Tổng quan toàn cảnh về đầu tư mạo hiểm tiền mã hóa năm 2024: Tài trợ cho các dự án cơ sở hạ tầng sôi động, huy động vốn của các quỹ ảm đạm
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Tổng quan toàn cảnh về đầu tư mạo hiểm tiền mã hóa năm 2024: Tài trợ cho các dự án cơ sở hạ tầng sôi động, huy động vốn của các quỹ ảm đạm
Các nhà đầu tư mạo hiểm đã rót 3,5 tỷ USD vào các công ty khởi nghiệp tập trung vào tiền mã hóa và blockchain trong quý IV năm 2024, tăng 46% so với quý trước. Tuy nhiên, số lượng giao dịch giảm 13% theo quý, xuống còn 416 giao dịch.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: insights4.vc
Biên dịch: Felix, PANews
Nhờ các mốc phát triển then chốt như ra mắt quỹ ETF Bitcoin giao ngay vào tháng 1/2024 và việc bầu chọn tổng thống Mỹ cùng quốc hội ủng hộ tiền mã hóa vào tháng 11, thị trường tiền mã hóa đã tăng trưởng đáng kể trong năm 2024. Giá trị vốn hóa của các loại tiền mã hóa thanh khoản đã tăng vọt thêm 1,6 nghìn tỷ USD (tăng 88% so với cùng kỳ), đạt mức 3,4 nghìn tỷ USD vào cuối năm. Trong đó, vốn hóa Bitcoin tăng gần 1 nghìn tỷ USD, đạt mức gần 2 nghìn tỷ USD vào cuối năm. Đà tăng của Bitcoin chiếm tới 62% tổng mức tăng của toàn thị trường, trong khi làn sóng memecoin và token AI cũng góp phần thúc đẩy đà tăng này, chi phối hoạt động trên chuỗi, đặc biệt là trên nền tảng Solana.
Mặc dù thị trường phục hồi, lĩnh vực đầu tư mạo hiểm trong không gian mã hóa vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Các xu hướng chính như Bitcoin, memecoin và token AI agent mang lại ít cơ hội đầu tư mạo hiểm do chủ yếu tận dụng cơ sở hạ tầng sẵn có trên chuỗi. Những lĩnh vực từng sôi động trước đây như DeFi, game, metaverse và NFT không thu hút được sự chú ý hay dòng vốn mới đáng kể nào. Do dự đoán chính quyền Mỹ mới sẽ thực hiện cải cách quy định, các doanh nghiệp cung cấp cơ sở hạ tầng đã tương đối trưởng thành đang phải đối mặt với cạnh tranh ngày càng gay gắt từ các trung gian tài chính truyền thống.
Các xu hướng mới nổi như stablecoin, tài sản được token hóa, tích hợp DeFi-TradFi và điểm giao thoa giữa mã hóa và AI cho thấy tiềm năng nhưng vẫn còn ở giai đoạn sơ khai. Đồng thời, áp lực kinh tế vĩ mô bao gồm lãi suất cao đã cản trở việc phân bổ vốn rủi ro cao, ảnh hưởng bất cân xứng đến ngành đầu tư mạo hiểm mã hóa. Sau vụ sụp đổ thị trường tiền mã hóa nổi bật năm 2022, các công ty VC đa lĩnh vực phần lớn thận trọng và né tránh thị trường mã hóa.
Theo dữ liệu từ Galaxy Research, các nhà đầu tư mạo hiểm đã rót 3,5 tỷ USD vào các startup chuyên về tiền mã hóa và blockchain trong quý IV/2024, tăng 46% theo quý. Tuy nhiên, số lượng giao dịch giảm 13% theo quý xuống còn 416 thương vụ.
Phân chia đầu tư mạo hiểm mã hóa theo năm (2016-2024)
Trong suốt năm 2024, tổng vốn đầu tư mạo hiểm vào các startup tiền mã hóa và blockchain đạt 11,5 tỷ USD với tổng cộng 2.153 giao dịch.
Theo Báo cáo Triển vọng Công nghệ Doanh nghiệp 2025 của PitchBook, nhà phân tích cấp cao Robert Le dự đoán đến năm 2025, mức đầu tư hàng năm vào thị trường mã hóa sẽ vượt quá 18 tỷ USD, trong đó nhiều quý sẽ vượt mức 5 tỷ USD. So với năm 2024, tỷ lệ này tăng mạnh, nhưng vẫn rõ ràng thấp hơn mức độ của các năm 2021 và 2022.
