SevenX Ventures: DePIN, hy vọng giả tạo hay bình minh thực sự?

2024.02.21

Chia sẻ đến

Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow

SevenX Ventures: DePIN, hy vọng giả tạo hay bình minh thực sự?

Bài viết này nhằm mục đích đưa ra một lời chỉ trích cân bằng về những khuyết điểm lịch sử của DePIN, đồng thời thảo luận các lĩnh vực như rào cản pháp lý, nhu cầu yếu kém, lỗi trong kinh tế học token và rủi ro rút thảm (carpet risk).

2024.02.21 - 08:17:29

DePIN

Chuyên sâu báo cáo Web3

Tác giả: @Rui, nhà đầu tư tại SevenX Ventures

Cùng với sự quan tâm ngày càng tăng đối với các ứng dụng thực tế và sự trỗi dậy của Solana, DePIN đã tái nổi bật mạnh mẽ vào năm 2024. Tuy nhiên, khái niệm DePIN không phải là mới. Theo tôi, bản chất của DePIN là một mô hình kinh tế token hóa biến người tham gia thành các bên liên quan, chứ không phải tạo ra năng suất mới.

Trong đợt bò trước đó, các dự án như Arweave, Filecoin, Helium đã nổi bật lên, trong khi nhiều dự án khác lại hoạt động kém, thậm chí sụp đổ về 0. Hiện nay, khi chúng ta đang tiến gần đến đỉnh điểm của chu kỳ thị trường tiếp theo, thử thách đặt ra là phân biệt giữa những xu hướng nhất thời và những đổi mới thực sự bền vững sẽ dẫn dắt chúng ta bước vào kỷ nguyên của các ứng dụng thực tế.

Bài viết này nhằm mục đích đưa ra một cái nhìn phê bình cân bằng về những điểm yếu lịch sử của DePIN, khám phá các lĩnh vực như rào cản pháp lý, nhu cầu thấp, thiết kế kinh tế token yếu kém và nguy cơ "rút thảm". Dù vậy, bài viết cũng làm nổi bật tiềm năng to lớn của lĩnh vực này, bao gồm việc vượt qua biên lợi nhuận, neo giá trị, động lực token và sự tham gia mạnh mẽ từ cộng đồng. Tôi sẽ cung cấp một khung đánh giá DePIN cùng các nghiên cứu điển hình chi tiết về các dự án DePIN. Hy vọng rằng bài viết này có thể trang bị cho độc giả những hiểu biết và công cụ để xây dựng, đánh giá và đầu tư vào cảnh quan DePIN.

Giới thiệu

Lĩnh vực blockchain trong nhiều năm qua luôn tập trung vào phát triển hạ tầng, nhấn mạnh các giải pháp mở rộng (Layer2, khả năng sẵn sàng dữ liệu), tăng cường riêng tư (zero-knowledge) và cải thiện trải nghiệm người dùng (trừu tượng tài khoản), nhằm chuẩn bị cho việc áp dụng đại trà. Hiện nay, nhu cầu về việc áp dụng quy mô lớn vào đời sống thực tế rõ ràng hơn bao giờ hết. Những nỗ lực như các sàn giao dịch tuân thủ pháp lý và ETF xâm nhập thị trường truyền thống đã đạt được tiến triển đáng kể, mở đường cho điều đó.

DePIN không phải là một lĩnh vực cụ thể; thuật ngữ này lần đầu tiên được Messari đặt ra, là viết tắt của "Decentralized Physical Infrastructure Networks" (Mạng Hạ tầng Vật lý Phi tập trung). Nó đại diện cho một mạng lưới phần cứng phi tập trung do cộng đồng điều hành, được thúc đẩy bởi token. Mục tiêu chính là thay thế các điều phối viên độc quyền bằng cách sử dụng token gốc để biến người tham gia thành các bên liên quan trong mạng. Kể từ đợt bò trước, đã có sự mở rộng đáng kể trong các lĩnh vực có giá trị cao như trí tuệ nhân tạo/máy học (AI/ML), 5G, WiFi, băng thông, phương tiện, năng lượng.

Vậy DePIN mang lại điều gì mới mẻ cho lĩnh vực này?

