Báo cáo Quý 3 năm 2023 về Cosmos Hub của Messari: Giá token giảm theo quý, vai trò nhà cung cấp bảo mật liên chuỗi ngày càng nổi bật
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Báo cáo Quý 3 năm 2023 về Cosmos Hub của Messari: Giá token giảm theo quý, vai trò nhà cung cấp bảo mật liên chuỗi ngày càng nổi bật
Mặc dù giá ATOM và khối lượng hoạt động của Cosmos Hub giảm, doanh thu của nó vẫn tăng 2,4% theo quý.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Red Sheehan, Messari
Biên dịch: TechFlow
Những điểm then chốt
-
Neutron và Stride trở thành hai blockchain đầu tiên được bảo vệ bởi cơ chế an toàn sao chép (replicated security) của Cosmos Hub, chia sẻ bộ xác thực (validator set) của nó. Điều này đánh dấu sự khởi đầu của Khu vực kinh tế Atom.
-
IBC chuyển vào và chuyển ra lần lượt giảm 27,3% và 22,0%. Vai trò của Cosmos Hub đang chuyển từ trung tâm tương tác sang nhà cung cấp an toàn.
-
Mặc dù giá ATOM và hoạt động trên Cosmos Hub suy giảm, doanh thu của nó vẫn tăng 2,4% theo quý.
-
Số địa chỉ hoạt động hàng ngày và số lượng giao dịch hàng ngày lần lượt giảm 19,8% và 6,3% so với quý trước.
-
DAO Atom Accelerator đã chọn Blockworks Research, Binary Builders và Đại học RMIT để đề xuất cải cách toàn diện về mô hình tokenomics cho ATOM - Yêu cầu đề xuất Tokenomics (Tokenomics RFP). Các nhóm này đã gửi năm bài đăng lên diễn đàn, chi tiết hóa các đề xuất.
Tổng quan về Cosmos Hub
Cosmos Hub là một chuỗi ứng dụng độc lập tập trung vào khả năng tương tác và an toàn. Đây là một blockchain chủ quyền sử dụng cơ chế Proof-of-Stake (PoS), áp dụng mô hình kế toán dựa trên tài khoản và không có chức năng hợp đồng thông minh tích hợp sẵn. ATOM là token gốc của Cosmos Hub. Cosmos Hub đi đầu trong việc phát triển các công nghệ như Cosmos SDK, CometBFT (Tendermint), ABCI và IBC, sau này được nhiều mạng liên chuỗi áp dụng. Mạng liên chuỗi bao gồm các mạng chủ quyền kết nối qua giao thức tương tác IBC, còn gọi là hệ sinh thái Cosmos.
Khu vực kinh tế Atom (AEZ) là tập hợp các hệ sinh thái gắn liền với token ATOM, bao gồm các mạng lưới có mối liên hệ và tích hợp đa dạng với token ATOM. Các mạng thuê dịch vụ an toàn từ bộ xác thực của Cosmos Hub, còn gọi là chuỗi người tiêu dùng (consumer chains), là một phần của AEZ. Do thiếu tính lập trình, an toàn của Cosmos Hub không thể được chia sẻ tự do như mô hình tái đặt cược (re-staking) của EigenLayer, nhưng có thể được kích hoạt riêng lẻ thông qua biểu quyết quản trị. An toàn sao chép (trước đây gọi là an toàn liên chuỗi) ám chỉ việc chia sẻ toàn bộ bộ xác thực của Cosmos Hub với một chuỗi khác thông qua bỏ phiếu quản trị.
Cosmos Hub ra mắt vào năm 2019, tận dụng các công nghệ do Interchain Foundation và Ignite (còn gọi là Tendermint) phát triển. Nhiều nhóm như Interchain Foundation, Binary Builders, Atom Accelerator DAO, Informal Systems, Strangelove tiếp tục hỗ trợ sự phát triển của Cosmos Hub và bộ công cụ công nghệ Cosmos. Mạng liên chuỗi hiện có hơn 100 mạng độc lập, mỗi mạng đều có tổ chức hỗ trợ riêng.