Sự ngày càng thể chế hóa của Bitcoin, sự trỗi dậy của stablecoin và những tiến triển tiềm năng về quy định liên quan đến tích hợp DeFi-TradFi là những lĩnh vực trọng tâm cho đổi mới trong tương lai. Những yếu tố này kết hợp với các xu hướng mới nổi có thể thúc đẩy sự phục hồi của hoạt động đầu tư mạo hiểm.
Vốn đầu tư và giá Bitcoin
Xét về lịch sử, tồn tại mối tương quan mạnh giữa giá Bitcoin và lượng vốn đầu tư vào các startup mã hóa. Tuy nhiên, kể từ tháng 1/2023, mối tương quan này đã suy yếu rõ rệt. Trong khi Bitcoin lập đỉnh cao nhất mọi thời đại thì hoạt động đầu tư mạo hiểm lại khó đuổi kịp đà tăng của Bitcoin.
Giải thích khả dĩ:
-
Giảm hứng thú phân bổ vốn: Các nhà đầu tư tổ chức có thể do dự do bất ổn quy định và biến động thị trường
-
Chuyển dịch câu chuyện thị trường: Hiện nay, câu chuyện thị trường thiên về Bitcoin, có thể làm lu mờ các cơ hội đầu tư mã hóa khác
-
Tình hình đầu tư mạo hiểm rộng hơn: Thị trường đầu tư mạo hiểm nói chung đang trải qua giai đoạn suy thoái, ảnh hưởng đến đầu tư vào mã hóa
Lĩnh vực cơ sở hạ tầng thống trị đầu tư mạo hiểm mã hóa
Tổng vốn huy động theo lĩnh vực năm 2024 (USD)
Theo dữ liệu từ The Block, trong năm 2024, cơ sở hạ tầng thống trị đầu tư mạo hiểm mã hóa, thu hút hơn 610 giao dịch với tổng số vốn 5,5 tỷ USD, tăng 57% so với năm trước. Trọng tâm đầu tư tập trung vào việc mở rộng mạng lưới blockchain thông qua các giải pháp L2 nhằm tăng tốc độ, giảm chi phí và nâng cao khả năng mở rộng. Các công nghệ mô-đun như khả năng sẵn có dữ liệu và bộ sắp xếp chung nhận được lượng vốn lớn, trong khi các giao thức staking lưu động và công cụ dành cho nhà phát triển vẫn là ưu tiên hàng đầu.
Các startup NFT và game huy động được 2,5 tỷ USD, cao hơn nhẹ so với mức 2,2 tỷ USD của năm 2023. Dù nguồn vốn ổn định, hoạt động thị trường NFT giảm do memecoin thu hút sự chú ý. Mặc dù số lượng giao dịch đã chín muồi kể từ đỉnh 936 giao dịch vào năm 2022, NFT và game vẫn là trọng tâm với hơn 610 giao dịch. Vốn huy động cho blockchain doanh nghiệp giảm mạnh, giảm 69% theo năm, từ 536 triệu USD năm 2023 xuống còn 164 triệu USD.
Web3 thể hiện sự kiên cường nhất định, huy động được 3,3 tỷ USD trong gần hai năm, gần bằng mức 3,4 tỷ USD của giai đoạn 2021-2022. Sự tăng trưởng được thúc đẩy bởi các xu hướng mới nổi như SocialFi, mã hóa-AI và DePIN. DePIN trở thành một lĩnh vực phát triển nhanh, thu hút hơn 260 giao dịch và gần 1 tỷ USD vốn đầu tư.
DeFi trải qua sự phục hồi mạnh mẽ trong năm 2024, với hơn 530 đợt tài trợ (tăng 85% so với năm 2023) so với 287 đợt năm 2023. Các trường hợp sử dụng DeFi dựa trên Bitcoin, bao gồm stablecoin, giao thức cho vay và giao thức perpetual, là động lực chính thúc đẩy sự tăng trưởng này.
Đầu tư vốn mạo hiểm mã hóa theo loại hình
Biểu đồ trên cho thấy, ngoại trừ các vòng chưa tiết lộ, ngành mã hóa vẫn tập trung rất cao vào giai đoạn gây quỹ sớm. Các giao dịch giai đoạn đầu thu hút phần lớn vốn đầu tư, chiếm 60%, trong khi các đợt gây quỹ hậu kỳ chiếm 40% tổng vốn, tăng đáng kể so với mức 15% trong quý III.
Những nhà đầu tư tích cực nhất
Năm 2024, Animoca Brands dẫn đầu hoạt động đầu tư mạo hiểm với hơn 100 khoản đầu tư; tiếp theo là OKX Ventures với hơn 80 khoản đầu tư; Cogigent Ventures, Binance Labs và Foresight Ventures lần lượt hoàn thành khoảng 60 khoản đầu tư; The Spartan Group, Big Brain Holdings và Robot Ventures hoàn thành hơn 50 khoản đầu tư; các bên tham gia chính như Polychain Capital và Amber Group duy trì hoạt động đầu tư trên 40 khoản.
