
Starknet: Tại sao chúng tôi quyết định nâng cao khả năng mở rộng cho Bitcoin?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow

Starknet: Tại sao chúng tôi quyết định nâng cao khả năng mở rộng cho Bitcoin?
Ước mơ là được chứng kiến Bitcoin đạt đến quy mô cần thiết và liên tục phục vụ mọi người.
Tác giả: Eli Ben-Sasson
Biên dịch: TechFlow

Starknet sẽ trở thành mạng lưới đầu tiên thực hiện thanh toán đồng thời trên cả Bitcoin và Ethereum, mở rộng khả năng xử lý của Bitcoin lên hàng nghìn giao dịch mỗi giây. Điều này sẽ được hiện thực hóa trong vòng sáu tháng sau khi Bitcoin tiềm năng nâng cấp OP_CAT. Đây là đề xuất của tôi về tương lai Starknet cũng như về blockchain, nền kinh tế toàn cầu và quyền cá nhân. Chúng tôi đã thực hiện những bước đi cụ thể hướng tới tầm nhìn này và công khai ủng hộ việc áp dụng OP_CAT.
Thời điểm để STARK đối mặt với thử thách tiếp theo đã đến. Thời cơ chín muồi để STARK chứng minh khả năng mở rộng trên đồng tiền bình đẳng nhất trong lịch sử — Bitcoin. Một khi Bitcoin chấp nhận OP_CAT, việc triển khai trình xác thực STARK trong kịch bản Bitcoin sẽ trở thành hiện thực. Điều này mở ra kênh di chuyển an toàn, tự lưu ký giữa Bitcoin và Starknet, tạo ra một mạng lớp hai đơn nhất đồng thời mở rộng cả Ethereum và Bitcoin.
Công nghệ mã hóa có thể làm sạch thế giới kỹ thuật số và tài chính, mang lại tính toàn vẹn cho tiền tệ và tái cân bằng quyền lực trong xã hội, chuyển nó khỏi các tập đoàn công nghệ lớn và trả lại cho cá nhân chủ quyền. Đây là công cụ trao quyền cho con người và cộng đồng cơ sở. Nói ngắn gọn, đó là nguồn cội của điều thiện. Vì vậy, chúng ta cần một tầm nhìn minh chứng điều này và liên quan đến tất cả mọi người. Tôi đã rời bỏ sự nghiệp học thuật yên bình để theo đuổi tầm nhìn ấy.
Không một tầm nhìn nào có thể hoàn thành nếu không mở rộng chuỗi khởi đầu tuyệt vời này. Mở rộng Bitcoin, chúng ta sẽ giải phóng sức mạnh biến đổi thế giới của blockchain. StarkWare đang hỗ trợ kế hoạch này thông qua các hành động thực tế và ra mắt quỹ trị giá một triệu đô la Mỹ nhằm hỗ trợ nghiên cứu mới, sẽ làm rõ ưu nhược điểm của việc Bitcoin áp dụng OP_CAT.
Hợp tác chiến lược giữa chúng tôi với Weikeng Chen từ L2 Iterative Ventures (L2IV) thông qua ZeroSync Foundation rất hiệu quả, dẫn đến sự ra đời của Khu Bảo Tồn Động Vật Hoang Dã Bitcoin. Chúng tôi tận dụng chuyên môn kỹ thuật và nghiên cứu thực tiễn của đội ngũ này để thúc đẩy công việc mã nguồn mở về giao ước dựa trên OP_CAT và triển khai trình xác thực STARK trong kịch bản Bitcoin. Chúng tôi cũng cảm kích BitVM và ZeroSync Foundation vì đã giúp nhiều người nhận ra tiềm năng của Bitcoin. Carter Feldman từ QED cũng có ảnh hưởng lớn, cho chúng tôi thấy điều gì có thể khám phá được khi có góc nhìn mới mẻ và cởi mở về Taproot.
Sau bài viết này, StarkWare và Starknet sẽ công bố nhiều cập nhật chính thức, nhưng hiện tại, tôi muốn quay lại những vấn đề căn bản, trình bày lý do vì sao chúng tôi làm những điều đang làm.

