V神 hồi tưởng lại 10 năm qua: POS, BCH, L2, những sai lầm trước đây và suy nghĩ về tương lai
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
V神 hồi tưởng lại 10 năm qua: POS, BCH, L2, những sai lầm trước đây và suy nghĩ về tương lai
"Chi phí cho mỗi giao dịch trên Internet tiền tệ không nên vượt quá 5 xu Mỹ." Đây từng là mục tiêu năm 2017, và hiện vẫn là mục tiêu, tôi vẫn kiên định 100% với quan điểm của mình, cũng chính là lý do chúng tôi dành nhiều thời gian nghiên cứu khả năng mở rộng.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Vitalik Buterin
Biên dịch: Chain Master
1. Năm 2013, tôi đã viết một bài về việc "Bitcoin thực sự giúp người Iran và người Argentina như thế nào". Quan điểm chính: Lợi ích lớn nhất của Bitcoin là tính toàn cầu và khả năng chống kiểm duyệt, chứ không phải "giới hạn 21 triệu". Tôi dự đoán rằng các loại tiền ổn định sẽ phát triển mạnh mẽ.
Tuần trước, tôi đến Argentina. Kết luận của tôi: Về cơ bản là đúng. Tỷ lệ áp dụng tiền mã hóa rất cao, nhưng tỷ lệ sử dụng stablecoin cũng rất cao; nhiều doanh nghiệp hiện đã hoạt động bằng USDT. Tất nhiên, nếu đồng đô la Mỹ bắt đầu gặp thêm vấn đề, tình hình này có thể thay đổi.
2. Năm 2013, tôi viết một bài về hệ quả khi các dịch vụ Bitcoin bị "quy định". Quan điểm chính: Khả năng chống kiểm duyệt của Bitcoin không đến từ việc nó thuộc một loại hình pháp lý mới, mà đến từ công nghệ.
Quan điểm của tôi hôm nay: Đúng là sự phi tập trung của Bitcoin có thể giúp nó "sống sót" trong một môi trường quy định cực kỳ thù địch, nhưng nó không thể "phát triển mạnh mẽ". Một chiến lược chống kiểm duyệt thành công cần kết hợp giữa độ vững chắc về công nghệ và tính hợp pháp công cộng.
3. Năm 2015, tôi đã dự đoán thời điểm PoS và phân mảnh (sharding) sẽ được thực hiện. Thành thật mà nói, những dự đoán đó sai hoàn toàn và đáng bị chế giễu; xin chia sẻ một ảnh chụp màn hình bài thuyết trình năm 2015 của tôi để mọi người dễ cười hơn:
Lỗi lầm cốt lõi ở đâu? Theo tôi, tôi đã đánh giá quá thấp độ phức tạp của việc phát triển phần mềm. Ngày nay, nhóm nghiên cứu Ethereum coi trọng sự đơn giản —— dù là thiết kế cuối cùng hay lộ trình thực hiện —— và thiên về những thỏa hiệp mang tính thực tế. Thiết kế sharding mới nhất của Dankrad rất phù hợp với tinh thần này.
4. "Chi phí cho mỗi giao dịch trên Internet tiền tệ không nên vượt quá 5 xu Mỹ." Đây từng là mục tiêu năm 2017, và vẫn là mục tiêu ngày nay, tôi vẫn kiên định 100% với quan điểm này, cũng chính vì vậy mà chúng tôi dành rất nhiều thời gian nghiên cứu về khả năng mở rộng.
5. Tôi cũng nên bổ sung rằng khái niệm cốt lõi của sharding vẫn được duy trì nguyên vẹn.
Blockchain 1.0: Mọi nút đều tải xuống tất cả mọi thứ, đạt được sự đồng thuận
BitTorrent: Mỗi nút chỉ tải vài thứ, nhưng không có sự đồng thuận
Lý tưởng: Hiệu quả như BitTorrent, nhưng có sự đồng thuận như blockchain
Các công nghệ hỗ trợ cốt lõi đến từ cộng đồng, ZK-SNARK và lấy mẫu khả dụng dữ liệu (data availability sampling).
6. Năm 2012, tôi từng ủng hộ POW. Nhưng may mắn thay, đến năm 2013, tôi bắt đầu hào hứng với POS. Đến năm 2014, tôi lại đổi ý.
Điều này phản ánh quá trình tiến hóa tư duy rộng hơn của tôi: Từ "X là điều tôi phải bảo vệ, vì vậy bất cứ điều gì có lợi cho X đều phải đúng" sang "Tôi thích X, nhưng X có nhược điểm và dường như Y khắc phục được chúng, giờ tôi ủng hộ X+Y".
Tư duy lính chiến → Tư duy thám tử.
7. Năm 2014, tôi từng viết bài về hợp đồng tự thực thi. Về cơ bản, bài viết cố gắng chứng minh rằng việc biến toàn xã hội thành một hệ thống chính thức là tốt, và chúng ta nên cảm thấy hào hứng.
