Nữ hoàng tiền mã hóa Katie Haun đã vượt qua thời điểm tăm tối nhất của tiền mã hóa như thế nào?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Nữ hoàng tiền mã hóa Katie Haun đã vượt qua thời điểm tăm tối nhất của tiền mã hóa như thế nào?
Thời kỳ suy thoái chu kỳ mới thực sự là giai đoạn xây dựng.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Fortune Magazine
Biên dịch: 0x26, BlockBeats
Vào một buổi sáng tháng Tư nắng đẹp, Katie Haun đang vượt qua con đường mòn uốn lượn quanh Stanford Dish trên ngọn đồi Palo Alto. Con đường dài gần ba dặm này là nơi yêu thích của người từng là công tố viên nay chuyển sang làm nhà đầu tư mạo hiểm (VC), nhưng Haun không đi bộ để thư giãn. Thay vào đó, cô và đội ngũ nhỏ gồm 11 người cần lấy lại tinh thần để thuyết phục các nhà đầu tư giàu có của công ty trị giá 1,5 tỷ USD rằng mọi việc vẫn đang diễn ra đúng kế hoạch, dù ngành tiền mã hóa đang tan vỡ.
Sau chuyến đi bộ, Haun, nhóm của cô và vài nhà đầu tư theo dõi (LP) trở về văn phòng của Haun Ventures tại Menlo Park, nơi cả nhóm ổn định chỗ ngồi giữa hơn 70 LP và các nhà sáng lập công ty mà Haun đã đầu tư. Wat – một trader kỳ cựu – trình bày biểu đồ Gartner Hype Cycle, công cụ đánh giá xu hướng công nghệ nổi tiếng lâu đời, nhằm trấn an những người tham dự. Thông điệp truyền tải là: đáy chu kỳ mới chính là thời điểm xây dựng thực sự diễn ra.
Tiền mã hóa có thể trải qua những biến động theo chu kỳ, nhưng lần suy thoái này dốc hơn nhiều so với kỳ vọng của các nhà đầu tư, và sự sụp đổ của nhiều dự án hàng đầu trong ngành càng làm trầm trọng thêm tình hình. Đối với Haun, từ vị trí thư ký Tòa án Tối cao, đến chức vụ then chốt tại Bộ Tư pháp, rồi lên đỉnh thế giới VC, thất bại của tiền mã hóa là cú tổn thương nghiêm trọng đầu tiên đối với sự nghiệp phát triển nhanh chóng và danh tiếng được chăm chút kỹ lưỡng của cô.
Thêu kim dẫn chỉ
Thời điểm thật tồi tệ. Việc ra mắt một quỹ tiền mã hóa mới vào mùa xuân năm 2022 chẳng khác nào mở một chuỗi rạp chiếu phim mới ngay trước khi đại dịch bùng phát. Trong vòng vài tháng ngắn ngủi, thị trường tăng nóng (bull market) dữ dội – khi Bitcoin từng đạt mức 69.000 USD – đã đảo chiều; những dự án nổi bật như Terra sụp đổ; ngành VC cũng bị ảnh hưởng bởi lãi suất tăng. Đến tháng 11, gã khổng lồ FTX – đầu tàu ngành – sụp đổ trong một vụ lừa đảo quy mô lớn, và các cơ quan quản lý Mỹ bắt đầu chiến dịch trừng phạt khắc nghiệt nhất trong lịch sử ngành.
Hậu quả là, dù Haun đã huy động được 1,5 tỷ USD – một con số đáng kể ngay cả với các công ty VC ở Thung lũng Silicon – thì nhiều cơ hội tốt nhất đã biến mất. Trong quá trình gây quỹ, theo một tài liệu gây quỹ, số vốn này được phân bổ vào hai quỹ, và Haun từng tuyên bố kế hoạch đầu tư khoảng hai năm. Nhưng giờ đây, khung thời gian đó đã không còn phù hợp.