Tài sản: Loại hình, phân bố, phương pháp giao dịch

Nhìn lại các dự án tiền mã hóa thành công, thường thấy họ sở hữu tài sản với các thuộc tính phổ quát và không ngừng hoàn thiện chức năng cũng như trường hợp sử dụng của tài sản đó. Các dự án DePIN có thể tích hợp tài sản vật lý, chuyển đổi dịch vụ do phần cứng cung cấp hoặc dữ liệu thu thập được thành tài sản được mã hóa dưới dạng token. Việc mã hóa này thúc đẩy giao dịch và staking không cần sự cho phép, mở rộng cánh cửa cho nhiều hoạt động tài chính hơn.

Người tham gia: Vai trò, số lượng, mức độ gắn kết và mối quan hệ

DePIN tăng cường hệ sinh thái thông qua việc đa dạng hóa vai trò, tạo ra một mạng lưới gắn kết gồm các nhà sản xuất phần cứng, thợ đào (miner), ứng dụng mạng, người tiêu dùng, v.v. Việc giảm rào cản gia nhập và mở rộng phạm vi địa lý thu hút được nhiều người tham gia hơn. Quan trọng hơn, DePIN biến các bên thành các cổ đông thông qua tài sản mã hóa, thúc đẩy đóng góp lao động và tiêu dùng. Cách tiếp cận này đảm bảo sự tham gia liên tục, gia tăng mức độ gắn bó của hệ sinh thái và vượt xa mối quan hệ mua bán đơn giản, truyền thống. Bằng cách thúc đẩy sự liên kết phức tạp, DePIN làm tăng đáng kể độ bền vững và tính vững chắc của hệ sinh thái.

Bối cảnh: Giá trị tốt, tần suất và khả năng mở rộng

DePIN bắt nguồn từ các bối cảnh thực tế, đáp ứng nhu cầu hiện tại. Ngoài việc chú ý đến các nhà đầu tư tiền mã hóa, giá trị chung của mạng còn có thể được đo lường qua số lượng người mua, giá trị mỗi giao dịch và tần suất giao dịch. Nếu hai trong ba chỉ số này nổi bật, thì khả năng thành công là rất cao. Ví dụ, cơ sở người dùng 5G rất lớn, tại Mỹ có hơn 100 triệu người trả phí khoảng 80 đô la mỗi tháng. Mặc dù khối lượng giao dịch của từng công ty AI có thể nhỏ hơn so với người dùng 5G, nhưng tần suất và giá trị giao dịch cao do nhu cầu rộng rãi thúc đẩy lại cho thấy cơ hội to lớn.

Ngoài sự hào hứng ban đầu, vẫn còn một vài yếu tố then chốt cần lưu ý: ngay cả khi cung vượt cầu, việc đạt được sự phù hợp giữa sản phẩm và thị trường vẫn là yếu tố then chốt quyết định thành bại; việc triển khai thiết kế giao thức đảm bảo dung sai phân vùng và kháng kiểm duyệt là cần thiết để tránh các hình thức kiểm duyệt mới; hơn nữa, các động lực khuyến khích phải được xây dựng cẩn thận để tránh tình trạng lạm phát không thể duy trì. Chúng ta sẽ đi sâu hơn vào các khía cạnh này ở phần sau.

Người tham gia

Phần này phân tích vai trò và mục tiêu của năm nhóm bên liên quan chính: nhà sản xuất phần cứng, người vận hành (để dễ nhớ gọi là thợ đào), nhà cung cấp mạng, nhà điều hành và người dùng cuối.

Nhà sản xuất phần cứng: Thiết bị vật lý cung cấp dịch vụ hoặc thu thập dữ liệu

Sự phát triển của nhà sản xuất:

Việc chuyển đổi từ mô hình nhà sản xuất tập trung (có danh sách trắng) sang hệ thống mở (không cần cấp phép) là một quá trình tự nhiên. Ban đầu, việc phụ thuộc vào một thực thể duy nhất để sản xuất phần cứng đáng tin cậy là hợp lý. Tuy nhiên, để ngăn chặn nguy cơ một nhà cung cấp duy nhất trở thành độc quyền hoặc trở thành nút thắt cổ chai cho sự tăng trưởng của mạng, nên khuyến khích mở rộng hệ sinh thái cho nhiều nhà sản xuất phần cứng đủ điều kiện hơn. Cuối cùng, một thị trường mở có thể thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh, cung cấp sản phẩm tốt nhất với giá cả hợp lý cho các thợ đào (ví dụ như Helium HIP19).

