Từ 700 nghìn đến 4 tỷ đô la: Làm thế nào quỹ VC tiền mã hóa hàng đầu Hàn Quốc được tạo nên?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Từ 700 nghìn đến 4 tỷ đô la: Làm thế nào quỹ VC tiền mã hóa hàng đầu Hàn Quốc được tạo nên?
Hashed: Tự lực cánh sinh, phát triển từ dưới lên, tăng trưởng mạnh mẽ.
Chuyên sâu báo cáo Web3Bạn có biết Hashed không?
Xét về ngành tiền mã hóa, danh tiếng của họ trong giới VC có lẽ không nổi bật bằng a16z hay Paradigm, nhưng xét về tốc độ tăng trưởng thì có thể ít đối thủ sánh kịp.
Hashed được thành lập năm 2017, bốn kỹ sư đến từ Hàn Quốc tự gây quỹ 700.000 USD để đầu tư vào lĩnh vực tiền mã hóa. Trải qua 5 năm và hơn 150 khoản đầu tư, quy mô tài sản quản lý của họ đã vượt quá 4 tỷ USD, mà hoàn toàn không có nhà đầu tư bên ngoài (LP).
So với các quỹ VC khởi đầu cao như a16z hay Paradigm, Hashed có thể xem là tự thân lập nghiệp, phát triển từ dưới lên, tăng trưởng mạnh mẽ theo cách "hoang dã".
Họ đạt được sự tăng trưởng nhanh chóng như thế nào? Từ 700.000 USD lên hơn 4 tỷ USD chỉ trong 5 năm, bí quyết thành công của Hashed là gì?
Bài viết này trích từ chương trình podcast The Block mang tên "The Scoop", nơi Baek Kim – đối tác của Hashed – cùng người dẫn chương trình Frank Chaparro chia sẻ về tầm nhìn định hình tương lai trò chơi tiền mã hóa, được dịch và biên tập bởi nhóm tình nguyện viên TechFlow.
TÓM TẮT NỘI DUNG
1. Trong thời gian gần đây, nhiều dòng vốn đang di chuyển xuyên biên giới để tìm kiếm môi trường tốt hơn. Hashed chọn đến những nơi thường xuất hiện các nhà sáng lập xuất sắc, ví dụ như Đông Nam Á và San Francisco, nơi họ nhận thấy sự phát triển mạnh mẽ từ dưới lên của nguồn nhân lực.
2. Hashed có hai định hướng đầu tư chính: một là stablecoin phi tập trung, hai là trò chơi và metaverse. Sau khi đầu tư vào Axie Infinity, họ bắt đầu tìm hiểu sâu hơn về việc công nghệ mã hóa có thể tái cấu trúc thị trường Đông Nam Á và các thị trường mới nổi ra sao, cũng như thay đổi cuộc sống con người như thế nào. Họ nhìn thấy viễn cảnh nội tại rằng metaverse và trò chơi có thể giải quyết các vấn đề xã hội.
3. Trò chơi đầu tiên do studio metaverse châu Á do Hashed mua lại phát triển là The League of Kingdoms, ra mắt trên nền tảng Terra và đã huy động vốn từ Sequoia Capital cùng nhiều tổ chức khác. Kim cho rằng yếu tố vui vẻ trong trò chơi cực kỳ quan trọng nhưng hiện chưa được thảo luận đủ. Chỉ khi thực sự vui, mới tạo nên vòng phản hồi tích cực bền vững.
4. Kim cho rằng hiện tại Hashed có thể là một phương hướng tiến hóa mới của VC — trở thành một DAO của chính mình. Việc vận hành vốn mà không cần LP là một dạng quản trị nhất định, đồng thời cũng là một chỉ số đại diện cho danh mục đầu tư, giúp họ tập trung vào những điều tốt nhất cho tăng trưởng dài hạn.
5. Về sự phát triển bền vững của trò chơi, Kim nhấn mạnh rằng điều này phụ thuộc vào nội dung trò chơi — cơ hội độc đáo để xây dựng IP gốc. Chúng ta có thể thấy ở Axie và các công ty khác: bắt đầu từ con số 0, không kênh phân phối, nhưng lại lớn mạnh từ cộng đồng.
6. Kim luôn suy nghĩ làm thế nào để tạo ra một mô hình kinh tế khuyến khích người dùng hoạt động qua các tài khoản hoặc danh tính nhất định. Những người xây dựng cần đủ quan tâm đến các danh tính này, đồng thời chú ý đến các cơ chế khuyến khích hoặc thiết kế các tính năng mới dựa trên hành vi người dùng. Giải quyết được vấn đề này cũng đồng nghĩa với việc giải quyết bài toán riêng tư danh tính.
7. Về cầu nối (bridge), Kim cho rằng chỉ khi mỗi "thành phố" (blockchain) trở nên hấp dẫn đủ, mới có thể thu hút các nhà xây dựng xây "đường cao tốc" kết nối chúng, vì lúc đó nhu cầu đi lại sẽ rất lớn. Hiện tại trải nghiệm dùng cầu nối còn rất hạn chế, chủ yếu nằm ở lớp xác thực tài sản chứ chưa phải trải nghiệm sử dụng thực tế.