Trong quý II năm 2023, nguồn vốn đầu tư mạo hiểm cho các dự án tiền mã hóa giảm xuống còn 2,3 tỷ USD, giảm hơn 70% so với cùng kỳ năm 2022, khi nhiều nhà đầu tư chuyển hướng sang lĩnh vực hấp dẫn hơn là trí tuệ nhân tạo (AI). Kịch bản đầu tư mạo hiểm vào tiền mã hóa đang được viết lại.
Dù vậy, một số VC tiền mã hóa vẫn đang tiêu xài khoản dự trữ của họ. Ví dụ, Polychain Capital đã giải ngân phần lớn quỹ thứ ba của mình, được huy động vào năm 2022 và 2023. Dù họ đã thành công khi huy động 200 triệu USD cho quỹ thứ tư, nhưng các VC tiền mã hóa khác thì không may mắn như vậy. Tính đến năm 2023, các VC tiền mã hóa chỉ huy động được khoảng 2 tỷ USD, trong khi con số này vào năm 2022 là hơn 22 tỷ USD.
Haun Ventures hành xử thận trọng hơn, hiện lên kế hoạch tiêu hết tiền mặt trong khoảng ba năm. Tính đến giữa tháng 6, công ty đã đầu tư khoảng 30% vốn vào khoảng hai chục dự án, bao gồm cả các đồng tiền mã hóa niêm yết công khai và thanh khoản cao. Những đồng này bao gồm các loại tiền mã hóa nổi bật như Bitcoin và Ethereum, cũng như các token vốn hóa nhỏ liên quan đến dự án, thường được cấp cùng với cổ phần truyền thống như một phần của đầu tư mạo hiểm. Haun Ventures từ chối tiết lộ tên các token mà họ nắm giữ.
Theo đối tác Rosenblum, trong giai đoạn này, khoản đầu tư của công ty gần như chia đều giữa token số và cổ phần truyền thống, mặc dù tính đến năm 2023, công ty đang nhấn mạnh vào đầu tư vào các startup.
Haun Ventures đã đầu tư vào các công ty như nền tảng sáng tạo NFT Zora và nền tảng hạ tầng Web3 thirdweb. Công ty cũng tham gia vòng gọi vốn Series B trị giá 32 triệu USD cho mạng blockchain tập trung vào quyền riêng tư Aleo, và hỗ trợ nền tảng phân tích dữ liệu mã hóa Artemis. Công ty dự kiến sẽ sớm công bố thêm các thương vụ.
Giống như các VC khác, Haun Ventures tận dụng ảnh hưởng của mình để hỗ trợ các startup trong danh mục đầu tư. Khi Aleo gần như mất toàn bộ dịch vụ ngân hàng sau sự sụp đổ của Silicon Valley Bank và First Republic Bank, Haun đóng vai trò trung gian, giới thiệu họ với các ngân hàng khác và cử nhân viên giúp trả lời các câu hỏi về chính sách.
Trong bối cảnh quản lý tại Mỹ khó khăn, Haun cũng đang tìm kiếm cơ hội ở nước ngoài. Cô vừa trở về từ chuyến đi Nhật Bản, nơi cô đã gặp một nghị sĩ đang thúc đẩy việc áp dụng Web3.
Hiện tại, đánh giá lợi nhuận của Haun Ventures vẫn còn quá sớm, vì như chính các LP của công ty thừa nhận, việc đánh giá hiệu suất các startup hiện tại vẫn chưa phù hợp. Quan trọng hơn, nhiều LP là những nhà đầu tư khổng lồ, bao gồm cả quỹ đầu tư chủ quyền của Ả Rập Xê Út, đều sẵn sàng chấp nhận rủi ro này. Một nhà đầu tư của Haun nói: "Nếu nó về bằng không, cũng sẽ không đè bẹp danh mục đầu tư của chúng tôi."
Mặc dù một số người có thể đánh giá cao sự thận trọng tương đối của công ty, nhưng do Haun Ventures cũng như các quỹ rủi ro khác đều thu phí quản lý, nên vẫn tồn tại áp lực phải sử dụng vốn để làm gì đó. Mức phí quản lý trung bình trong ngành vào khoảng 2%. Haun Ventures từ chối bình luận về mức phí quản lý của mình.
