Ethereum tiếp tục giảm không ngừng, liệu nâng cấp Pectra có mang lại cơ hội tăng mới?
Tuyển chọn TechFlowTuyển chọn TechFlow
Ethereum tiếp tục giảm không ngừng, liệu nâng cấp Pectra có mang lại cơ hội tăng mới?
Thời điểm phục hồi đã đến chưa?
Chuyên sâu báo cáo Web3Tác giả: IGNAS | DEFI RESEARCH
Biên dịch: TechFlow
Hiện nay, thái độ bi quan với Ethereum (ETH) là điều khá phổ biến. Kể từ mức đáy thị trường đầu năm 2023, hiệu suất của ETH kém hơn Solana (SOL) tới 6,8 lần; và trong hai năm qua, ETH đã giảm 47% so với Bitcoin (BTC).
Vậy thì, liệu thời điểm phục hồi đã đến chưa?
Lập luận bi quan về Ethereum
Có nhiều tranh cãi xung quanh lý do ETH hoạt động kém, nhưng tôi cho rằng có một số yếu tố chính:
-
Thứ nhất, Bitcoin được gọi là “vàng kỹ thuật số” – một câu chuyện đơn giản, dễ hiểu, đặc biệt hấp dẫn đối với người dùng mới và các tổ chức. Trong khi đó, câu chuyện về Ethereum lại phức tạp hơn, và phép so sánh phổ biến “dầu mỏ kỹ thuật số” vừa thiếu hấp dẫn vừa không thực sự chính xác.
-
Thứ hai, Solana đang dần vượt mặt Ethereum: về số lượng người dùng tích cực, khối lượng giao dịch và mức độ chú ý của thị trường, đôi khi Solana còn vượt trội hơn cả Ethereum.
-
Hệ quả là trong quá trình áp dụng tiền mã hóa, Bitcoin trở thành lựa chọn an toàn hơn, còn Solana là lựa chọn đầu tư hợp đồng thông minh rủi ro cao hơn (vốn hóa thấp hơn). Ethereum bị kẹt giữa hai lựa chọn này.
-
Hơn nữa, phương pháp mô-đun hóa của Ethereum kết hợp với các giải pháp lớp 2 (L2) đã dẫn đến phân mảnh thanh khoản và trải nghiệm người dùng trở nên phức tạp.
-
Những nhà đầu cơ đặt cược vào hướng tiếp cận mô-đun hóa sẽ phân tán sức mua của họ sang nhiều token beta ETH như các L2, token LRT và DA. Ngược lại, để đầu cơ vào Solana, bạn chỉ cần mua SOL.
Tôi từng tin rằng ETH sẽ vượt BTC, vì các nhà tham gia thị trường nhận ra lợi nhuận cao từ việc săn phần thưởng airdrop. Thực tế đúng là nhờ các đợt airdrop từ các giao thức tái stake, hiệu suất thực tế của tôi trên ETH cao hơn nhiều so với mức giá giao ngay.
Tuy nhiên, điều này không tạo ra FOMO (nỗi sợ bỏ lỡ) cho ETH, có lẽ do việc phơi nhiễm quá mức trong thị trường gấu khiến nhiều người nghĩ ETH "không thể thất bại", do đó họ không vội mua ồ ạt.
Tương đối mà nói, số người nắm giữ SOL trong cộng đồng crypto vẫn còn ít. Khi SOL bật tăng, ngày càng nhiều cư dân gốc crypto chuyển từ ETH sang SOL. Trong bối cảnh không có dòng vốn mạnh mẽ từ người dùng đại chúng đổ vào, giá ETH dậm chân tại chỗ.
Một vấn đề khác là thu nhập và tỷ lệ đốt ETH đang giảm.
Sau nâng cấp EIP-4884 Proto-danksharding, phí mà các L2 trả cho Ethereum giảm, dẫn đến tỷ lệ đốt ETH giảm theo. Mặc dù tỷ lệ lạm phát của ETH vẫn dưới 1%, đây vẫn là một cú sốc đối với những người ủng hộ ETH như “tiền siêu âm” (ultrasound money).
Sau khi EIP-4844 ra mắt vào tháng 3, xu hướng đốt ETH đã đảo ngược rõ rệt.