8. Mô hình token và quản trị token cũng là điều Hashed đang suy ngẫm. Nhiều sản phẩm mới đang sao chép cùng một mô hình token. Kim hy vọng có thể đưa ra một mô hình dễ hiểu hơn, giúp người dùng tập trung vào niềm vui thực tế, từ đó đắm mình sâu hơn vào phần trải nghiệm trò chơi và metaverse.
9. Làm thế nào để đưa metaverse vào đời sống hàng ngày? Kim cho rằng điều này cần được thúc đẩy bởi các sự kiện, ví dụ như xem buổi hòa nhạc VR, tham quan phòng trưng bày,... Chuyển đổi liền mạch giữa các metaverse khác nhau và đời sống thực tế là điều Kim và đội ngũ quan tâm hơn cả. Việc sử dụng nền kinh tế này như một hình thức hoạt động kinh tế hoặc thu nhập xã hội khác, theo Kim, Web3 là công cụ nền tảng rất quan trọng.
10. Về lý do đầu tư vào trò chơi mã hóa, Kim cho biết nền kinh tế số lớn nhất rõ ràng là trò chơi và thể thao điện tử — lĩnh vực kinh tế lớn nhất và tăng trưởng nhanh nhất, cũng có thể là thị trường mã hóa có khả năng áp dụng quy mô lớn. Những đội như Axie và Sandbox tận tâm xây dựng trò chơi và IP, chứ không chỉ tập trung kiếm tiền từ đó, thật sự rất tuyệt vời.
11. Theo Kim, sai lầm lớn nhất của họ là quá thận trọng trong đầu tư vào Layer1. Hiện tại, Kim đang rót vốn và tham gia vào các hệ sinh thái Layer1 khác nhau để hỗ trợ các nhà sáng lập non trẻ xây dựng trên các nền tảng Layer1 mới này.
12. Kim và đội ngũ đang tích cực hợp tác với chính phủ Hàn Quốc và mong chờ các nhà lãnh đạo mới đưa ra ngày càng nhiều kế hoạch cụ thể. Kể từ năm 2018, Hàn Quốc từng có cơ hội trở thành trung tâm mã hóa tiếp theo, nhưng bị ảnh hưởng bởi thái độ sai lệch từ chính phủ. Kim luôn nỗ lực hiện thực hóa các ý tưởng vào ngành chính thống, bởi làn sóng mã hóa là điều không thể ngăn cản.
SAU ĐÂY LÀ TOÀN BỘ CUỘC TRÒ CHUYỆN:
Frank: Tôi là Frank, Giám đốc tin tức của The Block, cảm ơn bạn đã lắng nghe. Hôm nay, chúng tôi mời đến khách mời Kim, đối tác của The Hashed. Dù trước đó chúng tôi đã gặp nhau tại văn phòng New York, nhưng lần này tôi vẫn muốn mời anh ấy lên chương trình để tôi có cơ hội làm chủ nhân câu chuyện. Rất vui vì anh đến, tôi nghĩ các anh vừa giành được một giải thưởng đổi mới đặc biệt nào đó, vì tôi cho rằng các anh là một trong những công ty đầu tư mạo hiểm tốt nhất, thật khó tin các anh đã làm được điều đó như thế nào.
Kim: Cảm ơn Frank đã mời, có lẽ vì chúng tôi là một trong số ít các quỹ VC đầu tư sớm vào Web3.
Frank: Theo tôi biết, anh chủ yếu làm việc tại châu Á, trụ sở chính đặt tại California. Vậy đời sống làm việc hàng ngày của anh như thế nào? Có phải suốt ngày đi công tác không? Gần đây, trong chương trình của chúng tôi đã có nhiều quỹ VC tham gia, nhưng chủ đề nói chuyện thường không giống nhau. Có người nói về metaverse, người nói về NFT, người nói về các Layer1 khác nhau, có lẽ lần này chúng ta sẽ được khám phá phong cảnh phương Đông bí ẩn.
Kim: Đúng vậy, trong 5 năm qua chúng tôi liên tục đầu tư vào lĩnh vực này và thường xuyên đi công tác. Hiện tại chúng tôi đang hỗ trợ hơn 100 nhà sáng lập, khoảng 65% trong số họ ở châu Á, phần còn lại chủ yếu ở Mỹ. Chúng tôi cố gắng hòa nhập vào địa phương và đồng hành cùng các nhà sáng lập trải qua quá trình từ 0 đến 1, để thực sự hiểu được thị trường địa phương. Nhờ vậy, chúng tôi có thể giúp họ xác định đúng đối tượng mục tiêu và hiểu rõ mô hình kinh doanh Web3 nào thực sự hiệu quả ở khu vực đó.
Kim: Trong thời gian gần đây, nhiều dòng vốn đang di chuyển xuyên biên giới — có từ châu Á sang phương Tây, hoặc đến các khu vực pháp lý khác nhau như Puerto Rico. Nhưng giờ đây, chúng tôi đi ngược lại xu hướng đó: chúng tôi đến nơi các nhà sáng lập xuất hiện. Chúng tôi tin rằng họ sẽ xuất hiện ở Đông Nam Á và San Francisco. Chúng tôi đã mở rộng đội ngũ tại Bangalore, Ấn Độ, hiện có bốn người ở đó, ba người ở Singapore, phần lớn đội ngũ ở Hàn Quốc, và các thành viên khác ở Mỹ. Chúng tôi chứng kiến nhiều tài năng phát triển từ dưới lên, điều này khiến tôi rất hứng thú. Nhiều người trong số họ dù không có bằng cấp hay học vị từ các tổ chức nổi tiếng, cũng chưa từng được quỹ VC nào đầu tư, nhưng vẫn trở thành những nhà sáng lập mới — điều đó thật sự đầy sức sống.
