
Visa sử dụng khoản vay trên chuỗi để cung cấp vốn lưu động cho thẻ stablecoin, đánh dấu lần đầu tiên DeFi thâm nhập vào hệ thống backend thẻ tín dụng.
Tác giả: Tiểu Bỉnh
Vấn đề trễ thanh toán trong giao dịch thẻ tín dụng là một điểm ít được chú ý.
Người dùng quẹt một chiếc thẻ stablecoin tại cửa hàng tiện lợi, nhà bán lẻ thấy trạng thái "giao dịch thành công" chỉ sau vài giây, nhưng việc thanh toán vốn giữa bên phát hành thẻ và Visa chỉ hoàn tất vào ngày làm việc tiếp theo. Trong khoảng thời gian này, bên phát hành phải bỏ tiền của mình ra để ứng trước cho Visa. Nếu thẻ được quẹt vào tối thứ Sáu, số tiền ứng này phải chờ đến thứ Hai tuần sau mới giải ngân.
Đối với các ngân hàng lớn, đây chỉ là chi phí vốn manh mún. Nhưng đối với các bên phát hành thẻ stablecoin nhỏ đang tăng trưởng nhanh, đây là vấn đề sống còn thực sự: họ không có hạn mức tín dụng từ ngân hàng lớn, việc phê duyệt tín dụng từ các tổ chức tài chính truyền thống dành cho "công ty thanh toán mã hóa" lại chậm chạp và bảo thủ. Khoảng trống vốn thanh toán nếu cộng dồn vào cuối tuần hoặc ngày lễ, đủ sức khiến một công ty fintech ở giai đoạn tăng trưởng rơi vào khủng hoảng thanh khoản.
Ngày 8 tháng 9, Visa đã công bố một giải pháp: kết nối dữ liệu thanh toán của VisaNet với cơ sở hạ tầng cho vay trên chuỗi, để các giao thức DeFi thay thế các bên phát hành thẻ stablecoin này ứng tiền.
Spigot: Một chiếc khóa được lắp trong hợp đồng thông minh
Đối tác mà Visa lựa chọn tên là Credit Coop, một giao thức tài chính có cấu trúc thành lập năm 2024, tốt nghiệp từ Y Combinator. Tháng 8 năm 2025, Credit Coop hoàn tất vòng seed 4,5 triệu USD do Maven 11 và Lightspeed Faction dẫn dắt, có Coinbase Ventures tham gia. Đồng sáng lập Christopher Walker xuất thân từ JP Morgan, CTO Thomas Hepner đến từ Barclays, COO Michael Hall từng làm việc tại Amazon. Giao thức được xây dựng trên Ethereum và Base, không có token quản trị.
Trọng tâm của toàn bộ cơ chế là một hợp đồng thông minh tên là "Spigot". Những gì nó làm, nếu gọi bằng thuật ngữ tài chính truyền thống, là DACA (Thỏa thuận Kiểm soát Tài khoản Gửi tiền). Cơ chế này đặt một lớp khóa lên tài khoản nhận tiền của người đi vay. Mọi dòng tiền đầu vào đều phải qua sự kiểm soát của bên cho vay; sau khi trừ đi lãi suất và gốc, phần còn lại mới được giải phóng cho người đi vay.
Khác biệt là DACA truyền thống được thực thi nhờ đối soát thủ công của ngân hàng và gom vốn thủ công, trong khi Spigot của Credit Coop hoàn toàn tự động hóa thông qua hợp đồng thông minh.
Quy trình cụ thể như sau: Bên phát hành thẻ stablecoin Rain (một thành viên chủ lực của Visa) mỗi ngày nhận được văn bản thanh toán từ Visa sẽ rút tiền từ kho tín dụng xoay vòng của Credit Coop để thanh toán cho địa chỉ thiết lập thanh toán của Visa. Sau đó, khoản trả nợ của chủ thẻ sẽ tự động chảy vào Spigot thông qua hợp đồng thông minh của Rain. Spigot sẽ trích khấu lãi và gốc để hoàn trả cho bên cho vay, sau đó giải phóng số tiền còn lại vào tài khoản vận hành của Rain. Quĩ cho vay nhờ đó duy trì vòng lặp liên tục.
