Solana và Base, ai mới là lựa chọn lý tưởng cho thanh toán bằng stablecoin?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Solana và Base, ai mới là lựa chọn lý tưởng cho thanh toán bằng stablecoin?
Base sẽ đóng vai trò ngày càng quan trọng trong việc dẫn dắt các công ty và người dùng mới, về lâu dài, Solana sẽ trở thành nền tảng chính cho thanh toán stablecoin.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Squads
Biên dịch: TechFlow
Khi Tổng thống Donald Trump nhậm chức, vốn hóa thị trường stablecoin đã đạt mức kỷ lục 210 tỷ USD – con số này chỉ là một phần nhỏ cho thấy cách mà stablecoin đang định hình lại dòng chảy tài chính toàn cầu.
Cùng với sự tăng trưởng này, cuộc cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trong việc tích hợp stablecoin và cơ sở hạ tầng thanh toán của chúng vào sản phẩm và dịch vụ cũng ngày càng gay gắt. Vào tháng 10 năm 2024, Stripe đã mua nền tảng thanh toán stablecoin Bridge với giá khoảng 1,1 tỷ USD, trở thành thương vụ mua lại lớn nhất trong lịch sử lĩnh vực tiền mã hóa. Cùng năm đó, các công ty thanh toán bằng stablecoin đã huy động được hơn 309 triệu USD, phản ánh niềm tin ngày càng tăng của thị trường đối với lĩnh vực này.
Các hệ sinh thái blockchain đang nỗ lực định vị bản thân là nền tảng lý tưởng cho các trường hợp sử dụng thanh toán, mỗi hệ sinh thái đều có những điểm đánh đổi riêng ảnh hưởng đến chi phí triển khai, trải nghiệm người dùng và phạm vi tiếp cận thị trường. Báo cáo này sẽ phân tích các yếu tố then chốt mà doanh nghiệp và nhà phát triển cần cân nhắc khi lựa chọn nền tảng blockchain để xây dựng giải pháp thanh toán bằng stablecoin, đồng thời chỉ ra rằng Solana và Base hiện tại là hai blockchain phù hợp nhất cho các ứng dụng thanh toán.
Bối cảnh thanh toán trên chuỗi
Như đã trình bày trong báo cáo trước đây, stablecoin đang chuyển mình từ một công cụ nội sinh của tiền mã hóa thành một phần thiết yếu của cơ sở hạ tầng tài chính chính thống, thay đổi căn bản cách thức di chuyển của dòng tiền:
Khối lượng giao dịch hàng năm của stablecoin tăng vọt từ 5,7 nghìn tỷ USD năm 2023 lên 8,3 nghìn tỷ USD vào cuối năm 2024.
Số lượng người dùng stablecoin hoạt động trải rộng trên nhiều blockchain, tổng cộng 29 triệu địa chỉ.
Stablecoin hiện đang thúc đẩy 32% hoạt động mã hóa hàng ngày, chỉ xếp sau Tài chính phi tập trung (DeFi).
Các công ty gốc mã hóa, doanh nghiệp truyền thống và các startup đang tích cực áp dụng stablecoin cùng cơ sở hạ tầng thanh toán của chúng, mở rộng ứng dụng sang nhiều ngành chính như thương mại điện tử (trên 25 nghìn tỷ USD), thanh toán B2B (trên 1,3 nghìn tỷ USD) và kiều hối xuyên biên giới (trên 700 tỷ USD).
Ví dụ, SpaceX đã tập hợp một phần doanh thu toàn cầu từ Starlink dưới dạng stablecoin nhằm tránh rủi ro tỷ giá hối đoái. Cuối tháng 9 năm 2024, PayPal đã thực hiện giao dịch thương mại đầu tiên với EY thông qua stablecoin PYUSD của mình trên nền tảng tiền kỹ thuật số của SAP. Ngoài ra, các nhà bán lẻ lớn ở Mỹ như Overstock, Chipotle, Whole Foods và GameStop hiện đã chấp nhận thanh toán bằng stablecoin.
