
Khi gian lận dữ liệu và hối lộ lưu lượng đã trở thành thao tác cơ bản để niêm yết, trong ngành tiền mã hóa còn lại điều gì?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow

Khi gian lận dữ liệu và hối lộ lưu lượng đã trở thành thao tác cơ bản để niêm yết, trong ngành tiền mã hóa còn lại điều gì?
Ngành tiền mã hóa hiện đang trải qua một cuộc khủng hoảng niềm tin
Tác giả: danny
Gần đây dự án chúng tôi đang thực hiện nâng cấp thương hiệu/mạng chính và đổi token, nên đã tiếp xúc với nhiều sàn giao dịch lớn. Từ năm 2017 đến nay chúng tôi đã xây dựng dự án này, các quy trình tiêu chuẩn đều khá rõ ràng: ngoài các thủ tục pháp lý và kiểm toán mã nguồn, thì còn lại là ngân sách marketing, khả năng mang về bao nhiêu người dùng/giao dịch mới, làm sao để người dùng hiện tại có thể hưởng lợi... Dự án cần thanh khoản và nơi giao dịch; sàn giao dịch cần người dùng và khối lượng giao dịch — nhu cầu đôi bên, điều này hoàn toàn bình thường.
Điều thú vị nằm ở chỗ, sau khi trao đổi sơ bộ với bộ phận kinh doanh, bước tiếp theo là bộ phận nghiên cứu đánh giá. Họ đưa ra vài lý do từ chối niêm yết hoặc yêu cầu tăng ngân sách vì một số điều kiện không đạt yêu cầu. Tôi sẽ nêu vài điểm đáng chú ý:
Thứ nhất là dữ liệu và độ nóng (hype) của chúng tôi chưa đủ — cụ thể là dữ liệu mạng xã hội và dữ liệu trên chuỗi quá thấp, đồng thời họ viện dẫn vài ví dụ từ các dự án cùng lĩnh vực. Tôi thật sự thắc mắc, các bạn là bộ phận nghiên cứu, ngày ngày nghiên cứu dự án, lẽ nào không phân biệt được dữ liệu thật hay giả? Thôi nào, một tài khoản Twitter có hàng trăm nghìn follower nhưng bài đăng chỉ vài nghìn lượt xem, bình luận dưới 10, bạn bảo cái này là thật à? Còn dữ liệu trên chuỗi thì toàn là một transaction hash chứa hàng loạt giao dịch nhỏ, phải chăng tất cả nhà đầu tư lẻ của dự án đó đều là cao thủ, ai nấy đều tự viết script kết nối RPC để đóng gói giao dịch riêng? Rõ ràng là phi lý. Đặc biệt trong lĩnh vực AI data, việc gắn nhãn dữ liệu chuyên nghiệp vốn có ngưỡng kỹ thuật, rất khó có chuyện đột nhiên xuất hiện hàng loạt người cùng gắn nhãn cho một bộ dữ liệu duy nhất. Chi phí kiểm tra và làm sạch dữ liệu sau đó còn cao hơn cả chi phí gắn nhãn, nên càng không thể xảy ra, trừ khi bạn hoàn toàn không quan tâm đến chi phí, hoặc mục đích của bạn vốn chẳng phải dữ liệu.
