Cơ cấu nâng cấp Cancun, OP hay ARB là lựa chọn tốt hơn?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Cơ cấu nâng cấp Cancun, OP hay ARB là lựa chọn tốt hơn?
Trên L2, quy mô người dùng càng lớn và loại hình càng đa dạng thì mức độ khó khăn trong việc hợp tác giữa mọi người trên L2 càng thấp.
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: Alex Xu
Năm 2023, nâng cấp Cancun chắc chắn là một trong những sự kiện quan trọng nhất của ngành sau nâng cấp Shanghai, và các dự án L2 được hưởng lợi từ nó cũng là lĩnh vực mà chúng tôi theo dõi sát sao trong năm nay.
Theo thông tin hiện tại, nâng cấp Cancun bao gồm EIP-4844 dự kiến sẽ diễn ra vào khoảng thời gian từ tháng 10/2023 đến tháng 1/2024. Hai dự án L2 chủ lực Arbitrum (sau đây gọi tắt là ARB) và Optimism (sau đây gọi tắt là OP) đã lần lượt đạt mức giá cao mới trong nửa đầu năm trước khi điều chỉnh giảm mạnh. Hiện tại có lẽ vẫn là thời điểm tốt để triển khai chiến lược đầu tư.
Dĩ nhiên, nếu xét về vốn hóa thị trường, vốn hóa lưu hành của OP kể từ đầu năm 2023 liên tục lập đỉnh mới, trong khi ARB lại dao động ở vùng giá thấp. Bài viết này của tác giả sẽ cố gắng phân tích các nội dung sau:
-
Nguồn gốc giá trị và mô hình kinh doanh của L2
-
So sánh năng lực cạnh tranh và dữ liệu hoạt động giữa OP và ARB
-
Nâng cấp Cancun cải thiện cơ bản tình hình của L2 như thế nào
-
Các rủi ro tiềm tàng của OP
Những nội dung dưới đây phản ánh quan điểm giai đoạn của tác giả tính đến thời điểm xuất bản, chủ yếu đánh giá và giải thích từ góc độ thương mại, ít đi sâu vào chi tiết kỹ thuật của L2. Bài viết có thể chứa sai sót thực tế, quan điểm hoặc thiên vị, chỉ nhằm mục đích thảo luận, và rất mong nhận được góp ý từ cộng đồng nghiên cứu đầu tư khác.
1. Nguồn gốc giá trị và mô hình kinh doanh của L2
1.1 Nguồn gốc giá trị và hào moat của L2
Sản phẩm mà L2 cung cấp tương tự như L1, đó là không gian khối ổn định, chống kiểm duyệt và mở, chúng ta cũng có thể coi đây là một dạng dịch vụ đám mây đặc thù trên chuỗi. So với L1, ưu điểm chính của không gian khối L2 là rẻ hơn. Ví dụ như OP, chi phí Gas trung bình chỉ bằng 1,56% so với Ethereum.
Chính vì không gian khối là một dịch vụ đám mây đặc thù nên nhu cầu sử dụng nó không mang tính phổ quát — phần lớn các dịch vụ internet không cần phải chạy trên L1 hay L2. Trong khi đó, các dịch vụ tài chính truyền thống bị ràng buộc nhiều quy định và thiếu minh bạch thì lại có ứng dụng phong phú nhất trên blockchain.
Nhu cầu của người xây dựng dịch vụ và người dùng đối với không gian khối L2 quyết định trần giá trị của L2.
Giống như L1, L2 cũng có thể tạo dựng hào moat dựa trên hiệu ứng mạng lưới.
Càng nhiều người dùng tham gia vào một L2 với đa dạng loại hình, thì khả năng hợp tác giữa mọi người trên L2 càng dễ dàng hơn, các mô hình dịch vụ mới càng dễ nảy sinh ở đây để tiếp tục đáp ứng và thu hút thêm người dùng vào mạng lưới. Mỗi người dùng mới tham gia và duy trì hoạt động trên mạng L2 đều làm tăng giá trị tiềm năng của mạng lưới đó đối với những người dùng khác.
Trong thế giới Web3, cường độ hiệu ứng mạng lưới của L1 & L2 chỉ đứng sau stablecoin USDT. Các L1 & L2 hàng đầu càng có rào cản cao hơn, do đó thường được định giá cao hơn.
