Morph, Monad, Berachain: Các nhà sáng lập Web3 thế hệ mới đang tạo ra cộng đồng kiểu tôn giáo như thế nào?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Morph, Monad, Berachain: Các nhà sáng lập Web3 thế hệ mới đang tạo ra cộng đồng kiểu tôn giáo như thế nào?
Từ Monad đến Berachain rồi đến Morph, vai trò không thể thay thế của biểu tượng văn hóa độc đáo "người sáng lập" trong các dự án này đang dần bộc lộ rõ rệt.
Chuyên sâu báo cáo Web3
Đối với các dự án Web3, người sáng lập thực sự nên đảm nhận vai trò gì?
Là một chuyên gia công nghệ thuần túy, hay một người am hiểu marketing và quảng bá thị trường, hay một cao thủ xây dựng cộng đồng có khả năng tạo cảm xúc mạnh mẽ? Ngoài những nhân vật tiên phong lâu đời trong thế giới tiền mã hóa, trong nhiều năm qua, rất ít người sáng lập dự án crypto nào thành công khi xuất hiện trước công chúng và thực sự đóng góp tích cực cho sự phát triển của dự án.
Tuy nhiên, cùng với sự thâm nhập ngày càng sâu của nền kinh tế chú ý và làn sóng tiêu dùng vào thế giới Web3, những dự án mới như Monad, Berachain bắt đầu cho thấy vai trò không thể thay thế của "người sáng lập" – biểu tượng văn hóa đặc trưng của dự án:
Một người sáng lập sở hữu sức hút cá nhân hoặc đặc điểm nhân cách nổi bật có thể trở thành đại diện cụ thể hóa cho dự án, trực tiếp tiếp cận lượng lớn nhất (các) người dùng cộng đồng tiềm năng, thậm chí ngay cả khi mainnet còn chưa ra mắt, đã tập hợp được một nhóm người dùng trung thành và xây dựng nên bầu không khí cộng đồng mang tính chất gần như tôn giáo, đây gần như đã trở thành yếu tố cốt lõi cho thành công của các dự án Web3 thời đại mới.
Lịch sử “diễn tiến vai trò” của người sáng lập Web3
Trong thế giới Web3, cộng đồng không chỉ đơn thuần là tập hợp người dùng, mà là một nền văn hóa, một niềm tin, một sức mạnh; tất cả các thành viên cộng đồng tụ họp lại vì chung giá trị và mục tiêu.
Và đối với cộng đồng, ngoài tầm nhìn dự án, yếu tố then chốt kết nối hiệu quả mọi người chính là «sức hút cá nhân của người sáng lập».
Chúng ta có thể lấy ví dụ Gavin Wood – cũng là hình mẫu sớm nhất và điển hình nhất để quan sát về người sáng lập dự án Web3 có sức hút cá nhân mạnh mẽ.
Dù hiện tại sự phát triển dự án và quản trị cộng đồng Polkadot đang bị chỉ trích gay gắt, nhưng với tư cách là đồng sáng lập Ethereum và người sáng lập Polkadot, điều khiến Gavin Wood được ngưỡng mộ ban đầu không chỉ là trình độ kỹ thuật sâu sắc, mà chính là khả năng nhạy bén về thị trường và kỹ năng giao tiếp xuất sắc:
Chính vì vậy, khi Gavin Wood ban đầu sáng lập và giới thiệu ra thị trường Polkadot cùng các khái niệm như «tạo chuỗi riêng trong một cú nhấp chuột», ông đãthành công chuyển đổi các khái niệm kỹ thuật phức tạp thành trải nghiệm dễ hiểu với người dùng, và thông qua chiến lược tiếp thị hiệu quả, nhanh chóng thu hút sự chú ý và tham gia của đông đảo người dùng và nhà đầu tư.
Chắc hẳn đến nay vẫn còn nhiều game thủ crypto kỳ cựu nhớ rõ cảnh Gavin Wood tại Hội nghị Web3 năm 2018 trình diễn việc phát triển một blockchain hoàn chỉnh chỉ trong 15 phút,dù hiện giờ câu chuyện này có vẻ bình thường, nhưng lúc đó thực sự đã gây chấn động trực tiếp đến cả những người không am hiểu kỹ thuật, như thể mở ra một kỷ nguyên hoàn toàn mới.
