Đếm ngược thời điểm then chốt quyết định ETF, giá BTC biến động mạnh
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Đếm ngược thời điểm then chốt quyết định ETF, giá BTC biến động mạnh
Tổng hợp thông tin then chốt về ETF Bitcoin giao ngay trong một bài viết.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Yilan, LD Capital
Động cơ tăng giá bắt đầu khởi động
Ngày 13 tháng 10, Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ (SEC) tuyên bố sẽ không kháng cáo phán quyết của tòa án liên quan đến việc Grayscale kiện SEC từ chối chuyển đổi GBTC thành quỹ giao dịch tiền điện tử Bitcoin (ETF) giao ngay. Phán quyết này xảy ra vào tháng 8 năm nay, cho rằng SEC đã sai khi từ chối đơn xin chuyển đổi GBTC của Grayscale Investments thành một quỹ ETF Bitcoin giao ngay.
Chính sự kiện then chốt này đã làm bùng nổ đợt tăng giá hiện tại (như biểu đồ CME cho thấy khối lượng mở (OI) BTC trên CME bắt đầu tăng mạnh từ ngày 15 tháng 10). Trong thời gian này, cùng với tin tích cực về việc Fed tạm dừng tăng lãi suất, thị trường BTC tiếp tục sôi động. Việc các đơn đăng ký từ Hashdex, Franklin và Global X lần lượt đến hạn, cùng với việc "thời điểm cửa sổ" được gia hạn thêm vào ngày 17 tháng 11, chỉ cung cấp lý do điều chỉnh cho thị trường. Về mặt thời gian, thời điểm then chốt nhất vẫn là ngày 10 tháng 1 - hạn chót quyết định cuối cùng cho vòng đăng ký hiện tại của Ark &21shares, thời điểm mà thị trường đặt cược mạnh mẽ nhất. Hiện tại, kết quả có thể được công bố sớm nhất vào thứ Tư tuần tới (ngày 3 tháng 1).
Liệu ETF giao ngay có thể được thông qua trong tình trạng hiện tại?
Xét theo kỳ vọng thị trường về việc thông qua Spot ETF, James Seyffart, nhà phân tích ETF của Bloomberg, cho rằng khả năng được phê duyệt quỹ ETF Bitcoin giao ngay trước ngày 10 tháng 1 năm sau lên tới 90%. Là người hiểu rõ SEC nhất, quan điểm của ông được thị trường truyền đạt rộng rãi.
Griffin Ardern, trưởng bộ phận Options Desk & Research tại BloFin - tổ chức tài chính dịch vụ tổng hợp trong lĩnh vực tiền mã hóa, đã công bố nghiên cứu về việc các nhà tham gia được ủy quyền tiềm năng (AP - Authorized Participants) mua vào lượng BTC ban đầu cho quỹ ETF BTC giao ngay có thể được thông qua vào tháng 1.
Kết luận của nghiên cứu Griffin cho thấy, từ ngày 16 tháng 10 đến nay, một tổ chức đã chuyển liên tục 1,649 tỷ USD vào các sàn giao dịch hợp pháp như Coinbase, Kraken thông qua cùng một tài khoản để mua BTC và một lượng nhỏ ETH. Số tổ chức có thể thực hiện giao dịch mua bằng 1,6 tỷ USD tiền mặt trên toàn thị trường tiền mã hóa là rất ít. Kết hợp với việc kênh chuyển USDT là Tron chứ không phải Ethereum, cùng dấu vết hoạt động chuyển tiền, có thể suy luận tài khoản này thuộc về một tổ chức truyền thống có trụ sở tại Bắc Mỹ.