Quỹ đầu tư mạo hiểm
Trong giới nhà đầu tư thiên thần, người tích cực nhất là Sandeep Nailwal (đồng sáng lập Polygon), tham gia hơn 40 khoản đầu tư; tiếp theo là Paul Taylor và DCF God, mỗi người tham gia trên 30 khoản; Anatoly Yakovenko (đồng sáng lập Solana); Santiago R. Santos và Balaji Srinivasan cũng là những người tham gia quan trọng, hoàn thành hơn 25 khoản đầu tư; Mert Mumtaz đứng sau một chút nhưng vẫn rất năng nổ.
Nhà đầu tư thiên thần
Gây quỹ đầu tư mạo hiểm mã hóa
Theo dữ liệu từ Tạp chí Đầu tư Mạo hiểm (Venture Capital Journal), năm 2024, mức gây quỹ của các quỹ đầu tư mạo hiểm giảm xuống mức thấp nhất trong sáu năm, với 865 quỹ huy động được tổng cộng 104,7 tỷ USD, giảm mạnh 18% so với mức 128 tỷ USD từ 1.029 quỹ trong năm 2023.
Do ảnh hưởng của kinh tế vĩ mô và biến động thị trường kéo dài từ 2022-2023, gây quỹ cho các quỹ đầu tư mạo hiểm mã hóa vẫn chịu áp lực. Các nhà phân bổ vốn đã giảm cam kết vào các quỹ đầu tư mạo hiểm mã hóa, phản ánh sự thay đổi so với tâm lý lạc quan vào đầu năm 2021 và 2022. Dù dự kiến lãi suất sẽ giảm trong năm 2024, nhưng đợt cắt giảm ý nghĩa chỉ diễn ra vào nửa cuối năm, và việc phân bổ vốn cho các quỹ đầu tư mạo hiểm tiếp tục giảm dần theo từng quý kể từ quý III/2023.
Tình hình gây quỹ đầu tư mạo hiểm mã hóa 2017-2024
Tình hình gây quỹ cho các quỹ đầu tư mạo hiểm mã hóa năm 2024 rõ ràng ảm đạm, với 79 quỹ mới huy động được 5,1 tỷ USD, mức thấp nhất theo năm kể từ 2020. Dù số lượng quỹ mới tăng nhẹ theo năm, sự giảm sút trong hứng thú của các nhà phân bổ vốn khiến quy mô quỹ bị thu hẹp đáng kể. Quy mô trung vị và trung bình của các quỹ năm 2024 đều giảm xuống mức thấp nhất kể từ 2017, làm nổi bật môi trường gây quỹ ngày càng khắc nghiệt.
Chuyển dịch sang các quỹ tầm trung
Xét về lịch sử, các quỹ nhỏ (dưới 100 triệu USD) luôn chiếm ưu thế trong gây quỹ đầu tư mạo hiểm mã hóa, phản ánh giai đoạn sơ khai của ngành. Tuy nhiên, kể từ năm 2018, xu hướng đã chuyển rõ rệt sang các quỹ tầm trung (100 triệu đến 500 triệu USD).
Dù các quỹ lớn (1 tỷ USD trở lên) đã tăng trưởng nhanh trong giai đoạn 2019-2022, nhưng không xuất hiện trong năm 2023 và 2024 do những thách thức sau:
-
Khó triển khai vốn: Số lượng startup cần lượng vốn lớn rất hạn chế
-
Rủi ro định giá: Các khoản đầu tư lớn đẩy giá định giá lên cao, làm tăng rủi ro
Dù vậy, các quỹ uy tín như Pantera Capital và Standard Crypto (500 triệu USD) vẫn hoạt động tích cực, mở rộng phạm vi sang các lĩnh vực ngoài mã hóa như AI. Đáng chú ý, Pantera Fund V – người kế nhiệm Pantera Blockchain Fund IV – sẽ gọi vốn lần đầu vào ngày 1/7/2025 với mục tiêu 1 tỷ USD.
Bảng dưới đây tóm tắt 10 quỹ huy động được hơn 100 triệu USD trong năm 2024. Quỹ đóng lớn nhất năm 2024 là Fund III do Paradigm quản lý.
