
Uber kỹ sư sáng lập, mạng lưới "tính toán mù" Nillion có điểm gì đổi mới?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow

Uber kỹ sư sáng lập, mạng lưới "tính toán mù" Nillion có điểm gì đổi mới?
Nillion cho rằng không có giải pháp thần kỳ nào đối với các công nghệ tăng cường quyền riêng tư, mọi giải pháp đều phải được tổ chức phối hợp mới đạt được kết quả tốt nhất.
Tác giả: angelilu, Foresight News
Theo sử gia Hy Lạp cổ đại Herodotus, vị vua Ba Tư Darius muốn gửi một thông điệp bí mật tới thành bang Athens của Hy Lạp. Ông chọn một nô lệ, cạo trọc đầu và xăm thông điệp lên da đầu người này. Khi tóc mọc lại che kín thông điệp, ông phái nô lệ đến Athens. Khi đến nơi, chỉ cần cạo trọc đầu lần nữa là có thể đọc được thông tin.
Câu chuyện cổ xưa này khéo léo ở chỗ đã thành công trong việc truyền tải thông tin nhạy cảm mà không bị phát hiện, đồng thời giấu nó dưới một vẻ ngoài bình thường. Tuy nhiên, thách thức trong thế giới kỹ thuật số hiện đại còn phức tạp hơn nhiều so với thời cổ đại. Chúng ta không chỉ cần ẩn giấu sự tồn tại của thông tin, mà còn phải xử lý dữ liệu đó mà không làm lộ nội dung.
Do đó, Nillion đề xuất khái niệm mạng lưới "tính toán mù" (blind computing) phi tập trung – giống như thông điệp của nhà vua Ba Tư được giấu dưới mái tóc của nô lệ, công nghệ của Nillion cho phép dữ liệu giá trị cao được lưu trữ, truyền tải và xử lý trong trạng thái mã hóa toàn trình.
Tính toán mù thường là thuật ngữ tổng hợp mô tả các phương pháp và kỹ thuật khác nhau để thực hiện tính toán mà không tiết lộ dữ liệu đầu vào. Đây là một khái niệm tổng hợp, kết quả của sự phát triển và tích hợp nhiều công nghệ mật mã học và tính toán an toàn, bao gồm chữ ký mù, tính toán an toàn đa bên (MPC), mã hóa đồng hình (cho phép tính toán trực tiếp trên dữ liệu đã mã hóa), môi trường thực thi đáng tin cậy (TEE) và bằng chứng không kiến thức (zero-knowledge proof).
Nillion là gì
Tóm lại, Nillion có thể hiểu là một mạng lưới tính toán an toàn phi tập trung, nhằm xây dựng một mạng lưới nơi dữ liệu giá trị cao luôn được mã hóa trong suốt quá trình lưu trữ, truyền tải và xử lý, giải quyết vấn đề hiện tại khi tính toán dữ liệu mã hóa vẫn cần quy trình "giải mã - tính toán - mã hóa lại".
Thực hiện như thế nào
Nillion cho rằng hiện nay, các phương pháp tính toán riêng tư như mã hóa đồng hình hoàn toàn (FHE), tính toán đa bên (MPC) và các công nghệ khác đều có những ưu điểm riêng biệt. Không có "thuốc tiên" duy nhất nào trong lĩnh vực PET (công nghệ tăng cường quyền riêng tư), tất cả các giải pháp cần được tổ chức phối hợp để đạt hiệu quả tối ưu. Mục tiêu của Nillion là tập hợp mọi công nghệ PET và tạo ra một khung nền tảng cho phép các công nghệ PET mới dễ dàng tham gia vào lớp điều phối (Orchestration Layer).

