Giỏ hàng của “tỷ phú USDT” – đồng tiền ổn định, đã được nhét đầy một chiếc nệm
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Giỏ hàng của “tỷ phú USDT” – đồng tiền ổn định, đã được nhét đầy một chiếc nệm
Một tổ chức không cần minh bạch với bất kỳ ai — cách nó chi tiêu chính là sự thể hiện thế giới quan của nó.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: David, TechFlow
Vào ngày 4 tháng 3, Tether – “ông lớn” trong lĩnh vực stablecoin – đã công bố một khoản đầu tư.
Công ty được đầu tư là Eight Sleep, chuyên sản xuất nệm thông minh. Tether rót 50 triệu USD vào công ty này, định giá doanh nghiệp ở mức 1,5 tỷ USD.
Chiếc nệm của công ty có mức độ cao cấp rất cao, giá bán lẻ từ 2.000 đến 4.000 USD/cái, tích hợp hệ thống làm mát và sưởi bằng nước, có khả năng kiểm soát nhiệt độ chính xác, theo dõi dữ liệu giấc ngủ và tự động điều chỉnh...
Siêu sao NBA nổi tiếng LeBron James là một trong những người dùng công khai. Đối tượng khách hàng chủ yếu của công ty bao gồm các giám đốc điều hành tại Thung lũng Silicon, vận động viên chuyên nghiệp, cũng như một nhóm “sinh học hacker” (biohacker) đam mê biến bản thân thành “đối tượng thí nghiệm”.
Nhà phát hành USDT – stablecoin lớn nhất thế giới – ghi nhận lợi nhuận ròng trên 10 tỷ USD vào năm 2025, gần như hoàn toàn thiếu minh bạch về hoạt động nội bộ, không niêm yết trên thị trường chứng khoán và không cần giải trình với bất kỳ cổ đông nào về những gì mình đang làm.
Vậy mà công ty lại chi 50 triệu USD để đầu tư vào một công ty sản xuất nệm?
Tất nhiên, đây không phải là khoản tiền “kỳ lạ” đầu tiên. Khi xem lại hồ sơ đầu tư của Tether trong vài năm gần đây, có thể thấy việc đầu tư vào nệm thậm chí chưa chắc đã là điều gây bối rối nhất.
Mọi chuyện bắt nguồn từ CEO của công ty này.
Giỏ mua sắm của CEO chứa đầy “chủ quyền con người”
Paolo Ardoino, sinh năm 1984 tại Genoa, bắt đầu viết mã khi mới 8 tuổi.
Ông theo học ngành Khoa học Máy tính tại đại học, tốt nghiệp rồi ở lại trường làm nghiên cứu chuyên sâu về mật mã học – các dự án phục vụ cho quân đội. Năm 2012, ông đọc bản “Bản trắng Bitcoin”; năm 2014 gia nhập Bitfinex; năm 2017 trở thành CTO của Tether; và đến năm 2023 được bổ nhiệm làm CEO.
Một phóng viên tạp chí Fortune từng phỏng vấn ông tại văn phòng và để ý thấy bên cạnh bàn làm việc đặt một cặp tạ và túi tập luyện.
Người này mỗi ngày đều mang thiết bị tập luyện đi làm. Ông thuộc tuýp người quản lý cơ thể như một hệ thống: giấc ngủ, bài tập, chỉ số sinh trắc học – mọi yếu tố đều được theo dõi, tối ưu hóa và nắm giữ hoàn toàn trong tay mình.
Sau đó, ông mở rộng logic này ra toàn bộ mọi mặt: tiền tệ, truyền thông, dữ liệu, cơ thể – bởi ông tin rằng mỗi cá nhân phải có chủ quyền tuyệt đối đối với mọi thứ thuộc về mình.
Và ông còn tin rằng:
Chính phủ Hoa Kỳ sớm muộn cũng sẽ sụp đổ.
Đây không phải lời đùa. Paolo từng tuyên bố công khai rằng mục tiêu của mọi hành động ông thực hiện không phải vì lợi nhuận, mà nhằm chuẩn bị một “lối thoát” cho con người khi hệ thống hiện hành thất bại.
Câu nói nguyên văn của ông là:
“Tôi không cho rằng giải pháp tốt nhất là sửa chữa hệ thống chính trị của từng quốc gia. Giải pháp tốt nhất là trao cho con người khả năng tự do xây dựng cộng đồng thông qua công nghệ, nơi cảm giác thuộc về xuất phát từ các giá trị chung chứ không phải từ vị trí địa lý.”
Lời này nghe như thoại trong tiểu thuyết khoa học viễn tưởng. Nhưng Paolo hoàn toàn nghiêm túc. Chủ đề bài phát biểu chính của ông tại hội nghị BTC Prague 2024 mang tên:
“Xây dựng cho Ngày Tận Thế”.