Việc này chứng minh rằngkhả năng giúp người dùng phổ thông hiểu và chấp nhận các câu chuyện, khái niệm mới cực kỳ quan trọng đối với việc quảng bá và phát triển dự án. Người sáng lập dự án không chỉ cần năng lực kỹ thuật vững chắc, mà còn phải có tầm nhìn thị trường nhạy bén và kỹ năng giao tiếp vượt trội, mới có thể nổi bật giữa thị trường cạnh tranh khốc liệt, thu hút thêm nhiều người dùng và nhà đầu tư.
Nhiều năm trôi qua, trọng tâm cạnh tranh trong lĩnh vực Web3 dần chuyển từ câu chuyện kỹ thuật sang ứng dụng quy mô lớn, điều này phần nào cho thấy thế hệ người sáng lập Web3 mới cần không chỉ năng lực kỹ thuật, mà còn phải nắm bắt chính xác xu hướng thị trường và nhu cầu người dùng, giao tiếp hiệu quả với nhà đầu tư, người dùng cộng đồng, đối tác, v.v.
Nói thẳng ra, trong làn sóng Web3 mới như DApp dành cho người tiêu dùng, tốc độ và phạm vi lan truyền thông tin quyết định ảnh hưởng của dự án, điều này đòi hỏingười sáng lập phải giỏi giao tiếp với các bên liên quan, truyền đạt rõ ràng giá trị và tầm nhìn dự án, thu hút sự chú ý của nhà đầu tư, giành được lòng tin của người dùng và thiết lập mối quan hệ bền vững với đối tác.
Hơn nữa, người sáng lập dự án Web3 cần tìm được sự cân bằng tinh tế giữa kỹ thuật, tiếp thị và quản trị cộng đồng, để thu hút các thành viên cộng đồng cuồng nhiệt như tín đồ, tạo nên bầu không khí cộng đồng gần như mang tính tôn giáo – tuy nhiên, không phải là sự sùng bái mù quáng, mà dựa trên kỳ vọng chung và niềm tin vào tương lai dự án, khiến mọi người gắn bó chặt chẽ và cùng đóng góp sức lực cho sự phát triển của dự án.
Người sáng lập mới là “thiểu số then chốt” xây dựng cộng đồng
Trong lĩnh vực Web3, câu chuyện dành cho người tiêu dùng (Consumer narrative) đang trở thành lực lượng thúc đẩy biến đổi ngành, so với câu chuyện kỹ thuật truyền thống, nó nhấn mạnh hơn vào nhu cầu và trải nghiệm người dùng, yêu cầu đặt người dùng vào vị trí trung tâm làm động lực phát triển dự án, do đó cần có một sợi dây liên kết chạm tới càng nhiều người dùng cộng đồng (tiềm năng) càng tốt, và tập hợp họ lại với nhau.
Berachain: Từ cộng đồng NFT đến mạng lưới blockchain
Đối với Berachain đang cực kỳ hot hiện nay, NFT có thể coi là điểm khởi nguyên và biểu tượng văn hóa độc đáo của dự án, bởi vì đồng sáng lập Smokey của Berachain vốn là một bậc thầy trong việc xây dựng bầu không khí cộng đồng:
Năm 2021, anh đùa vui rằng muốn tạo 100 NFT hình gấu hút cần sa, và cho phép những NFT đời đầu này liên tục Rebase, sinh ra các thế hệ NFT thứ hai/thứ ba, ý tưởng này nhận được sự chú ý và ủng hộ lớn, từ đó chính thức khởi nghiệp như một dự án NFT thú vị, phân phối thành công trong cộng đồng DeFi.
Cách làm độc đáo này thu hút một nhóm người có năng lực kỹ thuật mạnh và giỏi lan tỏa, khi cộng đồng ngày càng phát triển, họ chủ động bổ sung các cơ chế chơi mới cho NFT, duy trì mức độ tham gia của cộng đồng.
Chính trong quá trình xây dựng cộng đồng này, Smokey nhận ra khoảng trống thị trường, từ đó chọn con đường chuyển mình từ cộng đồng NFT sang xây dựng blockchain, nên nói theo góc nhìn này thì sự chuyển đổi này không hề ngẫu nhiên.