1.2 Mô hình sinh lời của L2
Mô hình sinh lời của L2 rõ ràng và đơn giản: một mặt mua không gian lưu trữ từ lớp DA (Data Availability - Tính sẵn sàng dữ liệu) đáng tin cậy để sao lưu dữ liệu L2 (để khi L2 gặp sự cố có thể phục hồi từ dữ liệu sao lưu); mặt khác cung cấp dịch vụ không gian khối rẻ hơn cho người dùng và thu phí. Lợi nhuận đến từ: phí thu được từ L2 (phí cơ bản + thu nhập MEV) trừ đi chi phí trả cho nhà cung cấp DA.
Lấy ví dụ OP và ARB, họ chọn lớp DA là Ethereum – L1 có mức độ phi tập trung cao nhất và đáng tin cậy nhất, trả phí Gas cho Ethereum để lưu trữ dữ liệu L2 đã được nén lên Ethereum. Họ thu phí từ người dùng (bao gồm cả người dùng thông thường và các nhà phát triển) khi sử dụng L2 của họ, bao gồm phí Gas và thu nhập MEV. Sau khi lấy tổng thu trừ đi chi phí trả cho Ethereum, phần còn lại là lợi nhuận gộp.
Lý do gọi là lợi nhuận gộp vì khoản lợi nhuận này chưa khấu trừ các chi phí vận hành khác của dự án như lương nhân sự, thưởng cho hệ sinh thái, chi phí marketing, v.v.
Vai trò của sequencer trong quy trình hoạt động của L2
Việc thu phí từ L2 và thanh toán chi phí cho L1 đều do sequencer (bộ sắp xếp) của L2 thực hiện, lợi nhuận cũng thuộc về sequencer. Hiện tại, sequencer của OP và ARB đều do đội ngũ vận hành chính thức quản lý, lợi nhuận cũng đổ về kho bạc chính thức. Tất nhiên, sequencer tập trung đồng nghĩa với rủi ro điểm đơn cực kỳ cao. Cả OP và ARB đều cam kết lâu dài về việc phi tập trung hóa sequencer.
Cơ chế sequencer phi tập trung trong tương lai rất có thể hoạt động theo cơ chế POS, tức là các sequencer phi tập trung phải đặt cọc token gốc của L2 như ARB hoặc OP như một khoản ký quỹ tín dụng, nếu không hoàn thành nhiệm vụ thì khoản tiền gửi này sẽ bị phạt (slashed). Người dùng thông thường có thể tự đặt cược để trở thành sequencer, hoặc sử dụng dịch vụ đặt cược do Lido cung cấp, nơi người dùng cung cấp token thế chấp, còn các đơn vị vận hành sequencer chuyên nghiệp và phân tán sẽ thực hiện việc sắp xếp và tải dữ liệu lên, người đặt cược có thể nhận được phần lớn phí và phần thưởng MEV từ sequencer (theo cơ chế Lido là 90%).
Khi đó, token ARB và OP sẽ có thêm giá trị kinh tế bên cạnh chức năng quản trị đơn thuần.
1.3 ARB VS OP
Lợi thế cạnh tranh của OP
Từ khi ra mắt, ARB luôn vượt trội rõ rệt so với OP về mọi chỉ số hoạt động L2. Theo hiệu ứng mạng lưới đã nêu, với tư cách là L2 hàng đầu, ARB lẽ ra nên được định giá cao hơn OP.
Tuy nhiên, điều này bắt đầu thay đổi dần kể từ khi OP đề xuất chiến lược Superchain vào tháng 2 năm nay và tích cực thúc đẩy OP stack.
Op stack là bộ công cụ mã nguồn mở dành cho L2, nghĩa là các dự án muốn triển khai L2 có thể sử dụng miễn phí để nhanh chóng triển khai L2 riêng của mình, giảm đáng kể chi phí phát triển và thử nghiệm. Superchain là tầm nhìn tương lai mà OP vẽ ra: các L2 áp dụng OP stack nhờ tính nhất quán về kiến trúc công nghệ có thể thực hiện giao tiếp và tương tác an toàn, hiệu quả, nguyên tử về thông tin và tài sản, tương tự như khái niệm "Interchain" (chuỗi liên kết) của Cosmos, và đây được gọi là Superchain.