2008: Sự Rạn Nứt
Năm 2008, hệ thống tài chính toàn cầu vừa sụp đổ. Đáp lại, Satoshi Nakamoto đã công bố bản whitepaper cách mạng về Bitcoin. Trong khoảnh khắc rạn nứt này, Satoshi đã chỉ cho chúng ta cách chúng ta có thể làm việc khác biệt. Chúng ta, công chúng, có thể yêu cầu và thực thi các tiêu chuẩn cao hơn về tính toàn vẹn và minh bạch trong lĩnh vực tài chính. Satoshi đã giới thiệu một giao thức bao gồm, mời mọi người tham gia, thay vì phụ thuộc vào các pháo đài và tòa nhà chọc trời của ngân hàng truyền thống. Thông qua việc đào Bitcoin và phí giao dịch, giao thức này phân bổ giá trị một cách công bằng và minh bạch đến cơ sở đóng góp rộng rãi của nó. Cơ sở đóng góp càng rộng, Bitcoin càng tốt và an toàn hơn.
Bitcoin mang lại cho chúng ta nhiều hơn một cái sổ cái — nó mang lại niềm tin vào sự thay đổi. Nó xuất hiện đúng lúc khi các ngân hàng thất bại, bận rộn thu hồi nhà cửa và hy vọng chúng ta đừng nhận ra rằng ngay cả với tất cả thái độ tự tin "tin chúng tôi" từ các khoản vay thế chấp, thì nhà cửa cũng không phải lúc nào cũng "an toàn như ngôi nhà".
Khi ảnh hưởng của Bitcoin được hiện thực hóa đầy đủ, nó có thể vượt xa hiện thực mà chúng ta thấy ngày nay. Số phận của nó có thể và nên là trở thành một loại dự trữ toàn cầu được sử dụng rộng rãi. Nó có thể trở thành nền tảng cho "mạng lưới trung thực" toàn cầu, hỗ trợ tất cả các chức năng xã hội cần thiết cho xã hội tự do của chúng ta: tiền tệ, quản lý quyền sở hữu tài sản và tương tác xã hội.
Bản whitepaper Bitcoin hình dung một mạng lưới lớn và nhỏ thực sự dùng để thanh toán, được vận hành bởi tất cả mọi người, bất kể giàu nghèo. Ngày nay, toàn cầu có khoảng 1,5 tỷ người thậm chí còn không có tài khoản ngân hàng. Với những người này, thanh toán bằng Bitcoin không chỉ là một lựa chọn thay thế, mà là lần đầu tiên họ tiếp cận được hạ tầng tài chính. Khả năng xử lý của Bitcoin hiện tại quá thấp, và dung lượng hiện có quá đắt đối với gần như tất cả 1,5 tỷ người này. Động lực của tôi là phát triển công nghệ giúp Bitcoin và xã hội tự do mà nó hỗ trợ có thể tiếp cận được với tất cả mọi người.
Con voi trong căn phòng
Một số người cho rằng StarkWare là những người cuồng nhiệt vì Ethereum. Mặc dù chúng tôi đồng cảm với các giá trị của Ethereum và cam kết cho sự thành công của nó, nhưng trước hết, chúng tôi là những người cuồng nhiệt vì STARK. Starknet được triển khai như một lớp hai trên Ethereum, việc nối Starknet với Bitcoin cũng là sự mở rộng tự nhiên trong bộ chức năng của nó. Điều này phù hợp với tầm nhìn kiên định từ khi thành lập StarkWare rằng STARKs là sản phẩm công cộng cần thiết để mở rộng tất cả các dự án blockchain thực sự phi tập trung. Tất nhiên, Ethereum cũng là hiện thân của sứ mệnh tham vọng tương tự đã được nêu ra trước đó, mặc dù đi theo con đường khác với những điểm đánh đổi khác nhau. Điều đó rất tốt vì tổng thể sẽ tăng cơ hội thành công trong việc xây dựng các giao thức có thể chống chịu lại các tác nhân nhà nước. Các giá trị cốt lõi của Ethereum là lý do chúng tôi chọn nó làm lớp thanh toán cho Starknet, và những giá trị đó vẫn tồn tại. Chúng tôi tin tưởng vững chắc vào Ethereum và cam kết lâu dài cho sự thành công của nó. Việc đưa ZK-STARKs vào Bitcoin không phải là lệch khỏi con đường của chúng tôi, mà là trở lại điểm bắt đầu. Cho đến nay, StarkWare đã triển khai tất cả hệ thống của mình trên Ethereum. Nhưng ý tưởng dùng STARK để mở rộng blockchain ban đầu được nảy sinh tại một hội nghị Bitcoin vào mùa xuân năm 2013.