Khi hiểu được điều này, việc Tether đầu tư vào công ty sản xuất nệm mới thật sự dễ hiểu. Bởi mỗi món hàng trong “giỏ mua sắm” của công ty đều là sự mở rộng trực tiếp của thế giới quan do CEO đề xướng – cụ thể là “chủ quyền dữ liệu cơ thể”.
Năm 2022, ông tham gia sáng lập nền tảng Holepunch. Dự án này làm một việc đơn giản: cho phép người dùng gọi điện, nhắn tin, gửi tập tin – nhưng toàn bộ quá trình không đi qua bất kỳ máy chủ nào. Kết nối ngang hàng (P2P) trực tiếp từ thiết bị của bạn tới thiết bị người kia.
Bạn có thể hiểu đây là “chủ quyền truyền thông”.
Sau đó là QVAC – nền tảng sức khỏe do Tether ra mắt vào cuối năm 2025, lưu trữ toàn bộ dữ liệu sinh trắc học của bạn – nhịp tim, giấc ngủ, hoạt động thể chất… – dưới dạng mã hóa ngay trên thiết bị cá nhân, không tải lên bất kỳ đám mây nào.
Khi giải thích sản phẩm này, Paolo nói: “AI ngày nay đã bị chính trị hóa và tập trung hóa. Chúng tôi muốn tạo ra AI chạy cục bộ ngay trên thiết bị của bạn, để mọi thứ liên quan đến chính bạn luôn nằm trọn trong tay bạn.”
Đây là “chủ quyền dữ liệu”.
Vì vậy, việc mua lại Eight Sleep khiến chiếc nệm sau khi tích hợp vào hệ sinh thái QVAC sẽ trở thành một nút trong cơ sở hạ tầng “chủ quyền dữ liệu cơ thể”. Dữ liệu giấc ngủ của bạn sẽ không thuộc về Apple, không thuộc về Google, cũng không thuộc về bất kỳ nền tảng đám mây nào.
Mà thuộc về chính bạn.
Hơn nữa, việc Paolo chi 200 triệu USD để nắm đa số cổ phần công ty giao diện não-máy tính Blackrock Neurotech có thể cũng không xuất phát từ kỳ vọng về quy mô thị trường công nghệ này, mà vì ông không muốn để bất kỳ bên nào khác kiểm soát lĩnh vực then chốt này.
Đến đây, tôi chợt nhớ lại một câu khác ông từng nói trong một cuộc phỏng vấn: “Chúng tôi đã kiếm được số tiền đủ để tiêu xài suốt cả trăm năm. Nỗi sợ lớn nhất của tôi là lãng phí cơ hội ngàn năm có một này.”
Câu nói ấy khiến người nghe khó lòng đánh giá. Một người vừa tin rằng nền văn minh sẽ sụp đổ, vừa tin rằng mình có trách nhiệm sử dụng tiền bạc để ngăn chặn điều đó – hoặc ít nhất, để lại một bộ cơ sở hạ tầng có thể khởi động lại sau khi sụp đổ.
Tất nhiên, điều kiện tiên quyết là bạn phải là Tether – với lợi nhuận hàng năm lên tới 10 tỷ USD, biến mọi khoản đầu tư thành sự mở rộng của thế giới quan cá nhân.
Trước hết bạn phải tin tưởng Tether, thì mới có thể không tin tưởng bất kỳ ai khác
Hệ triết lý “chủ quyền” do Paolo đề xướng có một tiền đề mà ông chưa bao giờ chủ động nêu ra.
USDT là stablecoin có khối lượng lưu thông lớn nhất toàn cầu. Đằng sau giá trị vốn hóa 183 tỷ USD là một khoản dự trữ đô la Mỹ tương ứng – ít nhất thì Tether khẳng định như vậy.
Nhưng khoản dự trữ này được giữ ở đâu? Ai là người giám sát? Mỗi đồng đô la dự trữ có thực sự tồn tại hay không? Tether chưa từng trải qua một cuộc kiểm toán độc lập toàn diện nào.
Công ty không niêm yết, không cần báo cáo với cổ đông, và đã vận hành trong khoảng trống quản lý suốt hơn một thập kỷ. Cách họ tính toán số liệu, bảng cân đối kế toán trông ra sao – bên ngoài chỉ có thể dựa vào các báo cáo do chính Tether công bố.
Người nắm giữ USDT buộc phải lựa chọn tin tưởng hoàn toàn vào tất cả những điều này. Không có lựa chọn nào khác.