Sau khi OP stack và Superchain ra mắt, Coinbase là đơn vị đầu tiên áp dụng. L2 Base của Coinbase xây dựng trên OP stack được công bố cùng chiến lược Superchain vào tháng 2, và đã chính thức ra mắt ngày 10/8. Nhờ hiệu ứng dẫn dắt của Coinbase, ngày càng nhiều dự án khác bắt đầu sử dụng OP stack, như opBNB của Binance, dự án NFT ZORA được Paradigm đầu tư, dự án Adventure Gold DAO trong hệ sinh thái Loot, dự án dịch vụ hàng hóa công Public Goods Network (PGN) được Gitcoin hỗ trợ, dự án quyền chọn hàng đầu Lyra, bảng theo dõi dữ liệu nổi tiếng Debank, thậm chí cả Celo – trước đây là một L1 – cũng chọn OP stack làm giải pháp L2 của mình.
Trước đây, đối tượng phục vụ của các dự án L2 là người dùng sử dụng không gian khối của họ. Nhưng Superchain và OP stack đã mở rộng định nghĩa “người dùng” sang cả các đơn vị vận hành L2, biến mô hình kinh doanh từ 2C (ở đây coi cả nhà phát triển L2 là C) thành mô hình 2B2C. Điều này tạo ra nguồn giá trị và hào moat mới cho OP:
-
Hiệu ứng mạng lưới đa chuỗi. Mở rộng định nghĩa "mạng lưới" trong hiệu ứng mạng từ đơn chuỗi sang "mạng lưới đa chuỗi". Các chuỗi trong mạng liên kết với nhau về vốn và thông tin thông qua chuẩn OP stack thống nhất, các đơn vị vận hành L2 chịu trách nhiệm thu hút và vận hành người dùng, làm tăng tổng dân số người dùng của "mạng lưới đa chuỗi". Việc tăng dân số người dùng chung này cũng làm tăng giá trị tiềm năng của mạng lưới đối với mỗi người dùng và từng L2 bên trong.
-
Hiệu ứng quy mô. Chi phí cơ sở hạ tầng công nghệ cố định (ví dụ như nâng cấp và bảo trì OP stack) do OP gánh vác, nhưng các bên sử dụng OP stack khác đóng góp phản hồi và cải tiến giúp nâng cao chất lượng OP stack, từ đó giảm chi phí bảo trì, nâng cấp công nghệ, chi phí vận hành sequencer và khuyến khích lập chỉ mục cho từng chuỗi riêng lẻ, tăng sức hấp dẫn đối với các dự án tiềm năng muốn lựa chọn giải pháp L2.
-
Cộng đồng lợi ích. Thu hút thêm nhiều gã khổng lồ trong ngành Web3 vào hệ sinh thái OP, nhờ sự nhất quán về lợi ích, dễ dàng nhận được sự hỗ trợ từ họ về công nghệ, người dùng, nhà phát triển, đầu tư, v.v.
Từ hệ sinh thái đơn chuỗi vươn lên hệ sinh thái liên chuỗi, OP không chỉ hưởng lợi từ kỳ vọng tăng trưởng tổng số người dùng và nhà phát triển trên toàn mạng, mà các chỉ số hoạt động chính của chuỗi OP cũng đang liên tục đuổi kịp và thậm chí vượt qua ARB – đối thủ từng dẫn trước rất xa, ví dụ:
a. Số địa chỉ hoạt động hàng tháng: Tỷ lệ số địa chỉ hoạt động hàng tuần OP/ARB tăng từ mức thấp 32,1% lên 73,6% hiện nay
Nguồn dữ liệu: tokenterminal
b. Lợi nhuận L2 hàng tháng: Tỷ lệ lợi nhuận L2 OP/ARB tăng từ mức thấp 16,4% lên 100,2% (vượt qua)
Nguồn dữ liệu: tokenterminal
c. Số lần tương tác hàng tháng: Tỷ lệ tương tác hàng tháng OP/ARB tăng từ mức thấp 22,4% lên 106,5% (vượt qua)
Nguồn dữ liệu: tokenterminal
d. Khối lượng vốn trên chuỗi: Tỷ lệ TVL trên chuỗi OP/ARB tăng từ mức đáy 1/3 lên 1/2 hiện nay
TVL trên chuỗi OP, tháng 3 khoảng 2 tỷ USD, hiện tại khoảng 3 tỷ USD
TVL trên chuỗi ARB, tháng 3 khoảng 6 tỷ USD (cao nhất đạt 7 tỷ), hiện tại vẫn khoảng 6 tỷ USD
Nguồn dữ liệu: https://l2beat.com/
So sánh định giá giữa OP và ARB
Song song với sự tăng trưởng nhanh chóng của dữ liệu hoạt động, định giá chuỗi chính OP so với ARB ngày càng hấp dẫn.