Thông qua nghiên cứu toàn diện, tôi nhận ra giới hạn của cách tư duy này: Vấn đề khi đưa mọi thứ vào một hệ thống chính thức là gần như mọi hệ thống chính thức nào có hơn hai người tham gia đều có thể bị tấn công.
8. Tôi yêu thích altcoin ngay từ trước khi altcoin trở nên phổ biến. Xem bài viết tôi đăng tháng 9 năm 2013 (hai tháng trước khi Ethereum ra đời). Ba lập luận cốt lõi:
(i) Tối ưu hóa các chuỗi khác nhau cho các mục tiêu khác nhau
(ii) Chi phí sở hữu nhiều chuỗi là thấp
(iii) Cần lực lượng bên ngoài nếu đội ngũ phát triển cốt lõi mắc sai lầm
Tôi còn đồng ý với những điều trên không?
Các lập luận trên ngày nay ít quan trọng hơn, vì (i) các chuỗi trở nên tổng quát hơn, (ii) các ứng dụng phức tạp hơn nên việc nối cầu (bridging) nguy hiểm hơn, (iii) thử nghiệm có thể thực hiện được trên L2.
Dù vậy, tôi vẫn cho rằng có một số việc không thể làm được trên L2, và vẫn còn chỗ đứng cho các L1 khác nhau.
9. Tôi từng rất lạc quan về Bitcoin Cash, bởi trong cuộc chiến mở rộng quy mô, tôi đồng tình hơn với phe ủng hộ khối lớn so với phe ủng hộ khối nhỏ.
Hôm nay, tôi cho rằng BCH là kẻ thất bại. Quan điểm chính của tôi: Các cộng đồng hình thành quanh một cuộc nổi loạn, ngay cả khi họ có lý do tốt, thường cũng trải qua một thời kỳ khó khăn kéo dài, bởi họ coi trọng lòng can đảm hơn năng lực, đoàn kết quanh hành động phản kháng thay vì một con đường tiến lên thống nhất.
10. Các bài viết năm 2016-2017 chủ yếu cổ vũ việc xây dựng Uniswap.
"Hãy làm điều gì đó đơn giản và ngốc nghếch, ngay cả khi chưa tối ưu", mặc dù đây là tư tưởng hiện tại, nhưng tôi đã mất rất lâu mới tìm được cơ sở cho thiết kế POS và phân mảnh.
11. Các ứng dụng được hình dung trong whitepaper Ethereum:
* Token theo chuẩn ERC20
* Stablecoin thuật toán
* Hệ thống tên miền (ví dụ ENS)
* Lưu trữ và tính toán phi tập trung
* DAO
* Ví có giới hạn rút tiền
* Oracle
* Thị trường dự đoán
Mặc dù lưu trữ + tính toán có thưởng chưa đạt được, nhưng nhiều ứng dụng trên đây đã đúng (về cơ bản là DeFi như đã dự đoán). Tất nhiên, tôi hoàn toàn bỏ quên NFT.
Tôi muốn nói rằng vấn đề lớn nhất bị bỏ qua trong chi tiết là vấn đề cấu kết (gian lận nhóm) trong quản trị DAO.
12. Năm 2014, tôi viết bài về stablecoin, phần lớn lập luận của bài viết cố gắng sử dụng dữ liệu blockchain làm cơ sở tham chiếu giá, thay vì dùng oracle.
Bây giờ tôi bi quan hơn về điều này, đặc biệt vì chuyển đổi sang PoS, chúng ta cần oracle. Nếu muốn stablecoin có độ bền trước sự sụp đổ của đồng đô la Mỹ (nếu xảy ra, bằng cách chuyển sang CPI địa phương của riêng họ), chúng ta cần quản trị tích cực hơn.
Kết luận:
* Khi đó, suy nghĩ của tôi về chính trị và tổ chức quy mô lớn của con người khá non nớt, quá tập trung vào các mô hình chính thức đơn giản và hoàn chỉnh... Giờ tôi đã hiểu.
* Tôi thực sự có trực giác tốt từ sớm, tránh được phần điên rồ nhất trong tư duy "tối đa hóa Bitcoin". Có vài lỗi ban đầu, nhưng tôi sửa rất nhanh.
* Việc X sai không có nghĩa mọi cuộc phản kháng chống lại X sẽ diễn ra suôn sẻ. Nó sẽ đối mặt với những khó khăn tổ chức khác.
* Về mặt kỹ thuật, tôi chính xác hơn trong các ý tưởng trừu tượng so với phát triển phần mềm. Theo thời gian, phải học cách hiểu rõ hơn về phần sau.
* Giờ đây tôi nhận thức sâu sắc hơn rằng chúng ta cần thứ đơn giản hơn tôi từng nghĩ.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@VitalikButerin