Thợ đào: Thực thể vận hành phần cứng như một nút trong mạng

Yếu tố chi phí:

Thợ đào xem xét tổng chi phí, bao gồm phần cứng, chi phí khởi tạo, bảo trì và vận hành (nếu có). Chi phí về thời gian và sự tập trung liên quan đến việc tham gia mạng cũng rất quan trọng.

Hệ thống phần thưởng:

Ngoài niềm tin vào việc xây dựng mạng vật lý, thợ đào ưu tiên phần thưởng, thường tính toán thời gian hoàn vốn. Các phần thưởng tức thì trong phiên bản beta rất hấp dẫn, nhưng giao thức cần kiềm chế lạm phát điên cuồng, tích hợp thiết kế giảm phát mạnh mẽ và cơ chế staking để đảm bảo thu nhập dài hạn cho thợ đào. Nhiều dự án đã áp dụng mô hình Burn-Mint-Equilibrium (BME).

Trải nghiệm người dùng:

Quy trình nên đơn giản và rõ ràng, nhằm giảm thiểu rào cản tiếp cận, giúp mạng dễ mở rộng và tham gia.

Giao thức: Lõi điều phối của mạng

Cấu trúc giá cả:

Giá của các dịch vụ hàng hóa được cố định ở cấp độ giao thức, nhưng cần đưa ra quyết định thận trọng để đảm bảo tính bền vững. Ví dụ, io.net có mô hình định giá chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như giá của đối thủ web2, giờ cao điểm, hiệu suất phần cứng, băng thông mạng, lợi nhuận mã hóa, v.v.

Minh bạch quy tắc:

Các quy tắc như cơ chế phần thưởng ít nhất phải minh bạch và công khai. Sau đó, ngay cả khi thực hiện ngoài chuỗi, kết quả cũng phải có thể xác minh được, và cuối cùng toàn bộ quy trình nên được tự động hóa. Tự động hóa trên chuỗi dường như là tối ưu, vì nó đảm bảo công bằng, nhưng có thể hy sinh sự linh hoạt trong điều chỉnh.

Toàn vẹn dữ liệu và tính trung thực:

Xây dựng quy trình minh bạch và có thể xác minh để lấy dữ liệu từ phần cứng, tải lên cơ sở dữ liệu và phản ánh thành phần thưởng.

Biện pháp an ninh:

Dự đoán hành vi xấu và triển khai các biện pháp như kiểm tra hoạt động ngẫu nhiên và xác thực dữ liệu hiệu lực. KYC có thể được áp dụng, hệ thống uy tín có thể thưởng cho hành vi trung thực và trừng phạt hành vi gian dối.

Riêng tư và tuân thủ pháp lý:

Việc thu thập dữ liệu từ người tham gia có thể nâng cao độ vững chắc và hiệu quả của giao thức, nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro về quyền riêng tư. Dự án nên thu thập chỉ những dữ liệu cần thiết và cân nhắc triển khai chứng minh kiến thức không (ZKP).

Nhà điều hành: Thực thể đóng gói tài nguyên mạng thành dịch vụ

Đa dạng hóa thực thể điều hành:

Ban đầu, một nhà điều hành đơn lẻ có nền tảng từ mạng có thể thiết lập mô hình khởi động lạnh. Theo thời gian, cho phép thêm nhiều nhà điều hành tham gia có thể mở rộng phạm vi thị trường, tận dụng tối đa tài nguyên của thợ đào và thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh.

Mô hình doanh thu:

Ngoài chi phí mà nhà điều hành trả cho thợ đào thông qua mạng, họ thường tính phí cao hơn cho gói dịch vụ. Nhà điều hành có thể sử dụng lợi nhuận để tăng cường marketing, trợ giá cho người dùng, v.v.

Người mua: Người dùng mạng

Mục tiêu và nhu cầu:

Người dùng khác nhau có các mục tiêu khác nhau, ví dụ như tiết kiệm chi phí, tiết kiệm thời gian, an toàn, khả năng truy cập hoặc hiệu suất. Mạng nên đáp ứng hiệu quả các nhu cầu chính này.

Trải nghiệm người dùng:

Quy trình đăng ký và thanh toán liền mạch là cực kỳ quan trọng. Người dùng có cần hiểu về tiền mã hóa hay không tùy thuộc vào thiết kế dịch vụ, nhưng mục tiêu nên là đơn giản hóa giao dịch, tích hợp lựa chọn thanh toán pháp định với tiền mã hóa.