Về lý thuyết, quỹ hạt giống (seed fund) không bị giới hạn quy mô, chỉ cần chứng minh được khả năng cung cấp đủ thanh khoản trong ngày giao dịch. Thông thường, việc mua quỹ hạt giống truyền thống diễn ra 2-4 tuần trước khi ra mắt ETF để giảm rủi ro vị thế cho các AP (nhà tạo lập thị trường hoặc phát hành ETF), nhưng do ảnh hưởng từ kỳ nghỉ lễ tháng 12 và việc thanh toán, việc mua có thể được tiến hành sớm hơn. Từ những bằng chứng trên, có thể suy luận rằng việc thông qua ETF giao ngay BTC vào tháng 1 là hợp lý, tuy nhiên chưa thể dùng làm căn cứ chắc chắn để khẳng định chắc chắn sẽ được thông qua hay không.
Xét về quy trình phê duyệt ETF, thời gian tối đa là 240 ngày, SEC buộc phải đưa ra quyết định cuối cùng. Với Ark &21shares là đơn vị nộp đơn sớm nhất, hạn chót SEC phải công bố kết quả phê duyệt cho đơn này là ngày 10 tháng 1 năm 2024. Nếu ARK được chấp thuận, khả năng cao các đơn còn lại cũng sẽ được phê duyệt theo.
Nếu bị từ chối, ARK sẽ phải nộp lại hồ sơ, về lý thuyết là bắt đầu lại chu kỳ 240 ngày, nhưng thực tế nếu bất kỳ đơn nào khác được phê duyệt trong khoảng thời gian từ tháng 3-4 năm 2024 trở đi, ARK cũng có thể được thông qua sớm hơn.
Nhìn từ góc độ thái độ của SEC, trước đây SEC từ chối đề xuất của Grayscale về việc chuyển đổi GBTC thành ETF giao ngay chủ yếu vì hai lý do:
Thứ nhất, lo ngại về việc tiền mã hóa được giao dịch trên các nền tảng chưa được giám sát, dẫn đến khó kiểm soát, đồng thời chỉ ra rằng việc thao túng thị trường là vấn đề tồn tại lâu dài trên thị trường giao ngay. Mặc dù SEC đã phê duyệt các ETF tương lai tiền mã hóa, nhưng các sản phẩm này đều được giao dịch trên các nền tảng chịu sự giám sát của cơ quan quản lý tài chính Hoa Kỳ. Thứ hai, nhiều nhà đầu tư ETF BTC giao ngay sử dụng lương hưu, quỹ hưu trí... để đầu tư, họ không thể chịu rủi ro cao từ sản phẩm ETF biến động mạnh, điều này có thể khiến nhà đầu tư thiệt hại.
Tuy nhiên, SEC không kháng cáo Grayscale, đồng thời trong quá trình các công ty quản lý tài sản nộp đơn ETF, SEC đã chủ động trao đổi tích cực hơn, điều này phản ánh xác suất thông qua cao hơn. Mới đây, trang web chính thức của SEC tiết lộ hai bản ghi nhớ (Memorandum), một bản cho thấy vào lúc 20 giờ ngày 20 tháng 11 (giờ Mỹ Đông), SEC đã thảo luận với Grayscale về đề xuất thay đổi quy tắc niêm yết và giao dịch cho Grayscale Bitcoin Trust ETF. Cùng ngày, SEC cũng tổ chức cuộc họp thảo luận với BlackRock - công ty quản lý tài sản lớn nhất thế giới - về đề xuất thay đổi quy tắc niêm yết và giao dịch cho iShares Bitcoin Trust ETF. Bản ghi nhớ kèm theo hai trang PPT do BlackRock soạn, trình bày hai phương thức hoàn vốn ETF: hoàn vốn bằng tài sản thực (In-Kind Redemption Model) hoặc hoàn vốn bằng tiền mặt (In-Cash Redemption Model). Hoàn vốn bằng tài sản thực nghĩa là hoàn trả cổ phần Bitcoin mà ETF nắm giữ, hoàn vốn bằng tiền mặt là thay thế cổ phần Bitcoin bằng tiền mặt tương đương, và BlackRock dường như nghiêng về phương án đầu tiên (hiện tại đã đồng ý điều kiện In-Cash). Tính đến ngày 20 tháng này, SEC đã tổ chức tới 25 cuộc họp với các bên nộp đơn ETF. Điều này cho thấy hai điều kiện mới đã được thảo luận kỹ lưỡng qua nhiều cuộc họp, gồm: 1) ETF phải sử dụng tiền mặt để tạo và hủy bỏ hoàn toàn hình thức hoàn vốn bằng tài sản thực; 2) SEC mong muốn các đơn vị nộp đơn xác nhận thông tin AP (người tham gia được ủy quyền, tức nhà bảo lãnh) trong lần cập nhật tiếp theo của hồ sơ S-1. Nếu hai điều kiện này được đáp ứng trước thời điểm dự kiến phê duyệt ngày 10 tháng 1, thì dường như mọi quy trình đã sẵn sàng. Đây là những tín hiệu tích cực cho thấy thái độ SEC có thể đã thay đổi.