Sự gia tăng mạnh mẽ về việc áp dụng doanh nghiệp làm nổi bật một điểm then chốt: Việc lựa chọn đúng cơ sở hạ tầng blockchain không còn là quyết định mang tính tùy chọn, mà đã trở thành một yêu cầu chiến lược, quyết định khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp trong hệ sinh thái thanh toán kỹ thuật số đang phát triển nhanh chóng.
Đánh giá năng lực thanh toán stablecoin trên blockchain
Việc tích hợp thành công stablecoin và cơ sở hạ tầng thanh toán của nó vào sản phẩm hoặc dịch vụ đòi hỏi blockchain phải đáp ứng bốn yêu cầu then chốt sau:
Hiệu suất kiến trúc cao
Phí thấp / dự đoán được
Nhu cầu thị trường
Minh bạch về quy định
Chúng tôi sẽ lấy hai blockchain công cộng Solana và Base làm ví dụ để phân tích mức độ đáp ứng các yêu cầu trên.
Bạn có thể tự hỏi, vì sao chúng tôi chọn hai blockchain này? Dù sao đi nữa, Ethereum dẫn đầu về tổng giá trị bị khóa (TVL) của stablecoin, Tron là một trong những blockchain phổ biến nhất cho thanh toán stablecoin, còn Celo đã thúc đẩy mức độ áp dụng đáng kể thông qua Minipay (ví di động của Opera, thu hút hơn một triệu người dùng ở châu Phi).
Mặc dù mỗi blockchain này đều có ưu thế riêng, nhưng cuối cùng chúng bị loại khỏi phân tích của chúng tôi vì những lý do sau:
Ethereum: Mặc dù phù hợp cho các giao dịch giá trị cao, nhưng chi phí gas cao và tốc độ giao dịch chậm đã hạn chế việc sử dụng Ethereum trong thanh toán stablecoin. Điều này dẫn đến một hệ sinh thái phân chia: Ethereum giữ lại những người nắm giữ số dư lớn, còn các ứng dụng thanh toán và trường hợp sử dụng đại chúng được chuyển sang các sidechain hoặc chuỗi ứng dụng.
Tron: Blockchain này rất sôi động trong lĩnh vực thanh toán stablecoin, đặc biệt phục vụ người dùng không tiếp cận được các kênh tài chính truyền thống. Tuy nhiên, như đã nêu trong báo cáo trước, sự phổ biến tại các khu vực bị trừng phạt, mối liên hệ gây tranh cãi với Justin Sun và các báo cáo về việc bị tổ chức khủng bố sử dụng đã làm gia tăng áp lực kiểm soát quy định. Kể từ khi Circle ngừng hỗ trợ USDC gốc trên Tron vào tháng 2 năm 2024, khả năng thu hút các nhà phát hành stablecoin lớn dần suy yếu, khiến Tron khó có thể trở thành nền tảng cho các stablecoin và ứng dụng thanh toán mới.
Celo: Mặc dù có mức độ áp dụng tốt ở châu Phi nhờ Minipay, blockchain này đang gặp phải những trở ngại lớn: TVL thấp, việc áp dụng bởi tổ chức còn hạn chế, lịch sử ngắn ngủi và lộ trình công nghệ vẫn đang phát triển sau khi chuyển đổi thành L2 vào năm 2024. Celo là một blockchain đáng theo dõi, nhưng chưa sẵn sàng cho các ứng dụng thanh toán stablecoin đại chúng.
Tất nhiên, còn nhiều blockchain khác cũng thể hiện tốt trong các ứng dụng thanh toán stablecoin, ví dụ như BNB, Arbitrum, Avalanche và TON. Dù tiềm năng lớn, những blockchain này vẫn chưa đạt được các tiêu chuẩn then chốt về mức độ áp dụng đại chúng mà Solana và Base đã đạt được.