Monad: Cờ đầu trong xây dựng cộng đồng kiểu «tôn giáo»
Khách quan mà nói, hiện nay nhiều dự án Web3 tuyên bố muốn xây dựng văn hóa và cộng đồng riêng biệt, nhưng thật sự đưa văn hóa và cộng đồng lên mức tối ưu thì đếm trên đầu ngón tay, và Monad là một trong số ít ví dụ thành công hiếm hoi.
Bên cạnh câu chuyện kỹ thuật «L1 hiệu suất cao tương thích EVM», Keone Hon – người sáng lập Monad, là một người theo hướng kỹ thuật điển hình, rất đề cao sự phi tập trung thực sự, chẳng hạn nhấn mạnh yêu cầu phần cứng thấp của Monad, để bất kỳ ai cũng có thể vận hành nút đầy đủ, từ đó đạt được sự phi tập trung thực sự.
Chính nhờ kiên định với sự phi tập trung này, Monad có thể đưa vào văn hóa Meme hoàn toàn tự do, gắn kết chặt chẽ với sự phát triển cộng đồng, mở ra một khuôn mẫu xây dựng cộng đồng mới cho các dự án Web3:
Bất kể là ý tưởng, kỹ thuật hay biểu đạt văn hóa, miễn là trong cộng đồng Monad đều có chỗ đứng, ví dụ tổ chức các cuộc thi sáng tạo Meme, hoạt động chủ đề, v.v., khơi dậy sức sáng tạo và sự tham gia của thành viên cộng đồng, khiến mọi người đua nhau phát huy trí tưởng tượng, đóng góp từng tác phẩm Meme tuyệt vời cho cộng đồng.
Những tác phẩm này không chỉ lan truyền mạnh trong cộng đồng mà còn thu hút sự chú ý từ bên ngoài, tiếp tục mở rộng ảnh hưởng của Monad. Trong quá trình này, Monad dần hình thành một bầu không khí cộng đồng độc đáo —— trao cho người dùng cảm giác tham gia và được công nhận, khiến mỗi thành viên đều cảm nhận được giá trị và tầm quan trọng của bản thân.
Mọi người không còn chỉ là người dùng dự án, mà là người sáng tạo và thúc đẩy dự án. Sức hút cộng đồng mạnh mẽ này đã giúp Monad tạo tiếng vang lớn hơn nhiều so với đa số các đối thủ nặng ký khác dù mainnet còn chưa ra mắt.
Liệu đồng sáng lập Morph có phải do AI tạo ra?
Thú vị là, trước đây có người đăng bài nghi ngờ Cecilia Hsueh – người sáng lập kiêm CEO của Morph, và góc nhìn nghi ngờ này giờ nhìn lại gần như «phi lý» — anh cho rằng Cecilia hoàn hảo gần như một «chiến binh lục giác» ở mọi phương diện, nên nghi ngờ bà là một «CEO do AI tạo ra».
Dĩ nhiên sau đó, khi Cecilia Hsueh xuất hiện tại các sự kiện trực tiếp như «Consumer Day» ở Singapore, nghi ngờ này tan biến, nhưng cũng phản ánh một nghịch lý của người sáng lập Web3 thời đại mới:Kỳ vọng và tiêu chuẩn dành cho người sáng lập ngày càng cao, đến mức khi một người sáng lập thể hiện năng lực và sức hút vượt trội, thậm chí «hoàn hảo», lại dễ gây nghi ngờ.
Một mặt, nghi ngờ phi lý này bắt nguồn từ việc Cecilia quá tích cực trên Twitter với các bài đăng đa dạng phong cách, giống như một «Giám đốc Cộng đồng trưởng của Morph», không chỉ tạo ảo giác về việc luôn giao tiếp trực tiếp 24/7 với nhà phát triển và người dùng, mà còn thường xuyên cập nhật tin tức mới nhất về Morph và lĩnh vực ứng dụng tiêu dùng, các quan điểm ngành và cá nhân.
Dù ngành Web3 đã xuất hiện nhiều nữ chuyên gia xuất sắc, nhưng với tư cách là một trong số ít nữ CEO, đặc biệt là nữ CEO duy nhất trong lĩnh vực L2, Cecilia Hsueh tự nhiên chịu sự chú ý và kiểm tra gắt gao hơn, bởi theo quan niệm truyền thống, thành tựu của phụ nữ trong lĩnh vực công nghệ dễ bị đặt dấu hỏi hơn.