Chỉ số then chốt
Phân tích tài chính
Giá ATOM giảm tiếp trong quý thứ hai liên tiếp, giảm 21,0% theo quý xuống còn 7,11 USD. Kết quả này kém hơn thị trường tiền mã hóa nói chung, nơi cùng kỳ giảm 9,2%. Thứ hạng vốn hóa thị trường của ATOM giảm từ vị trí 23 xuống 24. Tính đến cuối quý III, ATOM đứng thứ 10 về vốn hóa trong số các token mạng lưới.
ATOM là token gốc của Cosmos Hub, tương thích với tiêu chuẩn ICS-20, cho phép người dùng chuyển ATOM giữa các chuỗi thông qua giao thức IBC. Tổng nguồn cung ATOM khoảng 356 triệu, lưu hành khoảng 293 triệu. Tài sản này có những chức năng sau:
-
Giao dịch trên mạng Cosmos yêu cầu thanh toán phí bằng ATOM.
-
Người nắm giữ có thể đặt cược ATOM để vận hành nút xác thực, bảo vệ mạng và nhận phần thưởng.
-
Người nắm giữ có thể ủy quyền ATOM cho các xác thực viên hiện có để giúp bảo vệ mạng và kiếm một phần phần thưởng.
-
Tất cả ATOM được đặt cược hoặc ủy quyền đều có thể dùng tham gia quy trình quản trị mạng lưới.
Doanh thu được đo bằng tổng phí giao dịch. Doanh thu của Cosmos Hub tăng 2,4% theo quý. Ngày 31 tháng 7, doanh thu tăng vọt khi phí giao dịch trung bình hàng ngày đạt 0,22 USD, cao hơn nhiều so với mức trung bình quý là 0,04 USD.
Mô hình tokenomics của ATOM
Trong quý III, lợi suất thực tế của Cosmos Hub trung bình khoảng 4,5%, đạt 4,65% vào cuối quý. Lạm phát cao của ATOM (~14%) gần như triệt tiêu tỷ lệ phần thưởng (~19%) dành cho xác thực viên và người ủy quyền. Nguồn cung lưu hành chủ yếu bị ảnh hưởng bởi phần thưởng đặt cược từ xác thực viên và người ủy quyền. Với cả tỷ lệ phần thưởng và lạm phát đều cao, điều này tạo gánh nặng lớn cho những người nắm giữ ATOM không tham gia đặt cược.
Tính đến quý III, token ATOM chịu hai áp lực giảm phát:
-
Đốt cháy quản trị – Cosmos Hub có cơ chế quản trị phi tập trung, nơi người nắm giữ ATOM có thể bỏ phiếu và đề xuất các thay đổi như điều chỉnh tham số đồng thuận hay phân bổ quỹ cộng đồng. Để nộp đề xuất, bất kỳ người nắm giữ nào cũng phải gửi ít nhất 250 ATOM. Nếu đề xuất bị bác bỏ, số ATOM gửi vào sẽ bị đốt cháy.
-
Phạt cắt giảm – Nếu một giao dịch bị ký trùng hoặc nút xác thực offline quá lâu, phần thưởng ATOM của nút đó có thể bị phạt cắt giảm. Số ATOM bị phạt sẽ bị đốt cháy.
Đề xuất ATOM 2.0 bị từ chối từng định hình lại mô hình tokenomics của ATOM. Đề xuất nhằm mục đích giảm mạnh lượng phát hành ATOM trong vài năm, sau đó loại bỏ hoàn toàn lạm phát. Ngoài ra, nó hướng tới nâng cao hiệu quả vốn thông qua đặt cược linh hoạt và định vị ATOM như một tài sản dự trữ liên chuỗi. Cuối cùng, những hành động này sẽ thúc đẩy tích lũy giá trị cho token ATOM.
Mặc dù đề xuất ban đầu bị từ chối do phạm vi rộng và tốc độ triển khai nhanh, các thành phần riêng lẻ vẫn đang được khám phá dưới dạng các đề xuất riêng biệt. Đáng chú ý, hai đề xuất (mở rộng quy mô kho bạc và thêm tính năng đặt cược linh hoạt để cải thiện hiệu quả vốn cho ATOM) lần đầu tiên được giới thiệu trong ATOM 2.0, sau đó đều được thông qua trong các đề xuất tiếp theo. Cộng đồng vẫn đang thảo luận các tính năng khác của ATOM 2.0, bao gồm mô hình an toàn chia sẻ không cần giấy phép và vai trò làm trung tâm điều phối xã hội (quản trị) cho các công nghệ liên chuỗi như IBC, CosmWasm, v.v.