Hiện tại, gần như không còn ai bàn luận về “tiền siêu âm” trên Twitter.
Mặc dù các lập luận bi quan tràn lan trên nền tảng X, tâm lý với ETH vẫn thiên về lạc quan, dù không mạnh bằng BTC.
Ngược lại, hãy cùng xem xét các lập luận lạc quan về Ethereum.
Lập luận lạc quan về Ethereum
Có rất nhiều lý do để lạc quan về ETH. Tôi đã hỏi người theo dõi của mình trên X để chia sẻ góc nhìn.
-
Nếu giá gas duy trì ở mức khoảng 20 gwei, Ethereum sẽ được xem vừa giảm phát vừa mở rộng quy mô, làm cho nó trở thành một mạng lưới hấp dẫn và hiệu quả. Đáng chú ý, kể từ tháng 3, gwei của ETH luôn dưới 20.
-
Người dùng phổ thông hiện có thể tự stake ETH tại nhà, tăng tính phi tập trung và thu hút các nhà đầu tư cá nhân, trình xác thực sử dụng phần cứng tiêu dùng.
-
Cộng đồng nhà phát triển mạnh mẽ và trí tuệ tích lũy trong hệ sinh thái Ethereum hỗ trợ đổi mới liên tục và độ ổn định của mạng.
-
Ethereum được coi là nền tảng hợp đồng thông minh hàng đầu, không có đối thủ thực sự, duy trì độ tin cậy và tính phi tập trung.
-
Những tiến bộ liên tục như các giải pháp lớp 2 và cải thiện khả năng tương tác là yếu tố lạc quan then chốt; đồng thời công việc đang tiến hành nhằm giảm phân mảnh và nâng cao hiệu quả mạng.
-
Môi trường pháp lý ngày càng rõ ràng, đặc biệt tại Mỹ và EU, giúp tăng niềm tin, cho phép các tổ chức như BlackRock áp dụng Ethereum.
-
Các tùy chọn stake được cải thiện cho phép tất cả người nắm giữ ETH tham gia bảo mật mạng mà không cần kiến thức hoặc tài nguyên kỹ thuật lớn.
-
Các tổ chức lớn như Coinbase và BlackRock cho thấy việc áp dụng token hóa tài sản thực tế (RWAs) trên Ethereum đang gia tăng.
-
Potential for growth and market leadership in DeFi capabilities and expansion of stablecoin dominance provides significant room for growth.
-
Sự hào hứng và lòng tự hào tập thể được khơi dậy giữa người nắm giữ và người dùng Ethereum góp phần vào viễn cảnh tích cực và gia tăng sự quan tâm của thị trường.
Tôi cũng hỏi một số nhân vật nổi bật trong cộng đồng Ethereum lý do họ lạc quan về ETH. Trong số những người trả lời có Camila Russo (người sáng lập The Defiant) và Christine Kim (nhà nghiên cứu Galaxy).
Dưới đây là lý do Camila lạc quan về ETH:
-
Hệ sinh thái DeFi trưởng thành: Ethereum và các giải pháp lớp 2 của nó cung cấp hệ sinh thái DeFi trưởng thành nhất trong lĩnh vực mã hóa, xét về tổng giá trị khóa (TVL) và khối lượng giao dịch tích hợp. Tính thanh khoản và sự tập trung dapp này sẽ thu hút thêm người dùng, hoạt động sẽ bắt đầu phản ánh lên chuỗi lớp 1, thúc đẩy phí gas tăng và đốt thêm ETH. DeFi là một trong số ít trường hợp sử dụng mã hóa hiện tại có sự phù hợp sản phẩm-thị trường thực sự.
-
Phi tập trung và bảo mật: Tính phi tập trung và bảo mật của Ethereum thu hút các tổ chức lớn nhất thế giới tin tưởng sử dụng trên chuỗi: BlackRock thông qua quỹ BUIDL của họ, PayPal ra mắt PYUSD, JPMorgan, Santander và các ngân hàng lớn khác đang thử nghiệm thanh toán blockchain và token hóa trên Ethereum. Các tổ chức lớn không thể chấp nhận rủi ro ngừng hoạt động blockchain hay tấn công, hành vi sai trái từ trình xác thực/khai thác, do đó sẽ tiếp tục chọn Ethereum. Điều này sẽ thúc đẩy hoạt động và giá tăng.
