Top 5 dự án mã hóa có mức độ phi tập trung cao nhất: Polkadot đứng thứ hai, ETH 2.0 bị ảnh hưởng do phụ thuộc quá nhiều vào Lido
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Top 5 dự án mã hóa có mức độ phi tập trung cao nhất: Polkadot đứng thứ hai, ETH 2.0 bị ảnh hưởng do phụ thuộc quá nhiều vào Lido
Blockchain hoàn toàn phi tập trung là chiếc cốc thánh mà những người theo Web3 ngày ngày khao khát. Hôm nay tôi sẽ đi sâu vào tìm hiểu 5 dự án mã hóa hàng đầu về mức độ phi tập trung.
Chuyên sâu báo cáo Web3Viết bởi: Jake Pahor
Biên dịch: TechFlow
Một blockchain hoàn toàn phi tập trung là chiếc cốc thánh mà cộng đồng Web3 hằng mong ước. Hôm nay tôi sẽ đi sâu vào phân tích Top 5 dự án tiền mã hóa phi tập trung nhất.
Khi nghiên cứu một dự án, một trong những yếu tố then chốt cần đánh giá trước khi đầu tư chính là mức độ phi tập trung.
Hôm nay, tôi sẽ xem xét các dự án tiền mã hóa hàng đầu dưới góc nhìn về tính phi tập trung, đồng thời cung cấp dữ liệu và thống kê mới nhất.
Vậy thì, phi tập trung là gì và tại sao nó lại quan trọng đến vậy?
Theo định nghĩa từ Từ điển Oxford, phi tập trung là việc chuyển giao quyền kiểm soát một hoạt động hoặc tổ chức sang nhiều địa điểm thay vì chỉ do một lãnh đạo duy nhất điều hành. Phi tập trung là một trong những trụ cột cơ bản để xây dựng Web3.
Việc áp dụng mô hình phi tập trung mang lại một số lợi ích chính như sau:
- Không có điểm lỗi đơn (không có single point of failure)
- Giảm thiểu tham nhũng
- Thúc đẩy sự bình đẳng giữa các bên tham gia
- Tính bao hàm tài chính
Tất nhiên, việc đạt được trạng thái phi tập trung hoàn toàn cũng đi kèm một số nhược điểm, ví dụ như nghịch lý mở rộng (scalability trilemma):
- Khả năng mở rộng và bảo mật
- Khả năng mở rộng và tính phi tập trung
- Bảo mật và tính phi tập trung
Mỗi dự án trong lĩnh vực này đều đang cố gắng giải quyết nghịch lý trên, nhằm đưa ra một giải pháp có thể đáp ứng cả ba tiêu chí mà không phải hy sinh bất kỳ yếu tố nào.
Tôi tin rằng ai giải quyết được vấn đề này trước tiên sẽ trở thành người chiến thắng lớn và dẫn dắt thị trường trong chu kỳ tăng giá tiếp theo.
Tính phi tập trung không phải là một khái niệm nhị phân kiểu đúng/sai. Như Coinbureau đã trình bày trong video của họ, có 5 tầng lớp cần xem xét để đánh giá mức độ phi tập trung:
1. Tầng phát triển viên
2. Tầng token
3. Tầng cơ sở hạ tầng
4. Tầng blockchain
5. Tầng bên ngoài
Hệ số Satoshi là một cách định lượng mức độ phi tập trung của blockchain, lần đầu tiên được Balaji S. Srinivasan đề xuất vào năm 2017.
Hệ số Satoshi đại diện cho số lượng trình xác thực (nút) cần phải thông đồng với nhau để có thể làm gián đoạn hoạt động bình thường của blockchain tương ứng. Hệ số Satoshi càng cao, hệ thống càng phi tập trung.
Đối với bằng chứng công việc (Proof-of-Work - Bitcoin), chuẩn mực được chấp nhận rộng rãi là 51% các nút. Đối với bằng chứng cổ phần (Proof-of-Stake - ETH 2.0 và các L1 khác), ngưỡng phổ biến được công nhận là ít nhất 34% các trình xác thực (lớn hơn một phần ba).
Tôi đã nghiên cứu kỹ lưỡng nhiều nguồn dữ liệu và tổng hợp tình hình của 12 dự án tiền mã hóa hàng đầu (tính đến ngày 9 tháng 9 năm 2022) vào bảng dưới đây.
Như bạn có thể thấy, BTC vẫn là ông vua về tính phi tập trung.
Polkadot
$DOT đứng thứ hai là một điều bất ngờ tuyệt vời. Rõ ràng, khi xem xét tài liệu và các cuộc phỏng vấn, Gavin Wood cùng đội ngũ luôn đặt tính phi tập trung lên hàng đầu trong mục tiêu phát triển.
Solana
$SOL cũng gây ngạc nhiên khi xếp thứ ba. Sau nhiều lần sập mạng trong năm nay, dự án này đang chịu áp lực rất lớn.
Tuy nhiên, họ thực sự sở hữu một nhóm trình xác thực lớn và đa dạng, đồng thời nhận được sự hậu thuẫn mạnh mẽ từ các tổ chức lớn. Dù vậy, dự án vẫn tồn tại một số vấn đề về tính tập trung liên quan đến lưu trữ giao dịch, cơ sở hạ tầng và độ tin cậy.
ETH 2.0
Việc xác định hệ số cho ETH 2.0 hơi phức tạp, bởi mỗi nút có thể vận hành nhiều trình xác thực (yêu cầu tối thiểu 32 ETH để stake). Để xác định số lượng nút tối thiểu nắm giữ 34% lượng stake, tôi đã xem xét tất cả dữ liệu gửi tiền ETH2 trên bảng điều khiển Nansen.
Lido Finance = 30,6% tổng lượng ETH được stake. Theo thông tin mới nhất, Lido có 29 nhà vận hành nút độc lập (tính đến ngày 5 tháng 6). Để đạt ngưỡng 34%, bạn chỉ cần thêm một nhà vận hành nút từ Coinbase hoặc Kraken, tổng cộng khoảng 30 nút.
Tôi phải thừa nhận rằng mức độ tập trung của Lido trong việc nhận gửi tiền stake khá đáng lo ngại. Tuy nhiên, Lido rất minh bạch về vấn đề này và tuyên bố đang tích cực thực hiện “bản đồ đường đi hướng tới phi tập trung”.
Avalanche
$AVAX tiến vào top 5 với hệ số Satoshi là 29.
Ngoài ra, tôi muốn dành lời khen lớn cho THORChain và muốn xếp hạng cao hơn cho dự án này, nhưng giá trị stake tổng và số lượng trình xác thực của THORChain còn quá thấp. Dù vậy, dự án luôn kiên trì theo đuổi tính phi tập trung, điều này thể hiện rõ qua sản phẩm của họ.
Không có blockchain nào trong số này là hoàn hảo, chắc chắn sẽ tồn tại những vấn đề ở các mức độ khác nhau ẩn dưới vẻ ngoài phi tập trung. Tuy nhiên, thật đáng mừng khi thấy nhiều dự án tuyệt vời đang tích cực cải thiện tính phi tập trung. Tôi tin rằng sớm muộn gì chúng ta cũng sẽ chạm tay vào chiếc cốc thánh của Web3.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@jake_pahor