Xét về cuộc đấu tranh quyền lợi giữa các bên, việc thông qua Spot BTC ETF là cuộc đối đầu giữa SEC (đa số là đảng Dân chủ), CFTC, các đại gia quản lý tài sản như Blackrock, và các lực lượng vận động hành lang quan trọng trong ngành như Coinbase. Coinbase được cho là sẽ được chọn làm bên lưu ký cho phần lớn các công ty quản lý tài sản, điều này có lợi cho tăng trưởng doanh thu của họ, nhưng thực tế phí lưu ký (thường dao động 0,05%-0,25%) so với doanh thu từ giao dịch perpetual quốc tế mới và doanh thu từ quy mô giao dịch giao ngay tăng thêm thì không đáng kể. Tuy nhiên, Coinbase vẫn là một trong những bên hưởng lợi lớn nhất nếu ETF BTC giao ngay được thông qua, đồng thời trở thành lực lượng vận động hành lang chính phủ hàng đầu trong ngành tiền mã hóa Mỹ sau sự sụp đổ của FTX.
BlackRock đã ra mắt quỹ cổ phiếu liên quan đến tiền mã hóa, cụ thể là iShares Blockchain and Tech ETF (IBLC). Tuy nhiên, mặc dù quỹ này đã ra mắt hơn một năm, quy mô tài sản của nó vẫn dưới 10 triệu USD. Vì vậy, BlackRock cũng có động lực mạnh mẽ thúc đẩy việc thông qua ETF BTC giao ngay.
Hơn nữa, sự tham gia của các đại gia quản lý tài sản truyền thống như BlackRock, Fidelity và Invesco đóng vai trò đặc biệt trong khía cạnh quản lý nhà nước. BlackRock, với tư cách là công ty quản lý tài sản lớn nhất thế giới, hiện đang quản lý khoảng 9 nghìn tỷ USD tài sản, luôn duy trì mối quan hệ chặt chẽ với chính phủ Mỹ và Cục Dự trữ Liên bang (Fed). Các nhà đầu tư Mỹ khao khát được sở hữu hợp pháp tài sản mã hóa như Bitcoin để chống lại rủi ro lạm phát của tiền pháp định, và các tổ chức như BlackRock đã nhận thức rõ điều này, tận dụng ảnh hưởng chính trị để gây sức ép lên SEC.
Trong cuộc đua bầu cử 2024, tiền mã hóa và trí tuệ nhân tạo trở thành những chủ đề nóng.
Đảng Dân chủ, Biden, Nhà Trắng và các cơ quan giám sát hiện tại do tổng thống bổ nhiệm (SEC, FDIC, Fed) dường như phần lớn phản đối tiền mã hóa. Tuy nhiên, nhiều nghị sĩ trẻ trong Đảng Dân chủ ủng hộ tiền mã hóa, cũng như cử tri của họ. Do đó, vẫn có thể có bước ngoặt.