-
ETF cho ETH: ETH là một trong hai loại tiền mã hóa duy nhất tại Mỹ có thể tiếp cận thông qua ETF, điều này sẽ hỗ trợ giá ETH về dài hạn.
Christine Kim nhấn mạnh vào hiệu ứng mạng của Ethereum:
-
Theo tôi, một trong những lợi thế chính của Ethereum so với đối thủ là hiệu ứng mạng. Ethereum là blockchain đa dụng đầu tiên (lợi thế đi trước), và có lượng quan tâm lớn nhất từ nhà phát triển (cộng đồng/hệ sinh thái mạnh mẽ), tôi cho rằng cả hai yếu tố này đều đóng góp vào giá trị của mạng.
Thực sự, Ethereum là nơi tôi ưu tiên lưu trữ tài sản dài hạn. So sánh lại, Solana đã trải qua nhiều lần ngừng hoạt động, trong khi Ethereum trong những năm qua thể hiện độ tin cậy tốt.
Tôi rất lạc quan về Ethereum như một chuỗi cho việc token hóa tài sản thực tế (RWA). Ví dụ, 52% stablecoin và 73% trái phiếu kho bạc Mỹ được token hóa trên Ethereum.
Token hóa trái phiếu kho bạc Mỹ - rwa.xyz
Nếu bạn lạc quan về memecoin, có thể Solana là lựa chọn của bạn, nhưng đối với việc token hóa hàng tỷ USD tài sản thực tế, Ethereum là lựa chọn an toàn nhất.
Tiếp theo, chúng ta hãy thảo luận một vấn đề quan trọng: các giải pháp lớp 2 (Layer 2s).
Là một chuỗi đơn thể, Solana nhanh và phí thấp, nhưng vẫn có thể gặp giới hạn hiệu suất.
Việc mở rộng mô-đun thông qua L2 cung cấp giải pháp dài hạn, vì khả năng mở rộng có thể được tăng dần bằng cách khởi chạy L2 cho từng trường hợp sử dụng cụ thể. L2 mang lại tính linh hoạt, đơn giản và không gian chủ quyền văn hóa lớn hơn. Cygaar đã diễn đạt rất tốt điều này trong bài đăng dưới đây:
Việc phân mảnh thanh khoản và trải nghiệm người dùng suy giảm hiện tại do phụ thuộc vào cầu nối (bridge) hy vọng chỉ là tạm thời. Ví dụ, Catalyst AMM sẽ cho phép trao đổi nguyên tử giữa các chuỗi khác nhau — loại bỏ nhu cầu phải bridge tài sản. Trong trường hợp này, thanh khoản vẫn phân mảnh, nhưng người dùng cuối vẫn nhận được giá tốt nhất vì thanh khoản được lấy từ nhiều chuỗi. Nhiều giải pháp kiểu Catalyst như vậy đang được phát triển.
Hơn nữa, bản thân các L2 cũng đang nỗ lực lớn.
Optimism đang “tích hợp ERC-7683 để cho phép khả năng tương tác giữa siêu chuỗi và các L2 khác của Ethereum ở tầng ứng dụng”, nghĩa là tất cả các L2 trong hệ sinh thái Optimism sẽ cảm giác như một thể thống nhất.
Tương tự, Polygon đang xây dựng AggLayer, “có nghĩa là giao dịch một cú nhấp qua các chuỗi. Nó sẽ tái tạo trải nghiệm trực tuyến, nhưng trong mạng giao thức.”
Còn có Metalayer của Caldera, Avail Nexus và Hyperlane.
Việc có nhiều giải pháp tổng hợp cũng là một vấn đề, nhưng trong tương lai, các vấn đề về thanh khoản và trải nghiệm người dùng dự kiến sẽ được giải quyết.
Tôi nghĩ mọi người đang đánh giá thấp tốc độ diễn ra của tất cả những điều này.
Thực tế, chính Vitalik cũng nói rằng mọi người sẽ ngạc nhiên khi “vấn đề tương tác giữa các L2” sẽ không còn là vấn đề nữa.