Rosenblum thừa nhận công ty đang "thêu kim dẫn chỉ" trong một thị trường luôn thay đổi: "Có hai cách có thể sai," ông nói với Fortune. "Một là đi quá nhanh. Cách kia là đi quá chậm."
Một VC đi khác biệt
Giống như các VC khác, Haun cũng đối mặt với thách thức rèn giũa chiến lược đầu tư giữa các sự kiện thiên nga đen. Nhưng với tư cách là phụ nữ trong một ngành do nam giới thống trị, cô còn phải chịu thêm – có thể là bất công – những chất vấn, bởi cô đã huy động được khoản vốn lớn nhất từ trước đến nay do một nữ nhà sáng lập duy nhất dẫn dắt.
Tại một bữa tiệc VC vào mùa xuân năm nay, người ta bàn tán về bối cảnh của Haun. Một thực khách cho rằng Haun có thể là chuyên gia về quản lý, nhưng lại thiếu nền tảng sâu sắc về công nghệ và giao dịch. Tuy nhiên, những người ủng hộ Haun cho rằng điều đó không quan trọng.
"Cô ấy không phải kỹ sư, không phải thợ sửa chữa hay thợ xây," Fred Wilson, đồng sáng lập Union Square Ventures, người từng đầu tư chung với Haun, nói với Fortune. Wilson nói rằng ngược lại, Haun mang đến kinh nghiệm làm việc phong phú trong chính phủ và mạng lưới quan hệ rộng lớn của cô.
"Cô ấy là một trong những người giỏi giao tiếp nhất mà tôi từng làm việc cùng," Wilson nói. "Cô ấy có thể gặp bất cứ ai."
Khả năng giao tiếp của Haun đã giúp cô leo lên đỉnh thế giới VC – và câu chuyện cô có thể kể về bản thân cũng góp phần. Dù hiện nay cô được biết đến như một trong những công tố viên liên bang đầu tiên xử lý các vụ án tiền mã hóa, nhưng cô không tham gia vào những vụ đầu tiên, bao gồm cả chiến dịch mang tính bước ngoặt phá hủy chợ đen "Silk Road". Thay vào đó, cô lãnh đạo một vụ án tiếp theo, triệt phá các cựu nhân viên thực thi pháp luật đã đánh cắp tiền mã hóa từ Silk Road, và sau đó tham gia điều tra các vụ tấn công lớn vào gã khổng lồ mã hóa Ripple và sàn giao dịch tiền mã hóa sơ khai Mt. Gox.
Từ những kinh nghiệm này, Haun giành được ghế tại hội đồng quản trị Coinbase, sau đó trở thành đối tác chung (GP) tại gã khổng lồ đầu tư mạo hiểm Andreessen Horowitz, nơi cô làm việc trong bốn năm và đầu tư vào các công ty hàng đầu như nền tảng NFT OpenSea.
"Nhiều nhà đầu tư có câu chuyện đều chuyển từ nền tảng pháp lý sang VC," phát ngôn viên Rachael Horwitz của Haun Ventures nói. "Chúng tôi cho rằng Katie (Haun) chắc chắn là một trong những nhà lãnh đạo và người làm giao dịch giàu kinh nghiệm nhất trong lĩnh vực tiền mã hóa."
Một số người trong ngành thực thi pháp luật không hài lòng khi thấy kinh nghiệm ngắn ngủi của Haun trong lĩnh vực luật tài sản kỹ thuật số lại giúp cô đạt được danh tiếng và sự giàu có, trong khi những người khác gắn bó lâu dài với lĩnh vực này lại không được hưởng lợi tương tự. Đặc biệt khiến một số người bực bội là một bài báo gọi Haun là "cảnh sát tiền mã hóa hàng đầu tại Washington D.C." – một chức danh mà cô chưa từng có và cũng chưa từng tự nhận.
"Cô ấy không làm việc chăm chỉ trong chính phủ suốt mười, hai mươi, ba mươi năm – cô ấy chỉ xử lý vài vụ án tiền mã hóa," một người trong cuộc nói. "Tôi thực sự phải khen cô ấy vì đã chơi thông minh hơn là chơi chăm chỉ hơn."