Frank: Tôi không nghĩ việc dòng vốn đổ về Puerto Rico là sai, có khi đó cũng là bước đi tiếp theo của tôi nữa, haha. Tôi muốn tìm hiểu thêm về quy mô và phạm vi công ty. Anh vừa nói đã đầu tư vào hơn 100 dự án, vậy anh đầu tư như thế nào? Phạm vi của các dự án đó rộng đến đâu?
Kim: Về cấu trúc tổ chức, điều này thật sự rất thú vị. Năm năm trước, chúng tôi đã nghiên cứu kỹ vấn đề này. Thực ra, ban đầu chúng tôi không hiểu rõ tại sao phải làm VC hay làm sao để xây dựng danh mục đầu tư. Bốn đối tác sáng lập ban đầu của quỹ đều có nền tảng kỹ thuật phần mềm và khoa học máy tính. Chúng tôi đơn giản chỉ muốn giúp những nhà sáng lập mà chúng tôi chọn không bị lạc lối trong thế giới Web3.
Thẳng thắn mà nói, việc bắt đầu thử nghiệm công nghệ mã hóa vào năm 2016-2017 thật sự rất đáng sợ, vì bạn thậm chí không thể phân biệt ai là người hợp pháp, ai là kẻ lừa đảo. Vì vậy, việc hỗ trợ các nhà sáng lập khởi nghiệp là điều cực kỳ quan trọng. May mắn thay, chúng tôi quen biết hai nhà sáng lập Web2 mạnh mẽ.
Dự án đầu tiên chúng tôi đầu tư là Terra Money vào năm 2017. Chúng tôi hỗ trợ họ hoàn thiện thiết kế dự án và gọi vốn. Hiện tại, họ đã phát triển thành stablecoin phi tập trung lớn nhất.
Kim: Chúng tôi có hai định hướng đầu tư chính: một là stablecoin phi tập trung, hai là trò chơi và metaverse. Khoản đầu tư đầu tiên của chúng tôi trong lĩnh vực trò chơi là Axie Infinity vào năm 2018, khi đó chúng tôi là cố vấn đầu tiên của họ. Chúng tôi gặp họ tại TP. Hồ Chí Minh, Việt Nam, nơi chúng tôi cố gắng tìm hiểu sâu hơn về việc công nghệ mã hóa có thể trở nên dễ dàng hơn tại thị trường Đông Nam Á và các thị trường mới nổi ra sao, đồng thời thay đổi lối sống con người. Đây là thời điểm trước khi SLP và nền kinh tế Play-to-Earn xuất hiện, nhưng kể từ đó, chúng tôi thực sự nhìn thấy viễn cảnh nội tại rằng metaverse và trò chơi có thể giúp giải quyết các vấn đề.
Vì vậy, nhanh chóng như anh đã đề cập, chúng tôi đã đầu tư vào hơn 100 nhà sáng lập trên toàn cầu, với số vốn tăng trưởng vượt quá 4 tỷ USD tài sản mã hóa mà không cần LP, do đó chúng tôi vẫn giữ 100% quyền sở hữu quỹ.
Hiện tại, chúng tôi có thể hoàn toàn kiểm soát thanh khoản để hỗ trợ các nhà sáng lập, dù là vận hành quản trị hay mang lại trải nghiệm tốt nhất cho nhà đầu tư nhỏ lẻ. Chúng tôi đã mua lại một studio trò chơi châu Á từ các công ty đại chúng hàng đầu, đây là một studio metaverse, đồng thời cũng là công ty con của chúng tôi.
Đội ngũ của chúng tôi hiện đã phát triển lên khoảng 80 người, phần lớn là kỹ sư và nhà thiết kế, họ xây dựng trò chơi trên các chuỗi công khai hiện có như Terra, Solana, Polygon và ETH. Trò chơi đầu tiên họ ra mắt là The League of Kingdoms — một trong những trò chơi phát triển nhanh nhất. Họ vừa huy động vốn thành công từ a16z Crypto và Sequoia Capital. Đây là trò chơi đầu tiên ra mắt trên Terra và cũng là trò chơi đầu tiên gọi vốn từ các quỹ trò chơi hàng đầu của Mỹ. Chúng tôi đang nỗ lực xây dựng vòng phản hồi tích cực để trò chơi này trở thành trò chơi đầu tiên vừa mang lại niềm vui, vừa cung cấp quản trị thanh khoản và có thể vận hành bền vững. Tôi cho rằng niềm vui trong trò chơi là yếu tố cực kỳ quan trọng và thú vị, nhưng hiện chưa được bàn luận đủ. Chỉ khi thực sự vui, mới tạo nên vòng phản hồi tích cực lâu dài.