Bản đồ hệ sinh thái

Mạng DePIN

Các dự án DePIN rất đa dạng, nhưng để hiểu rõ hơn, chúng ta có thể phân loại chúng theo mục đích, loại hình và thị trường.

Mục đích

Tính toán:

Bao gồm việc xử lý và truyền thông tin bằng hệ thống tính toán. Ví dụ, Rollups giải quyết thách thức tính toán của blockchain, trong khi tài nguyên GPU và CPU phi tập trung đáp ứng nhu cầu tính toán ngoài chuỗi.

Lưu trữ:

Các dự án lưu trữ đảm bảo dữ liệu được giữ lại để truy xuất và sử dụng trong tương lai. Khái niệm rộng hơn này bao gồm các giải pháp lưu trữ file như Arweave và Filecoin, cũng như các cơ sở dữ liệu như KwilDB.

Mạng:

Các dự án mạng tạo điều kiện truy cập và truyền dữ liệu thực tế qua mạng, cho phép giao tiếp giữa các nút khác nhau và kết nối chúng với người dùng. Thông thường, các dự án sử dụng cảm biến IoT và mạng không dây để thu thập dữ liệu và cung cấp dịch vụ.

Loại hình

Mạng dịch vụ: Tài sản cốt lõi là dịch vụ

Mục tiêu chính của mạng dịch vụ là tận dụng hiệu quả tài nguyên chưa sử dụng hoặc sẵn có để cung cấp dịch vụ. Giao thức tập hợp nhu cầu người dùng, khớp với tài nguyên của thợ đào và phân bổ nhiệm vụ tương ứng. Ví dụ như io.net, kết nối tài nguyên GPU với các công ty AI; Helium, kết nối chủ sở hữu trạm phát nhỏ với người dùng 5G; Teleport , kết nối tài xế với hành khách.

Mạng dữ liệu: Tài sản cốt lõi là tập dữ liệu tổng hợp

Các mạng dữ liệu khuyến khích đóng góp dữ liệu để tích lũy tập dữ liệu lớn. Chúng chuẩn hóa định dạng dữ liệu, đảm bảo tính hiệu lực và chất lượng dữ liệu, có thể liên quan đến làm sạch dữ liệu và huấn luyện, trước khi đóng gói dữ liệu thành tập dữ liệu, API hoặc định dạng khác để sử dụng thương mại. Ví dụ, DIMO thu thập dữ liệu xe để rút ra thông tin hữu ích cho các công ty bảo hiểm hoặc xăng dầu; Hivemapper chụp hình ảnh đường phố để tạo bản đồ phục vụ giao hàng và các dự án thành phố thông minh.

Thị trường

Trí tuệ nhân tạo và máy học (AI/ML):

Quy mô thị trường máy học toàn cầu dự kiến sẽ tăng từ 26,03 tỷ USD năm 2023 lên 225,91 tỷ USD vào năm 2030. Cơ hội của AI/ML trong web3 nằm ở dữ liệu, tính toán và mô hình. Về dữ liệu, các dự án như Grass cho phép hàng loạt người dùng chia sẻ băng thông để các công ty AI thu thập dữ liệu quy mô lớn; về tính toán, các dự án như io.net tập hợp sức mạnh tính toán trung tâm dữ liệu với chi phí thấp hơn web2; về mô hình, các dự án như Bittensor có thể thực hiện việc tài sản hóa mô hình.

5G/Di động:

Quy mô thị trường 5G toàn cầu đạt 84,31 tỷ USD vào năm 2023. Chuyển đổi sang 5G đòi hỏi thêm nhiều mạng tế bào, trong khi các doanh nghiệp độc quyền web2 thu được biên lợi nhuận đáng kể. Các dự án DePIN 5G như Helium nhằm mục đích xây dựng mạng phi tập trung, tiết kiệm chi phí bằng cách tận dụng trạm phát nhỏ, dải tần miễn phí tại Mỹ và thẻ eSIM.

Ô tô:

Dự kiến thị trường ô tô sẽ tăng từ 145,24 tỷ USD vào năm 2023. Mạng xe DePIN thu thập dữ liệu thông qua phần cứng và phần mềm chuyên dụng, cung cấp thông tin quý giá cho bảo hiểm, bảo trì, xăng dầu và các lĩnh vực kinh doanh khác. Các dự án như DIMO sử dụng token để khuyến khích người lái chia sẻ dữ liệu.

