Rust-based Layer 1 đấu trường EVM, Solana và SUI hội lưu, Polkadot bao giờ theo kịp?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Rust-based Layer 1 đấu trường EVM, Solana và SUI hội lưu, Polkadot bao giờ theo kịp?
Vậy Polkadot đã đi đâu rồi, có lẽ đã lạc trong ngôi nhà lớn rồi chăng.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Tả Gia
Sau khi hai nền tảng chính sử dụng ngôn ngữ Move là Aptos và Sui lần lượt ra đời, sự khan hiếm hệ sinh thái cùng với việc xây dựng cơ sở hạ tầng còn hoang vu khiến người ta khó hiểu trong thời gian dài: vì sao các chuỗi công cộng dòng Meta được "nuôi dưỡng bằng thìa vàng" lại rơi vào tình cảnh ngày nay, chỉ có thể duy trì lối sống xa xỉ bằng cách “bán token”.
Solend trên Solana thậm chí còn đột ngột “đặt chân đến” Sui – chuỗi công được biết đến với danh xưng “chuỗi chơi game” nhưng thực tế lại không có trò chơi nào. Lý do rất đơn giản, bởi họ vốn dĩ là một nhà, tất nhiên phải hỗ trợ lẫn nhau; rốt cuộc mối nguy hiểm thực sự không phải đến từ nhau mà là từ gã khổng lồ Ethereum.
Tiếng hú của SUI: Làm game không bằng làm DeFi
Chiến lược tấn công hiện tại của các Alt Layer 1 bất quy tắc là liên minh chống lại Ethereum, nhằm phản công lại hệ sinh thái Ethereum với hàng loạt chuỗi công EVM chồng chéo L1/L2/L3 như giường kê thêm giường. Họ hy vọng xây tường cao, tích trữ lương thực rộng rãi, tạo thành thế phòng thủ hình trống lăn đa chiều để bảo vệ ngôi vua của mình.
Lúc này, điểm phá cục chính là Solend trên Solana đã bất ngờ ra mắt sản phẩm cho vay Suilend trên Sui. Có hai điều gây thắc mắc: tại sao dự án trên Solana lại không chọn tương thích EVM mà lại đổ sang hệ sinh thái Sui (Move)? Thứ hai, liệu Sui có đang từ bỏ làm game để chuyển sang làm DeFi?
Để trả lời câu hỏi này, hãy xem qua hai tin tức sau:
-
Giá trị tài sản khóa trên Solana vượt mức 1,5 tỷ USD
-
Giá trị tài sản khóa trên SUI vượt mức 200 triệu USD
Mối quan hệ giữa các ngôn ngữ lập trình phổ biến trong blockchain
Nguồn ảnh: Chainlink Blog
Thêm vào đó, xin cung cấp thêm kiến thức: (nói một cách không hoàn toàn chính xác), Move chính là biến thể của Rust, đây là nhận định của Solana. Mối quan hệ thân thuộc giống như nước Tần và nước Triệu thời xưa, cả hai đều thuộc dòng họ Triệu, không có cách ly sinh sản, có thể thông hôn với nhau. Do đó:
-
Việc các nhà phát triển Rust trong hệ sinh thái Solana chuyển sang các chuỗi công Move như Sui sẽ tốn ít chi phí hơn nhiều so với việc chuyển sang EVM;
-
Các chuỗi công Move thực chất là mô hình toàn diện, đi theo con đường hiệu suất cao L1, trước đà tiến công của Solana, Sui cũng cần phải ra tay giúp đỡ;
-
Sui tiếp tục mở khóa token, vào ngày 31 tháng này sẽ có 4 triệu $SUI được mở khóa, tăng giá trước một chút ít nhất cũng giảm bớt tổn thất.
Đây đại khái là cục diện chiến lược tấn công hiện nay trong cuộc cạnh tranh giữa các chuỗi công (L2). Thực tế, Solana và các chuỗi khác về căn bản đều xuất thân từ cùng một gốc, các L1 hiệu suất cao đang hỗn chiến với L2 của Ethereum, tạm thời chưa đánh tới cửa nhà Ethereum.
Lấy danh nghĩa Move, hành động theo kiểu Rust
TechFlow hôm qua đã đăng bài viết, lưu ý rằng EVM song song sẽ trở thành xu hướng công nghệ chủ đạo vào năm tới, đồng thời dẫn chứng từ cựu đồng sáng lập Polygon để chứng minh. Tôi muốn chỉ ra rằng tính năng song song không phải khái niệm mới, lĩnh vực máy tính đã sử dụng lâu dài, đối với blockchain cũng không phải khái niệm mới, ít nhất Sui là nền tảng nổi bật với tính toán song song.
Hiểu đơn giản, song song giống như phân luồng khi kẹt xe, dù là mở rộng làn đường hay xây cầu cao tốc đều được. Trong công nghệ mới nhất, thay xe chạy xăng bằng xe điện thông minh, tối ưu hóa toàn diện kế hoạch lộ trình cũng là một hướng đi mới.
Chủ đề kỹ thuật chỉ bàn đến đây, chỉ cảm thán rằng: Sui chính là tính toán song song, đi trước một bước trở thành bậc tiên tri; đi trước ba bước thì vạn kiếp bất phục. Thực tế, dẫn đầu về công nghệ không bằng trực tiếp thổi giá.