Frank: Hãy nhìn lại chặng đường: từ 700.000 USD lên 4 tỷ USD. Dù anh không phải quỹ duy nhất đạt mức tăng trưởng cao, nhưng tỷ lệ này vẫn rất ấn tượng, đặc biệt khi tôi nghĩ đến vài quỹ mà tôi biết vào năm 2016-2017, đến nay quy mô vẫn chỉ vài triệu USD, tôi càng cảm thấy kinh ngạc hơn trước sự tăng trưởng của anh. Tôi đồng ý với anh rằng vòng phản hồi tích cực là nền tảng cho thị trường. Hiện nay ai cũng lo ngại thị trường gấu, nhưng anh lại tái đầu tư số tiền kiếm được từ các quỹ lớn vào hệ sinh thái. Tôi cho rằng đây là cách làm rất dài hạn, góp phần ổn định thị trường lâu dài.
Kim: Anh nói đúng. Đôi khi, chúng tôi thậm chí cho rằng mình là một hướng tiến hóa của VC — ví dụ như trở thành DAO của chính mình. Bởi vì chúng tôi vận hành vốn mà không cần LP, đây là một dạng quản trị nhất định, cũng là chỉ số đại diện cho danh mục đầu tư. Việc sử dụng nó đi kèm trách nhiệm lớn, nên chúng tôi thực sự có thể tập trung vào điều gì tốt nhất cho tăng trưởng dài hạn. Niềm vui của chúng tôi là không bán hết toàn bộ Terra LUNA, ngay cả khi giá chạm mức vài xu trong thị trường gấu trước đó. Chúng tôi tin vào tầm nhìn cùng phát triển, tiếp tục vận hành Validator và xây dựng tương lai mã hóa trên nền tảng đó.
Frank: Hiện tại đội ngũ của anh đã có 80 người, gồm kỹ sư, có lẽ cả các nhà thiết kế chuyên môn và quản lý cộng đồng. Vậy anh đã bước chân vào lĩnh vực mã hóa như thế nào? Anh nói rằng ban đầu không có nền tảng khởi nghiệp, nhưng giờ lại đầu tư vào trò chơi. Làm thế nào anh xây dựng được thứ này đến mức thành công đến nỗi cả Sequoia và a16z phải tìm đến anh?
Kim: Tôi nghĩ chúng tôi rất may mắn. Tất cả chúng tôi đều là những người sáng lập và xây dựng, và đây cũng là lần đầu tiên chúng tôi đầu tư. Chúng tôi rất tự hào khi được làm việc cùng những nhà sáng lập đúng chỗ, đúng thời điểm.
Chúng tôi nhận ra ngành này còn quá nhiều khoảng trống, chúng tôi không muốn chỉ đóng vai trò đại sứ, ngồi chờ các nhà sáng lập đến giải quyết vấn đề. Chúng tôi muốn làm nhiều hơn, và hành động theo cách thực sự xây dựng sản phẩm. Bên trong quỹ của chúng tôi có các kỹ sư, phần lớn kỹ sư trong quỹ ban đầu xây dựng các hệ thống nội bộ, hệ thống giao dịch hoặc hệ thống đếm. Nhưng sau đó chúng tôi nghĩ, liệu có thể làm được nhiều hơn nếu có kỹ sư bên trong không? Rồi chúng tôi bắt đầu suy nghĩ làm thế nào để tạo cơ hội phát triển nghề nghiệp cho các kỹ sư này, vì họ gia nhập một quỹ. Vì bản thân tôi từng là kỹ sư, và nhiều người trong chúng tôi cũng vậy, khi những kỹ sư giỏi làm việc cùng nhau, thay vì đơn độc, họ sẽ phát triển mạnh mẽ và thực hiện được nhiều dự án đặc biệt khác nhau.
Kim: Tính bền vững là điều chúng tôi rất quan tâm trong lĩnh vực mã hóa, vì luôn có chu kỳ thị trường tăng-giảm. Vào thị trường gấu, nhiều hoạt động biến mất, rồi đến thị trường bò lại bùng nổ. Nhưng với tư cách vừa là quỹ vừa là studio, chúng tôi muốn tiếp tục xây dựng và tạo giá trị trong cả thị trường gấu.
Chúng tôi cho rằng một studio ngôi sao theo phong cách metaverse sẽ là cấu trúc tốt nhất, nơi chúng tôi có thể hoạch định tầm nhìn dài hạn độc lập với công cụ đầu tư của mình. Vì vậy, studio của chúng tôi có CEO riêng, bộ phận phát triển doanh nghiệp và cộng đồng riêng, cùng các kỹ sư và nhà thiết kế phát triển sản phẩm. Họ tuyển dụng một cách rất bài bản, con số này đã tăng lên 80 người và trở nên khá bền vững.
Frank: Chính xác hơn, khi nghĩ đến trò chơi mã hóa, chúng ta thường bàn về một điều: chu kỳ trò chơi. Bạn có động lực để thu hút người chơi, nhưng những động lực đó không phải lúc nào cũng bền vững, đúng không? Chúng ta đã thấy điều này ở Axie Infinity và nhiều trò chơi khác. Làm thế nào để tạo ra sức hút bền vững nhằm giữ chân người chơi lâu dài?