Ngoài blockchain công cộng, các chuỗi ứng dụng như SphereNet và Payy cũng đang nổi lên trong lĩnh vực thanh toán stablecoin. Tuy nhiên, hiện chưa có chuỗi ứng dụng nào chứng minh được mình là nền tảng thống trị, vì họ phải đối mặt với các thách thức lớn như cơ sở hạ tầng nhà phát triển và người dùng còn hạn chế, nghi ngờ về tính trung lập lâu dài, và khó khăn trong việc thu hút sự áp dụng của tổ chức và nhà phát hành stablecoin.
Việc khởi chạy một chuỗi ứng dụng giống như mở một cửa hàng Shopify và thu hút lưu lượng truy cập, nhưng trong lĩnh vực tài chính, "thanh khoản tạo ra thanh khoản", nên thách thức còn lớn hơn nhiều.
Dựa trên phân tích trên, hãy cùng xem Solana và Base hiện tại đáp ứng các điều kiện thanh toán stablecoin như thế nào.
Hiệu suất kiến trúc cao
Các trường hợp sử dụng thanh toán stablecoin yêu cầu giao dịch nhanh, thường được đo bằng số lượng giao dịch mỗi giây (TPS) và tính dứt khoát của blockchain. Solana và Base đều đạt được TPS cao và tính dứt khoát nhanh nhờ kiến trúc chức năng, khiến chúng trở thành lựa chọn lý tưởng cho thanh toán stablecoin.
TPS phản ánh dung lượng và hiệu quả của mạng lưới; TPS cao hơn nghĩa là có thể xử lý khối lượng hoạt động thời gian thực lớn hơn.
Tính dứt khoát (finality) là thời gian cần thiết để một giao dịch được xác nhận không thể đảo ngược. Tính dứt khoát nhanh và an toàn trong hệ thống thanh toán là thiết yếu để đảm bảo giao dịch không thể bị đảo ngược và ngăn chặn việc chi tiêu kép. Nếu một blockchain không thể ngăn ngừa chi tiêu kép, thì ý nghĩa sổ cái của nó coi như mất hết. Tính dứt khoát cũng giúp người dùng tin tưởng rằng giao dịch của họ đã được hoàn tất và có thể dùng cho các thỏa thuận tài chính.
Solana và Base đạt được tính dứt khoát thông qua hai cơ chế khác nhau:
-
Solana có hai cấp độ cam kết (trạng thái dứt khoát): xác nhận và hoàn tất. Giao dịch được xác nhận đạt được sự đồng thuận siêu đa số (66% trọng số cổ phần) trong vòng 800 mili giây, trong khi giao dịch hoàn tất cần thêm 31 khối xác nhận (khoảng 13 giây) để đảm bảo an ninh tối đa. Trên thực tế, trong suốt 4 năm tồn tại của Solana, chưa từng có khối nào được xác nhận lạc quan bị hoàn tác.
-
Base áp dụng phương pháp khác thông qua bộ sắp xếp (sequencer) do Coinbase vận hành, cung cấp xác nhận sơ bộ gần như tức thì, với thời gian khối là 2 giây. Những xác nhận sơ bộ này dựa vào uy tín của Coinbase chứ không phải động lực kinh tế; tính dứt khoát thực sự cần khoảng 15 phút vì giao dịch được xử lý trên Ethereum. Thiết kế bộ sắp xếp tập trung này cho phép lặp nhanh, xác nhận nhanh và giảm MEV độc hại, nhưng cũng tạo ra rủi ro kiểm duyệt và điểm lỗi đơn.
Phí thấp / dự đoán được
Đối với mọi trường hợp thanh toán, chi phí thấp và dễ dự đoán là điều thiết yếu, để doanh nghiệp và người dùng có thể ước tính chi phí giao dịch mà không lo biến động lớn.