Đồng thời, Visa cung cấp văn bản thanh toán hàng ngày cho Credit Coop thông qua đường ống dữ liệu an toàn, giúp bên cho vay có hai luồng dữ liệu độc lập và có thể xác minh để đánh giá hiệu quả tín dụng của người vay: một là nhật ký trả nợ trên chuỗi, hai là dữ liệu thanh toán nội bộ của chính Visa. Hai luồng dữ kiện này tương hỗ xác chứng, tạo nên góc nhìn quản lý rủi ro theo thời gian thực mà các tổ chức tài chính truyền thống chưa từng có được trong quá trình phê duyệt tín dụng.
2,5 tỷ USD, 3.000 lần vay, không vi phạm hợp đồng
Rain đã bắt đầu sử dụng cơ sở hạ tầng tín dụng xoay vòng của Credit Coop từ tháng 8 năm 2023. Tính đến nay, riêng Rain đã đóng góp khoảng 2 tỷ USD vào khối lượng thanh toán tài trợ tích lũy, vượt quá 2.000 sự kiện vay trên chuỗi và 7.000 sự kiện trả nợ, tổng lãi suất đã trả vượt 1,58 triệu USD, với tỷ lệ vỡ nợ bằng không. Hai dự án thẻ khác là Moto và Xplace, cũng chạy trên BIN của Rain, đều sử dụng cùng cơ sở hạ tầng Credit Coop.
Dữ liệu tổng thể nền tảng Credit Coop ghi nhận: khối lượng thanh toán tài trợ tích lũy vượt 2,5 tỷ USD, hơn 3.000 sự kiện vay, hơn 9.000 sự kiện trả nợ, các công cụ tài trợ tham gia đều duy trì mức vỡ nợ bằng không. Những con số này đến từ công bố của cả Visa và Credit Coop, vẫn chưa được kiểm toán độc lập bởi bên thứ ba, nhưng xét đến thương hiệu bảo chứng của Visa và tính minh bạch trên chuỗi của hợp đồng Spigot, chi phí gian dối là cực kỳ cao.
Lý do sự kiện trả nợ nhiều hơn sự kiện vay rất đơn giản: Rain thực hiện một lần vay mỗi ngày để phủ kín thanh toán của Visa, nhưng tiền trả nợ của chủ thẻ đến theo đợt, một lần vay ứng với nhiều lần trả nợ. Đây là cấu trúc tài trợ phải thu kiểu mẫu trong giáo khoa, chỉ khác là hộp khóa (lockbox) và thỏa thuận kiểm soát tài khoản (DACA) đều đã được thay thế bằng hợp đồng thông minh để thay thế vai trò của ngân hàng.
Lãi suất danh nghĩa hàng năm khoản vay vào khoảng 6,4%, lợi nhuận bên gửi tiền vào khoảng 5,1%. Biên độ lãi suất khoảng 130 điểm cơ bản, tiệm cận mức của tài chính có cấu trúc truyền thống.
Hạn mức tín dụng 5 triệu USD, lần đầu tiên trở nên khả thi về mặt kinh tế
Điều mà cơ chế này thực sự thay đổi là gì?
Trong tài chính truyền thống, các nhà phát hành thẻ nhỏ muốn tiếp cận vốn lưu chuyển thanh toán cần đáp ứng hàng loạt điều kiện tiên quyết: quy mô nghiệp vụ đủ lớn, lịch sử vận hành, quy trình thẩm định bảo lãnh thủ công, và báo cáo tài chính đủ thuyết phục ủy ban tín dụng ngân hàng. Với một hạn mức tín dụng xoay vòng 500.000 USD, chi phí thẩm định và pháp lý có thể đã ngấu hết lợi nhuận, khiến ngân hàng mất động lực thực hiện loại tín dụng nhỏ này.
Hợp đồng thông minh Spigot đã phá bỏ rào cản kinh tế này. Nó tự động hóa toàn bộ chi phí vận hành chính của bên cho vay (giám sát tài khoản, gom vốn, thực thi trả nợ, quản lý tài sản thế chấp). Chi phí dịch vụ cho một khoản tín dụng 500.000 USD và 50.000.000 USD là gần như tương đương. Điều này mang nghĩa các bên phát hành thẻ stablecoin trước đây bị thị trường tín dụng truyền thống từ chối do quy mô quá nhỏ, giờ đây lần đầu tiên có con đường khả thi về mặt kinh tế để tiếp cận vốn lưu chuyển.