Tôi đã lên sân khấu tại hội nghị đó để nói về nghiên cứu sơ khai và kỳ lạ lúc đó của tôi về một dạng bằng chứng mật mã sau này được gọi là STARKs, và nhiều người tham dự đã phản hồi rằng chính loại nghiên cứu mật mã này là thứ blockchain cần. Nói cách khác, tôi đã bị "viên thuốc cam" Bitcoin trước khi Ethereum ra đời hai năm.
Vì vậy, StarkWare đã tham gia sâu vào Bitcoin ngay từ đầu và luôn quan sát mạng lưới này với sự ngưỡng mộ. Bây giờ, khi tôi cảm thấy Taproot và OP_CAT tiềm năng đang định hình các khả năng của Bitcoin, tôi có thể mở cuộc đối thoại này một cách công khai.
Chúng tôi cũng đã hỗ trợ một số dự án Bitcoin đột phá, như ZeroSync, đang tích hợp bằng chứng ZK với Bitcoin để tăng cường quyền riêng tư và khả năng mở rộng. StarkWare cũng ủy thác cho nhà nghiên cứu John Light soạn báo cáo "Báo cáo về Rollup hợp lệ trên Bitcoin", đánh giá lại tiềm năng tích hợp rollup hợp lệ hiện có với Bitcoin và kết luận rằng có thể tồn tại sự phù hợp lý tưởng. Bộ tạo-chứng minh và kiểm chứng STARK vòng tròn thế hệ tiếp theo của chúng tôi, Stwo, hoạt động trên trường hữu hạn M31. Trường này tương thích tốt với kịch bản Bitcoin, khiến chúng tôi đặc biệt phù hợp để cung cấp khả năng mở rộng thế hệ tiếp theo cho Bitcoin.
Điều tôi mong muốn thấy
Giấc mơ của tôi là thấy Bitcoin đạt quy mô cần thiết, liên tục phục vụ mọi người. Điều này bao gồm việc mở cửa cho tất cả mọi người, không có rào cản kinh tế. Tôi cho rằng điều này phải duy trì sự kiên định của Satoshi với sự phi tập trung và bảo mật.
Ban đầu, Internet chỉ là sân chơi dành cho các kỹ sư và học giả trong nhóm nhỏ. Việc mở rộng nó mất nhiều năm để trở thành hạ tầng nền tảng cho cuộc sống của chúng ta. Blockchain là một công cụ chạy trên Internet, có thể dân chủ hóa Internet và tái cân bằng quyền lực bằng cách phân phối niềm tin và tính toàn vẹn đến các cá nhân chủ quyền trong cộng đồng lớn, thay vì giao phó cho một vài công ty lớn. Nhưng để thực sự giành lại quyền lực và đưa nó trở về tay đại chúng, nó cần được mở rộng.
Tôi cũng tin rằng cơ hội mở rộng Bitcoin nên được tận dụng để thúc đẩy một giá trị mà nhiều người trong cộng đồng Bitcoin coi trọng: quyền riêng tư. Chính mật mã dùng để mở rộng Bitcoin cũng cung cấp nguyên liệu thô để tăng cường khả năng bảo mật riêng tư. Theo thời gian, chúng ta sẽ thấy bạn có thể có tất cả: khóa của bạn, tiền của bạn, bí mật của bạn.