Khi nghĩ đến Sui, tôi lại nhớ đến Starcoin – chuỗi công nội địa từng áp dụng cơ chế Move + PoW, đây là người tiên phong sớm nhất bên ngoài Meta (Facebook) phát triển chuỗi công bằng ngôn ngữ Move. Nhưng tiếc là đã không kịp bắt được làn sóng bùng nổ, giờ đây cũng đã trở thành nước mắt của thời đại. @jolestar từng là một thành viên của Starcoin, mong rằng người Trung Quốc sẽ có đóng góp mới trong lĩnh vực Move.
Thực tế, Move là biến thể của Rust. Hiện nay, Solana và Sui bắt đầu liên minh hệ sinh thái, nhưng Aptos, Polkadot và Cosmos vẫn chưa gia nhập mạnh mẽ. Nếu các chuỗi công này có thể liên minh ứng phó với hệ sinh thái EVM, thì không chỉ mở rộng không gian ứng dụng cho Solana mà còn bổ sung thêm các dự án chủ lưu cho những người đi sau, không cần phải chen chúc trên Ethereum.
Trong lĩnh vực Alt L1 ngày càng sôi động, người đầu tiên nổi bật là Polkadot - sát thủ thế hệ đầu của Ethereum, sau đó là Cosmos. Tuy nhiên, Polkadot bị kéo lùi bởi cơ chế đấu giá parachain kỳ lạ, còn Cosmos thì bị Luna-UST đưa lên mây rồi lại kéo xuống đất. Nhưng xét về mặt tiến hóa công nghệ, chúng đã hình thành mô hình phát triển Rust ban đầu, cho đến khi Solana ổn định vị trí.
Nhìn lại thời điểm ra đời rực rỡ của các chuỗi công dùng ngôn ngữ Move, đa số người không hiểu tại sao một ngôn ngữ lại có thể trở thành danh từ đại diện cho nhiều chuỗi công. Thực tế, Move bản thân nó là một từ khóa trong Rust. Nói Sam Blackshear – CTO của Sui phát minh ra ngôn ngữ Move không bằng nói ông ấy cải biên Rust.
Đáng chú ý, Huawei cũng là nhà tài trợ của Quỹ Rust. Những kiến thức thú vị này lập tức kết nối với nhau, cho thấy người Trung Quốc trong việc bố trí và khám phá lĩnh vực Rust thuộc kiểu "dậy sớm nhưng lại đến muộn".
Polkadot đã đi đâu mất rồi?
Liên minh lớn của ngôn ngữ Rust (Move) thực sự không thể thiếu Polkadot, nhưng trong làn sóng này, Polkadot lại thể hiện khá tệ. Có lẽ Gavin Wood giàu quá sớm nên đã đánh mất động lực kiên trì tiến lên.
Câu hỏi này có thể đổi thành: Vì sao chỉ có EVM tạo thành hệ sinh thái, còn hệ Rust thì không?
Trước đây, người ta thường tự vấn, cho rằng do vấn đề thể chế, ví dụ như Rust khó học, số lượng nhà phát triển ít, lượng người dùng và TVL không đủ, tỷ lệ giữ chân dự án và chuyển đổi người dùng thấp... vô số lý do.
Nhưng kể từ khi Solana trỗi dậy, mọi thứ đã hoàn toàn thay đổi.
Hóa ra là vì thiếu anh cả dẫn đầu. EVM có một lõi tuyệt đối và trụ cột vững chắc, sự xuất sắc và vượt trội của Ethereum đã tạo ra loại tiền tệ cứng thứ hai trong ngành là ETH, từ đó ổn định đội ngũ nhà phát triển trong hệ sinh thái EVM, trao cho họ sự kiên nhẫn vượt qua các chu kỳ. Sau vài lần chuyển đổi thị trường bò-gấu, các hệ sinh thái khác hoặc bị sáp nhập hoặc bị vượt mặt. Đây mới là bộ mặt thật của mọi chuyện. Muốn người khác nói bạn giỏi, trước tiên bản thân bạn phải thực sự giỏi.
Nhiều dự án trên Solana đều là bản địa, lấy DEX làm ví dụ, nếu bạn từng dùng Raydium, bạn chắc chắn sẽ bị trải nghiệm của nó cuốn hút: Một giao dịch 1000 U gần như hoàn tất ngay lập tức, phí giao dịch gần như bằng không. Trước sự rẻ và hiệu quả tuyệt đối này, mọi cáo buộc về "chuỗi trung tâm dữ liệu" đều tan biến. Dù gì thì cũng là PoS, vậy tại sao không chọn một chuỗi nhanh và rẻ hơn?
Vậy Polkadot đã đi đâu mất rồi? Có lẽ là lạc lối trong ngôi nhà lớn kia rồi chăng.
Kết luận
Dường như đang nói về Sui, thực chất là bày tỏ cơ hội trên nền tảng Rust. Chúng ta từng nắm bắt được cơ hội này, giống như thời điểm sơ khai của Ethereum, vốn và thợ đào đã giúp nó trưởng thành. Nhưng cuối cùng, phương Tây trỗi dậy, phương Đông suy yếu, chúng ta trở thành những công nhân thuần túy.
Hy vọng các nhà phát triển và nhà đầu tư có thể nắm bắt cơ hội này, Buidl nên tương lai!
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@zuoyeweb3