Vì vậy, với một doanh nhân liên tiếp như Cecilia,vừa bước chân vào ngành Web3 đã tham gia sáng lập một sàn giao dịch từng xếp top 5 thế giới về khối lượng giao dịch, rồi dự án khởi nghiệp thứ hai Morph lại trực tiếp tiếp cậnDragonfly, Pantera, Bitget, Spartan Ventures, Foresight Venturescùng các nguồn lực hàng đầu ngành và lượng người dùng khổng lồ – lợi thế bẩm sinh mà nhiều dự án L2 không có, cũng khó trách một số người cho rằng thành công của bà quá «hoàn hảo» đến mức thiếu tính thực tế.
Mặt khác, đây cũng là yêu cầu tất yếu mà mọi dự án Web3 muốn định hướng ứng dụng tiêu dùng đều phải đối mặt.
Đối với các dự án như Morph, lấy «ứng dụng tiêu dùng» làm câu chuyện cốt lõi, dù là đáp ứng nhu cầu ứng dụng Web3 trong đời sống hàng ngày của người dùng, hay hỗ trợ nhà phát triển dễ dàng xây dựng ứng dụng tiêu dùng Web3, đều cần người sáng lập xuất phát từ góc nhìn thị trường và người dùng, xây dựng niềm tin thông qua tương tác công chúng, đồng thời hoạch định và đồng bộ các chiến lược phù hợp thực tế hơn.
Chỉ như vậy mới hình thành được một văn hóa cộng đồng thân thiện, thu hút người dùng tham gia và thử nghiệm sản phẩm tiêu dùng, tăng độ gắn bó người dùng. Thực tế Cecilia thường xuyên chia sẻ quan điểm, giải thích cách Morph mang lại giá trị cho người dùng và nhà phát triển qua mạng xã hội, sự kiện trực tiếp và phát biểu công khai, chính là xuất phát từ cân nhắc này.
Ghi chú nhỏ
L1 hiệu suất cao, L1 dựa trên Cosmos SDK, blockchain cấp tiêu dùng – nếu chỉ xét ba nhãn này, Monad, Berachain, Morph dường như chỉ là những cái tên bình thường giữa rừng dự án mã hóa thiếu sáng tạo.
Nhưng đối với Web3, người ta thường quá chú trọng vào câu chuyện kỹ thuật, mà quên mất sức mạnh của hệ sinh thái và cộng đồng hùng mạnh thực chất có thể đóng vai trò như chất xúc tác, và trong quá trình này, người sáng lập với tư cách là linh hồn dự án, giữ vai trò không thể thay thế.
Gần đây, khi mainnet Morph sắp ra mắt, Cecilia từng phát biểu công khai: «Tôi đã hỏi đội ngũ, mainnet nên được ra mắt ở giai đoạn nào của dự án – lúc khởi đầu hay khi đã tiến triển nhất định? Vì nhiều dự án hạ tầng trong Crypto thường chọn liên tục hoãn mainnet (thậm chí testnet) và phát hành token, bởi họ không biết sau khi phát hành sẽ còn việc gì để xây dựng dài hạn. Miễn là chưa ra mắt, thì không bị bác bỏ, vẫn có thể tiếp tục gọi vốn và thu hút người dùng tương tác. Cuối cùng, tôi đặt một câu hỏi: Các bạn có tin mình có thể phục vụ lâu dài cho người dùng tiêu dùng không? Câu trả lời tôi nhận được vô cùng thống nhất, vì vậy chúng tôi quyết định chọn con đường khác: Khi công nghệ sẵn sàng, sẽ lập tức ra mắt mainnet.»
Tóm lại, Cecilia cho rằng công nghệ phải «hữu dụng» – trước tiên để người dùng biết nó «hữu dụng», sau đó sẵn sàng chủ động thử và thực sự công nhận nó «hữu dụng», mới là then chốt để một câu chuyện Web3 đột phá, và người sáng lập chính là yếu tố cốt lõi thúc đẩy việc hiện thực hóa văn hóa này.
Hãy cùng chờ đợi cuộc cách mạng Web3 dưới sự dẫn dắt của thế hệ Founder mới.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