Kể từ đó, cộng đồng chưa thông qua thêm các đề xuất liên quan đến tokenomics, chẳng hạn như đốt ATOM theo khối lượng phí giao dịch hoặc khuyến khích người nắm giữ đặt cược token. Các nhà phát triển cũng đang thảo luận các phương án cải thiện cơ chế phí của Cosmos Hub nhằm giảm giao dịch rác. Một phương án là áp dụng mô hình tương tự EIP-1559, trong đó một phần phí thanh toán cho xác thực viên sẽ bị đốt cháy.
Trong quý III, Atom Accelerator DAO (AADAO) đã chọn Blockworks Research, Binary Builders và Đại học RMIT để đề xuất cải cách mới về mô hình tokenomics của ATOM – Tokenomics RFP. Năm nhóm đề xuất đã khảo sát các chủ đề như quản trị, đặt cược linh hoạt, kho bạc, tài trợ công, mối quan hệ trong khu vực kinh tế Atom và lượng phát hành ATOM.
Blockworks Research đề xuất thay đổi chính sách tài khóa. Đề xuất nhằm chuyển từ thuế cố định 10% cho quỹ cộng đồng sang mô hình đa dạng hơn, bao gồm:
-
Thuế quyền biểu quyết: Giới thiệu một loại thuế nhằm ngăn chặn việc ủy quyền cho các xác thực viên có quyền biểu quyết cao, giải quyết vấn đề tập trung quyền lực.
-
Thuế quỹ cộng đồng động: Đề xuất chuyển thuế quỹ cộng đồng từ tỷ lệ phần trăm cố định của lạm phát sang lịch giảm dần theo thời gian, cho đến khi đạt mức cơ bản 5%.
Phân tích mạng lưới
Số địa chỉ hoạt động hàng ngày và số lượng giao dịch hàng ngày lần lượt giảm 19,8% và 6,3% theo quý. Cosmos Hub tiếp tục chuyển mình thành trung tâm của một hệ sinh thái đa chuỗi kiểu mới, nơi nó đóng vai trò nhà cung cấp an toàn chứ không chỉ là trung tâm tương tác. Trong quá trình chuyển đổi, hoạt động trên mạng chính Cosmos Hub có thể giảm khi khối lượng sử dụng chuyển sang các "chuỗi con" của nó. Điều này được phân tích sâu hơn trong phần Phân tích Khu vực kinh tế Atom.
Lịch sử cho thấy số địa chỉ hoạt động và số lượng giao dịch luôn có mối liên hệ chặt chẽ, xu hướng này tiếp tục trong quý III. Sự liên kết bền vững này cho thấy sự gia tăng hoạt động giao dịch trong tháng 8 là do người dùng mới tham gia và tương tác với mạng, chứ không đơn thuần là do người dùng hiện tại giao dịch thường xuyên hơn.
Đặt cược và phi tập trung hóa
Tỷ lệ đặt cược 67,6% của Cosmos Hub, mặc dù giảm 3,6% theo quý, vẫn là một trong những mức cao nhất giữa các mạng L1. Người đặt cược bao gồm cả xác thực viên và người ủy quyền. Người dùng đáp ứng yêu cầu hệ thống có thể đặt cược ATOM để vận hành nút xác thực, bảo vệ mạng và nhận phần thưởng. Người nắm giữ token có thể ủy quyền ít nhất 1 ATOM cho một xác thực viên hiện có để nhận một phần phần thưởng tương ứng. Người ủy quyền nhận phần thưởng theo số lượng token đặt cược, dù họ phải trả hoa hồng do từng xác thực viên đặt riêng. Trong quý III, đề xuất quản trị 826 đặt mức hoa hồng tối thiểu cho xác thực viên là 5%.