Xe công nghệ (ride-hailing):

Quy mô thị trường dịch vụ xe công nghệ toàn cầu đạt 176,6 tỷ USD vào năm 2023. Dịch vụ xe công nghệ DePIN làm xáo trộn thị trường chia sẻ xe bằng cách sử dụng token để thúc đẩy tăng trưởng, cung cấp giá cả công bằng và phí giao dịch thấp hơn các trung gian web2. Các dự án nổi bật bao gồm Teleport và Drife.

Bản đồ: Năm 2022

Quy mô thị trường bản đồ kỹ thuật số toàn cầu dự kiến đạt 18,18 tỷ USD. Các dự án bản đồ DePIN cung cấp mô hình chia sẻ dữ liệu công bằng bằng cách thưởng token cho cộng đồng đóng góp, giải quyết vấn đề phân mảnh dữ liệu và phụ thuộc quá mức vào các công ty công nghệ lớn. Các ví dụ bao gồm Hivemapper, 2blox và Natix.

Blockchain và lớp trung gian (middleware)

Hiện tại, hầu hết các dự án DePIN chỉ có token trên chuỗi, phần lớn hoạt động diễn ra ngoài chuỗi. Kể từ tháng 4 năm 2023, Helium đã chuyển từ blockchain riêng sang Solana. Động lực cho sự chuyển đổi này là để giải quyết nhu cầu về chi phí bảo trì và khả năng mở rộng. Bản chất của các dự án DePIN, với các giao dịch nhỏ lẻ và thường xuyên cùng phần thưởng kịp thời, quyết định yêu cầu về tốc độ, hiệu quả chi phí và khả năng mở rộng của cơ sở hạ tầng blockchain.

Đối với blockchain phổ quát, hiệu suất, chi phí và hệ sinh thái là rất quan trọng:

Solana với vốn hóa DePIN khoảng 2,4 tỷ USD, đã trở thành lựa chọn phổ biến nhất cho các dự án hàng đầu như Helium, io.net, Teleport, Hivemappers, Render, Nosana, v.v. Solana rất phù hợp với nhu cầu của các dự án DePIN về giao dịch nhanh và rẻ nhờ cơ chế Proof of History (PoH) độc đáo giúp giảm tải tính toán, cùng với yêu cầu phần cứng cao nâng cao hiệu suất xử lý. Thứ hai, khả năng mở rộng là then chốt: ví dụ, Helium cần hàng triệu giao dịch mỗi tháng và đã đúc 900.000 NFT cho người đăng ký khi chuyển sang Solana. Solana cần duy trì hiệu suất mạnh mẽ trong giờ cao điểm và thực hiện đúc hàng loạt nhanh chóng với giá thấp. Các dự án có thể tương tác với các dự án khác trong hệ sinh thái Solana, và bản thân Solana cũng đang nâng cấp để phục vụ tốt hơn nhu cầu DePIN. Hỗ trợ mở rộng token mới đây cho SPL cho phép tùy chỉnh nâng cao như giao dịch ngưỡng, chế độ riêng tư và ủy quyền, mang lại sự linh hoạt lớn hơn cho các giao thức DePIN trong việc xây dựng thành phần trên chuỗi.

Mặt khác, các blockchain chuyên dụng cho DePIN đang nhận được sự chú ý. Những blockchain này giải quyết các vấn đề then chốt như độ tin cậy dữ liệu, quản lý danh tính và khả năng xác minh. Bằng cách cung cấp dữ liệu tự động hóa và có thể xác minh, các dự án DePIN có thể tiết kiệm công sức vận hành lặp lại, giảm thiểu rủi ro và tập trung tốt hơn vào phát triển mạng.

IoTeX, với tư cách là blockchain lớp 1, đã ra mắt giải pháp lớp 2 “W3bstream”, cho phép thu thập dữ liệu IoT an toàn, tận dụng lớp khả dụng dữ liệu linh hoạt và tập hợp lượng lớn dữ liệu ngoài chuỗi thành các bằng chứng kiến thức không (ZKP) có thể xác minh và kích hoạt giao dịch trên chuỗi.
Peaq là blockchain lớp 1 đa chuỗi dành cho DePIN. Với chi phí thấp và tốc độ giao dịch cao, nó còn cung cấp các chức năng DePIN mô-đun như ID máy đa chuỗi, thanh toán, truy cập máy theo vai trò, xác thực dữ liệu ba lớp, tác nhân AI, lưu trữ và lập chỉ mục dữ liệu. Peaq tích hợp với Wormhole để đạt tính thanh khoản và xây dựng mối quan hệ chặt chẽ với các đối tác liên quan như Bosch. Peakq sẽ ra mắt vào năm 2024.