Ứng viên tổng thống Đảng Cộng hòa có khả năng cao hơn trong việc ủng hộ đổi mới tiền mã hóa. Lãnh đạo Đảng Cộng hòa Ron DeSantis đã tuyên bố sẽ cấm CBDC và ủng hộ đổi mới liên quan đến Bitcoin và công nghệ mã hóa. Với tư cách là Thống đốc, DeSantis đã biến Florida thành một trong những khu vực thân thiện nhất với tiền mã hóa tại Mỹ.
Trump trước đây từng phát biểu tiêu cực về Bitcoin, nhưng năm ngoái ông cũng đã ra mắt một dự án NFT. Hơn nữa, các bang ủng hộ chính ông như Florida và Texas phần lớn ủng hộ ngành công nghiệp tiền mã hóa.
Yếu tố bất định lớn nhất đến từ Gary Gensler, lãnh đạo SEC thuộc Đảng Dân chủ. Gensler cho rằng ngoài Bitcoin, phần lớn các token giao dịch trên Coinbase đều bất hợp pháp. Dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch Gensler, SEC đã áp dụng lập trường nghiêm khắc với tiền mã hóa. Coinbase hiện đang đối mặt vụ kiện từ SEC về các hoạt động kinh doanh cốt lõi. Binance cũng đang đối mặt với vụ kiện tương tự và đang tự bào chữa tại tòa. Trường hợp xấu nhất, các biện pháp giám sát có thể làm giảm hơn một phần ba doanh thu của Coinbase, theo nhà phân tích Mark Palmer từ Berenberg Capital Markets. "Việc thay đổi lập trường của đa số các ủy viên SEC trong ngắn hạn gần như không có hy vọng gì."
Coinbase và các công ty khác không muốn chờ đợi phán quyết từ tòa án, mà hy vọng Quốc hội sẽ tách tiền mã hóa khỏi các quy định về chứng khoán. Các CEO của các công ty này đang thúc đẩy các dự luật nhằm hạn chế quyền quản lý token của SEC và thiết lập quy định cho "stablecoin" (ví dụ như USDC, đồng đô la kỹ thuật số mà Coinbase có cổ phần).
Các công ty mã hóa cũng đang cố gắng phòng thủ – vận động hành lang chống lại các dự luật yêu cầu họ tuân thủ các yêu cầu chống rửa tiền, các CEO cho rằng điều này là tốn kém hoặc không thể thực hiện được trong thế giới phi tập trung dựa trên tài sản và giao dịch blockchain. Tuy nhiên, mỗi lần tấn công phần mềm tống tiền hay khủng bố sử dụng token gây quỹ, nhiệm vụ của họ lại càng khó khăn hơn. Trước và sau khi tấn công Israel, các tổ chức liên quan đến Hamas đều đã kêu gọi quyên góp tiền mã hóa.
Một số dự luật đang tiến triển. Ví dụ, Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hạ viện đã thông qua dự luật về cấu trúc thị trường mã hóa và stablecoin được Coinbase ủng hộ, mở đường cho bỏ phiếu toàn viện. Nhưng hiện chưa có dấu hiệu cho thấy các dân biểu Dân chủ tại Thượng viện sẽ đưa ra dự luật này, hay Tổng thống Joe Biden có ký một dự luật mã hóa hay không.
Do các gói chi tiêu năm nay có thể là ưu tiên hàng đầu của Quốc hội, và Quốc hội sẽ bước vào chế độ bầu cử năm 2024, các dự luật mã hóa gây tranh cãi có thể khó tiến triển trong một thời gian.
"Sự sụp đổ của FTX là một cú giáng, nhưng một số người trong Quốc hội nhận ra rằng tiền mã hóa là điều không thể tránh khỏi," Kristen Smith, CEO Hiệp hội Blockchain nói. Hiện tại ngành có lẽ phải hài lòng với việc thông qua quỹ ETF Bitcoin, trong khi đội ngũ vận động hành lang tiếp tục nỗ lực thúc đẩy các dự luật hướng tới đích vào năm tới.