Kim: Tôi nghĩ điều này thực sự phụ thuộc vào nội dung trò chơi. Tôi cho rằng sự tăng trưởng hiện tại của mã hóa và Web3 là cơ hội rất độc đáo đối với thế hệ chúng tôi — cơ hội đặc biệt để xây dựng IP gốc thành công. Khi nhìn lại những câu chuyện thành công nhất trong lịch sử, chúng đều bắt nguồn từ nội dung và thông điệp gốc. Luôn có những sản phẩm kiểu Disney, nhưng họ chưa bao giờ dẫn đầu ở một hạng mục hoàn toàn mới — đây là tài sản trí tuệ mới. Tôi nghĩ đó là điều chúng tôi thấy ở Axie và các công ty khác: họ bắt đầu từ con số 0, không kênh phân phối, nhưng lớn mạnh từ cộng đồng. Đó chính là điều chúng tôi — với tư cách nhà đầu tư và người xây dựng — đang tìm kiếm.
Sau cơ hội này, chúng ta có thể thực sự tạo ra sự tăng trưởng cộng đồng bền vững, và suy nghĩ về việc cung cấp gì để duy trì sự tham gia của cộng đồng. Khi nguồn cung NFT dư thừa, thiếu tính tiện ích hoặc không có nội dung mới hỗ trợ, điều gì sẽ xảy ra với cộng đồng NFT? Đây là điều chúng tôi đang tìm kiếm, cũng là động lực thúc đẩy các nhà sáng lập của chúng tôi thực sự quan tâm đến việc xây dựng trò chơi hoặc cộng đồng NFT bền vững.
Frank: Anh dành bao nhiêu thời gian chơi The League of Kingdoms? Anh có chơi nhiều không?
Kim: Thực ra không nhiều. Điều này cũng rất thú vị. Tôi có thể lang thang trên kênh Discord và chơi game. Tôi nghĩ đây là điểm đặc biệt của trò chơi mã hóa. Ngay cả với Axie, với tư cách nhà đầu tư sớm, chúng tôi là một phần trong sự phát triển của trò chơi, nhưng thực tế tôi là một người yêu game cuồng nhiệt. Tôi thấy thú vị hơn khi nói chuyện về Axie của mình, nói về trò chơi trong cộng đồng, hơn là trực tiếp chơi game. Tôi nghĩ nội dung tiếp theo của cộng đồng là làm sao duy trì vị trí chúng ta đang có trong ngành.
Frank: Điều này quả thật rất thú vị. Rõ ràng, chúng ta đã nói đôi chút về trò chơi mà anh đang sản xuất trong studio này. Hiện tại, những xu hướng khác đang ảnh hưởng đến thị trường VC, như Web3 và metaverse, anh muốn đặt cược vào đâu?
Kim: Như anh nói, kế hoạch metaverse chiếm phần lớn, mặt khác là hạ tầng liên quan, chẳng hạn hạ tầng Web3, đặc biệt là hạ tầng liên quan đến quy mô riêng tư danh tính.
Lý do tôi quan tâm đến danh tính là khi tôi làm APM cho một dự án hoặc giao thức nào đó, địa chỉ IP của tôi có thể bị rò rỉ. Vấn đề không dừng lại ở đó. Đôi khi, một số người dùng thực tế sử dụng nhiều ví khác nhau để dùng cùng một giao thức hoặc chiến lược khác nhau, ví dụ như trên dYdX. Bạn có thể có các tài khoản khác nhau trong các ví khác nhau để chơi các dự án khác nhau. Trên dYdX, bạn có thể thực hiện các mô hình đòn bẩy hoặc rủi ro khác nhau. Vậy khi các tài khoản này rời đi, làm sao bạn biết họ thực sự rời bỏ hay chỉ chuyển sang ví khác? Hay họ chỉ đang tập trung chiến lược vào một ví? Đây là một câu hỏi thú vị.
Tôi nghĩ điều này cản trở các nhà xây dựng hiểu rõ khách hàng hơn. Một số phương pháp tôi đang suy nghĩ là làm thế nào để tạo ra một mô hình kinh tế, trong đó chúng ta khuyến khích mọi người hành động qua các tài khoản hoặc danh tính nhất định. Chúng ta cần đủ quan tâm đến các danh tính này. Với tư cách là nhà xây dựng, chúng ta cũng có thể chú ý đến các cơ chế khuyến khích hoặc thiết kế các tính năng mới xung quanh hành vi người dùng này. Tôi tin rằng khi vấn đề này được giải quyết, chúng ta mới thực sự hiểu được riêng tư có ý nghĩa gì với ngành mã hóa.
Trong 4-5 năm qua, ngành này đã có nhiều cuộc tranh luận lớn về riêng tư, nhưng không có gì thực sự hiệu quả. Tôi nghĩ lý do là vì nó hoặc hoàn toàn riêng tư, hoặc hoàn toàn không riêng tư. Nếu chúng ta giải quyết được điều này, nó thực sự sẽ giúp giải quyết các vấn đề trong trò chơi, phần nào mang lại trải nghiệm người dùng tốt hơn, từ đó tạo ra các trò chơi hấp dẫn hơn.