Chúng tôi kỳ vọng đạt được mục tiêu này như thế nào?
Chúng tôi, StarkWare, hôm nay thực hiện ba biện pháp cụ thể để mở rộng Bitcoin:
-
Chúng tôi sẽ đề xuất một thiết kế Starknet mới, thống nhất không gian bằng cách biến Starknet thành một lớp hai phi tập trung tự lưu ký, đồng thời thanh toán đồng bộ trên cả Ethereum và Bitcoin. Một lớp đơn duy nhất thanh toán trên cả hai chuỗi. Đội ngũ của chúng tôi sẽ thực hiện hoặc tài trợ mọi công việc cần thiết để đạt được mục tiêu này. Các chi tiết kiến trúc mà chúng tôi đang nghiên cứu sẽ được công bố trong vài tuần tới.
-
StarkWare ra mắt quỹ một triệu đô la Mỹ, sẽ trao tặng cho các nhà nghiên cứu và nhà phát triển Bitcoin để nghiên cứu OP_CAT và tác động của nó. Những khoản tài trợ này sẽ được trao cho các cá nhân và dự án nghiên cứu một cách thiện chí, dù ủng hộ hay phản đối việc nâng cấp, cũng như cho những đóng góp cung cấp bằng chứng khái niệm cho các trường hợp sử dụng OP_CAT. Thông tin chi tiết về quỹ này sẽ được công bố vào tuần tới.
-
Cuối cùng, chúng tôi cho rằng soft fork OP_CAT trên Bitcoin là con đường an toàn nhất để mở rộng Bitcoin, đặc biệt là làm cho việc xác thực STARK và rollup trở nên khả thi. Do đó, chúng tôi tuyên bố sự ủng hộ công khai đối với OP_CAT. OP_CAT cho phép các giao ước đệ quy có thể tự động quản lý và cập nhật trạng thái của chúng, từ đó làm cho việc rollup không cần tin cậy trên Bitcoin trở nên khả thi, tăng đáng kể thông lượng giao dịch mà không gây quá tải cho Bitcoin.
Việc mở rộng Bitcoin có thể giải phóng điều gì?
Bằng cách mở rộng Bitcoin, chúng ta sẽ có thể xử lý giao dịch của hàng triệu người dùng trong một giây, trong khi hiện tại chỉ khoảng mười ba giao dịch mỗi giây. Một số trường hợp sử dụng mà chúng tôi hình dung cho việc mở rộng Bitcoin bao gồm:
-
Mở rộng đồng thời Bitcoin và Ethereum: Blockchain ngày nay đang bị phân mảnh. Bạn có thể chọn "vàng kỹ thuật số" Bitcoin để giữ giá trị nhưng không làm được gì khác, hoặc chọn Ethereum, được thiết kế để trở thành "máy tính toàn cầu", hoặc các chuỗi nhỏ hơn khác. Bằng cách vượt qua ranh giới và cung cấp lựa chọn giữa hai chuỗi lớn nhất (dApp có thể chọn một hoặc cả hai), Starknet sẽ loại bỏ sự phân mảnh của chúng. Mà không can thiệp vào quản trị độc lập của bất kỳ chuỗi nào, nó sẽ mở rộng cả hai đồng thời.
-
Quyền riêng tư: STARKs, loại bằng chứng mật mã dùng trong quá trình mở rộng, chứa tiềm năng bảo mật riêng tư khổng lồ nhưng chưa được hiện thực hóa. Tiềm năng riêng tư này rất phù hợp với cộng đồng Bitcoin. Khía cạnh "tri thức không" của công nghệ đã được hiểu rõ, nhưng vẫn cần được tháo gỡ và chuyển hóa thành các giải pháp thực tế. Việc tích hợp lớp hai riêng tư vào hệ sinh thái Bitcoin, sử dụng các công nghệ như Zcash, MimbleWimble hoặc Noir, có thể tăng cường đáng kể quyền riêng tư giao dịch.