Chỉ 180 xác thực viên hàng đầu (theo tổng số ATOM tự đặt cược và được ủy quyền) mới nhận được phần thưởng. Trong số này, tám xác thực viên hàng đầu kiểm soát 33% tổng lượng đặt cược, khiến hệ số Nakamoto của Cosmos Hub là 8.
Quản trị và Tài trợ
Cosmos Hub kết hợp quy trình quản trị trực tuyến và ngoại tuyến. Các đề xuất cải tiến mạng và thay đổi tham số được thiết kế và thảo luận ngoại tuyến, thường diễn ra trên Diễn đàn quản trị Cosmos. Bất kỳ ai cũng có thể đề xuất thay đổi mạng hoặc quản lý tài chính và tham gia thảo luận về việc theo đuổi đề xuất đó. Người dùng cũng có thể gửi bất kỳ yêu cầu thay đổi mạng nào làm đề xuất chính thức tới hệ thống quản trị trực tuyến của Cosmos Hub. Sau khi đưa vào hệ thống, người nắm giữ ATOM sẽ bỏ phiếu để quyết định liệu có chấp thuận (và thực thi) thay đổi đề xuất hay không.
Trong quý III có 24 đề xuất quản trị, trong đó 10 đề xuất được thông qua. Các đề xuất đáng chú ý bao gồm các bản nâng cấp phần mềm V11, V12, V13 và mở rộng quyền quản lý của AADAO đối với thanh khoản do giao thức ATOM sở hữu (POL). Báo cáo minh bạch số 4 của AADAO chi tiết về tài chính và tài trợ mà DAO này phân bổ. Trong quý III, đợt tài trợ thứ 4 và 5 của AADAO đã phân phối tổng cộng 1,097 triệu USD cho các bên nhận. Các dự án được tài trợ bao gồm tài trợ cho Cosmoverse, cuộc thi hackathon của DoraHacks, v.v. Sau đó, đợt tài trợ thứ 6 được công bố và phân phối vào tháng 10. Những đợt này nâng tổng số tài trợ AADAO phát hành lên 27, trị giá 2,5 triệu USD.
"Kho bạc liên kết ATOM" (ATOM-aligned Treasury) của Binary Builders nhằm tăng tính phi tập trung trong quản trị và biểu quyết của Cosmos Hub. Trước lo ngại về chi phí vận hành xác thực viên tăng và sự phi tập trung mạng lưới, Binary Builders đề xuất phân bổ thêm cổ phần cho các xác thực viên dựa trên quyền biểu quyết của họ. Đề xuất nhằm hỗ trợ các xác thực viên nhỏ hơn và thúc đẩy thêm sự phi tập trung. Nó cũng khám phá cách sử dụng ATOM để thực hiện quyền biểu quyết trên các mạng AEZ khác (chi tiết hơn trong phần Phân tích Khu vực kinh tế Atom).
Đề xuất của Blockworks Research cũng có tác động đến quản trị, ngoài các thay đổi chính sách tài khóa đã nêu trong phần phân tích tài chính về mô hình tokenomics ATOM.
Thuế quyền biểu quyết nhằm giải quyết tình trạng tập trung cổ phần bằng cách đánh thuế việc ủy quyền cho các xác thực viên có quyền biểu quyết cao.
Khi nhu cầu đặt cược linh hoạt tăng, một loại thuế đặt cược linh hoạt động sẽ được áp dụng lên người đặt cược linh hoạt. Mục tiêu là tạo ra nguồn thu cho Cosmos Hub đồng thời tìm ra điểm cân bằng tự nhiên cho mức thâm nhập thị trường đặt cược linh hoạt.
Việc hủy bỏ giới hạn 25% đối với đặt cược linh hoạt sẽ cho phép nhiều người tham gia hơn được hưởng lợi. Bản thân Cosmos Hub không hỗ trợ đặt cược linh hoạt, nhưng có thể thông qua mạng Stride trong AEZ. Điều này được phân tích sâu hơn trong phần Phân tích Khu vực kinh tế Atom.
Ủy quyền bậc ba (Cubic Delegation) có tiềm năng giải quyết vấn đề tập trung trong quản trị trực tuyến, đồng thời đảm bảo vẫn đạt được ngưỡng biểu quyết tối thiểu.