Frank: Điều thú vị anh nói ở đây là giả sử bạn có thực thể cốt lõi này, tức trò chơi thực tế ảo hoặc thực tế ảo, đúng không? Nó tạo ra tất cả các hiệu ứng lan tỏa kinh tế phía sau, vòng xoay tăng trưởng kinh tế đến từ thứ cốt lõi này. Vậy nếu bạn có một trò chơi metaverse tốt, nhưng để thành công, bạn cần công cụ riêng tư, cần thiết kế tốt hơn, cần công cụ xã hội tốt hơn, nó gần như tạo ra một nền kinh tế độc lập, đúng không? Nền kinh tế này sẽ song song với thế giới thực. Anh nhìn nhận sự phát triển của nền kinh tế này như thế nào?
Kim: Tôi nghĩ chúng tôi đang thấy những dấu hiệu ban đầu. Chúng tôi bắt đầu thấy những người có tài sản ròng trong không gian thực tế ảo nhiều hơn so với đời sống thực tế, hoặc không có ngân hàng thật sự hỗ trợ trong đời sống thực, nhưng lại có thông qua công cụ mã hóa. Trong quá trình chuyển đổi này, điều chúng tôi cố gắng quan sát là làm thế nào để đưa metaverse vào đời sống hàng ngày, bởi vì khi bạn nhìn vào thực tế ảo hoặc bất kỳ loại trải nghiệm ảo nào, nó được thúc đẩy bởi các sự kiện. Ý tôi là, mọi người đi xem buổi hòa nhạc VR, hoặc đến không gian thực tế ảo để xem phòng trưng bày cụ thể, hoặc tiếp tục gửi tiền để tham gia sáng kiến nào đó mà một dự án hay thương hiệu đang làm, hoặc đi xem Snoop Dogg. Tất cả đều tuyệt vời, chúng ta cũng làm như vậy trong đời sống, đúng không?
Bởi vì chúng ta đi đến các thành phố khác nhau để xem nội dung đặc biệt, nhưng khi bước vào metaverse, điều chúng tôi quan tâm hơn là làm sao để chuyển đổi liền mạch? Như anh đã đề cập, làm thế nào để sử dụng nền kinh tế này như một hình thức hoạt động kinh tế hoặc thu nhập xã hội khác. Tôi cho rằng Web3 thực sự là công cụ nền tảng lớn trong quá trình này.
Frank: Vậy anh thấy công ty nào đang vượt qua rào cản giữa các metaverse?
Kim: Hiện nay, chúng ta thấy rất ít dự án chuyên biệt về cầu nối (bridge). Nhưng tôi nghĩ lý do chính là để kết nối các "thành phố" khác nhau, trước tiên mỗi "thành phố" phải đủ hấp dẫn, như vậy mới thu hút các nhà xây dựng xây "đường cao tốc" kết nối chúng, bởi vì lúc đó nhu cầu đi lại sẽ rất lớn. Hiện tại, chúng ta mới đang ở giai đoạn bắt đầu xây dựng vấn đề của mình. Nếu nhìn vào SandBox, nó vẫn chủ yếu là đất trống với các hoạt động đầu cơ. Chúng ta chỉ thấy nó hợp tác phần nào với các thương hiệu và studio trò chơi, khi họ có được vị trí trên Sand để xây dựng trải nghiệm tương tác. Khi các hoạt động trên Sand ngày càng nhiều, cầu nối sẽ trở nên quan trọng hơn. Mỗi nhà xây dựng dự án thúc đẩy sẽ tìm ra cách giúp người dùng tham gia dễ dàng hơn, tôi tin rằng các hỗ trợ cụ thể cũng sẽ xuất hiện. Nhưng hiện tại trải nghiệm dùng cầu nối đã khá hạn chế, chủ yếu nằm ở lớp xác thực tài sản chứ chưa phải trải nghiệm sử dụng thực tế.
Frank: Hiện tại cầu nối quả thật còn rất cồng kềnh. Giống như internet đầu những năm 90, rất khó tiếp cận với người bình thường, trừ khi bạn che giấu đi sự phức tạp mã hóa của nó. Internet thông thường về nhiều mặt là tiền thân của thực tế ảo. Ngoài cầu nối, anh còn thấy yếu tố bất lợi nào khác đối với dự án Metaverse hoặc chính ý tưởng Metaverse?
Kim: Đúng vậy, một khía cạnh khác chúng tôi thực sự suy nghĩ là các mô hình token siêu hình học này. Ví dụ như suy nghĩ về việc Uniswap bắt đầu như thế nào. Trong quá trình đó, tôi nghĩ chúng tôi đã thấy cuộc đấu tranh về công lý, thấy được ý nghĩa thực sự của các token và token quản trị. Tôi nghĩ điều tương tự cũng đang xảy ra với trò chơi và vấn đề Web3. Ngày nay, tôi thấy rất nhiều sản phẩm mới đang sao chép cùng một mô hình token.
Rồi một vấn đề khác là làm thế nào để tạo ra một phương thức thanh toán hiệu quả? Từ ví dụ Axie, chúng tôi đã thấy một số khó khăn và hạn chế của mô hình này. Chúng tôi đang suy nghĩ làm thế nào để thực sự có một mô hình token đơn giản? Hoặc cấu trúc tốt hơn? Để người dùng dễ hiểu ý nghĩa mô hình, từ đó tập trung vào niềm vui thực tế, đắm mình sâu hơn vào trải nghiệm trò chơi và metaverse.