Một cựu nhân viên thực thi pháp luật nhớ lại một sự việc nhỏ: một cựu công tố viên Bộ Tư pháp đã công khai chỉ trích các phương tiện truyền thông trên LinkedIn vì cho rằng họ bóp méo vai trò của Haun trong chính phủ. Người thực thi pháp luật giấu tên này nói với Fortune rằng sau đó đã xảy ra một kịch tính, khi những người bạn của Haun rõ ràng đã vận động gỡ bỏ bài đăng. Không lâu sau, bài đăng biến mất.
Người cựu nhân viên thực thi pháp luật này nói rằng, bất kể báo chí có thổi phồng thành tích của Haun hay không, rõ ràng cô đã hưởng lợi rất nhiều từ danh tiếng ngày càng tăng của mình. Họ nói: "Xét về sự nghiệp trong chính phủ của cô ấy, cô ấy đã tự đặt mình vào vị trí tuyệt vời nhất, tốt nhất, và đó là điểm khởi đầu cho tất cả."
Lĩnh vực thực thi pháp luật là nơi đầy rẫy cái tôi và sự che đậy, khi các nhân viên chỉ có thể nói về các vụ án trong những trường hợp nhất định, vì vậy những tranh cãi nghề nghiệp cần được xem xét cẩn trọng. Những nhân viên thực thi pháp luật khác bảo vệ Haun, chỉ ra rằng cô chưa bao giờ thổi phồng hồ sơ của mình.
Grant Rabenn, cựu công tố viên Bộ Tư pháp và hiện là giám đốc tội phạm tài chính tại Coinbase, nói: "Chắc chắn có những người ghét cô ấy." Ông khẳng định rằng 99% những người chỉ trích "không có tầm nhìn xa như cô ấy, hoặc không đạt được thành công như cô ấy."
Mối quan hệ giữa giới VC và giới truyền thông vốn nổi tiếng căng thẳng. Dù nhiều người nổi bật cho rằng họ là những người tư duy độc lập, nhưng cũng có những người da mỏng, phản ứng gay gắt trước các bài viết tiêu cực.
Nhưng khác với đồng nghiệp cũ tại Andreessen Horowitz là Marc Andreessen – người thích tranh luận với các nhà báo trên mạng xã hội – và cộng sự trong quỹ mã hóa của cô là Chris Dixon – người thích ở phía sau hậu trường – thì Haun lại có xu hướng tham gia các sự kiện truyền thông chính thống. Cô tranh luận với Paul Krugman, ngồi cùng Ezra Klein, và xuất hiện trên trang bìa tạp chí Fortune để khẳng định rằng tiền mã hóa và tuân thủ pháp luật có thể song hành. Tháng 5 năm 2022, hai tháng sau khi quỹ của Haun ra mắt, cô xuất hiện trên sân khấu cùng Sam Bankman-Fried và Michael Lewis tại hội nghị ở Bahamas do FTX – nay đã danh tiếng xấu – tổ chức.
Tuy nhiên, sau khi FTX sụp đổ vào tháng 11, Haun phần lớn tránh mặt giới truyền thông mà cô từng theo đuổi – ngoại trừ một bài báo chuyên mục cô viết cho tờ Wall Street Journal vào tháng 3 năm 2023 và một cuộc phỏng vấn ngắn với Bloomberg vào tháng 12 – nhóm của cô cho biết quyết định này là để tập trung vào giao dịch và làm việc với các cơ quan quản lý. Mặc dù cô từng tham gia phỏng vấn trang bìa Fortune năm trước, Haun đã từ chối nhiều yêu cầu phỏng vấn cho bài viết này.
Horwitz nói với Fortune rằng cách sử dụng thời gian hiệu quả nhất của công ty là ưu tiên đầu tư vào các công ty.
