Xây dựng cầu nối zkBridge: B² Network triển khai ống dẫn hai chiều như thế nào bằng cơ chế thách thức BitVM?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Xây dựng cầu nối zkBridge: B² Network triển khai ống dẫn hai chiều như thế nào bằng cơ chế thách thức BitVM?
Thiết kế mô-đun hóa cùng cơ chế thách thức BitVM đặc thù mang lại cho B nhiều khả năng ứng dụng thực tiễn về mặt công nghệ.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Haotian
Khác với một số giải pháp liên chuỗi BTC dựa trên uy tín của các tổ chức lưu ký tập trung, BSquare được xây dựng chủ yếu dựa trên "Mô-đun B² Hub" và "Mô hình thách thức BitVM", dường như thiên về cách tiếp cận kỹ thuật (technical) hơn. Hiện tại, B² Buzz đã tích lũy hơn 600 triệu USD tài sản BTC. Vậy @BSquaredNetwork thực hiện cầu nối an toàn hai chiều từ BTC sang layer2 dựa trên zkBridge như thế nào? Phân tích dưới góc nhìn kỹ thuật:
Thông thường, để thực hiện chuyển tài sản an toàn giữa hai chuỗi, cách đơn giản nhất là thông qua tổ chức lưu ký tập trung làm trung gian và quản lý sổ sách. Nhưng nếu theo đuổi một phương án mang tính kỹ thuật cao, cần phải thiết kế đặc biệt dựa trên đặc điểm bản địa của từng chuỗi:
Cầu nối giữa các chuỗi đồng cấu
"Chuỗi đồng cấu" ám chỉ hai bên đều hỗ trợ hợp đồng thông minh, ví dụ như liên kết giữa B² và các chuỗi tương thích EVM. Hai chuỗi này có thể dựa trên tiêu chuẩn giao tiếp tương tác thống nhất, cho phép hợp đồng thông minh kiểm soát dòng chảy tài sản hai chiều. Có hai mô hình quản lý tài sản:
1) Quản lý thanh khoản bằng hợp đồng thông minh: Có thể xây dựng một nhóm thanh khoản minh bạch, công khai trên cả chuỗi A và chuỗi B, duy trì chế độ quản lý phản chiếu giống nhau (mirror). Giả sử người dùng nạp tài sản vào chuỗi A, tài sản sẽ bị khóa trong nhóm thanh khoản của chuỗi A, đồng thời nhóm thanh khoản trên chuỗi B lập tức phát hành tài sản thanh khoản phản chiếu cho người dùng. Tổng lượng tài sản trong hai nhóm luôn được giữ cân bằng. Một máy chủ tập trung sẽ theo dõi tình trạng ra vào tài sản trên cả hai chuỗi và thực hiện điều phối tài sản theo thời gian thực.
Giải pháp này yêu cầu cả hai chuỗi đều phải có nhóm thanh khoản liên chuỗi để đảm bảo dòng chảy tài sản bình thường. Nếu thanh khoản ở chuỗi A không đủ, người dùng trên chuỗi đó sẽ không thể thực hiện liên kết chéo. Nhược điểm là cần thiết kế cơ chế quản lý hiệu quả để ngăn chặn việc chi tiêu kép (double spend) và các cuộc tấn công độc hại.
Ví dụ, người dùng có tài sản trên cả chuỗi A và B, đồng thời gửi yêu cầu giao dịch trên cả hai chuỗi. Nếu hệ thống giám sát xảy ra lỗi, khiến trạng thái hai nhóm thanh khoản không đồng bộ, có khả năng cả hai giao dịch cùng diễn ra, dẫn đến người dùng chi tiêu thêm tài sản không thuộc về mình trong nhóm.
2) Quản lý trạng thái hợp đồng thông minh dựa trên công nghệ ZK: Triển khai hợp đồng thông minh riêng biệt trên chuỗi A và B, sau đó thiết lập một cây cầu liên chuỗi zkBridge để quản lý giao tiếp. Khi người dùng trên chuỗi A gửi giao dịch sang chuỗi B, hợp đồng thông minh trên chuỗi A sẽ đốt (burn) một lượng tài sản, tạo ra bằng chứng ZK Proof và truyền sang hợp đồng trên chuỗi B. Sau khi hợp đồng B xác minh thông tin chính xác, nó sẽ đúc mới (mint) một lượng tài sản tương ứng trên chuỗi B. Bằng cách sử dụng cơ chế tin cậy của công nghệ ZK trong môi trường liên chuỗi, tài sản có thể lưu thông an toàn giữa các chuỗi.