P/E (Vốn hóa lưu hành / Lợi nhuận L2 niên hóa): Dựa trên doanh thu tuần gần nhất, P/E của OP đã giảm xuống dưới 80, trong khi ARB là 113. Đây là mức đạt được ngay cả khi giá OP tăng mạnh trong vài tháng qua và lượng cung lưu hành không ngừng được mở khóa.
Nguồn dữ liệu: tokenterminal
Các lực lượng mới nổi trong hệ sinh thái OP phát triển mạnh mẽ
Sự đuổi kịp liên tục của dữ liệu hoạt động OP so với ARB có phần ảnh hưởng từ sự hồi phục của hệ sinh thái nội tại, nhưng đóng góp lớn hơn đến từ các đối tác mới gia nhập phe OP. Ví dụ, các dự án đóng góp nhiều giao dịch nhất trên chuỗi OP trong 30 ngày gần đây, trong đó thao tác hợp đồng Gnosis Safe đứng thứ nhất, Worldcoin đứng thứ tư.
Nguồn dữ liệu: https://dune.com/optimismfnd/Optimism
Thực tế, phần lớn giao dịch của Gnosis Safe cũng đến từ nhóm Worldcoin. Ngay từ cuối tháng 6, World App đã triển khai hơn 300.000 tài khoản Gnosis Safe, đây là kết quả của chiến dịch di chuyển tài khoản World App lên mạng chính Optimism.
Theo số liệu từ trang web chính thức của Worldcoin ngày 11/8, hiện tại số người dùng đăng ký đã vượt quá 2,2 triệu, trong 7 ngày gần nhất đã tạo 257.000 tài khoản mới, số lượng giao dịch trung bình mỗi ngày của World app lên tới 126.000, tương đương khoảng 21% tổng số giao dịch hàng ngày hiện tại của cả mạng OP và ARB.
Nguồn dữ liệu: https://worldcoin.org/
Hiện tại, Worldcoin mới chỉ di chuyển hệ thống ID và token lên mạng chính, sắp tới sẽ phát triển chuỗi ứng dụng dựa trên OP stack, hứa hẹn mang lại thêm nhiều người dùng và nhà phát triển hoạt động.
Ngoài đóng góp của Worldcoin cho mạng chính OP, dữ liệu tăng trưởng sau khi ra mắt của Base – L2 đầu tiên và lớn nhất ủng hộ OP stack – cũng rất mạnh mẽ. Ngày 10/8, số địa chỉ hoạt động đạt 136.000, chỉ còn cách ARB – L2 TOP1 – 147.000 một bước ngắn.
Nguồn dữ liệu: https://dune.com/tk-research/base
Trong tất cả các nền tảng hợp đồng thông minh L1 & L2, con số này chỉ xếp sau Tron (1,5 triệu), BNBchain (1,04 triệu), Polygon (0,37 triệu) và Arbutrum (0,14 triệu). Ngoài ra, ứng dụng đầu tiên gây bùng nổ và lan truyền trên Base ngay sau khi ra mắt ngày 10/8 lại không phải DeFi hay Meme như định kiến thông thường, mà là ứng dụng mang tính xã hội friend.tech, điều này thật sự đáng ngạc nhiên.
Khó khăn của ARB
Khó khăn của ARB nằm ở chỗ, dù ngoài chuỗi L2 chính Arbitrum One có dữ liệu hoạt động mạnh và Arbitrum Nova hiệu suất cao hơn, họ còn ra mắt Orbiter – bộ công cụ L3 nhằm cạnh tranh trực tiếp với OP stack. Tuy nhiên, trong giai đoạn L2 còn đang phát triển mạnh, rất ít dự án sẵn sàng tự định danh là L3 và chọn Arbitrum One làm lớp DA của mình. Những dự án có nguồn lực công nghiệp tốt (người dùng, nhà phát triển, nội dung IP) thường có xu hướng xây dựng L2, bởi điều này mang lại trần định giá cao hơn và khả năng tiếp cận người dùng rộng rãi hơn.