Karta là ví dụ điển hình và thuyết phục nhất hiện nay. Đây là thẻ tín dụng Visa do Mỹ phát hành hướng tới du khách toàn cầu, phân phối qua hơn 80 ngân hàng tư nhân và tổ chức quản lý tài sản, vận hành trên BIN của Rain. Sau khi khởi tạo trên cơ sở hạ tầng tín dụng Credit Coop và tích lũy lịch sử trả nợ thanh toán hàng ngày liên tục, Karta đã công bố đợt huy động vốn 140 triệu USD vào tháng 6 năm 2026: bao gồm vòng A 15 triệu USD do Galaxy Ventures dẫn đầu, cùng hạn mức tín dụng tổ chức 125 triệu USD từ Community Investment Management. Theo Visa, lịch sử thanh toán hàng ngày tích lũy được trên cơ sở hạ tầng Credit Coop chính là nền tảng hồ sơ tín dụng bảo trợ cho đợt huy động vốn quy mô lớn hơn này.
Cơ sở hạ tầng tín dụng trên chuỗi không chỉ giải quyết bài toán lưu chuyển ngắn hạn cho Karta, mà còn đóng vai trò như "cầu thang tín dụng" dẫn tới thị trường vốn truyền thống. Lịch sử trả nợ được thiết lập trên DeFi cuối cùng đã được các tổ chức truyền thống thừa nhận làm căn cứ để đánh giá tín nhiệm.
Các bước đi chiến lược về stablecoin của Visa đang được đẩy nhanh.
Số liệu chính thức cho thấy hiện có hơn 160 dự án thẻ liên kết stablecoin đang hoạt động trên mạng lưới Visa, với doanh số thanh toán tăng trưởng hàng năm xấp xỉ 200%. Quy mô thanh toán stablecoin của Visa đã đạt mức tốc độ hoạt động hàng năm (run rate) 20 tỷ USD, tăng hơn 15 lần so với cùng kỳ năm ngoái. Mối đầu năm nay, Visa ra mắt Nền tảng Stablecoin, kích hoạt chức năng thanh toán USDC tại Mỹ, và mở rộng thanh toán stablecoin sang các chuỗi mới như Base và Polygon.
Trong bối cảnh này, việc đưa tín dụng trên chuỗi vào bổ sung vòng thiếu sót cuối cùng trong hệ sinh thái stablecoin của Visa: mạng lưới thanh toán cung cấp kênh giải ngân, tín dụng trên chuỗi cung ứng vốn lưu chuyển, và hợp đồng thông minh cung cấp quản lý rủi ro tự động. Ba yếu tố kết hợp lại tạo thành một ngăn xếp hạ tầng thẻ stablecoin hoàn chỉnh.
Điều này cũng lý giải vì sao Visa lựa chọn hợp tác với một giao thức DeFi không có token quản trị. Mô hình kinh doanh của Credit Coop dựa trên biên độ lãi suất, giống hệt tài chính có cấu trúc truyền thống; logic thực thi của hợp đồng Spigot mang tính xác định cao, vận hành chung một quy tắc kinh tế với việc thực thi văn bản pháp lý trong TradFi.
Visa đã phác thảo hình thái khả thi cho giai đoạn tiếp theo: văn bản thanh toán hàng ngày của Visa sẽ trực tiếp kích hoạt việc giải ngân vốn tài trợ trong ngày, với số tiền giải ngân bằng chính xác với số tiền thanh toán ròng của ngày. Khi ấy, văn bản thanh toán sẽ đồng thời đảm nhận hai chức năng đánh giá tín dụng và điều phối vốn, qua đó nâng cao hơn nữa hiệu quả sử dụng vốn của cơ sở hạ tầng tín dụng trên chuỗi.
Cách DeFi xâm nhập vào hậu đài thẻ tín dụng chính là trang bị cho hệ thống thanh toán của Visa một ban tài chính tự động. Đây có lẽ là lần áp dụng thực tế nhất của công nghệ blockchain trong lĩnh vực thanh toán tiêu dùng: không thay thế bất kỳ ai, mà chỉ biến một quy trình vốn cần chữ ký của ủy ban tín dụng ngân hàng, soạn thảo văn bản bởi luật sư, và đối số thủ công bởi đội ngũ vận hành, thành một đoạn code được tự động thực thi mỗi ngày.