Các quỹ đầu tư mạo hiểm mã hóa huy động hơn 100 triệu USD năm 2024
Các khoản đầu tư đáng chú ý năm 2024
10 dự án đầu tư mạo hiểm lớn nhất năm 2024
-
Monad: Blockchain L1 tương thích EVM, đạt thông lượng 10.000 giao dịch/giây với thời gian tạo khối 1 giây và tính kết thúc đơn slot. Kiến trúc thực thi giao dịch song song đảm bảo hiệu quả, khiến nó trở thành lựa chọn hàng đầu cho các nhà phát triển tìm kiếm tốc độ và khả năng mở rộng.
-
Farcaster: Mạng xã hội cho phép người dùng kiểm soát dữ liệu của mình. Thiết kế "phi tập trung đầy đủ" cho phép tương tác mà không cần phê duyệt toàn mạng, sử dụng đồ thị xã hội không lưu ký được bảo vệ bởi Ethereum. Ứng dụng flagship Warpcast nhấn mạnh tiềm năng tái định nghĩa mạng xã hội của nó.
-
Chứng minh thanh khoản (PoL) của Berachain liên kết an ninh mạng với việc cung cấp thanh khoản, cho phép các trình xác thực stake tài sản thanh khoản để tăng cường an ninh và nhận thưởng. Khả năng tương thích EVM đơn giản hóa việc triển khai ứng dụng DeFi, củng cố vai trò của Berachain trong hệ sinh thái DeFi.
-
Story Protocol: Thay đổi cách quản lý sở hữu trí tuệ thông qua đăng ký trên chuỗi, cấp phép tự động và thương mại hóa thông qua tài khoản gắn token hỗ trợ ERC-6551. Sử dụng Máy ảo Ethereum và Cosmos SDK, trao quyền kiểm soát cho người sáng tạo và thúc đẩy đổi mới.
-
0G Labs: Kết hợp khả năng mở rộng blockchain với quy trình điều khiển bởi AI, sở hữu lớp khả năng sẵn có dữ liệu mạnh mẽ và hệ điều hành AI phi tập trung (dAIOS). Với mức huy động 250 triệu USD, nó dẫn đầu kỷ lục gây quỹ dự án năm 2024, vượt cả Monad, củng cố vị thế dẫn đầu trong lĩnh vực AI-kết nối blockchain.
-
Polymarket: Một thị trường dự báo phi tập trung, thu hút sự chú ý lớn trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ 2024, thể hiện tiềm năng áp dụng nhanh Web3 dù các chỉ số theo dõi sau đó giảm.
Cơ sở hạ tầng blockchain
-
EigenLayer: Giới thiệu thị trường tái stake, tối đa hóa việc sử dụng tài sản stake trên Ethereum, nâng cao an ninh và thu nhập cho trình xác thực.
-
Babylon: Kết hợp bằng chứng công việc của Bitcoin với các blockchain bằng chứng cổ phần, cung cấp an ninh chống sửa đổi và khả năng tương tác liên chuỗi.
Dịch vụ blockchain
-
Sentient: Thực hiện các ứng dụng AI phi tập trung thông qua việc sử dụng mạng phân tán của blockchain cho tính toán AI quy mô lớn và riêng tư.
-
Zama: Thực hiện mã hóa đồng dạng để xử lý dữ liệu an toàn trên blockchain, đảm bảo quyền riêng tư mà không hy sinh chức năng.
Các xu hướng chính năm 2024 và những năm tiếp theo
Tích hợp AI, DeFi trên Bitcoin và blockchain chuyên dụng đang thống trị lĩnh vực blockchain. Các dự án như 0G Labs và Sentient dẫn đầu trong lĩnh vực AI, trong khi Babylon củng cố vai trò của Bitcoin trong DeFi. Trong tương lai gần, Monad, Berachain và Story Protocol dự kiến sẽ ra mắt mainnet.
Kết luận
Thị trường đầu tư mạo hiểm mã hóa năm 2024 thể hiện thái độ thận trọng nhưng lạc quan, với đặc điểm là sự phục hồi của hoạt động gây quỹ và sự gia tăng liên tục trong sự quan tâm của các tổ chức. Xu hướng chuyển dịch sang các quỹ tầm trung và sự thống trị tiếp tục của các quỹ mới cho thấy ngành đang trưởng thành, thích nghi với động lực thị trường thay đổi. Dù đầu tư mạo hiểm ngắn hạn suy giảm và chu kỳ gây quỹ kéo dài, sự tập trung liên tục vào đầu tư giai đoạn sớm cùng các xu hướng mới nổi như tích hợp AI làm nổi bật một hệ sinh thái linh hoạt, sẵn sàng cho tăng trưởng trong tương lai. Nhìn chung, ngành mã hóa thể hiện sức mạnh tiềm tàng, cho thấy một đà tăng mới có thể đang hình thành.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@insights4vc