Theo một nghiên cứu gần đây của Grayscale, 52% người Mỹ (bao gồm 59% đảng Dân chủ và 51% đảng Cộng hòa) đồng ý rằng tiền mã hóa là tương lai của tài chính; 44% người được hỏi cho biết họ muốn đầu tư vào tài sản mã hóa trong tương lai.
Đối với SEC, lý do quan trọng nhất để phản đối và mâu thuẫn với tiền mã hóa vẫn là tính chất dễ bị thao túng nội tại của BTC chưa thể giải quyết tận gốc. Tuy nhiên, chúng ta sẽ sớm có câu trả lời: liệu SEC có chịu khuất phục trước áp lực từ các bên liên quan và thông qua ETF BTC giao ngay hay không.
Phân tích độ nhạy tác động Spot BTC ETF & giá BTC
Mặc dù Hoa Kỳ chưa ra mắt ETF trực tiếp liên quan đến Bitcoin giao ngay, các nhà đầu tư đã tham gia thị trường Bitcoin thông qua các cấu trúc sản phẩm hiện có. Tổng tài sản quản lý (AUM) của các sản phẩm này đã vượt quá 30 tỷ USD, trong đó khoảng 95% đầu tư vào các sản phẩm liên quan đến Bitcoin giao ngay.
Trước khi có ETF BTC giao ngay tại Mỹ, các hình thức đầu tư và cấu trúc sản phẩm bao gồm các quỹ tín thác (ví dụ như Grayscale Bitcoin Trust GBTC), ETF tương lai BTC, ETF giao ngay đã ra mắt ở ngoài Mỹ (như tại châu Âu và Canada), và các quỹ đầu tư tư nhân khác đã phân bổ BTC. Riêng AUM của GBTC đã đạt 23,4 tỷ USD, ETF tương lai BTC lớn nhất BITO có AUM 1,37 tỷ USD, ETF BTC giao ngay lớn nhất Canada BTCC có AUM 320 triệu USD. Tình hình phân bổ BTC của các quỹ tư nhân khác không minh bạch, tổng thực tế có thể lớn hơn nhiều so với 30 tỷ USD.
ETF giao ngay so với các sản phẩm thay thế hiện có
So với các sản phẩm đầu tư hiện tại, ETF giao ngay có sai số theo dõi thấp hơn (BITO, BTF và XBTF mang lại lợi nhuận hàng năm thấp hơn 7%-10% so với giá Bitcoin giao ngay), thanh khoản tốt hơn so với quỹ tư nhân, và chi phí quản lý tiềm năng thấp hơn (so với GBTC), ví dụ Ark định mức phí 0,9% trong hồ sơ đăng ký của mình.
Dòng vốn chảy vào tiềm năng:
Nhu cầu hiện có
Có thể dự đoán rằng, trước khi cấu trúc phí của GBTC được cải thiện tốt hơn, lượng lớn AUM của GBTC sẽ rút ra, tuy nhiên phần này sẽ được bù đắp bởi nhu cầu ETF mới. Giả sử 1% trong tổng AUM quản lý tài sản 5844 tỷ USD hiện tại chảy vào BTC, trong đó 5% vào năm đầu tiên, sẽ mang lại dòng vốn hiện có 5844*1%*5% = 29 tỷ USD. Giả sử 10% vốn vào ngày đầu tiên, sẽ tạo ra áp lực mua 2,9 tỷ USD (10%*29 tỷ USD). Khi kết hợp với các mức kháng cự tăng giá của BTC, vốn hóa thị trường BTC ngày 13 tháng 10 là 557 tỷ USD (giá BTC=26.500), kể từ ngày 13 tháng 10 bắt đầu định giá trước (price in), giá BTC dự kiến do dòng vốn ETF giao ngay mang lại, không tính các yếu tố khác, là 53.000 USD (các yếu tố chính là các mức kháng cự tăng giá, ảnh hưởng của dòng vốn vào giá cả khó dự đoán do khối lượng giao dịch thị trường thay đổi động). Tuy nhiên, do tâm lý thị trường phức tạp, rất có thể xảy ra tình trạng tăng rồi giảm mạnh sau đó.