Đó chính là điểm tế nhị. CEO liên tục đầu tư vào nhiều công ty nhằm xây dựng chủ quyền dữ liệu cho con người – trông có vẻ “lơ là nhiệm vụ chính”, như thể đang cố xây dựng một cơ sở hạ tầng “kiểm soát chủ quyền dữ liệu con người”;
Nhưng cơ sở hạ tầng này lại được tài trợ bằng tiền của một công ty yêu cầu bạn phải tin tưởng vô điều kiện.
Paolo nói về “xây dựng cho Ngày Tận Thế”, nhưng nếu Ngày Tận Thế thực sự xảy đến, nếu hệ thống đô la thực sự sụp đổ – trong khi dự trữ USDT được giữ dưới dạng trái phiếu kho bạc Mỹ – thì 183 tỷ USD tương ứng của Tether sẽ biến thành cái gì?
Ông chưa từng trả lời công khai câu hỏi này.
Khi tiền nhiều, đầu tư trở thành một cuốn tự truyện
Khi tiền đạt đến một mức độ nhất định, danh mục đầu tư sẽ trở thành một cuốn tự truyện về thế giới quan.
Elon Musk mua Twitter vì ông tin rằng quyền tự do ngôn luận đang bị các nền tảng công nghệ bóp nghẹt; SpaceX ra đời vì ông tin rằng nền văn minh Trái Đất cần một bản sao dự phòng. Peter Thiel đầu tư vào PayPal vì ông tin rằng việc chính phủ độc quyền kiểm soát tiền tệ là sai lầm; ông đầu tư vào Palantir vì tin rằng hệ thống an ninh quốc gia cần được tái cấu trúc bởi Thung lũng Silicon.
Bryan Johnson mỗi năm chi hàng triệu USD để biến bản thân thành “đối tượng thí nghiệm”, với mục tiêu đảo ngược tuổi sinh học về mức 18 tuổi.
Những khoản đầu tư của những người này trông có vẻ rất đa dạng, nhưng logic nội tại lại hoàn toàn thống nhất:
Họ đang dùng tiền để xây dựng một thế giới mà họ tin rằng nên tồn tại. Lợi nhuận chỉ là yếu tố thứ yếu – đôi khi thậm chí hoàn toàn không nằm trong tính toán.
Nhìn theo góc độ này, CEO của Tether – Paolo – không phải ngoại lệ. Chỉ có một điều khiến ông khác biệt so với những người kể trên.
Các tình huống sử dụng thực tế của USDT phức tạp hơn rất nhiều so với những gì Paolo trình bày trong các bài diễn văn.
Người dân Argentina dùng nó để chống lại việc đồng peso mất giá; người Nigeria dùng nó để chuyển tiền xuyên biên giới; người Thổ Nhĩ Kỳ dùng nó để bảo toàn tiết kiệm khi đồng lira sụp đổ. Đây là những thực tế rõ ràng, có giá trị thực – và cũng chính là nhóm người mà Paolo nhắc đến khi nói về “tài chính bao dung”.
Nhưng USDT đồng thời cũng là công cụ né tránh trừng phạt, là trạm trung chuyển rửa tiền xuyên biên giới, là loại tiền thanh toán phổ biến trên các chợ đen, và là địa chỉ nhận tiền chuộc từ phần mềm tống tiền… Đây cũng là sự thật.
Địa chỉ ví Tether từng xuất hiện trong danh sách trừng phạt của Bộ Tài chính Hoa Kỳ; Báo cáo của Liên Hợp Quốc từng đề cập quy mô sử dụng USDT trong các “khu công nghiệp lừa đảo” Đông Nam Á. Tether từng phối hợp đóng băng một phần tài sản, nhưng phần lớn số tài sản đó đã được chuyển đi trước khi lệnh đóng băng được ban hành.
Một phần lý do giúp hệ thống này đạt được vốn hóa 183 tỷ USD và lợi nhuận hàng năm 10 tỷ USD chính là vì nó đủ “trung lập”: không hỏi tiền từ đâu đến, cũng không hỏi tiền đi đâu.
Rồi những khoản lợi nhuận ấy lại chảy vào các lĩnh vực như giao diện não-máy tính, truyền thông P2P, chủ quyền dữ liệu, chủ quyền cơ thể – hướng tới một cơ sở hạ tầng lý tưởng “xây dựng cho Ngày Tận Thế”.
Từ cơ sở hạ tầng lưu thông trong vùng xám sang cơ sở hạ tầng theo đuổi chủ nghĩa lý tưởng. Cùng một hệ thống, cùng một CEO, cùng một nguồn tiền.
Khi tiền nhiều, đầu tư quả thực trở thành một cuốn tự truyện.
Chỉ có điều, cuốn tự truyện này Paolo chưa viết xong. Một vài trang ông đã lật qua – và rất khó để đào sâu vào.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
深潮TechFlow
