tỷ lệ truyền cao và tỷ lệ thất bại thấp được điểm cao hơn
-
Invalid Messages for Topic: Số lần truyền tin nhắn không hợp lệ càng ít thì điểm càng cao
Tổng trọng số của bốn tham số trên sẽ có một giới hạn chủ đề (TC), nhằm giới hạn giá trị này trong một phạm vi nhất định, tránh điểm đánh giá bất công do một tham số quá lớn
-
Application-Specific Score: Điểm đánh giá do ứng dụng cụ thể định nghĩa
-
IP Collocation Factor: Số nút từ cùng một địa chỉ IP càng ít thì điểm càng cao
Nguồn: Bảng điều khiển Quilibrium
Hiện tại, số nút đang hoạt động của Quilibrium đã vượt quá 60.000, lợi nhuận thực tế của nút có thể dao động tùy theo trọng số tham số giữa các phiên bản. Kể từ phiên bản v1.4.19 trở đi, lợi nhuận của thợ đào có thể xem theo thời gian thực, nhưng phải đợi mạng chính ra mắt mới có thể rút tiền.
2.3 Kiến trúc mạng
Hoạt động cốt lõi của Quilibrium là giải pháp PaaS phi tập trung, kiến trúc mạng chủ yếu gồm bốn phần: truyền thông, lưu trữ, truy vấn và quản lý dữ liệu, hệ điều hành. Mục này sẽ tập trung giới thiệu những điểm khác biệt trong thiết kế của nó so với blockchain phổ biến hiện nay. Độc giả quan tâm đến chi tiết kỹ thuật và cách thực hiện có thể tham khảo tài liệu chính thức và sách trắng.
2.3.1 Truyền thông
Làm nền tảng cho mạng, truyền thông của Quilibrium gồm bốn phần.
a. Tạo khóa
Quilibrium đề xuất một phương pháp tạo khóa PCAS (Planted Clique Addressing Scheme) dựa trên lý thuyết đồ thị. Tương tự công nghệ blockchain truyền thống, PCAS cũng sử dụng mã hóa bất đối xứng —— mỗi người dùng sở hữu một khóa công khai và một khóa riêng tư, khóa công khai có thể công bố, dùng để mã hóa thông tin hoặc xác minh chữ ký; khóa riêng tư giữ bí mật, dùng để giải mã thông tin hoặc tạo chữ ký. Điểm khác biệt chủ yếu nằm ở cách tạo khóa, biểu hiện và định hướng ứng dụng (xem bảng dưới).
b. Mã hóa đầu cuối
Mã hóa đầu cuối (E2EE) là thành phần then chốt đảm bảo an toàn truyền thông giữa các nút, chỉ hai bên giao tiếp mới thấy được dữ liệu gốc, ngay cả hệ thống hay trung gian hỗ trợ truyền tải thông tin cũng không thể đọc được nội dung.
Quilibrium sử dụng một phương pháp mã hóa đầu cuối có tên Triple-Ratchet, cung cấp độ bảo mật cao hơn so với phương án ECDH truyền thống. Cụ thể, phương án truyền thống thường dùng một khóa tĩnh duy nhất hoặc cập nhật khóa định kỳ, trong khi giao thức Triple-Ratchet sẽ cập nhật khóa sau mỗi lần giao tiếp, từ đó đạt được tính bảo mật tiến, bảo mật lùi, phủ nhận có thể, bảo vệ chống lặp lại, truyền tin nhắn không tuần tự v.v. Phương án này đặc biệt phù hợp với truyền thông nhóm, nhưng độ phức tạp và chi phí tính toán cũng cao hơn.
c. Định tuyến mạng hỗn hợp
Mạng hỗn hợp (Mixnets) là một hộp đen, có thể nhận thông tin từ người gửi và truyền đến người nhận, trong khi kẻ tấn công bên ngoài ngay cả khi truy cập được thông tin bên ngoài hộp đen cũng không thể liên kết người gửi và người nhận.
Quilibrium sử dụng công nghệ RPM (Random Permutation Matrix), cung cấp một kiến trúc mạng hỗn hợp phức tạp về cấu trúc và khó bị phá vỡ bởi kẻ tấn công bên trong lẫn bên ngoài, có ưu thế về ẩn danh, bảo mật và khả năng mở rộng.
d. Truyền thông điểm-điểm
GossipSub là một giao thức truyền tin nhắn điểm-điểm dựa trên mô hình đăng ký/phát hành, được sử dụng rộng rãi trong công nghệ blockchain và các ứng dụng phi tập trung (DApps). Giao thức BlossomSub của Quilibrium là một mở rộng và cải tiến của giao thức GossipSub truyền thống, nhằm nâng cao bảo vệ quyền riêng tư, tăng khả năng chống lại các cuộc tấn công Sybil và tối ưu hóa hiệu suất mạng.