@PolyhedraZK, vừa gọi vốn thành công với định giá 1 tỷ USD, đang sử dụng giải pháp này. Dựa vào hợp đồng thông minh và công nghệ ZK, họ đã xây dựng giải pháp liên chuỗi phi tập trung với nhiều zkBridge độc lập. Tuy nhiên, giải pháp này chỉ áp dụng được giữa các chuỗi EVM đồng cấu. Với các chuỗi như BTC – không hỗ trợ hợp đồng thông minh – thì không thể triển khai hiệu quả.
Cầu nối giữa các chuỗi dị cấu (BTC và chuỗi tương thích EVM)
Các chuỗi dị cấu thường bao gồm BTC và các chuỗi tương thích EVM, hoặc giữa EVM và các chuỗi không phải EVM (như SUI, Aptos – các chuỗi hỗ trợ hợp đồng thông minh nhưng tiêu chuẩn và cấu trúc dữ liệu không thống nhất). Trong phạm vi bài viết này, chúng ta sẽ tập trung vào vấn đề BTC. Thách thức lớn nhất là làm sao áp dụng zkBridge vào cầu nối giữa BTC mainnet và các chuỗi khác. B² đang đối mặt trực tiếp với thách thức kỹ thuật này khi xử lý hai kênh liên kết hai chiều (inflow và outflow):
1) Khi tài sản di chuyển từ Bitcoin sang B2, B² sử dụng giải pháp cầu nối zkBridge do Ployhedra cung cấp. Cụ thể: B² công bố một địa chỉ ví đa chữ ký MPC+TSS đáng tin cậy để nhận BTC. Khi các nút zkOracle giám sát và ghi nhận việc nạp tài sản, chúng sẽ tạo ra bằng chứng ZK Proof về trạng thái nạp tiền – ví dụ như số tiền giao dịch, địa chỉ người nhận – và truyền bằng chứng này tới hợp đồng thông minh AA được triển khai trên B². Sau khi hợp đồng xác minh đúng thông tin ZK Proof, nó sẽ đúc và phát hành tài sản tương ứng về địa chỉ người dùng trên chuỗi B².
2) Khi rút tài sản từ B² về Bitcoin, B² hợp tác cùng Polyhedra để tùy chỉnh riêng một cầu nối liên chuỗi. Về cơ bản, khi người dùng khởi tạo yêu cầu rút tài sản trên B², hợp đồng sẽ đưa yêu cầu giao dịch này vào một Proposal trên B² Hub, chờ các Validator khác xác minh xem có nên phê duyệt hay không.
Như tôi đã phân tích trước đây, các Validator của B² Hub thực chất là những người quản lý đồng thuận của chuỗi lớp hai. Khi đa số bỏ phiếu Approve, đồng nghĩa với việc yêu cầu rút tài sản là hợp lệ. Kết quả biểu quyết sau đó được chuyển thành dạng ZK Proof và gửi tới địa chỉ đa ký MPC+TSS, từ đó địa chỉ này trực tiếp giải phóng tài sản cho người dùng.
Trường hợp người dùng đã gửi yêu cầu rút tiền nhưng lại bị Validator từ chối trái phép thì sao? Vì các nút trong B² Hub đều chịu sự ràng buộc bởi cơ chế thách thức BitVM, người dùng có thể khởi động thách thức lên B² Hub để chứng minh rằng yêu cầu rút tiền của mình là hợp lệ. Lúc này, các nút xác thực sẽ bị phạt do đưa ra quyết định sai. Điều gọi là "tùy chỉnh đặc biệt" thực chất là tích hợp thêm cơ chế thách thức BitVM đặc trưng của B² lên nền tảng zkBridge, nhằm đảm bảo an toàn trong xử lý trạng thái khi tài sản di chuyển đến nền tảng không hỗ trợ hợp đồng thông minh.
Tóm lại,
Rõ ràng, thiết kế mô-đun hóa kết hợp với cơ chế thách thức BitVM đặc thù đã mở ra nhiều khả năng triển khai thực tế cho B², đồng thời mang ý nghĩa tham khảo lớn đối với các nhà phát triển layer2 trên BTC trong tương lai khi xử lý các vấn đề liên quan đến chuyển tài sản liên chuỗi.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
Haotian | CryptoInsight