Nếu bạn cần thêm góc nhìn lạc quan, hãy xem bài đăng của Emmanuel. Anh ấy lạc quan về cộng đồng mạnh mẽ, đổi mới liên tục và khả năng thích nghi dài hạn của Ethereum.
Nếu vấn đề phân mảnh L2 được giải quyết, và việc áp dụng RWA và token hóa tiếp tục tăng trên Ethereum, tôi sẽ rất lạc quan, nhưng đây đều là các yếu tố dài hạn.
Trong ngắn hạn, có một chất xúc tác ít người bàn luận, đó là nâng cấp Pectra.
Nâng cấp Pectra là gì?
Nâng cấp Pectra là cột mốc quan trọng tiếp theo của Ethereum, dự kiến ra mắt vào quý I năm 2025. Nó sẽ tích hợp các cập nhật Prague (tầng thực thi) và Electra (tầng đồng thuận).
Để biết thêm chi tiết về lộ trình và các EIP cụ thể, hãy truy cập Ethroadmap.com.
Trước đây, tất cả các nâng cấp lớn của Ethereum đều được chú ý kỹ lưỡng, nhưng Pectra dường như đang diễn ra khá yên ắng.
Tôi hiểu tình hình này. Ethereum đã trải qua nhiều thay đổi lớn, bao gồm chuyển từ Proof-of-Work (PoW) sang Proof-of-Stake (PoS), ra mắt cơ chế đốt ETH, và EIP-4884, v.v. Tuy nhiên, Pectra cũng mang lại một số nâng cấp thú vị.
-
Trừu tượng hóa tài khoản: Cuối cùng cải thiện trải nghiệm người dùng
Một thay đổi quan trọng của Pectra là cách xử lý quản lý tài khoản.
Hiện tại, việc quản lý ví đòi hỏi nhiều bước rườm rà, từ ký giao dịch đến quản lý phí gas trên các mạng khác nhau. Với trừu tượng hóa tài khoản, Pectra sẽ đơn giản hóa quy trình này.
EIP-3074 và EIP-7702 là hai đề xuất cải tiến. EIP-3074 cho phép các ví truyền thống (tài khoản sở hữu bên ngoài hay EOA) tương tác với hợp đồng thông minh, ví dụ hỗ trợ giao dịch hàng loạt và giao dịch được tài trợ.
EIP-7702 tiến xa hơn, cho phép EOA tạm thời hoạt động như một ví hợp đồng thông minh trong quá trình giao dịch. Điều này có nghĩa ví EOA của bạn chỉ trở thành ví hợp đồng thông minh trong suốt thời gian giao dịch, bằng cách thêm mã hợp đồng thông minh vào địa chỉ EOA. Khái niệm này rất thú vị, tôi háo hức chờ xem ứng dụng thực tế của nó.
Trong thực tế, điều này sẽ mang lại những lợi ích sau:
-
Phê duyệt USDC và hoán đổi sang UNI trong một giao dịch duy nhất.
-
Các ứng dụng phi tập trung (dApps) có thể tài trợ phí gas cho người dùng, giảm rào cản sử dụng.
-
Tiền phê duyệt các dApp bạn muốn dùng và thiết lập giới hạn chi tiêu.
Đáng chú ý, EIP-3074 dường như được ưu tiên xử lý, trong khi Vitalik hoàn thành viết EIP-7702 chỉ trong 22 phút! EIP-7702 cũng tương thích với các triển khai trừu tượng hóa tài khoản trong tương lai.
Ý tưởng “EOA tạm thời trở thành ví hợp đồng thông minh” rất tuyệt vời, vì hiện tại nhiều dApp thường không tương thích với ví tài khoản thông minh (ví dụ khi dùng Safe hoặc Avocado cho xác thực đa chữ ký). Hy vọng sau nâng cấp, trừu tượng hóa tài khoản sẽ nhận được nhiều sự chú ý hơn.
-
Cải tiến Stake
Đối với những người vận hành nút xác thực, nâng cấp Pectra mang lại nhiều thay đổi lớn.
EIP-7251 sẽ tăng giới hạn stake tối đa cho mỗi trình xác thực từ 32 ETH lên 2048 ETH, cho phép các nhà cung cấp stake lớn hợp nhất stake của họ, giảm số lượng trình xác thực, từ đó giảm tải cho mạng.