2.3.2 Lưu trữ
Hầu hết blockchain truyền thống sử dụng hàm băm mật mã như công cụ kiểm tra tính toàn vẹn dữ liệu cơ bản, đồng thời dựa vào cơ chế đồng thuận để đảm bảo tính nhất quán mạng. Cơ chế này có hai hạn chế chính:
-
Thông thường không bao gồm xác minh thời gian lưu trữ, không có cơ chế trực tiếp chống lại các cuộc tấn công dựa trên thời gian hoặc năng lực tính toán
-
Lưu trữ và cơ chế đồng thuận thường khá tách rời, có thể dẫn đến các vấn đề về đồng bộ hóa dữ liệu và tính nhất quán
Giải pháp lưu trữ của Quilibrium sử dụng thiết kế Hàm trễ có thể xác minh (VDF), tạo ra một cấu trúc chuỗi phụ thuộc thời gian, đồng thời tích hợp lưu trữ và cơ chế đồng thuận. Kết hợp với hình dưới, có thể tóm tắt một số đặc điểm của giải pháp này:
-
Xử lý đầu vào: Sử dụng các hàm băm như SHA256 và SHAKE128 để xử lý đầu vào, bất kỳ thay đổi nhỏ nào của dữ liệu cũng dẫn đến sự khác biệt rõ rệt về giá trị băm, khiến dữ liệu khó bị sửa đổi hơn và dễ xác minh hơn
-
Đảm bảo độ trễ: Quá trình tính toán được cố ý thiết lập là tốn thời gian. Nhiệm vụ tính toán phải được thực hiện tuần tự, mỗi bước đều phụ thuộc vào kết quả bước trước, không thể tăng tốc bằng cách tăng tài nguyên tính toán, nhằm đảm bảo đầu ra dựa trên tính toán liên tục và trong thời gian xác định. Vì quá trình tạo không thể song song hóa, bất kỳ nỗ lực nào nhằm tính toán lại hoặc thay đổi kết quả VDF đã công bố đều cần thời gian rất dài, điều này cung cấp đủ thời gian để các người tham gia mạng phát hiện và phản hồi
-
Xác minh nhanh: Thời gian cần để xác minh một kết quả VDF xa ít hơn nhiều so với thời gian tạo ra kết quả đó, thường chỉ cần thực hiện một vài kiểm tra toán học hoặc sử dụng dữ liệu phụ trợ để xác nhận tính hợp lệ của kết quả
Nguồn: Sách trắng Quilibrium
Cấu trúc chuỗi dựa trên bằng chứng thời gian này không phụ thuộc vào việc tạo khối trong blockchain truyền thống, về lý thuyết có thể giảm các cuộc tấn công MEV và hiện tượng chèn hàng.
2.3.3 Truy vấn và quản lý dữ liệu
Hầu hết blockchain truyền thống sử dụng lưu trữ khóa-giá trị đơn giản hoặc Cây Merkle để quản lý dữ liệu, cấu trúc này thường bị hạn chế trong việc biểu đạt mối quan hệ phức tạp và hỗ trợ truy vấn nâng cao. Hơn nữa, hầu hết hệ thống blockchain hiện nay không cung cấp cơ chế bảo vệ quyền riêng tư nội tại khi nút thực hiện truy vấn, đây cũng là bối cảnh ra đời của các công nghệ tăng cường quyền riêng tư như bằng chứng không kiến thức.