Một thành phần then chốt trong năng lực thanh toán của Solana là, khác với Ethereum L1/L2, nó phân chia điểm nghẽn cơ sở dữ liệu thông qua thị trường phí cục bộ. Thị trường phí cục bộ và công cụ phân đoạn giao dịch Jito giúp giao dịch trên Solana rẻ và dễ dự đoán đối với người dùng thông thường — một yêu cầu quan trọng đối với các ứng dụng thanh toán stablecoin. Khả năng song song hóa gốc của Solana nâng cao thông lượng bằng cách thực thi nhiều giao dịch đồng thời thay vì tuần tự.
Hơn nữa, đừng quên Firedancer. Firedancer là client trình xác thực Solana độc lập do Jump Crypto phát triển, đã đạt 1 triệu TPS trong môi trường thử nghiệm và dự kiến sẽ ra mắt từng phần trong năm nay.
Trong khi đó, Base chạy trên EVM (Máy ảo Ethereum) đơn luồng, cải thiện hiệu suất thông qua tối ưu hóa phần mềm và mở rộng phần cứng. Hiệu suất của nó đang tăng ổn định, với cam kết tăng dung lượng khối Base thêm 1 Mgas/giây mỗi tuần vào năm 2025.
Ngoài ra, các giao dịch của bộ sắp xếp Base được xử lý theo lô bên ngoài chuỗi trước khi được hoàn tất trên Ethereum. Phương pháp này tách biệt chi phí người dùng khỏi tình trạng tắc nghẽn của Ethereum, mặc dù Base tiêu thụ hơn 40% dung lượng blob của Ethereum, nhưng chỉ sử dụng 8% doanh thu phí cho việc thanh toán. Thiết kế này cho phép Base cung cấp mức phí giao dịch ổn định và dễ dự đoán hơn cho người dùng, đồng thời giảm tải cho chuỗi chính Ethereum.
Một điểm khác biệt then chốt khác giữa Solana và Base là người hưởng lợi từ doanh thu phí. Trên Solana, phí được trả cho tập hợp các trình xác thực phi tập trung, trong khi trên Base, phí chảy trực tiếp vào Coinbase. Chỉ riêng năm 2024, Coinbase đã thu về ít nhất 56 triệu USD doanh thu từ phí bộ sắp xếp của mình.
Solana nuôi dưỡng một hệ sinh thái đa dạng các công ty chuyên mở rộng giải pháp, từ tối ưu hóa client xác thực đến nén trạng thái ZK. Base thiếu sự đa dạng này; thay vào đó, nó sử dụng OP Stack của Optimism và phụ thuộc vào Coinbase để định hình lộ trình công nghệ của mình.
Điều này làm giảm diện sáng tạo của Base, nhưng nhờ chi phí phối hợp thấp đáng kể, nó có thể áp dụng các công nghệ đột phá nhanh hơn. Base có thể triển khai các nâng cấp tương lai và nghiên cứu EVM (ví dụ như các thí nghiệm của Monad về song song hóa và tối ưu hóa cơ sở dữ liệu EVM) nhanh hơn các đối thủ phi tập trung như Solana.
Nhu cầu thị trường
Thanh toán trên chuỗi chỉ khả thi khi có đủ nhu cầu sử dụng stablecoin như một "tiền tệ". Với hoạt động trên chuỗi của Solana và Base đạt mức cao kỷ lục, cả hai blockchain đều ở vị trí thuận lợi trong lĩnh vực thanh toán stablecoin.
"Giá trị kinh tế thực tế" (REV) trên chuỗi là chỉ số tốt nhất cho nhu cầu người dùng. Người dùng hoạt động hàng ngày hoặc hàng tháng (DAUs/MAUs) là thước đo đánh giá việc sử dụng blockchain không đáng tin cậy, vì dễ bị thao túng. Ngược lại, việc thổi phồng REV khó hơn nhiều và không khả thi về mặt kinh tế. REV cao (chứ không phải DAUs/MAUs) cho thấy với doanh nghiệp và nhà phát triển rằng blockchain là một nền tảng kinh doanh mạnh mẽ, từ đó tạo ra hiệu ứng vòng xoáy tích cực mạnh mẽ.