Đây cũng là tin tốt cho các nhà stake nhỏ, vì nó cung cấp tùy chọn stake linh hoạt hơn, ví dụ có thể stake 40 ETH hoặc tái đầu tư lợi nhuận. Ngoài ra, thời gian xếp hàng stake ETH sẽ giảm từ vài giờ xuống chỉ vài phút.
Trước đây tôi rất mong đợi các cập nhật lớn liên quan đến giảm thiểu MEV (giá trị trích xuất bởi thợ đào), nhưng dường như điều này sẽ không nằm trong nâng cấp Pectra.
-
Cải tiến khả năng mở rộng
Pectra giới thiệu Mẫu sẵn sàng dữ liệu ngang hàng (PeerDAS) thông qua EIP-7594.
Tương tự như Proto-Danksharding trong nâng cấp Dencun trước đó, PeerDAS sẽ làm giảm chi phí giao dịch trên L2. Tuy nhiên, tôi chưa tìm thấy con số cụ thể về mức độ rẻ hơn (tôi nghĩ PeerDAS sẽ đặc biệt hữu ích trong thời điểm sử dụng cao). 0xBreadguy đề cập Pectra sẽ mở rộng dung lượng blob gấp 2x-3x.
Hơn nữa, còn có nhiều nâng cấp kỹ thuật khác, ví dụ như BLS12-381 để rút ngắn chữ ký BLS, từ đó giảm phí gas, và EIP-2935 để xác minh giao dịch mà không cần toàn bộ lịch sử blockchain.
Cộng với việc chuyển đổi sang cây Verkle (EIP-6800), sẽ thay thế cấu trúc cây Merkle hiện tại, các EIP này sẽ làm cho khách hàng nhẹ an toàn hơn và giúp các nút dễ tham gia mạng hơn, từ đó tăng tính phi tập trung.
Một thay đổi quan trọng khác là cải tiến EVM, liên quan đến 11 EIP, sẽ làm cho việc viết và triển khai hợp đồng thông minh dễ dàng hơn, giảm chi phí và tăng hiệu quả. Nói cách khác, việc phát triển trên Ethereum sẽ mượt mà hơn.
Hãy xem bài đăng của Ethereum Intern dưới đây để hiểu đơn giản ảnh hưởng của các nâng cấp kỹ thuật.
Tôi rất mong Single Slot Finality (SSF) được ra mắt cùng Pectra, nhưng hiện tại nó chưa nằm trong nâng cấp Osaka sắp tới.
Vitalik từng chia sẻ vào tháng 12/2023 rằng SSF là phương pháp đơn giản nhất để giải quyết hầu hết các điểm yếu trong thiết kế PoS của Ethereum.
Hiện tại, cơ chế đồng thuận PoS của Ethereum cần khoảng 15 phút để một khối đạt trạng thái xác nhận cuối cùng, nghĩa là không thể thay đổi hay xóa mà không chịu phạt nặng về kinh tế. SSF nhằm rút ngắn thời gian này xuống một slot, khoảng 12 giây, đảm bảo khối được xác nhận gần như ngay lập tức sau khi tạo.
Trong thực tế, điều này có nghĩa cầu nối nhanh và an toàn hơn, cũng như nạp tiền CEX nhanh hơn. Thật đáng thất vọng khi điều này vẫn chưa xảy ra. Việc loại SSF ra khỏi nâng cấp là dấu hiệu bi quan, cho thấy các nhà phát triển Ethereum vẫn chưa ưu tiên mở rộng L1. Nếu có dấu hiệu rõ ràng hơn rằng cộng đồng lõi ETH đang tập trung vào mở rộng L1, tôi sẽ lạc quan hơn. Hiện tại, điều này dường như không phải là ưu tiên.
Dù sao đi nữa, Pectra là một nâng cấp kỹ thuật, nhưng tôi tin thị trường đang đánh giá thấp tầm quan trọng của nó.
Bây giờ, hãy nói về giá ETH.
Dự báo giá cơ bản của VanEck cho ETH là 11.800 USD vào năm 2030.