Mục tiêu cuối cùng của Nillion là tạo ra một môi trường phát triển, nơi các lập trình viên không cần biết bất kỳ thông tin nào về PET, mà chỉ cần sử dụng các kiểu dữ liệu đặc thù như số nguyên và số học dấu phẩy cố định để xây dựng ứng dụng tăng cường quyền riêng tư. Trình biên dịch sẽ tự động lựa chọn tổ hợp PET tối ưu để hiện thực hóa ý tưởng của nhà phát triển.
Để đạt được mục tiêu này, các thành phần quan trọng của Nillion bao gồm: trình biên dịch ngôn ngữ Nada và mạng lưới Nillion Network.
Trình biên dịch ngôn ngữ Nada
Nillion cung cấp cho nhà phát triển một ngôn ngữ lập trình MPC dựa trên Python mang tên "Nada". Các lập trình viên có thể viết chương trình bằng Nada, dùng trình biên dịch Nada để biên dịch chương trình, sau đó tải chương trình đã biên dịch lên Nillion Network để thực thi. Thông qua Nada, nhà phát triển có thể quản lý việc lưu trữ dữ liệu riêng tư giá trị cao và thực hiện các phép tính mù trên dữ liệu này, trong suốt quá trình xử lý dữ liệu luôn giữ trạng thái mã hóa.
Kiến trúc mạng hai lớp của Nillion Network
Hiện tại Nillion Network đang trong giai đoạn thử nghiệm, người dùng có thể tạo ví Nillion thông qua Keplr hoặc Leap để kết nối với mạng thử nghiệm Nillion. Mặc dù hoạt động thử nghiệm liên quan "Genesis Sprint" đã kết thúc vào ngày 6 tháng 7, Nillion cho biết họ sẽ khởi động giai đoạn hoạt động thứ hai.
Đặc điểm chính của Nillion Network là sử dụng kiến trúc mạng hai lớp: bao gồm mạng lõi Petnet và lớp điều phối NilChain, nhằm thực hiện phân chia chức năng và quản lý phi tập trung.

-
NilChain là lớp điều phối của mạng Nillion, có nhiệm vụ điều phối thanh toán cho các thao tác tính toán mù và lưu trữ được thực hiện trên mạng.
-
Petnet sử dụng các công nghệ tăng cường quyền riêng tư (PET) của Nillion để bảo vệ dữ liệu phân tán có giá trị cao và thực hiện các phép tính mù.
Tình hình huy động vốn
Vào tháng 12 năm 2022, Nillion đã huy động thành công 20 triệu USD trong vòng hạt giống với định giá 180 triệu USD, do Distributed Global dẫn dắt, các nhà đầu tư tham gia bao gồm AU21, Big Brain Holdings, Chapter One, GSR Markets, HashKey, v.v.
Nillion cho biết họ đã hoàn tất vòng gọi vốn riêng A với định giá 400 triệu USD trong năm nay, do Hack VC dẫn dắt, với sự tham gia từ các chuyên gia trong ngành như Ansem, CL, cũng như các nhà đầu tư thiên thần từ Worldcoin, LayerZero... Tuy nhiên, số tiền cụ thể chưa được tiết lộ. Ngoài ra, Nillion đã tổ chức bán công khai cộng đồng 35 triệu token NIL (chiếm 3,5% tổng cung) trên nền tảng CoinList vào tháng trước, với định giá vòng cộng đồng tương đương vòng gọi vốn riêng A là 400 triệu USD. Bên cạnh đó, TGE của Nillion dự kiến diễn ra vào cuối tháng 8 năm 2024.
Đội ngũ sáng lập
Đội ngũ của Nillion rất đáng nể, công ty phát triển Nilogy được ươm tạo bởi chương trình hạt giống CoinList. Người sáng lập kiêm CTO của Nilogy là Conrad Whelan – kỹ sư sáng lập của Uber. Giám đốc chiến lược là Andrew Masanto – CMO sáng lập của Hedera Hashgraph. Giám đốc thương mại là Slava Rubin – người sáng lập trang web gây quỹ cộng đồng Indiegogo của Mỹ. Tổng cố vấn pháp lý là Lindsay Danas Cohen – cựu phó cố vấn pháp lý phụ trách sản phẩm của Coinbase.
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News














