Từ việc CZ Triệu Trường Bằng bị tuyên án 4 tháng, bàn về khó khăn pháp lý của sàn giao dịch tiền mã hóa
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Từ việc CZ Triệu Trường Bằng bị tuyên án 4 tháng, bàn về khó khăn pháp lý của sàn giao dịch tiền mã hóa
Bốn tháng không dài, nhưng vẫn có tội.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Lưu Chính Yếu, luật sư cấp cao thuộc Văn phòng Luật sư ManQin Thượng Hải
Toà án liên bang Seattle, Hoa Kỳ đã tuyên án vào ngày 30 tháng 4 (giờ địa phương) đối với Changpeng Zhao (CZ), người sáng lập Binance. Khác với mức án 36 tháng tù mà Bộ Tư pháp Hoa Kỳ (Department of Justice, viết tắt là DOJ) yêu cầu, thẩm phán chủ tọa Richard A. Jones đã quyết định mức án chỉ4 tháng tù giam, với tội danh hành vi của CZ (hoặc Binance) vi phạm quy định chống rửa tiền theo Đạo luật Bí mật Ngân hàng của Hoa Kỳ.
Sau đó, CZ đăng tải trên mạng xã hội rằng ông sẽ chấp hành án phạt, sau đó sẽ tập trung vào lĩnh vực giáo dục. Đồng thời, ông nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tuân thủ pháp luật đối với các sàn giao dịch tiền mã hóa, và cho rằng sự giám sát chặt chẽ đối với Binance cũng như đảm bảo an toàn vốn cho người dùng trong quá trình bị Bộ Tư pháp Mỹ truy tố đóng vai trò then chốt giúp ông nhận mức án nhẹ. Cuối cùng, CZ tái khẳng định cam kết bảo vệ người dùng.
Câu nói cuối cùng “Protect users!” khiến người ta không khỏi liên tưởng đến vụ Sam Bankman-Fried (SBF), người sáng lập FTX, bị tuyên án nặng nề 25 năm tù vào ngày 28 tháng 3 năm nay vì hành vi lừa đảo và chiếm đoạt tiền của khách hàng, gây thiệt hại hơn 8 tỷ USD.
Xét theo hướng này thì hoàn cảnh của CZ dường như chưa đến mức quá tệ. Nhưng câu chuyện vẫn chưa kết thúc. Luật sư Lưu đã tổng hợp lại các yêu cầu pháp lý từ các cơ quan thực thi pháp luật khác nhau tại Mỹ đối với CZ hay Binance, điều này có thể giúp chúng ta hiểu rõ hơn về những khó khăn pháp lý mà các sàn giao dịch tiền mã hóa có thể phải đối mặt:
Một số người cảm thấy rằng trường hợp của CZ giống như bị "bẫy giết heo" (scam lừa tình để chiếm đoạt tài sản) từ phía Hoa Kỳ, thậm chí một vài bài viết còn thể hiện thái độ hả hê ngấm ngầm. Theo luật sư Lưu, những quan điểm này đều hơi hời hợt (dĩ nhiên, điều này không có nghĩa là quan điểm của tôi nhất định sâu sắc hơn). Vấn đề của Binance hay CZ về bản chất là phản ứng tự vệ của các tổ chức chính phủ tập trung trước sự ứng dụng công nghệ phi tập trung trong lĩnh vực tài chính, đặc biệt là tiền tệ.
Khi đối mặt với các chính phủ quyền lực và bảo thủ, các sàn giao dịch tiền mã hóa buộc phải khuất phục. Tuy nhiên, điều tréo ngoe nằm ở chỗ bản thân các sàn giao dịch tiền mã hóa lại là mô hình điển hình của tổ chức tập trung, mâu thuẫn trực tiếp với tinh thần phi tập trung ban đầu của tiền mã hóa. Dù hiện tại sự tồn tại của họ là hợp lý, ví dụ như tạo thuận lợi cực lớn cho giao dịch giữa người dùng, nhưng về bản chất họ khó thoát khỏi những hạn chế cố hữu của mô hình tập trung. CZ không phải lúc nào cũng trong sạch, Binance cũng không phải là "người hùng bảo vệ" cộng đồng mã hóa. Chỉ là CZ chưa từng chạm vào nhiều đường đỏ như SBF.
Xét từ góc độ cơ quan quản lý, dù là DOJ, SEC, CFTC của Mỹ, hay các nguyên tắc tài phán lãnh thổ, tài phán quốc tịch, tài phán bảo vệ và tài phán phổ quát trong luật hình sự Trung Quốc, nhà lập pháp và cơ quan thực thi pháp luật luôn có thể tìm được căn cứ để chứng minh tính hợp pháp cho hành động của mình. Nói cách khác, ít nhất trong mắt nhiều chính trị gia, chính trị là luật của luật, pháp luật chỉ là công cụ phục vụ chính trị (nhưng luật sư Lưu vẫn kiên định niềm tin vào pháp luật!)
Hoa Kỳ cáo buộc Binance vi phạm quy định chống rửa tiền theo Đạo luật Bí mật Ngân hàng, chẳng hạn như không báo cáo với cơ quan chức năng Mỹ gần 100.000 giao dịch mà Hamas, ISIS và tổ chức khủng bố Al-Qaeda sử dụng qua Binance; không ngăn cản giao dịch trị giá 890 triệu USD giữa người dùng Mỹ và người dùng Iran; ngoài ra, Binance còn thu phí khổng lồ từ hàng triệu giao dịch giữa các người dùng đến từ Cuba, Syria, Crimea, Donetsk và Lugansk thuộc Ukraine. (Trích từ bài “Xét xử Zhao Changpeng | Lăng kính”, tác giả Ôn Thế Quân)
Theo một số luật sư Mỹ, cách áp dụng Đạo luật Bí mật Ngân hàng trong vụ án CZ là khá hiếm gặp trong hệ thống tư pháp Mỹ. Do đó, không loại trừ khả năng vụ án CZ đã bị thao túng.
Tuy nhiên, như đã nêu trên, tác giả đưa ra giả thiết này không nhằm chỉ trích bất kỳ chính phủ cụ thể nào, bởi chúng ta không thể đảm bảo rằng CZ ở các quốc gia khác chắc chắn sẽ bị xử nhẹ hơn 4 tháng tù – thậm chí mức xử phạt còn có thể nặng hơn. Điều tác giả muốn nói là việc tất cả các chính phủ chấp nhận các sàn giao dịch tiền mã hóa và đằng sau đó là tiền mã hóa mang tính phi tập trung trong thời gian ngắn là điều rất khó xảy ra. Tuy vậy, một số người lại bày tỏ sự lạc quan — việc cường quốc tài chính hàng đầu thế giới là Mỹ dường như không ra tay tiêu diệt “bá chủ” thế giới tiền mã hóa, liệu điều này có nghĩa là khả năng tiền mã hóa được “thế giới chính thống” chấp nhận đang ngày càng tăng?
Nhưng đối với những người tin tưởng thực sự vào tinh thần phi tập trung, thì suy nghĩ của “thế giới chính thống” thì — Who cares?
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