Họ sẽ muốn một câu chuyện rất chặt chẽ
Khi các VC mời nhà đầu tư tham gia sự kiện "Ngày LP", thường đó là một buổi tiệc hoành tráng. Xét đến tâm lý ảm đạm của tiền mã hóa, buổi họp mặt của Haun Ventures vào tháng Tư toát lên vẻ tiết kiệm: máy nước uống lớn của Peet's Coffee và bữa trưa hộp dã ngoại từ La Fromagerie. Các LP, các nhà sáng lập và nhóm Haun trò chuyện thân mật trên sân hiên ngoài trời.
Brian Armstrong – đồng sáng lập Coinbase, người đã khởi đầu hành trình khởi nghiệp trong ngành tiền mã hóa của Haun khi cô gia nhập hội đồng quản trị Coinbase vào năm 2017 – cũng xuất hiện và phát biểu bài phát biểu quen thuộc, kể về mong muốn công ty của ông tiếp tục là một công ty Mỹ, bất chấp cuộc đấu tranh sinh tồn với các cơ quan quản lý Mỹ.
Bài phát biểu tại Ngày LP dường như tạm thời trấn an các nhà đầu tư, vì không ai phàn nàn công khai hay yêu cầu rút vốn. Một phần nguyên nhân có thể là vì Haun đã không chọn đầu tư vào FTX, sàn giao dịch tai tiếng do Sam Bankman-Fried điều hành – người mà cha mẹ từng dạy Haun tại Trường Luật Stanford. Trong khi các quỹ hàng đầu khác, bao gồm cả những nhân vật nổi tiếng và chuyên gia tiền mã hóa, lại chọn ủng hộ kẻ lừa đảo này, dẫn đến những khoản thua lỗ kinh hoàng: Sequoia mất 200 triệu USD vốn của nhà đầu tư, còn Paradigm được cho là đã ghi giảm khoản đầu tư 290 triệu USD vào FTX xuống còn bằng không.
Sau khi tránh xa giới truyền thông mà cô từng ủng hộ, hoạt động vận động cho tiền mã hóa của Haun giờ đây gần như hoàn toàn diễn ra kín đáo. Cô tiếp các nhà lập pháp, tổ chức các sự kiện gây quỹ và giáo dục cho các chính trị gia hàng đầu như thượng nghị sĩ Đảng Dân chủ bang New York Kirsten Gillibrand, và mời các nhà sáng lập như Furqan Rydhan của thirdweb đến ca ngợi lợi ích của blockchain.
Do các giao dịch cực kỳ ít ỏi (như một LP nói, Haun Ventures vẫn chưa "vào trận"), phần lớn nỗ lực của công ty dường như đang tập trung vào vận động chính sách. Chris Lehane, người từng lãnh đạo các cuộc chiến về chính sách của Airbnb và tham gia các hoạt động chính trị Dân chủ, nói rằng ông dành khoảng một phần ba thời gian cho các hoạt động vận động chính sách tiền mã hóa, bao gồm Ủy ban Cố vấn Toàn cầu mới thành lập của Coinbase, với nhiệm vụ mơ hồ là "tăng cường nỗ lực của chúng tôi với các bên liên quan" và "triển khai tiền mã hóa một cách có trách nhiệm".
Hành trình khởi nghiệp của Katie Haun vẫn còn ở giai đoạn đầu, và vòng đời quỹ đầu tiên của cô cũng còn rất ngắn. Dù vậy, khi tiền mã hóa đang chiến đấu để tồn tại, vị cựu công tố viên này đã chọn làm việc chủ yếu phía sau hậu trường, từ bỏ danh hiệu người ủng hộ công chúng. Và ngay cả khi công ty của cô vượt qua khủng hoảng, thì việc các nhà đầu tư có sẵn sàng tiếp tục đặt cược vào một ngành đầy biến động như vậy hay không vẫn còn là một ẩn số.
Wilson của USV nói với Fortune: "Khi họ đi gây quỹ lần thứ hai, họ sẽ cần kể một câu chuyện rất chặt chẽ về những gì họ đã làm và cách họ ứng phó với sự thay đổi của thị trường. Hy vọng rằng họ cũng sẽ đề cập đến một vài thành công."
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@FortuneMagazine