Tại sao nó không hiệu quả?

Khó khăn pháp lý: Quản lý mạng trong lĩnh vực vật lý đòi hỏi tuân thủ vô số quy định, tính khả thi và chi phí khác nhau tùy thị trường. Ví dụ, các dự án xe công nghệ phải quản lý dữ liệu di chuyển, tuân thủ yêu cầu báo cáo quản trị địa phương và đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn cá nhân. Tương tự, các dự án 5G chịu sự ràng buộc bởi các quy định cấp phép phổ tần khác nhau ở từng quốc gia.

Thất bại do nhu cầu quy chuẩn LoRa của Helium:Sự tăng trưởng phía cung không đảm bảo việc áp dụng phía cầu.Các dự án DePIN sử dụng token để nhanh chóng khuyến khích thợ đào mở rộng mạng, chi phí nhập cuộc thường được tái đầu tư để nâng cao giá trị mạng. Tuy nhiên, dư thừa cung mà không có nhu cầu tương ứng có thể gây ra vấn đề. Để ngăn điều này xảy ra, việc đảm bảo sản phẩm của mỗi dự án thực sự phù hợp với thị trường là rất quan trọng. Hơn nữa, chiến lược marketing, bán hàng và phát triển kinh doanh hiệu quả là chìa khóa để cạnh tranh với các nhà cung cấp web2 lớn.

Người dùng dự án DePIN

Thất bại về kinh tế token:Các dự án DePIN thường có token riêng từ ngày đầu, và thiết kế cơ chế token là yếu tố then chốt quyết định thành công. Tuy nhiên, chuyên môn về kinh tế token này là thách thức với các dự án do các nhà sản xuất web2 khởi xướng, những người thường dựa vào tiền lệ để xây dựng chiến lược token. Đôi khi họ có xu hướng đưa ra các chương trình khuyến khích quy mô lớn để thu hút người tham gia, dẫn đến lạm phát không bền vững. Mô hình token Work (Stake for Access) thường được dùng cho các dịch vụ hàng hóa có phí dịch vụ cố định ở cấp giao thức. BME (Burn-Mint-Equilibrium) có thể áp dụng hệ thống hai token, kết hợp token có thể giao dịch, theo đuổi giá trị với token thanh toán neo theo tiền pháp định, cho phép định giá cố định bằng tiền pháp định cho dịch vụ.

Giá token của các dự án DePIN nổi bật trước đây

Xem xét hiệu suất:Tập trung hóa có ưu điểm là điều phối tập trung, quản lý thích nghi và hiệu suất cao. Mặc dù các dự án phi tập trung có thể thu hút sự chú ý nhờ phí thấp hơn, nhưng việc so sánh hiệu suất với dịch vụ tập trung vẫn còn rất nhiều bất định. Ví dụ, chia sẻ GPU: GPU phân tán ở nhiều vị trí khác nhau, khiến việc tích hợp chúng thành một cụm đơn lẻ trở nên phức tạp, dẫn đến độ trễ tiềm tàng cho các ứng dụng ML đòi hỏi nhiều tài nguyên. Nếu hệ thống phi tập trung không thể đạt hiệu suất tương đương dịch vụ tập trung, thì lợi thế về chi phí sẽ không đủ để trở thành giải pháp thay thế cạnh tranh.

Bảng điều khiển Akash

Khó xây dựng hào moat:Thách thức này đặc biệt nghiêm trọng trong các dịch vụ hàng hóa, nơi sản phẩm được chuẩn hóa và có thể thay thế khiến nhà cung cấp và khách hàng dễ dàng chuyển đổi mạng để theo đuổi thu nhập cao hơn hoặc phí thấp hơn. Ngay cả trong các doanh nghiệp web2, hiện tượng thiếu hào moat mạnh cũng rất rõ rệt. Tuy nhiên, một số yếu tố có thể tạo lợi thế cạnh tranh: đảm bảo vị trí đi đầu để xây dựng nhận diện thương hiệu, cung cấp trải nghiệm người dùng tốt nhất, và phát triển phần mềm hoặc phần cứng độc quyền, được bảo hộ bằng bằng sáng chế.