Frank: Từ rất lâu trước đây, anh đã dự đoán xu hướng này, sớm hơn hầu hết mọi người tôi biết. Tôi nhớ có báo chí đưa tin anh đặt cược vào Axie từ năm 2018. Lúc đó anh đã thấy điều gì mà người khác chưa thấy?
Kim: Tôi nghĩ chúng tôi rất may mắn khi trong giới quỹ mã hóa, chúng tôi là những người đầu tiên đưa ra lập luận về trò chơi, và chọn đầu tư tiền của chính mình vào các nhà sáng lập. Điều này không dễ dàng. Chúng tôi làm vậy để thực sự thúc đẩy việc áp dụng công nghệ mã hóa. Chúng tôi chọn trò chơi làm trụ cột thứ hai, sau stablecoin phi tập trung, là vì việc chuyển từ kỹ thuật số sang ngoại tuyến thực sự rất khó. Tại sao chúng ta không ở lại kỷ nguyên kỹ thuật số? Mà nền kinh tế kỹ thuật số lớn nhất rõ ràng là trò chơi và thể thao điện tử — nền kinh tế lớn nhất và tăng trưởng nhanh nhất, cũng rất hấp dẫn người tham gia. Vì vậy, chúng tôi cho rằng đây có thể là thị trường mã hóa có khả năng áp dụng quy mô lớn. Nhưng vào năm 2018-2019, tất cả các trò chơi trong ngành mà bạn thấy đều là các trò chơi cờ bạc đầu cơ kiểu Tron, Bat hay American Night, hoàn toàn không bền vững. Nếu nhìn lại những gì chúng tôi thực sự nhận được từ các quỹ khác, tôi nghĩ đó là rất nhiều câu hỏi, ví dụ như tại sao chúng tôi đầu tư vào trò chơi? Tại sao đầu tư vào Axie, Sandbox? Bởi vì các đội này đến từ đâu không ai biết, họ không ở khu vực trọng điểm quốc gia, trò chơi dường như chỉ là một phần nhỏ trong ngành mã hóa. Nhưng đội Axie và đội Sandbox là một trong số ít đội mà chúng tôi gặp, họ thực sự nghiêm túc xây dựng trò chơi và IP, chứ không quá quan tâm đến việc kiếm tiền từ trò chơi bằng mã hóa. Tôi thấy rất tuyệt khi theo dõi cách họ xây dựng cộng đồng trong những năm qua.
Frank: Trong những năm tới, có thể là 5 năm, tương lai sẽ như thế nào?
Kim: Khó nói lắm. Chúng tôi mới chỉ có 5 năm trong ngành mã hóa. Mỗi năm, thậm chí chưa đến một quý, đều xảy ra những sự kiện bất ngờ và theo phong cách khác nhau. Với tư cách là một quỹ, chúng tôi muốn giữ tính linh hoạt, thích nghi và khả năng học hỏi nhanh. Tầm nhìn chính của chúng tôi là xoay quanh việc nhiều tài sản chuyển dịch sang kỹ thuật số và hướng tới quá trình token hóa. Khi quy mô vốn và kinh tế quy mô ngày càng tăng trong không gian này, câu hỏi về cách chúng ta tương tác lại quay về vấn đề danh tính và riêng tư. Ngày nay, chúng ta nói có 7 tỷ người trên toàn cầu, nhưng trong không gian thực tế ảo, chúng ta có thể có dân số gấp 10 lần. Điều này lớn hơn nhiều so với lượng người dùng vật lý hiện tại. Đây là điều bạn cần tìm hiểu sâu. Thực tế, nền kinh tế sẽ trông như thế nào — lớn hơn, lưu động hơn, cần những dịch vụ nào cho nhiều người hơn, hay chúng ta có thể cung cấp trải nghiệm tương tác nào để phát triển bền vững? Đây là những tín hiệu nhẹ nhàng từ tương lai.
Frank: Chúng ta đã nói về một số thành công của anh, vậy anh nghĩ sai lầm lớn nhất của mình là gì?
Kim: Tôi nghĩ sai lầm lớn nhất của chúng tôi, xét về đầu tư, là chúng tôi quá bảo thủ trong đầu tư vào Layer1. Chúng tôi muốn trở thành quỹ tập trung vào nhà sáng lập, hỗ trợ từng nhà sáng lập trong danh mục này và nỗ lực hết mình. Chúng tôi không đầu tư vào nhiều Layer1 khác nhau. Khi thấy các nhà sáng lập mới đến gặp chúng tôi, trình bày về trò chơi hoặc ứng dụng họ đang phát triển, tôi mong họ nói thẳng nên chọn Layer1 nào, tôi muốn có câu trả lời rõ ràng. Nhưng như chúng ta thấy hiện nay, đa chuỗi (multi-chain) đang trở nên rõ ràng. Có nhiều Layer1 mới khác nhau đang mang lại giá trị bổ sung hữu hình cho hệ sinh thái — điều mà chúng tôi đã quá cẩn trọng và né tránh ở giai đoạn đầu. Hiện tại, chúng tôi đang rót vốn và tham gia vào các hệ sinh thái Layer1 khác nhau để hỗ trợ các nhà sáng lập non trẻ xây dựng trên các nền tảng Layer1 mới này.