Thứ hai là sự hậu thuẫn từ các quỹ đầu tư. Hiện nay, các dự án lên sàn (trừ meme) gần như đều cần sự bảo trợ từ các VC lớn. Nhưng với tư cách là một dự án lâu đời, từ FunctionX năm 2019 đến PundiAI hôm nay, đã hoạt động hơn 6 năm, chúng tôi luôn tự dùng tiền của mình để xây dựng, chưa từng nhận bất kỳ khoản đầu tư bên ngoài nào. Với góc nhìn của những "người cũ" như chúng tôi, điều này chẳng phải tốt sao? Một dự án hoàn toàn do cộng đồng thúc đẩy, không bị VC thao túng, xét về mặt cảm xúc, điều này còn mang tính "lý tưởng" nữa chứ. Thế mà trong mắt bộ phận nghiên cứu, đây lại thành điểm yếu: không có tổ chức chính thống bảo chứng, không hợp pháp, không có độ hot. Tôi cũng không biết nói sao nữa…
Thứ ba là lượng token lưu thông và định giá. Từ năm 2019 đến nay, toàn bộ token đã mở khóa, MC = FDV, trong đó gần 70% token đang bị khóa tại các node validator. Các anh nghiên cứu lại nói rằng áp lực bán tháo rất lớn. Tôi lại thấy lạ: trước hết, phần lớn token nằm trong tay validator, thị trường hoàn toàn do cộng đồng nắm giữ — vậy ai sẽ bán tháo? Thứ hai, đồng coin này đã tồn tại 6 năm, cũng từng lên các sàn lớn, nếu muốn bán thì đã bán từ lâu rồi, cần gì phải chờ đến lúc lên sàn các anh? Thứ ba, áp lực bán tháo tỉ lệ thuận với FDV. Thị trường của chúng tôi chưa tới 100 triệu USD, một lớp dữ liệu AI có sản phẩm, khách hàng và doanh thu thật sự mà FDV chỉ hơn 100 triệu, sao các anh không đi xem mấy dự án vừa lên sàn đã có FDV 1 tỷ USD? Mới đúng là thứ cần lo lắng về áp lực bán tháo chứ? Không, phải là các vòng bán tháo giai đoạn sau mới đáng lo ngại hơn!
Còn nhiều điểm muốn phàn nàn nữa, tôi không liệt kê hết. Tôi hiểu rằng các anh nghiên cứu mỗi ngày phải xem rất nhiều dự án, mỗi người có góc nhìn và tiêu chí dữ liệu riêng, lại liên quan nhiều kiến thức chuyên môn. Nhưng ít nhất, điều cơ bản nhất là phân biệt được thật – giả, tốt – xấu, phải rõ ràng chứ?
Không biết từ lúc nào, hối lộ流量, hối lộ dữ liệu/gian lận dữ liệu, dự án đổi da (tôi còn nghe cả chuyện founder đổi da?), airdrop cho studio, rồi giao cho market maker xả hàng… lại trở thành những thao tác bắt buộc để một dự án được niêm yết.
Đôi khi tôi cảm thấy việc niêm yết, đặc biệt là niêm yết sớm, giống như đầu tư mạo hiểm — cốt là đặt cược vào con người/đội ngũ. Nếu việc lên sàn đều dựa vào các thủ đoạn hướng đến sàn giao dịch, hướng đến VC như thế này, thì triển vọng phát triển dài hạn của các dự án đó thực sự đáng lo.
Chúng tôi ở trong ngành này đã lâu, những thủ đoạn này cũng biết sơ sơ. Không phải chúng tôi không làm được, mà là chúng tôi không muốn làm. Vì cuối cùng, những điều này chỉ làm lợi cho các studio, gray market, tay lái kéo... còn cái giá phải trả là tiền của retail mới vào, trọng tâm của builder bị lệch hướng, và cả ngành ngày càng suy thoái. (P/S: Nói một chút mà không ngại ngùng, mấy chiêu airdrop hiện giờ đều là thứ chúng tôi chơi từ hồi xưa rồi.)
Chúng tôi đã trải qua bò và gấu, qua bao sóng gió, nên mới thấm thía rằng giữ được tâm ban đầu thật sự không dễ. Đôi khi tôi rất nhớ khoảng thời gian ICO năm 2017-2018, gặp những người bạn đồng hành (rất nhiều anh em lúc đó giờ đã nghỉ hưu), cộng đồng lúc ấy tuy nghèo nhưng chủ đề trò chuyện lúc nào cũng là làm sao nâng cao hiệu suất/an toàn, làm sao đưa sản phẩm ra thị trường, khi bị hack thì mọi người cùng nhau hỗ trợ… cùng nhau phát triển. Hồi đó giới thiệu cơ hội lên sàn hay gặp VC đều miễn phí (nơi này lược đi vạn lời), còn bây giờ động tí là hoa hồng, phí môi giới, referral, phí quản lý đủ kiểu.
Thật sự rất nhớ những con người thuần khiết ngày xưa.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News