-
Cung cấp dịch vụ tài chính cho những người bị loại trừ: Đối với chúng tôi, sứ mệnh của Bitcoin luôn một phần là trao quyền cho những nhóm yếu thế. Toàn cầu có khoảng 1,5 tỷ người thiếu dịch vụ ngân hàng truyền thống, trở thành rào cản cho sự tiến bộ tài chính. Các nỗ lực mở rộng Bitcoin khác chưa cung cấp giải pháp sử dụng quy mô lớn. Với phương pháp mở rộng mới và các công cụ bổ sung, Bitcoin có tiềm năng cung cấp hệ thống tài chính toàn cầu, bao gồm cho những người không có tài khoản ngân hàng trên thế giới.
-
Sáng tạo tài chính trên Bitcoin: Bitcoin ngày nay hỗ trợ thanh toán tiền mặt kỹ thuật số, nhưng thị trường hiện đại cần nhiều hơn: các tùy chọn tự lưu ký tốt hơn với các kho tiền lập trình được, công cụ quản lý rủi ro và phòng ngừa rủi ro, tín dụng, cho vay, phái sinh, hợp đồng tương lai, v.v. Tất cả những điều này đòi hỏi nhiều chức năng hơn, không thể và không nên được xây dựng trực tiếp trên Bitcoin. Việc biến Starknet thành lớp hai trên Bitcoin cung cấp giải pháp lý tưởng: sáng tạo tài chính lớn được đảm bảo an toàn bởi Bitcoin như "vàng kỹ thuật số".
-
Cải thiện trải nghiệm người dùng: Bảo mật tự lưu ký nguyên bản của Bitcoin cũng khiến nó khó xử lý một cách an toàn từ góc độ người dùng thông thường. Các lớp hai hiện đại sẽ cung cấp tương tác tự lưu ký an toàn và đơn giản cho người dùng, đáp ứng hầu hết nhu cầu hàng ngày của họ, đồng thời dựa vào lớp một Bitcoin - an toàn nhưng cồng kềnh - làm nơi lưu trữ giá trị dài hạn.
Tại sao chọn OP_CAT, STARKs và Starknet?
Tại sao chọn OP_CAT? STARKs cần xác thực chuỗi băm, chỉ vậy thôi. Vòng xác thực chính của chúng gồm các phép toán đại số đơn giản (phép cộng và nhân modulo một số nguyên tố nhỏ) và xác thực việc mở đúng các mục được cam kết trước qua cây Merkle. OP_CAT duy nhất cho phép trong kịch bản Bitcoin tạo và mở các mục cây Merkle, vì thao tác cốt lõi cho phép tạo và xác minh cây Merkle là nối hai giá trị rồi băm chúng (OP_CAT cho phép nối). Mặc dù các opcode giao ước khác có thể mạnh hơn, OP_CAT là opcode duy nhất trong cuộc thảo luận hiện tại cho phép xác minh cây Merkle.
Tại sao chọn STARKs? Tóm lại, chúng cung cấp quy mô lớn nhất, được kiểm chứng thực chiến nhiều nhất, an toàn nhất, không cần thiết lập "chất thải độc hại" đáng tin cậy, không có các nguyên thủy mật mã kỳ lạ, thậm chí còn an toàn trước máy tính lượng tử. Bộ tạo-chứng minh STARK thế hệ mới Stwo sử dụng các con số nhỏ, phù hợp với ngăn xếp của Bitcoin, hiệu quả hơn.
Tại sao chọn Starknet? Starknet đã có một cộng đồng nhà phát triển sôi động trên Ethereum, cũng như một ngôn ngữ lập trình đặt toàn bộ sức mạnh mở rộng vào tay họ. Với bất kỳ nhà phát triển nào biết Rust, ngôn ngữ gốc (và mã nguồn mở) Cairo của Starknet sẽ trông rất quen thuộc. Cộng đồng Bitcoin ngày nay không có một ngôn ngữ cấp cao rõ ràng để xây dựng thế giới hoạt động trên chuỗi. Tôi hy vọng Cairo sẽ lấp đầy khoảng trống này, trở thành một trong những ngôn ngữ gốc của Bitcoin.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News