Trong thị trường các dự án Rollup nhỏ hơn, Orbiter của Arbitrum lại phải cạnh tranh với các dự án RaaS (Rollup as a Service) như ALTLayer. Các nền tảng RaaS cung cấp giải pháp xây dựng và vận hành rollup với门槛 thấp, ít mã hóa, tích hợp nhiều phương án module rollup hiện có trên thị trường, cho phép người dùng tự lắp ráp như chơi Lego.
Giải pháp mô-đun RaaS do ALTLayer cung cấp
Trong thực đơn Rollup do các dự án RaaS cung cấp, Orbiter do Arbitrum cung cấp chỉ là một trong các lựa chọn. Người dùng nhỏ có thể sau khi so sánh sẽ chọn một giải pháp L2 kinh tế và rẻ hơn thay vì tự định danh là L3.
Trong tình hình này, mặc dù Arbitrum One vẫn duy trì vị trí dẫn đầu nhẹ về dữ liệu hoạt động so với các L2 khác, nhưng thị phần người dùng của nó trên toàn bộ thị trường L2 thực tế đang giảm nhanh chóng, vì lượng lớn người dùng mới và cũ đều đang chảy sang các L2 thuộc hệ OP và hệ hỗn hợp.
Tóm lại, OP thông qua bộ công cụ L2 mã nguồn mở, áp dụng mô hình B2B2C để đưa người dùng từ các đối tác vào tạo hiệu ứng mạng lưới, về dài hạn có lợi thế rõ rệt hơn so với cách tiếp cận tập trung vào đơn chuỗi mạnh như Arbirtum. Nếu ARB không điều chỉnh chiến lược trong thời gian tới, vị thế "vua L2 đơn chuỗi" của nó cũng sẽ lung lay.
2. Nâng cấp Cancun cải thiện cơ bản tình hình các dự án L2 như thế nào
2.1 Đánh giá định giá hiện tại của các dự án ARB và OP
Chúng ta sẽ sử dụng dữ liệu doanh thu trong khoảng 3 tháng gần nhất và giá hiện tại để đánh giá mức định giá của ARB và OP.
Nếu giả định chỉ số P/E không đổi, sau khi nâng cấp Cancun hoàn tất, chi phí L1 của ARB và OP giảm 90% (EIP4844 dự kiến giảm 90-99% chi phí L1 cho L2, ở đây lấy giá trị thận trọng, xem tài liệu tham khảo), trong khi mức phí L2 không đổi, thì giá ARB và OP được suy ra như sau:
Việc giảm chi phí chi tiêu L1 do nâng cấp Cancun mang lại ảnh hưởng trực tiếp là tăng lợi nhuận, tương ứng tăng định giá.
2.2 Tác động của nâng cấp Cancun đến định giá L2
Tất nhiên, sau khi nâng cấp Cancun làm giảm chi phí L1, cả ARB và OP đều không thể không giảm mức phí L2 tương ứng. Vì vậy, khi định giá cần đưa vào cân nhắc hai yếu tố biến số:
1. ARB và OP sẽ chuyển bao nhiêu phần trăm việc giảm chi phí thành việc giảm phí L2 để chia sẻ lợi ích cho người dùng
2. Khi phí L2 giảm, sẽ kích thích tăng bao nhiêu phần trăm mức độ giao dịch hoạt động trên L2
Cũng dựa trên giả định bội số P/E không đổi, tác giả dựa vào hai biến số "tỷ lệ giảm chi phí chuyển thành giảm phí" và "tỷ lệ tăng số lượng giao dịch do giảm phí" để suy luận giá token ARB và OP sau nâng cấp Cancun:
Hai bảng ước tính giá token trên đây có logic cốt lõi như sau:
1. Sau nâng cấp Cancun, tỷ lệ L2 giữ lại phần chi phí giảm được mà không chia sẻ cho người dùng càng thấp thì lợi nhuận vận hành L2 càng cao;
2. Tỷ lệ tăng hoạt động giao dịch do giảm phí L2 càng cao thì lợi nhuận vận hành L2 càng cao;
Ngoài ra, vì phí Gas hiện tại của OP thấp hơn ARB khoảng 30-50%, nên khi chi phí L1 giảm, OP có không gian giữ lại phần chi phí tiết kiệm được lớn hơn. Do đó, tác giả cho rằng OP có thể chia sẻ 60-100% chi phí tiết kiệm được cho người dùng, trong khi ARB là 70-100%.