IBC
Cosmos Hub có 56 đối tác IBC và 269 kênh IBC. “Đối tác” ám chỉ các bên đối tác khác nhau đã thiết lập kết nối IBC với Cosmos Hub; “kênh” là tổng số tuyến đường có thể dùng để kết nối các đối tác. Tất cả các hoạt động như số người gửi duy nhất, số người nhận duy nhất và tổng lượng chuyển (bao gồm cả vào và ra) đều giảm. Số người nhận duy nhất vào giảm mạnh nhất, giảm 40,6% theo quý. Tất cả các chỉ số IBC này đều đạt mức thấp nhất trong năm.
Thông thường, lượng chuyển vào và ra có mối liên hệ chặt chẽ. Có một vài ngoại lệ, ví dụ như đỉnh cao chuyển vào lớn vào tháng 5 năm 2023. Trong quý III, có vài thời điểm lượng chuyển ra hàng ngày cao gấp 2–3 lần lượng chuyển vào.
Khu vực kinh tế Atom
Khu vực kinh tế Atom (AEZ) là tập hợp các hệ sinh thái gắn với token ATOM, bao gồm các mạng có liên kết và tích hợp đa dạng với ATOM. AEZ bao gồm nhiều mạng với các khả năng khác nhau. Stride và Neutron nhận an toàn sao chép, Osmosis cho phép dùng ATOM để trả phí. Các mạng khác (như Kujira hay Agoric) phụ thuộc vào ATOM để cung cấp phần lớn thanh khoản.
An toàn sao chép (trước đây gọi là an toàn liên chuỗi), một dạng an toàn chia sẻ, là chiến lược AEZ được cộng đồng Cosmos Hub và các mạng liên chuỗi khác quan tâm nhất. An toàn chia sẻ cho phép các nút xác thực của một mạng sử dụng cổ phần trên chuỗi đó để tham gia vào cơ chế đồng thuận của mạng khác. Cấu trúc này cho phép các mạng có vốn hóa nhỏ hơn "thuê" an toàn từ các mạng vốn hóa lớn hơn. Tính đến quý III, Neutron và Stride là hai mạng duy nhất sử dụng an toàn sao chép.
"Kho bạc liên kết ATOM" (AAT) của Binary Builders nhằm biến ATOM thành tiền tệ mặc định trong AEZ, đồng thời đồng bộ hóa việc đặt cược và quản trị giữa Cosmos Hub và các chuỗi người tiêu dùng. Nhóm này dự định sử dụng quỹ AAT để phát triển và cung cấp thanh khoản trong AEZ.
Neutron
Việc thông qua đề xuất 792 biến Neutron thành chuỗi đầu tiên tận dụng bộ xác thực và an toàn của Cosmos Hub thông qua an toàn sao chép. Neutron hoạt động như một phần mở rộng CosmWasm của Cosmos Hub, hiệu quả trở thành trung tâm DeFi của Cosmos Hub.
Neutron vẫn là một mạng khá mới, chỉ ra mắt trong năm nay. Đề xuất 72 phân bổ ngân sách từ Cosmos Hub cho phát triển Neutron, và đề xuất 819 chuyển trực tiếp số tiền này sang Quỹ Neutron.
Stride
Stride triển khai an toàn sao chép ngay sau Neutron. Mạng này cung cấp dịch vụ đặt cược linh hoạt cho nhiều tài sản và mạng liên chuỗi. Vì ATOM là một phần cốt lõi trong hoạt động của Stride, nên nó là lựa chọn rõ ràng đầu tiên để áp dụng an toàn từ Cosmos Hub. Đặt cược linh hoạt là một thị trường lớn, được nhắc đến trong nhiều hệ sinh thái khác. Thông qua an toàn sao chép, Cosmos Hub có giải pháp đặt cược linh hoạt trong AEZ vì tiện ích của nó được đồng bộ hóa qua quản trị.