Solana
Tính đến ngày 23 tháng 1 năm 2025, Solana dẫn đầu tất cả các blockchain về REV, tạo ra doanh thu 751 triệu USD chỉ riêng trong quý IV năm 2024.
Thế thống trị của Solana bắt nguồn từ quy trình nhập cảnh tương đối đơn giản, chi phí thấp và hệ sinh thái ứng dụng DeFi mạnh mẽ như Jito, Jupiter, Kamino, Drift, Moonshot và pump.fun. Đặc biệt, pump.fun kể từ khi ra mắt vào tháng 3 năm 2024 đã thu hút lượng lớn hoạt động giao dịch và người dùng mới, tạo ra hơn 450 triệu USD phí. Điều này minh chứng rõ ràng rằng Solana là một nền tảng có thể hỗ trợ các mô hình kinh doanh khả thi.
Nói về việc nhập cảnh, vào ngày 18 tháng 1 năm 2025, Tổng thống Trump đã ra mắt token meme chính thức $TRUMP trên Solana, tạo ra hơn 7 tỷ USD khối lượng giao dịch trên chuỗi trong 24 giờ. Đến ngày 19 tháng 1 năm 2025, REV hàng ngày của Solana vượt quá 56 triệu USD, trong khi Moonshot – ứng dụng cho phép người dùng mua tiền mã hóa bằng Apple Pay – trở thành ứng dụng tài chính đứng đầu trên App Store tại Mỹ.
Các chỉ số then chốt khác bao gồm tính sẵn có của stablecoin và số lượng ứng dụng thanh toán stablecoin đang được phát triển. Tính đến tháng 1 năm 2025, TVL stablecoin trên Solana đạt 10,7 tỷ USD, mức cao nhất mọi thời đại. Trong giai đoạn từ ngày 15 đến 21 tháng 1 năm 2025, hơn 3 tỷ USD stablecoin đã được phát hành trên Solana. Sự tăng trưởng đáng kể này cho thấy cơ hội phát triển lớn cho các trường hợp sử dụng thanh toán stablecoin.
Do đó, nhiều lĩnh vực thanh toán stablecoin đã được phát triển trên Solana, như thanh toán xuyên biên giới, thanh toán tại điểm bán, thẻ ghi nợ, tạo lợi nhuận, v.v.
Base
Mặc dù TVL tổng thể của Base thấp hơn nhiều so với Ethereum và Solana, nhưng nó nổi bật về giá trị kinh tế thực tế (REV) và tăng trưởng stablecoin.
Ngày nay, Base đã trở thành mạng L2 được sử dụng rộng rãi nhất toàn cầu, và Coinbase ngày càng lưu trữ nhiều khoản tiền gửi của người dùng trên blockchain – một cột mốc quan trọng trong lịch sử kinh tế trên chuỗi.
Người dùng Base có đặc điểm riêng biệt vì phần lớn được dẫn dắt trực tiếp từ Coinbase (sàn giao dịch tập trung lớn nhất tại Mỹ). Với thị phần 45% tại Mỹ, nhiều người dùng Base có thể đến từ khu vực Bắc Mỹ. Chỉ số này đặc biệt quan trọng đối với các doanh nghiệp Mỹ muốn tích hợp thanh toán trên chuỗi.
Một yếu tố then chốt trong thành công của Base là mối quan hệ hợp tác độc đáo với Circle. Năm 2018, USDC được ra mắt bởi Circle và Coinbase, trở thành stablecoin đầu tiên được hậu thuẫn bởi một sàn giao dịch tập trung. Hơn nữa, Coinbase ban đầu là thành viên then chốt của Consortium Circle (đã giải thể), chịu trách nhiệm về dự trữ USD đằng sau USDC. Là công ty con của Coinbase, Base cung cấp lợi thế vượt trội cho nhà phát triển và người dùng, như mức phí gas miễn phí cho ứng dụng, chiết khấu phí gas khi dùng USDC thanh toán, và phát hành USDC lên chuỗi miễn phí.