Helium 5G so với RedPocket 5G

RUG:Rút thảm dễ dàng sau khi bán câu chuyện:Khác với các lĩnh vực khác, người tham gia DePIN (thợ đào) thường phải đầu tư lớn vào phần cứng trước khi bắt đầu kiếm phần thưởng, mặc dù điều này có thể khác nhau tùy trường hợp sử dụng. Điều này tiềm ẩn rủi ro gian lận, khi ban điều hành có thể tung ra lộ trình đầy hứa hẹn, xây dựng câu chuyện, thuê người có ảnh hưởng quảng bá và bán phần cứng, rồi đột ngột rút tiền và biến mất.

Giá của các dự án rút thảm

Tại sao vẫn còn hy vọng

Lợi nhuận của bạn là cơ hội của tôi:

Web2 là FAT. Trong bối cảnh web2 hiện tại, các công ty lớn như Amazon và Microsoft hưởng lợi nhuận gộp rất cao. DePIN có thể phá vỡ điều này bằng cách cho phép cá nhân và thực thể nhỏ cạnh tranh với các ông lớn này. Bằng cách tận dụng khoảng lợi nhuận này, DePIN có thể cung cấp các giải pháp tiết kiệm chi phí hơn, làm suy yếu mô hình lợi nhuận cao của các doanh nghiệp lâu đời và chuyển phần tiết kiệm cho người dùng.

Neo giá trị tối thiểu hóa bong bóng:

DePIN cung cấp giá trị hữu hình thông qua thiết bị phần cứng, dịch vụ và dữ liệu. Tính hữu ích này đóng vai trò ổn định, neo vào mô hình kinh doanh và giảm thiểu rủi ro bong bóng đầu cơ. Bằng cách cung cấp ứng dụng và lợi ích thực tế, DePIN đảm bảo lộ trình tăng trưởng vững chắc và bền vững.

Token như chất xúc tác kinh doanh:

Vốn khởi nghiệp: DePIN có thể huy động số vốn lớn từ các nhà đầu tư mạo hiểm, bán phần cứng và phát hành token theo câu chuyện. Số vốn khởi nghiệp này khởi động doanh nghiệp.
Trợ cấp tăng trưởng: Sử dụng một phần vốn huy động để trợ cấp phí dịch vụ và thưởng cho người dùng, DePIN có thể nhanh chóng mở rộng mạng lưới, sở hữu nhiều nút và người dùng hơn, nuôi dưỡng một cộng đồng mạnh mẽ và rộng khắp.
Mở rộng bền vững: Mặc dù phạm vi phủ sóng phần cứng có giới hạn (ví dụ, cần một số lượng trạm phát nhất định để phủ sóng một khu vực), nhưng mạng lưới hoàn thiện có thể duy trì lâu dài. Khi vốn khởi nghiệp được tận dụng, mạng lưới trưởng thành nên tự duy trì nhờ động lực nội tại và cơ sở người dùng.

Phương pháp do cộng đồng dẫn dắt, từ dưới lên:

Bằng cách tận dụng mô hình do cộng đồng dẫn dắt, DePIN có thể đạt được sự phát triển hiệu quả về chi phí và linh hoạt hơn so với phương pháp truyền thống từ trên xuống. Chiến lược từ gốc này không chỉ giảm chi phí mà còn nâng cao mức độ tham gia và cam kết của người dùng với nền tảng, tạo ra một cộng đồng trung thành và năng động.

Tiêu chí đánh giá

Phân tích điển hình

Helium 5G

Tóm lại, Helium Mobile đang xâm nhập thị trường 5G rộng lớn tại Mỹ, hiện đã mở rộng sang Mexico, với tư cách là người đi đầu và một trong những thị trường lớn nhất trong lĩnh vực DePIN. Đây là một nỗ lực quan trọng trong Solana, DePIN và đổi mới 5G. Helium Mobile cung cấp gói 5G 20 đô la mỗi tháng, hiện đang phục vụ hơn 43.000 người dùng tại Mỹ. Phương pháp BME, mô hình token giảm phát và khái niệm token neo giá đã đặt tiền lệ cho nhiều dự án khác.