So sánh với AUM 209 tỷ USD của ETF vàng, vốn hóa thị trường BTC bằng 1/10 vàng, nên giả sử AUM ETF BTC giao ngay có thể đạt 10% AUM ETF vàng 20,9 tỷ USD, tức 20,9 tỷ USD, thì giả sử năm đầu tiên có 1/10*20,9 tỷ USD vốn chảy vào (ETF vàng năm đầu tiên giữ lại khoảng 1/10 tổng AUM, AUM tích lũy dần, năm thứ hai bằng 1,2 lần năm đầu, năm thứ 6-7 có dòng chảy lớn nhất, sau đó AUM bắt đầu giảm. Áp lực mua còn lại sẽ được thực hiện trong vài năm), tức năm đầu mang lại dòng ròng 2,1 tỷ USD.
Do đó, nếu so sánh với SPDR Gold (ETF do State Street Global Advisors phát hành tại Mỹ, là quỹ ETF lớn và phổ biến nhất), ta thấy AUM của SPDR là 57 tỷ USD, giả sử AUM ETF BTC giao ngay có thể đạt 10%-100% AUM SPDR 57 tỷ USD, tức 5,7 tỷ-57 tỷ USD (giả sử năm đầu 1/10*5,7 tỷ=570 triệu-5,7 tỷ USD vốn chảy vào, ETF vàng năm đầu giữ lại khoảng 1/10 tổng AUM, AUM tích lũy dần, năm thứ hai bằng 1,2 lần năm đầu, năm thứ 6-7 có dòng chảy lớn nhất, sau đó AUM bắt đầu giảm. Áp lực mua còn lại sẽ được thực hiện trong vài năm), ước tính dòng vốn chảy vào BTC năm đầu từ 540 triệu-5,7 tỷ USD dựa trên SPDR vàng là rất thận trọng.
Bằng cách ước tính cực kỳ thận trọng, so sánh với vàng và giả sử 1% trong tổng AUM quản lý tài sản 5844 tỷ USD chảy vào BTC, dự kiến dòng vốn chảy vào năm đầu sau khi thông qua ETF BTC giao ngay vào khoảng 5,4 tỷ-29 tỷ USD.
Nhu cầu mới
Nếu tính đến việc áp dụng mới từ phía bán lẻ, tỷ lệ sở hữu BTC tại Mỹ trong các năm 2019-2023 lần lượt là 5%, 7%, 8%, 15%, 16%, xếp thứ 21 trên toàn cầu. Việc thông qua ETF BTC giao ngay rất có thể sẽ tiếp tục đẩy tỷ lệ này lên cao hơn. Giả sử tỷ lệ tăng lên 20%, thêm 13,2 triệu khách hàng bán lẻ, với thu nhập hộ gia đình trung bình 120.000 USD, giả sử mỗi người nắm giữ trung bình 1.000 USD BTC, sẽ tạo ra nhu cầu mới 13 tỷ USD.
Kết luận
Khi ngày càng nhiều nhà đầu tư bắt đầu đánh giá cao lợi ích của Bitcoin như một tài sản lưu trữ giá trị hay "vàng kỹ thuật số", kết hợp với khả năng ra mắt ETF ngày càng cao, sự kiện giảm phát (halving) sắp tới và việc Fed ngừng tăng lãi suất, rất có thể sẽ đẩy giá BTC lên mức 53.000 USD trong nửa đầu năm tới.
Trong khi đó, việc thông qua ETF giao ngay Ethereum sẽ mất thời gian dài hơn nhiều so với ETF BTC giao ngay, do quy trình 240 ngày và tranh cãi về định tính chứng khoán của Ethereum so với BTC, có lẽ chỉ khi Gensler được thay thế bởi một lãnh đạo thân mật mã hóa hơn thì Ethereum mới có thể đón làn sóng ETF của riêng mình.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
Cycle Capital Research