Vì vậy, không ngạc nhiên khi các ứng dụng thanh toán stablecoin bản địa mới xuất hiện trên Base như Peanut, LlamaPay, Superfluid và Acctual. Tuy nhiên, quy mô hệ sinh thái thanh toán stablecoin tổng thể trên Base vẫn nhỏ đáng kể so với Solana, cần lưu ý rằng hệ sinh thái Base còn khá non trẻ.
Minh bạch về quy định
Xét về mặt quy định, cả Solana và Base hiện đều ở vị trí thuận lợi, và chính quyền Trump sắp tới có thể sẽ làm tăng thêm tính minh bạch.
Điểm khác biệt của Base so với các blockchain khác là nó không có token gốc, do đó chưa phải đối mặt với bất kỳ cuộc điều tra quy định nào. Tuy nhiên, Coinbase thì không may mắn như vậy, vẫn đang vướng vào tranh chấp tố tụng với SEC.
Hơn nữa, thiết kế của Base giới hạn tính trung lập của nó khi đối mặt với quy định thay đổi. Theo thiết kế hiện tại, Base có thể đơn phương áp đặt giới hạn địa lý, yêu cầu dữ liệu KYC cho thao tác trên chuỗi, đưa token hoặc ứng dụng vào danh sách đen, đóng băng ví, hoặc yêu cầu xác minh qua Coinbase để hoạt động trên blockchain của mình. Chức năng xác minh của Coinbase đã ra mắt, cung cấp công cụ cần thiết để thực thi các quy tắc này. Ngược lại, Solana vận hành qua hơn 1.000 nút xác thực, đảm bảo các yêu cầu quy định không do một tổ chức tập trung quản lý, mà được thực thi thông qua frontend hoặc mở rộng token.
Các thách thức về quy định đối với stablecoin và thanh toán trên chuỗi không phải là không thể vượt qua, việc các ngân hàng (như Société Générale và Deutsche Bank) hay các công ty (như Visa, Stripe, Venmo, PayPal, Robinhood, Nubank và Revolut) áp dụng công nghệ blockchain cho thấy lợi ích của công nghệ này có thể lớn hơn các rủi ro tạm thời.
Kết luận
Các doanh nghiệp truyền thống và startup muốn tích hợp stablecoin và thanh toán trên chuỗi không thể bỏ qua sự trỗi dậy của Solana và Base. Solana có lợi thế rõ rệt về nhu cầu, hệ sinh thái đa dạng và khả năng chống kiểm duyệt. Trong khi đó, Base nổi bật nhờ ảnh hưởng mạnh tại Mỹ, mối liên hệ chặt chẽ với Coinbase, trợ cấp USDC và tốc độ phát triển nhanh chóng.
Điểm khác biệt then chốt nằm ở tính trung lập đáng tin cậy. Chúng tôi tin rằng Base sẽ ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc dẫn dắt các công ty và người dùng mới, đặc biệt tại Mỹ. Tuy nhiên, về dài hạn, Solana sẽ trở thành nền tảng chính cho các thanh toán stablecoin.
Các ứng dụng thúc đẩy dòng chảy tài chính không biên giới sẽ có xu hướng lựa chọn cơ sở hạ tầng trung lập của Solana, nơi được xây dựng trên nền tảng đổi mới phân tán, thay vì phụ thuộc vào bộ sắp xếp tập trung vận hành bởi một động lực đơn lẻ. Solana cung cấp một môi trường công bằng và định hướng tương lai cho doanh nghiệp và nhà phát triển để tạo ra các ứng dụng thanh toán stablecoin sáng tạo.
Cuộc đua xây dựng siêu ứng dụng thanh toán trên chuỗi tiếp theo đang nóng lên – và bây giờ là thời điểm tốt nhất để bắt đầu.
Nếu bạn thấy nghiên cứu này có giá trị, vui lòng theo dõi chúng tôi trên 𝕏 để cập nhật các nghiên cứu và phân tích mới nhất.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
@SquadsProtocol