Thành thật mà nói, dự báo 11.800 USD có vẻ tương đối bi quan (tôi mong giá ETH cao hơn sau 5 năm nữa), nhưng hãy lưu ý rằng dự báo cơ bản của VanEck cho Solana vào năm 2030 chỉ là 335 USD.
Do đó, theo dự báo cơ bản, tiềm năng của ETH là 4,4 lần, trong khi SOL chỉ là 2,2 lần. Cần lưu ý rằng cả hai dự báo này đều được đưa ra từ một năm trước, lúc đó ETF ETH chưa ra mắt, nên tôi rất mong được thấy dự báo cập nhật của họ.
Nhân tiện, nếu bạn cần thêm lạc quan, CEO của Ark Invest, Cathie Wood, dự đoán ETH sẽ đạt 166.000 USD vào năm 2030, trong khi BTC sẽ chạm 1,3 triệu USD.
Tuy nhiên, điều tôi quan tâm hơn là kịch bản tăng giá 51.000 USD cho ETH. Dù sao, dự báo giá ETH của VanEck dựa trên những điểm sau:
VanEck giả định đến năm 2030, Ethereum sẽ chiếm 70% thị phần các nền tảng hợp đồng thông minh, tận dụng vị thế là mạng lưới thanh toán toàn cầu mã nguồn mở hàng đầu.
-
Doanh thu hàng năm của Ethereum dự kiến tăng từ 2,6 tỷ USD lên 51 tỷ USD, chủ yếu đến từ việc tăng phí giao dịch, MEV (giá trị trích xuất bởi thợ đào) và việc ra đời “bảo mật như một dịch vụ” (SaaS) – tức sử dụng ETH để bảo vệ các giao thức khác (tái stake).
-
Dự kiến Ethereum sẽ chiếm lĩnh thêm nhiều hoạt động kinh tế trong các lĩnh vực như tài chính, ngân hàng, thanh toán, metaverse, xã hội, game và cơ sở hạ tầng.
-
Tiềm năng của Ethereum như một tài sản lưu trữ giá trị cũng được tính đến, với tính năng lập trình thông qua hợp đồng thông minh và công nghệ tin nhắn xuyên chuỗi (tài sản thế chấp thông minh) làm tăng thêm tiện ích.
Dưới đây là tóm tắt các kịch bản cơ bản, bearish và bullish.
Kịch bản cơ bản về chiếm 70% thị phần hợp đồng thông minh dường như khá hợp lý với tôi, mặc dù hiện tại mức độ thống trị của Ethereum chỉ là 58% (nhưng nếu tính cả tất cả L2 thì khoảng 65%). Dù SOL đã tăng mạnh, mức độ thống trị của nó kể từ đầu 2022 đến nay vẫn giữ nguyên.
Độ thống trị TVL (tổng giá trị khóa) sẽ là chỉ số then chốt, vì các tổ chức dường như rất quan tâm đến điều này.
Một chỉ số khác mà cả tổ chức và nhà đầu tư cá nhân đều theo dõi là dòng tiền vào ETF ETH.
ETF Ethereum
Nếu vài tháng trước ai đó nói với tôi rằng ETH có ETF nhưng giao dịch dưới 3.000 USD, tôi có thể nghĩ tiền mã hóa đang trong thị trường gấu.
Dù chưa thể kết luận vội, nhưng theo thời gian, tình hình ETF ETH dường như ngày càng lạc quan. Dòng tiền rút khỏi Grayscale đang giảm nhanh chóng, dòng tiền ròng đã dương liên tiếp ba ngày. Điều này cho thấy những người cần thoát khỏi Grayscale đã hoàn tất.
Chúng ta đã biết quy mô ảnh hưởng của Grayscale, nhưng tiềm năng tăng giá sẽ là một bất ngờ. Nếu xu hướng này tiếp tục, viễn cảnh cho ETH trông khá tích cực!
Vậy, với tất cả những điều đang diễn ra trên Ethereum, bạn có lạc quan không?
Chào mừng tham gia cộng đồng chính thức TechFlow
Nhóm Telegram:https://t.me/TechFlowDaily
Tài khoản Twitter chính thức:https://x.com/TechFlowPost
Tài khoản Twitter tiếng Anh:https://x.com/BlockFlow_News
Ignas | DeFi Research