Các mạng khác trong AEZ cũng coi trọng stATOM, tức là ATOM được đặt cược qua Stride. Đề xuất 805 của Cosmos Hub (sửa đổi từ đề xuất 800 – Thanh khoản như một dịch vụ) cho phép AADAO triển khai 450.000 ATOM vào một nhóm sản phẩm hằng định ATOM/stATOM trên Astroport Neutron. Trên Osmosis, TVL của cặp ATOM/stATOM vượt quá 20 triệu USD.
Đề xuất quản trị 817 tìm kiếm sự chấp thuận từ cộng đồng Cosmos Hub để chọn một hội đồng tư vấn gồm 5 người, chịu trách nhiệm đánh giá và chọn các nút xác thực chủ nhà thông qua quy trình đại biểu của Stride.
Osmosis
Sàn giao dịch phi tập trung AMM Osmosis từ khi ra đời đã được tích hợp sâu với Cosmos Hub và ATOM. Tính đến quý III năm 2023, nhóm thanh khoản đầu tiên và lớn nhất theo TVL trên Osmosis là nhóm ATOM/OSMO. Khoảng 75% TVL của Osmosis đến từ các nhóm ATOM (chủ yếu là ATOM/OSMO và ATOM/stATOM).
Vai trò “liên kết ATOM” của Osmosis trong AEZ vượt xa vai trò cung cấp thanh khoản. ATOM còn là một loại token nhiên liệu khác trên sàn DEX. Mặc dù ATOM đôi khi được dùng làm nhiên liệu, nhưng do mô hình hoạt động, nhiều trường hợp bị nghi ngờ do bot tạo ra.
Đề xuất 810 trên Cosmos Hub sẽ xác định việc sử dụng Osmosis DEX để thanh toán linh hoạt phí giao dịch. Đề xuất này cho phép phí giao dịch trên Cosmos Hub được thanh toán bằng bất kỳ token nào, tận dụng Osmosis để chuyển đổi token thay thế sang ATOM.
Các mạng khác
Nhiều chuỗi khác có thể sớm tham gia AEZ với các năng lực khác nhau. Composable Finance đã nộp đề xuất tham gia AEZ và nhận an toàn sao chép từ Cosmos Hub giống như Stride và Neutron. Neutron là trung tâm lập trình và DeFi, Stride là giải pháp đặt cược linh hoạt, Composable đề xuất trở thành trung tâm thanh toán rollup nhờ khả năng kết nối với các hệ sinh thái đa chuỗi khác.
Mặc dù định nghĩa an toàn sao chép rất rõ ràng, thì “liên kết ATOM” mang tính chủ quan hơn. Một số thành viên cộng đồng cho rằng các mạng như Agoric và Kujira, do hệ sinh thái gắn bó mật thiết với ATOM, đã là một phần của AEZ. Nói cách khác, token ATOM có thể cung cấp lượng thanh khoản lớn cho Cosmos Hub và thúc đẩy lượng lớn hoạt động liên chuỗi.
Tổng kết
Kể từ khi ra đời, vai trò của Cosmos Hub là trung tâm tương tác và trọng tâm của hệ sinh thái Cosmos rộng lớn hơn. Trong quý III, Cosmos Hub đã迈出了成为安全提供者的重要一步。通过复制安全，Neutron和Stride成为了第一批由Cosmos Hub保护的链。Cosmos Hub作为模块化安全提供者的新定位增加了它作为更广泛Cosmos生态系统文化中心的角色，随着链加入Atom经济区。
Cộng đồng Cosmos đã nộp các đề xuất bao gồm thêm các chuỗi như Composable Finance. Ngoài ra, các mạng liên chuỗi khác đang khám phá các hình thức “liên kết ATOM” khác, như dùng ATOM để trả phí, nhằm trở thành một phần của Khu vực kinh tế Atom.
Sau đề xuất ATOM 2.0 bị từ chối, đề xuất này từng định hình lại mô hình tokenomics của ATOM theo nhiều cách, hầu hết các khái niệm hiện tiếp tục được khám phá dưới dạng các đề xuất nhỏ riêng biệt. Quản trị, phi tập trung, đặt cược linh hoạt, quản lý tài khóa và tokenomics là những chủ đề được thảo luận trong quý III. AADAO liên tục cấp tài trợ cho các nhóm để giải quyết các chủ đề này, bao gồm cả Tokenomics RFP.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
Messari