Chỉ xét ảnh hưởng của nâng cấp Cancun đến từng chuỗi OP và ARB, không gian tăng giá hiện tại của OP và ARB là khá tương đồng.
Tất nhiên, phân tích độ nhạy giá sau nâng cấp Cancun đối với ARB và OP ở trên là khá máy móc. Những yếu tố chưa được tính đến trong phép tính này ít nhất bao gồm:
-
Phép tính trên dựa trên P/E hiện tại của dự án, trong khi P/E hiện tại đã bao hàm kỳ vọng về nâng cấp Cancun
-
Khi nâng cấp Cancun đến, OP sẽ có thêm lượng phát hành token so với hiện tại, dự kiến vốn hóa lưu hành không đổi, giá token nên thấp hơn
Tuy nhiên, logic bất biến là: lợi nhuận vận hành L2 càng cao thì giá trị nội tại của token càng lớn, càng dễ nhận được định giá thị trường cao hơn. Nâng cấp Cancun dù về tiết kiệm chi phí hay tăng mức độ hoạt động trên chuỗi đều mang lại cải thiện biên lợi nhuận rõ rệt cho các dự án L2.
3. Các rủi ro tiềm tàng của OP
Như đã nói ở trên, OP dựa vào câu chuyện Superchain và việc áp dụng rộng rãi OP stack, từ L2 đơn chuỗi vươn lên hệ sinh thái L2 liên chuỗi, theo mô hình B2B2C, thu hút thêm dân số hệ sinh thái thông qua các đối tác sử dụng OP stack. Về dài hạn, OP có hiệu ứng mạng lưới mạnh mẽ hơn, hiệu ứng quy mô và có các đồng minh cùng lợi ích, là mô hình kinh doanh tốt hơn so với ARB. Hơn nữa, các chỉ số hoạt động chính của mạng chính OP trong vài tháng gần đây liên tục đuổi kịp và thậm chí vượt qua ARB, các L2 khác thuộc hệ OP stack như BASE cũng phát triển nhanh, tiếp tục thu hẹp thị phần của ARB.
Xét thấy không gian kỳ vọng tăng giá token của cả OP và ARB nhờ nâng cấp Cancun là tương đương, nhưng OP có thêm câu chuyện Superchain hỗ trợ, hiện tại có vẻ là lựa chọn đầu tư tốt hơn.
Tuy nhiên, cuộc cạnh tranh trong赛道 L2 vẫn rất khốc liệt, tác giả cho rằng cần chú ý các rủi ro sau của OP:
3.1 ARB có thể chọn mở mã nguồn L2 của mình, dùng cách thức tương tự OP để tranh giành tổng dân số mạng lưới L2
Hiện tại Arbitrum vẫn sử dụng giấy phép mã nguồn thương mại (BSL), các đối tác muốn sử dụng Arbitrum stack để xây dựng hệ sinh thái Rollup hoặc phải được Arbitrum DAO hoặc Offchain Labs (công ty phát triển Arbitrum) cấp phép chính thức, hoặc phải phát triển L3 trên Arbitrum One. Tuy nhiên, trong những tháng gần đây, với sự mở rộng nhanh chóng của OP stack và tăng vọt dân số mạng lưới, cộng đồng Arbitrum bắt đầu cảm thấy lo lắng. Ngày 8/8, thành viên đội ngũ ARB stonecoldpat đăng bài thảo luận trên diễn đàn quản trị, kêu gọi cộng đồng tham gia bàn luận về "điều kiện và thời điểm cấp phép sử dụng mã nguồn Arbitrum cho các đối tác", nội dung thảo luận cụ thể bao gồm:
-
Tìm hiểu thái độ của cộng đồng về việc cấp phép mã nguồn cho các đối tác khác
-
Thảo luận xem có nên đặt điều kiện bổ sung cho việc cấp phép mã nguồn hay không
-
Làm thế nào để xây dựng cơ chế đánh giá, quyết định có cấp phép hay không
-
Lộ trình ngắn hạn và trung hạn cho các nội dung trên
-
Ngắn hạn: xác định những đối tác đạt tiêu chuẩn nào có thể được cấp phép
-
Trung hạn: làm rõ tiêu chuẩn, bất kỳ đối tác nào đạt yêu cầu đều có thể nhận được phép
-
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
Mint Ventures