Kim: Tôi luôn nói với bạn bè rằng, khi bạn cố gắng làm bất cứ điều gì trong mã hóa, bạn phải trở thành người dùng siêu cấp (super user). Khi trở thành người dùng siêu cấp, bạn sẽ bắt đầu thấy những khoảng cách khổng lồ trong ngành. Như anh đã đề cập, khoảng cách lớn nhất với tư cách người dùng siêu cấp là cầu nối (bridge), giống như trong một thành phố mọi thứ đều như đường một chiều, bạn phải tìm ra cách thực sự đến điểm đó, chứ không phải rẽ nhanh để đến đó. Chúng tôi luôn rất chú tâm đến điều này.
Frank: Hãy quay lại những gì đang diễn ra ở châu Á. Hàn Quốc vừa bầu chọn một tổng thống mới rất thân thiện với mã hóa, dù ông ấy cũng có phần bảo thủ hơn. Liệu một tổng thống thân mã hóa như vậy có tạo ra làn sóng trong thế giới mã hóa không?
Kim: Chúng tôi liên tục thiết kế và làm cố vấn làm việc chặt chẽ với chính phủ để hoạch định một số chiến lược mã hóa, đặc biệt trong lĩnh vực thuế và KYC. Hai năm trước, chúng tôi đạt được thắng lợi lớn khi đưa TRON vào luật tài chính Hàn Quốc — một tiến triển thực tế khá tốt. Nhưng điều thực sự thú vị là tất cả các ứng cử viên tranh cử tổng thống đều có thái độ tích cực với mã hóa, gần như coi đây là một đề xuất dân túy, bởi vì vào năm 2017-2018, Hàn Quốc là một trong những thị trường phần mềm mã hóa nhanh và lớn nhất, phần lớn người trưởng thành đều từng tiếp xúc với lĩnh vực mã hóa ở một thời điểm nào đó. Rất nhiều người đã kiếm tiền từ mã hóa, nhưng cũng có nhiều người thua lỗ. Mã hóa thực sự quan trọng đối với đời sống tài chính hay cá nhân của họ, điều này không thể bị các nhà lãnh đạo bỏ qua. Vì vậy, chúng tôi mong đợi các nhà lãnh đạo mới sẽ đưa ra ngày càng nhiều kế hoạch cụ thể.
Kể từ năm 2018, Hàn Quốc có thể đã là thị trường lớn nhất hoặc trung tâm tài chính mã hóa tiếp theo, nhưng chính phủ thực sự đã có thái độ sai lầm và chịu nhiều chỉ trích. Tôi nghĩ nhiều thống đốc đang cố gắng nhìn lại điều này, vì nhiều cơ hội kinh doanh là rủi ro lớn đối với công ty hoặc nhà đầu tư nhỏ lẻ. Chúng tôi luôn hợp tác với Terra, đặc biệt là một thành viên trong đội pháp lý và tài chính của chúng tôi đến từ Phủ Tổng thống, chúng tôi luôn nỗ lực thúc đẩy việc hiện thực hóa một số ý tưởng vào ngành chính thống.
Kim: Tôi cho rằng mã hóa là điều không thể ngăn cản. Tại Hàn Quốc, hiện tại trong các trò chơi mã hóa đang diễn ra, điều thú vị là tất cả các công ty phát hành trò chơi công cộng — công ty đại chúng — đều đang xây dựng blockchain riêng và phát triển trò chơi trên nền tảng đó. Họ đang dốc toàn bộ IP cốt lõi và nội dung để xây dựng Web3, do đó họ thực sự đang tái cấu trúc công ty mình để phù hợp với những gì đang diễn ra. Họ tin rằng đây là tương lai. Điều thú vị là khi chính phủ vẫn đang ở vùng xám với những vấn đề này, thì các công ty đại chúng đã làm được điều đó và thực sự phát hành token. Họ thấy được nhu cầu khổng lồ từ người tiêu dùng và cơ hội thị trường toàn cầu, họ chỉ đơn giản là tiến lên, tiếp tục đổi mới.
Frank: Vậy anh nghĩ ai sẽ thắng?
Kim: Không phải là lựa chọn phi A thì B, bởi vì chúng tôi là cố vấn chính thức, thông qua studio của mình đã thực hiện nhiều tư vấn, nên thực tế chúng tôi đang cùng xây dựng nhiều trò chơi như vậy. Chúng tôi đang giúp họ thiết kế nhiều thứ như vậy. Một điều tôi thực sự quan tâm là họ đừng làm hỏng điều này, vì tôi không muốn họ bỏ lỡ cơ hội của cả quốc gia hay ngành công nghiệp, giống như một công ty trò chơi lớn ra mắt theo cách sai lầm, họ sẽ dập tắt cơ hội của tất cả những người khác. Chúng tôi chỉ muốn đảm bảo họ tuân theo các quy tắc quản trị.
Frank: Cuối cùng, tôi giúp anh quảng cáo một chút, mời mọi người đến chơi The League of Kingdoms. Cảm ơn anh rất nhiều vì đã tham gia chương trình. Hẹn gặp lại lần sau.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