Quilibrium đề xuất một kiến trúc "Siêu đồ thị vô danh" (Oblivious Hypergraph), kết hợp cấu trúc siêu đồ thị và công nghệ chuyển giao vô danh (Oblivious Transfer), có thể hỗ trợ khả năng truy vấn phức tạp trong khi vẫn giữ được tính riêng tư dữ liệu. Cụ thể:
-
Cấu trúc siêu đồ thị: Cho phép cạnh nối nhiều đỉnh, tăng cường khả năng biểu đạt mối quan hệ phức tạp. Cấu trúc này có thể ánh xạ trực tiếp nhiều mô hình cơ sở dữ liệu, cho phép mọi loại quan hệ dữ liệu đều có thể biểu đạt và truy vấn trên siêu đồ thị
-
Công nghệ chuyển giao vô danh: Ngay cả nút xử lý dữ liệu cũng không thể biết nội dung dữ liệu cụ thể đang được truy cập, tăng cường bảo vệ quyền riêng tư trong quá trình truy vấn dữ liệu
2.3.4 Hệ điều hành
Hệ điều hành không phải là một khái niệm bản địa của blockchain. Hầu hết blockchain truyền thống chủ yếu tập trung vào cơ chế đồng thuận và tính bất biến dữ liệu, thường không cung cấp các chức năng cấp độ hệ điều hành phức tạp. Ví dụ, mặc dù Ethereum hỗ trợ hợp đồng thông minh, nhưng chức năng hệ điều hành của nó tương đối đơn giản, chủ yếu giới hạn ở xử lý giao dịch và quản lý trạng thái.
Quilibrium thiết kế một hệ điều hành dựa trên cơ sở dữ liệu siêu đồ thị của riêng mình, thực hiện các nguyên thủy hệ điều hành phổ biến như hệ thống tệp tin, bộ lập lịch, cơ chế tương tự IPC, hàng đợi tin nhắn, quản lý khóa điều khiển v.v., thiết kế xây dựng hệ điều hành trực tiếp trên cơ sở dữ liệu này có thể hỗ trợ phát triển các ứng dụng phi tập trung phức tạp.
Nguồn: Sách trắng Quilibrium
2.4 Ngôn ngữ lập trình
Quilibrium sử dụng Go làm ngôn ngữ lập trình chính, đồng thời kết hợp Rust và JavaScript. Ưu điểm của Go nằm ở khả năng xử lý tác vụ đồng thời, cú pháp đơn giản và cộng đồng nhà phát triển sôi động. Theo bảng xếp hạng ngôn ngữ lập trình do Tiobe công bố, Go đã tăng hạng rõ rệt trong những năm gần đây, trong bảng tháng 6 mới nhất đã vươn lên vị trí thứ 7. Các dự án blockchain khác cũng sử dụng Go trong phát triển nền tảng như Ethereum, Polygon và Cosmos.
Nguồn: Quilibrium
Nguồn: Tiobe
3. Tình hình dự án
3.1 Lịch sử dự án và lộ trình
Sách trắng của Quilibrium được phát hành vào tháng 12 năm 2022, lộ trình của dự án được chia thành 3 giai đoạn: Dusk, Equinox và Event Horizon.
Hiện tại Quilibrium vẫn ở giai đoạn rất sơ khai, đội ngũ cập nhật mạng theo chu kỳ hai tuần, phiên bản mới nhất hiện tại là v1.4.20. Do đội ngũ đã xóa giai đoạn 1.5 khỏi lộ trình, phiên bản 1.4 sẽ nâng cấp trực tiếp lên phiên bản 2.0. Phiên bản 2.0, tức mạng chính, là điểm kết thúc giai đoạn Dusk, dự kiến ra mắt chính thức vào cuối tháng Bảy, khi đó sẽ cho phép bridging $QUIL.
Theo kế hoạch tạm thời, các giai đoạn Equinox và Event Horizon sẽ hỗ trợ các ứng dụng cao cấp hơn như phát trực tuyến, huấn luyện mô hình AI/ML v.v.
3.2 Đội ngũ và gọi vốn
Người sáng lập/CEO của Quilibrium là Cassie Heart. Trước khi thành lập Quilibrium, bà là kỹ sư phần mềm cấp cao tại Coinbase, có hơn 12 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực phát triển phần mềm và blockchain.
Do Cassie phản đối các nền tảng mạng xã hội tập trung, bà và tài khoản dự án Quilibrium chủ yếu hoạt động trên Farcaster. Tài khoản Farcaster của Cassie có hơn 310.000 người theo dõi, bao gồm cả Vitalik, người sáng lập Ethereum. Cassie đồng thời cũng là nhà phát triển Farcaster.
Theo bảng dữ liệu nhà phát triển của Quilibrium, việc phát triển dự án bắt đầu từ tháng 4 năm 2023 và tiếp tục ổn định kể từ đó. Tổng cộng hiển thị 24 nhà phát triển, chủ lực là Cassie Heart (Cassandra Heart).
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
Mint Ventures