Bối cảnh:

Helium là tiên phong và một trong những mạng DePIN lớn nhất, lần đầu ra mắt vào năm 2019 nhằm giải quyết thách thức Internet vạn vật (IoT). Nhờ động lực token hiệu quả, trong vòng hai năm ngắn ngủi, nó đã trở thành mạng IoT lớn nhất toàn cầu với hơn 100.000 trạm phát tại 182 quốc gia. Trong đợt bò trước, vốn hóa FDV của nó đạt đỉnh 11,7 tỷ đô la, xứng đáng là một dự án xuất sắc. Mặc dù nhu cầu IoT bị hạn chế đã bị chỉ trích, Helium vẫn tiếp tục khám phá và phát triển. Năm 2022, nó tham gia vào lĩnh vực IoT và di động thông qua hai subDAO và bắt đầu tập trung vào thị trường trạm phát 5G. Hợp tác với T-Mobile đã tăng cường khả năng truy cập mạng và việc chuyển đổi sang Solana vào năm 2023 củng cố vị thế của nó như một dự án DePIN hàng đầu trên nền tảng này. Tính đến tháng 1 năm 2024, Helium đã triển khai 8.000 trạm phát 5G, có hơn 43.000 người dùng 5G mỗi tháng.

Mạng:

Dịch vụ 5G do cộng đồng điều hành hoạt động như thế nào?

Các nhà cung cấp 5G truyền thống như AT&T, Verizon và T-Mobile chiếm ưu thế tại thị trường không dây Mỹ, đã đầu tư rất lớn vào giấy phép phổ tần và hạ tầng. Tuy nhiên, DePIN 5G trở nên khả thi nhờ ba cơ hội then chốt: sự trỗi dậy của công nghệ eSIM, cho phép người dùng chuyển đổi liền mạch sang nhà cung cấp ảo; dải tần CBRS có thể sử dụng công cộng mà không cần giấy phép đắt đỏ; sự xuất hiện của các trạm phát nhỏ mà cá nhân có thể vận hành, cung cấp phạm vi phủ sóng đủ rộng khi triển khai dày đặc.

Mục tiêu của mạng Helium 5G là gì?

Xét đến phạm vi phủ sóng hạn chế của trạm phát nhỏ — chỉ khoảng 100 yard đến một dặm, việc thay thế hoàn toàn mạng 5G truyền thống là không khả thi. Thay vào đó, mạng 5G của Helium nhằm mục đích trở thành dịch vụ roaming bổ sung, đặc biệt ở các khu vực đông dân cư, để cung cấp kết nối tiết kiệm hơn.

Mạng Helium hoạt động như thế nào?

Mạng gồm năm vai trò: nhà cung cấp phần cứng, thợ đào, mạng, nhà điều hành và người dùng. Nhà cung cấp sản xuất và bán trạm phát 5G, thợ đào mua với giá từ 1.000 đến 2.598 đô la và vận hành, đóng góp vào phạm vi phủ sóng mạng. Thợ đào nhận phần thưởng vì cung cấp dịch vụ tích cực và hiệu quả. Mạng quản lý các nút này và duy trì giá dữ liệu ở mức 0,5 đô la/GB. Nhà điều hành Nova Labs đóng gói cơ sở hạ tầng này thành dịch vụ thân thiện người dùng, cung cấp gói 5G 20 đô la mỗi tháng cho người dùng.

Token:

Loại token:

Helium sử dụng $HNT để thực hiện chức năng, người dùng cần đốt $HNT để nhận tín dụng dữ liệu (DC), một token neo theo đô la dùng để sử dụng mạng, và các token $MOBILE, $IOT để thưởng cho người tham gia subDAO tương ứng.

$HNT và BME:

$HNT có giới hạn 223 triệu, giảm một nửa mỗi hai năm. Đến năm 2064, lượng phát hành cố định sẽ giảm xuống chỉ còn 1 HNT mỗi tháng. Để tránh cạn kiệt phần thưởng, Helium áp dụng phương pháp Đốt và鑄 (BME) mà không vượt quá giới hạn cung. Người dùng phải mua $HNT và đốt nó để nhận tín dụng dữ liệu (DC) khi sử dụng mạng. Số $HNT bị đốt sau đó được tái chế vào hồ phát hành ròng. Để tạo áp lực giảm phát, giới hạn này đảm bảo rằng bất kỳ lượng token bị đốt nào vượt quá lượng phát hành ròng (hiện tại là 1.644 mỗi ngày) 1% sẽ bị xóa vĩnh viễn.

$HNT và $MOBILE: